جستجو در متنِ کاملِ قوانین، آرا و نظریات — برای حقوقدانانبه زبانِ خودتان بنویسید چه مشکلی دارید؛ دعوای مربوط، جای مراجعه، مدارک و نمونهمتن را ساده نشانتان میدهیم
پرسش: زوال عقل ناشی از نزاع جمعی با کدام بند از ماده ۶۱۵ قانون مجازات اسلامی قابل انطباق است؟
پاسخ: زوال عقل ناشی از نزاع جمعی با بند دوم ماده ۶۱۵ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات) قابل انطباق است.
به زبانِ ساده
پرسش درباره تعیین بند مجازات در نزاع جمعی بود که نتیجه آن زوال دائمی عقل است. اداره کل حقوقی این صدمه را آسیب به منفعت وابسته به کارکرد مغز دانسته است. بر همین اساس، آن را مشمول بند مربوط به نزاع منتهی به نقص عضو میداند.
چه کسی: نظر مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضائیه در پاسخ به استعلام درباره انطباق زوال عقل ناشی از نزاع جمعی با ماده ۶۱۵ صادر شده است.
چگونه: اداره کل حقوقی با توجه به تعریف جنایت بر عضو در ماده ۳۸۷ و توصیف پزشکیِ زوال عقل بهعنوان زوال منفعت وابسته به مغز، آن را با بند دوم ماده ۶۱۵ منطبق دانسته است.
چرا مهم است: این نظر برای تشخیص بند قابل اعمال ماده ۶۱۵ در پروندههای نزاع جمعیِ منتهی به زوال عقل اهمیت دارد.
قوانینِ مرتبط: قانون مجازات اسلامی، ماده ۳۸۷؛ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات مصوب ۱۳۷۵)، ماده ۶۱۵، بهویژه بند ۲.
مفاهیمِ حقوقی: منازعه، شرکت در نزاع، جنایت بر عضو، نقص عضو، زوال عقل، صدمه به منافع، اختلال عملکرد مغز
پرسشهایی که این متن پاسخ میدهد
اگر نزاع جمعی به زوال عقل دائمی بینجامد، این صدمه با کدام بند ماده ۶۱۵ منطبق است؟
با بند دوم ماده ۶۱۵، یعنی نزاع منتهی به نقص عضو.
زوال عقل از نظر این نظر چه نوع آسیبی محسوب میشود؟
زوال منفعتی وابسته به کارکرد مغز و ناشی از نقص یا آسیب مغزی است.
کلیدواژهها: نزاع جمعی، زوال عقل، جنایت بر عضو، قانون مجازات اسلامی، نقص عضو
متنِ زیر هنوز بهوسیلهٔ کارشناس مرور و تأیید نشده است.
استعلام :
مطابق ماده 615 قانون مجازات اسلامي (تعزيرات مصوب 1375) «هر گاه عدهاي با يكديگر منازعه نمايند، هر يك از شركتكنندگان در نزاع، حسب مورد به مجازات زير محكوم ميشوند:
1- در صورتي كه نزاع منتهي به قتل شود، به حبس از يك تا سه سال
2- در صورتي كه منتهي به نقص عضو شود، به حبس از شش ماه تا سه سال
3- در صورتي كه منتهي به ضرب و جرح شود، به حبس از سه ماه تا يك سال». حال سؤال اينجاست كه چنانچه در منازعه، منتهي به صدمه زوال عقل با بيماري دائمي گردد، با كدام يك از بندهاي ماده مرقوم مطابقت دارد؟
نظريه مشورتي اداره كل حقوقي قوه قضاييه :
نظر به اينكه حسب ماده 387 قانون مجازات اسلامي جنايت بر عضو، عبارت از هر آسيب كمتر از قتل مانند قطع عضو، جرح و صدمههاي وارد بر منافع است و ب. ت. ب. اينكه از نظر پزشكي، از دست دادن عقل، تحت عنوان اختلال عملكرد عالي مغز بررسي ميشود و شامل عملكرد فردي، اجتماعي، خانوادگي و مواردي نظير قضاوت، جهتيابي و حافظه است؛ به عبارت ديگر زوال عقل، در واقع زوال منفعتي است كه قائم به كاركرد مغز بوده و نتيجه نقص و آسيب در مغز انسان (سلولها و شبكه عصبي مغز) است؛ بنابراين زوال عقل ناشي از نزاع جمعي با بند دوم ماده 615 قانون مجازات اسلامي (تعزيرات) مصوب 1375 قابل انطباق است.
نظریه مشورتی شماره 7/1400/215 مورخ 1402/08/10
موضوع استعلام مربوط به این است که آیا صدمه ناشی از منازعه که منجر به زوال عقل میشود، با مفاد ماده 615 قانون مجازات اسلامی (تعزیرات) مصوب 1375 مطابقت دارد یا خیر. در پاسخ، اداره کل حقوقی قوه قضاییه اعلام کرده است که زوال عقل به عنوان آسیبی کمتر از قتل، با بند دوم این ماده که به حبس از شش ماه تا سه سال برای نقص عضو اشاره دارد، مطابقت دارد. بنابراین، زوال عقل ناشی از نزاع جمعی به دلیل آسیب به عملکرد مغز، در این بند قرار میگیرد.
تاریخ نظریه: 1402/08/10
شماره نظریه: 7/1400/215
شماره پرونده: 1400-186/2-215 ک
حال سوال اینجاست که چنانچه در منازعه، منتهی به صدمه زوال عقل با بیماری دائمی گردد، با کدام یک از بندهای ماده مرقوم مطابقت دارد؟
ن. ب. ا. حسب ماده 387 قانون مجازات اسلامی جنایت بر عضو، عبارت از هر آسیب کمتر از قتل مانند قطع عضو، جرح و صدمههای وارد بر منافع است و ب. ت. ب. اینکه از نظر پزشکی، از دست دادن عقل، تحت عنوان اختلال عملکرد عالی مغز بررسی میشود و شامل عملکرد فردی، اجتماعی، خانوادگی و مواردی نظیر قضاوت، جهتیابی و حافظه است؛ به عبارت دیگر زوال عقل، در واقع زوال منفعتی است که قائم به کارکرد مغز بوده و نتیجه نقص و آسیب در مغز انسان (سلولها و شبکه عصبی مغز) است؛ بنابراین زوال عقل ناشی از نزاع جمعی با بند دوم ماده 615 قانون مجازات اسلامی (تعزیرات) مصوب 1375 قابل انطباق است.