پاسخ: نگهداری داروهای سقط جنین خارج از سامانه جرم است، اما نگهداری داروهای مجاز برای مصارف شخصی و غیرتجاری جرم محسوب نمیشود.
به زبانِ ساده
پاسخ به این بستگی دارد که دارو چه نوعی است، برای چه منظوری نگهداری میشود و آیا در مقدار متعارف است یا نه. متن نگهداری متعارف و غیرتجاری داروهای ساخت خارج یا تولید داخل را جرم نمیداند. اما درباره داروهای سقط جنین، مواردی مانند نگهداری بدون نسخه یا فراهمکردن گسترده را جرم معرفی میکند.
چه کسی: اداره کل حقوقی قوه قضائیه نظر مشورتی داده است؛ پرسشکننده، شخص یا مرجع انتظامی مشخصی ندارد. استعلام درباره نگهداری و فروش دارو خارج از شبکه رسمی داروخانه بوده است.
چگونه: اداره کل حقوقی، نگهداری داروهای سقط جنین را از نگهداری متعارف و غیرتجاری داروهای ساخت خارج و تولید داخل جدا کرده و برای هرکدام حکم متفاوتی بیان کرده است.
چرا مهم است: این نظر برای مردم، فروشندگان دارو و مراجع انتظامی در تشخیص مواردی که نگهداری دارو جرم است یا نیست کاربرد دارد.
قوانینِ مرتبط: ماده ۵۸ و تبصره ۲ ماده ۶۱ قانون حمایت از خانواده و جوانی جمعیت مصوب ۱۴۰۰؛ ماده ۲۷ و تبصره ۱ قانون مبارزه با قاچاق کالا و ارز با اصلاحات ۱۴۰۰؛ تبصره ۴ ماده ۱۸ همان قانون.
متنِ زیر هنوز بهوسیلهٔ کارشناس مرور و تأیید نشده است.
استعلام :
امروزه مرسوم است افراد مبادرت به نگهداري و بعضاً فروشدارو خارج از شبكه رسمي (داروخانه) مينمايند. حال سؤال اين است آيا نگهداري دارو در منزل و كشف آن توسط مرجع انتظامي داراي نص كيفري ميباشد؟
نظريه مشورتي اداره كل حقوقي قوه قضاييه :
اولاً، مطابق ماده 58 قانون حمايت از خانواده و جواني جمعيت مصوب 24/7/1400، خريد، فروش و پخش داروهاي رايج در سقط جنين خارج از سامانه رديابي و رهگيري فراوردههاي دارويي وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي و نيز حمل و نگهداري اين داروها بدون نسخه پزشك؛ و همچنين برابر تبصره 2 ماده 61 قانون پيشگفته، فراهم كردن داروهاي سقط جنين به طور گسترده، جرم و مستوجب مجازات است. ثانياً، نگهداري داروهاي ساخت خارج، چنانچه در حدود متعارف و براي مصارف شخصي و غيرتجاري باشد، برابر ماده 27 قانون مبارزه با قاچاق كالا و ارز اصلاحي 1400 و تبصره يك ذيل آن جرم نيست. ثالثاً، نگهداري داروهاي توليد داخل در منزل در حدود متعارف و براي مقاصد غيرتجاري، با لحاظ تبصره 4 ماده 18 قانون پيشگفته جرم نيست.
نظریه مشورتی شماره 7/1401/1350 مورخ 1402/04/26
موضوع استعلام درباره قانونی بودن نگهداری دارو در منزل و پیامدهای قانونی کشف آن توسط مراجع انتظامی است. بر اساس نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه، نگهداری و فروش داروهایی که برای سقط جنین استفاده میشوند، بدون مجوز و خارج از سامانه ردیابی وزارت بهداشت، طبق ماده 58 قانون حمایت از خانواده و جوانی جمعیت مصوب 1400/07/24، جرم محسوب شده و مستلزم مجازات است. همچنین، نگهداری داروهای وارداتی به صورت متعارف و برای مصرف شخصی، بر اساس ماده 27 قانون مبارزه با قاچاق کالا و ارز اصلاحی 1400، جرم محسوب نمیشود. نگهداری داروهای تولید داخل نیز در حد متعارف و برای مصارف غیرتجاری، طبق تبصره 4 ماده 18 همان قانون، جرم نیست.
تاریخ نظریه: 1402/04/26
شماره نظریه: 7/1401/1350
شماره پرونده: 1401-186-1350ک
امروزه مرسوم است افراد مبادرت به نگهداری و بعضاً فروش دارو خارج از شبکه رسمی (داروخانه) مینمایند. حال سوال این است آیا نگهداری دارو در منزل و کشف آن توسط مرجع انتظامی دارای نص کیفری میباشد؟
اولاً، مطابق ماده 58 قانون حمایت از خانواده و جوانیجمعیت مصوب 1400/7/24، خرید، فروش و پخش داروهای رایج در سقط جنین خارج از سامانه ردیابی و رهگیری فراوردههای دارویی وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و نیز حمل و نگهداری این داروها بدون نسخه پزشک؛ و همچنین برابر تبصره 2 ماده 61 قانون پیشگفته، فراهم کردن داروهای سقط جنین به طور گسترده، جرم و مستوجب مجازات است.