نظریه مشورتی بدون شماره 33

نظریه مشورتی بدون شماره 33 خ. م.: موضوع این استعلام به ماده 688 قانون آیین دادرسی کیفری مربوط می‌شود که به تعیین نماینده قانونی شخص حقوقی برای دفاع از اتهامات می‌پردازد. در پاسخ به این استعلام، نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه بیان می‌کند که نماینده قانونی به هر شخصی اطلاق می‌شود که بر اساس قانون یا اساسنامه، اختیار دفاع از دعاوی علیه شخص حقوقی را دارد. همچنین، اقامه دعوی یا دفاع باید توسط اصیل یا نماینده وی، چه به صورت قانونی، قضایی یا قراردادی، انجام شود. در این زمینه، هیات مدیره و مدیرعامل به عنوان نمایندگان قانونی شرکت می‌توانند به صورت شخصی یا از طریق وکیل دادگستری اقدام کنند. در صورتی که آنها تمایلی به اقامه دعوا یا دفاع نداشته باشند، مجاز به اعطای وکالت به وکیل دادگستری هستند. تاریخ نظریه: 1131/10/12 شماره پرونده: 96-168-2130 استعلام: نظر به این‌که ماده 688 از قانون آیین دادرسی کیفری مقرر داشته که شخص حقوقی می‌تواند با معرفی نماینده قانونی از اتهام دفاع نماید، بیان نمایید که 1- منظور از نماینده قانونی کیست (آیا صرفاً مدیرعامل است یا هر شخص دیگری می‌تواند باشد)؟ 2- نماینده از سوی چه شخصی باید معرفی شود (مدیرعامل شرکت یاهیئت مدیره شرکت)؟ 3- نظر به این‌که وفق اساسنامه شرکتی، هیئت مدیره اختیار دفاع از دعاوی و شکایات در مراجع قضایی را داشته است و هیئت مدیره نیز این اختیار را طی صورتجلسه‌ای به مدیرعامل شرکت با داشتن حق توکیل واگذار نموده باشند، آیا در این فرض مدیرعامل نیز می‌تواند شخص دیگری (غیر از وکیل دادگستری) را به عنوان نماینده قانونی شرکت برای دفاع از اتهام شرکت معرفی نماید یا اینکه مدیرعامل حسب مورد می‌بایست شخصا در دادگاه حاضر شود و یا وکیل دادگستری انتخاب و معرفی نماید. نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه: 1- منظور از نماینده قانونی شخص حقوقی در ماده 688 قانون آیین دادرسی کیفری با لحاظ تبصره این ماده، هر کسی است که به موجب قانون یا اساسنامه، دارای اختیار در دفاع از دعاوی طرح شده علیه شخص حقوقی است. 2 و 3- اصولاً اقامه دعوی یا دفاع از آن باید به وسیله اصیل یا نماینده وی اعم از قانونی، قضائی یا قراردادی اقامه شود. ضمن آن که نمایندگان قانونی و قضائی نیز می‌توانند برای اقامه دعوا یا دفاع از آن شخصاً یا با تعیین وکیل دادگستری اقدام نمایند و یا به شخصی وکالت در توکیل اعطا نمایند تا وی ازطریق وکیل دادگستری اقدام کند. در فرض سوال، هیأت مدیره و مدیر عامل حسب مورد نماینده قانونی شرکت می‌باشند و قانوناً حق اقامه دعوا یا دفاع از آن را دارند بنابراین، اگر نخواهند اقامه دعوا یا دفاع نمایند چاره‌ای جز اعطای وکالت به وکیل دادگستری ندارند.