نظر مشورتی 7/98/1392 مورخ 1398/10/08 اداره کل حقوقی قوهقضائیه در خصوص نحوه استرداد وجوه دریافتی پس از نقض حکم قطعی در دیوان عالی کشور و اعمال ماده 3 قانون نحوه اجرای محکومیتهای م
پرسش: نحوه استرداد وجوه دریافتی پس از نقض حکم قطعی چگونه است؟
پاسخ: به دلیل ابهام در نحوه وصول محکومبه (توسط اجرای احکام یا خارج از آن)، استعلام قابل پاسخگویی نیست.
به زبانِ ساده
پرسش درباره بازگرداندن وجهی است که پس از صدور و اجرای حکم دریافت شده، اما بعداً دادگاه تجدیدنظر قرار رد دعوا صادر کرده است. اداره کل حقوقی گفته است اطلاعات ارائهشده درباره علت ارجاع پرونده و چگونگی وصول وجه روشن نیست و تا رفع ابهام نمیتوان پاسخ داد.
چه کسی: اداره کل حقوقی قوهقضائیه نظر داده است؛ استعلامکننده درباره بازگرداندن وجه دریافتی از سوی محکومله پرسیده است.
چگونه: اداره کل حقوقی اعلام کرده است که مشخص نیست پرونده چرا با وجود قطعیت حکم به دادگاه تجدیدنظر ارسال شده و وجه از طریق اجرای احکام وصول شده یا بیرون از آن؛ بنابراین استعلام به شکل مطرحشده قابل پاسخ نیست.
چرا مهم است: این نظر نشان میدهد برای پاسخ درباره استرداد وجه و ضمانت اجرای آن، باید نحوه اجرای حکم و وصول وجه روشن باشد.
قوانینِ مرتبط: قانون اجرای احکام مدنی، ماده ۳۹؛ قانون نحوه اجرای محکومیتهای مالی، ماده ۳
مفاهیمِ حقوقی: اجرای حکم، نقض حکم، استرداد وجه، اعاده به وضع سابق، مطالبه وجه، اجرای احکام، فرجامخواهی
پرسشهایی که این متن پاسخ میدهد
اگر حکمی که اجرا شده بعداً نقض شود، آیا وجه دریافتی باید طبق ماده ۳۹ قانون اجرای احکام مدنی مسترد شود یا باید دعوای مطالبه وجه طرح کرد؟
به دلیل ابهام در استعلام، پاسخ داده نشده است.
آیا در صورت خودداری از بازپرداخت، بازداشت موضوع ماده ۳ قانون نحوه اجرای محکومیتهای مالی امکانپذیر است؟
متنِ زیر هنوز بهوسیلهٔ کارشناس مرور و تأیید نشده است.
سؤال
احتراما در پاسخ اعلام فرماييد: شرح موضوع: از سوي دادگاه بدوي رأي صادره و به لحاظ عدم تجديدنظرخواهي قطعي و اجراييه صادر مي گردد و متعاقب آن در مهلت قانوني از آن فرجام خواهي مي شود در حين رسيدگي فرجامي رأي توسط محكوم له اجرا و وجه وصول مي گردد ديوان عالي كشور پرونده را به مرجع تجديدنظر ارسال و دادگاه تجديدنظر قرار رد دعوا صادر مي نمايد حال اعلام فرماييد:
1-براي اعاده وجود دريافتي بايد وفق ماده 39 قانون اجراي احكام مدني اعاده به وضع سابق گردد يا بايد اقامه دعوا مطالبه وجه تقديم دادگاه گردد؟
2-چنانچه توسط اجرا با دستور دادگاه بايد اعاده به وضع سابق شود آيا در صورت استنكاف ب. ت. ب. محكوم به نبودن آن اعمال ماده 3 بازداشت قانون نحوه اجراي محكوميت هاي مالي وجاهت قانوني دارد يا خير./ع
نظريه اداره كل حقوقي قوه قضاييه
استعلام از نظر علت ارسال پرونده به دادگاه تجديد نظر به رغم قطعيت حكم و نيز نحوه اجراي حكم از اين جهت كه آيا حكم به وسيله اجراي احكام اجرا شده است يا محكوم له خارج از اجراي احكام، محكوم به را وصول كرده است، مبهم است بنابراين به نحو مطروحه قابل پاسخ گويي نيست. در صورت رفع ابهام پاسخ داده خواهد شد.
نظریه مشورتی شماره 7/98/1392 مورخ 1398/10/08
موضوع استعلام مربوط به نحوه بازگرداندن وجوه دریافتی پس از صدور رای قطعی دادگاه بدوی و اجرای آن توسط محکومله است. پرسشها شامل این است که آیا برای بازگرداندن وجوه دریافتی باید بر اساس ماده 39 قانون اجرای احکام مدنی به وضعیت قبلی بازگردانده شود یا باید دعوای مطالبه وجه اقامه گردد. همچنین، در صورت امتناع از بازگرداندن به وضعیت قبلی، آیا اعمال ماده 3 قانون نحوه اجرای محکومیتهای مالی از نظر قانونی صحیح است یا خیر. در پاسخ، نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه اعلام میکند که به دلیل ابهام در نحوه اجرای حکم و وضعیت پرونده، امکان پاسخگویی به سوالات مطرح شده وجود ندارد و در صورت رفع ابهام، پاسخ لازم ارائه خواهد شد.
تاریخ نظریه: 1398/10/08
شماره نظریه: 7/98/1392
شماره پرونده: ح 2931-1/3-89
نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه:
شماره پرونده: 98-3/1-1392ح
از سوی دادگاه بدوی رأی صادره و به لحاظ عدم تجدیدنظرخواهی قطعی و اجراییه صادر میگردد و متعاقب آن در مهلت قانونی از آن فرجام خواهی میشود. حین رسیدگی فرجامی، رأی توسط محکومله اجرا و وجه وصول میگردد. دیوانعالی کشور پرونده را به مرجع تجدیدنظر ارسال و دادگاه تجدیدنظر قرار رد دعوا صادر مینماید. حال اعلام فرمایید: -1 برای اعاده وجوه دریافتی باید وفق ماده 39 قانون اجرای احکام مدنی اعاده به وضع سابق گردد یا باید دعوای مطالبه وجه تقدیم دادگاه گردد؟ -2 چنانچه توسط اجرا با دستور دادگاه باید اعاده به وضع سابق شود، آیا در صورت استنکاف ب. ت. ب. محکومبه نبودن آن اعمال ماده 3 قانون نحوه اجرای محکومیتهای مالی وجاهت قانونی دارد ؟
بازگشت به استعلام شماره 980200 مورخ 1398/08/20 به شماره ثبت وارده 1392 مورخ ، 1398/08/28 اعلام میگردد: استعلام از نظر علت ارسال پرونده به دادگاه تجدیدنظر به رغم قطعیت حکم و نیز نحوه اجرای حکم از این جهت که آیا حکم به وسیله اجرای احکام اجرا شده است یا محکومله خارج از اجرای احکام، محکومبه را وصول کرده است، مبهم است بنابراین به نحو مطروحه قابل پاسخگویی نیست. در صورت رفع ابهام پاسخ داده خواهد شد. دکتر … حیدری پور