پرسش: آیا تغییر سمت دادستان و تصدی شعبه دادگاه، صلاحیت دادسرای محل وقوع جرم را برای اعتراض به رای سلب میکند؟
پاسخ: خیر، صلاحیت دادسرای محل وقوع جرم برای اعتراض به حکم و اجرای آن با تغییر سمت دادستان یا ارسال پرونده به حوزه دیگر سلب نمیشود.
به زبانِ ساده
موضوع، صلاحیت دادستان برای اعتراض به رأی و اجرای حکم در پرونده مواد مخدر است که پروندهاش به علت نبود دادرس دیگر به حوزه قضایی نزدیکتری فرستاده شده است. طبق نظریه، این جابهجایی صلاحیت دادسرای محل وقوع جرم را برای اعتراض به حکم و اجرای آن از بین نمیبرد.
چه کسی: نظریه را اداره کل حقوقی قوه قضاییه صادر کرده است؛ موضوع درباره شخص «الف» متهم به حمل و نگهداری مواد مخدر، دادستان شهرستان محل وقوع جرم و مرجع قضایی حوزه دیگر است.
چگونه: در پروندهای که به علت نبود دادرس دیگر برای رسیدگی به شعبهای در حوزه دیگر فرستاده شده، اداره کل حقوقی با استناد به مواد ۲۶، ۴۲۲ و ۴۲۵ اعلام کرده این امر صلاحیت دادسرای محل وقوع جرم را از بین نمیبرد.
چرا مهم است: این نظریه برای دادستانها و مراجع قضایی در تشخیص مرجع اعتراض به رأی و اجرای حکم پس از انتقال پرونده به حوزه دیگر مفید است.
قوانینِ مرتبط: قانون آیین دادرسی کیفری مصوب ۱۳۹۲، مواد ۲۶، ۴۲۲ و ۴۲۵.
مفاهیمِ حقوقی: صلاحیت دادسرا، دادستان، تجدیدنظرخواهی، اجرای حکم، محل وقوع جرم، ارسال پرونده به حوزه قضایی دیگر، مواد مخدر
پرسشهایی که این متن پاسخ میدهد
اگر پرونده به علت نبود دادرس دیگر به نزدیکترین حوزه قضایی فرستاده شود، آیا دادسرای محل وقوع جرم همچنان میتواند به حکم اعتراض کند؟
بله؛ ارسال پرونده به حوزه دیگر صلاحیت دادسرای محل وقوع جرم را برای اعتراض به حکم سلب نمیکند.
آیا این جابهجایی صلاحیت دادسرای محل وقوع جرم برای اجرای حکم را هم از بین میبرد؟
خیر؛ متن میگوید صلاحیت آن دادسرا برای اجرای حکم نیز سلب نمیشود.
کلیدواژهها: دادستان، صلاحیت، آیین دادرسی کیفری، اعتراض به رای، محل وقوع جرم
متنِ زیر هنوز بهوسیلهٔ کارشناس مرور و تأیید نشده است.
نظریه مشورتی شماره 7/1400/535 مورخ 1400/07/07
خ. م.:
موضوع این استعلام به صلاحیتدادستان در ارتباط با اعتراض به رای صادره و اجرای حکم در پروندهای مربوط میشود که در آن فردی به اتهام حمل و نگهداری مواد مخدر دستگیر شده است. پرسش مطرح این است که آیا دادستان دادگاهی که رای را صادر کرده است، حق تجدیدنظرخواهی دارد یا دادستانی که در حوزه او جرم کشف و کیفرخواست صادر شده است؟ همچنین مشخص شده است که رای صادره در کدام حوزه قضایی باید اجرا شود. نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه، با استناد به مواد 26، 422 و 425 قانون آیین دادرسی کیفری مصوب 1392، بیان میکند که عدم وجود دادرس دیگر در حوزه قضایی و ارسال پرونده به نزدیکترین حوزه قضایی، صلاحیت دادسرای محل وقوع جرم را برای اعتراض به حکم صادره و اجرای آن سلب نمیکند.
تاریخ نظریه: 1400/07/07
شماره نظریه: 7/1400/535
شماره پرونده: 1400-168-535 ک
استعلام:
شخص «الف» در شهری به اتهام حمل و نگهداری مواد مخدر دستگیر میگردد. دادستان شهرستان شخصا اقدام به انجام تحقیقات مقدماتی و صدور قرار جلب به دادرسی و کیفرخواست مینماید و پرونده جهت صدور حکم به شعبه اول دادگستری ارسال و توسط رئیس محترم شعبه اول که رئیس دادگستری نیز م. ب. تعیین وقت جهت رسیدگی میگردد، اما قبل از تشکیل جلسه، رئیس دادگستری شهرستان به جهت تغییر سمت به شهرستان دیگر ی منتقل و دادستان همان شهرستان که اقدام به صدور قرار جلب به دادرسی و کیفرخواست نموده به عنوان رئیس شعبه اول و رئیس دادگستری همان شهرستان منصوب میشود و نامبرده نیز به جهت اظهار نظر ماهوی و عدم وجود شعبه و دادرس دیگر در همان پرونده، با صدور قرار امتناع از رسیدگی اقدام به ارسال پرونده به نزدیکترین دادگاه مینماید دادگاه مذکور نیز پس از تفهیم اتهام و اخذ آخرین دفاع اقدام به صدور رأی مینماید. حال سوال این است که کدام دادستان در مقام اعتراض حق تجدیدنظرخواهی نسبت به رأی اصداری را دارد؟ دادستان دادگاهی که در معیت دادگاه صادرکننده رأی است یا دادستانی که جرم در آن حوزه کشف و کیفرخواست صادر کرده است. همچنین این رأی در اجرای احکام کیفریِ کدام یک از شهرستانها باید اجرا شود؟
نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه:
مستنبط از مواد 26، 422 و 425 قانون آیین دادرسی کیفری مصوب 1392، این که دادرس دادگاه مردود بوده و به لحاظ نبود دادرس دیگر در حوزه قضایی پرونده به نزدیکترین حوزه قضایی ارسال شده است؛ نافی صلاحیت دادسرای محل وقوع جرم جهت اعتراض به حکم صادره و اجرای حکم نیست.