پرسش: آیا خط زدن عناوین اتهامی پیش از امضای صورتجلسه بازپرسی جرم جعل است؟
پاسخ: از آنجا که بر چنین نوشتهای سند اطلاق نمیشود، جرم جعل محقق نشده است.
به زبانِ ساده
پرسش درباره متهمی است که عنوانهای اتهامی نوشتهشده در صورتجلسه را خط زده است. اداره کل حقوقی گفته چون این کار پیش از امضای صورتجلسه از سوی بازپرس انجام شده، نوشته هنوز سند نیست و جعل محقق نشده است. بنابراین پرسشهای وابسته به تحقق جعل نیز پاسخ جداگانهای ندارند.
چه کسی: نظر مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضائیه؛ پرسش را بازپرس مطرح کرده و موضوع درباره متهم و عناوین اتهامیِ درجشده در صورتجلسه است.
چگونه: اداره کل حقوقی فرض را بر خطزدن عنوانها پیش از امضای صورتجلسه از سوی بازپرس گذاشته است. چون نوشته در آن مرحله سند محسوب نمیشود، جعل را محقق ندانسته و پاسخ به پرسشهای بعدی را منتفی شمرده است.
چرا مهم است: این نظر برای بازپرسها و وکلا در تشخیص تحقق جعل هنگام تغییر نوشتههای صورتجلسه کاربرد دارد.
قوانینِ مرتبط: ماده ۵۲۳ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات مصوب ۱۳۷۵)
متنِ زیر هنوز بهوسیلهٔ کارشناس مرور و تأیید نشده است.
استعلام :
زماني كه بازپرس مشغول تفهيم اتهام به متهم بوده و با درج عناوين اتهامي، اوراق را جهت دفاع در اختيار متهم قرار ميدهند؛ اما متهم عناوين اتهامي را خط ميزند؛ به نحوي كه عبارات و عناوين قابل تشخيص نيستند؛ در اين خصوص خواهشمند است به پرسشهاي زير پاسخ دهيد:
1- آيا رفتار ارتكابي مشمول عنوان مجرمانه جعل موضوع ماده 523 قانون مجازات اسلامي (تعزيرات مصوب 1375) ميباشد؟
2- در صورت صدق عنوان جعل، قصد تقلب چگونه تفسير ميشود؟
3- در صورت اقرار متهم، آيا كارشناسي ضروري است؟
4- تشخيص عنوان مجرمانه با چه شخصي است؛ شاكي يا مقام قضايي؟
5- چنانچه اين امر نزد بازپرس مربوطه اتفاق افتاده باشد و يگان حفاظت دادگستري مراتب را صورتجلسه كند، آيا اخذ اظهارات شاكي و يگان حفاظت ضروري است و يا به سبب اقرار متهم نيازي به اين امر نيست؟
نظريه مشورتي اداره كل حقوقي قوه قضاييه :
، 2 و 4- در فرض سؤال كه متهم عناوين اتهامي نگارشيافته از سوي بازپرس در صورتجلسه بازپرسي را پيش از امضاي صورتمجلس توسط بازپرس خط زده است؛ از آنجا كه بر چنين نوشتهاي، سند اطلاق نميشود؛ لذا جرم جعل محقق نشده است. 3 و 5- ب. ت. ب. انتفاي وقوع جرم جعل، پاسخ به اين پرسشها منتفي است.
نظریه مشورتی شماره 7/1401/827 مورخ 1402/03/09
موضوع استعلام به رفتار متهم در زمان تفهیم اتهام و خط زدن عناوین اتهامی توسط او مربوط میشود. پرسشها شامل امکان تحقق جرم جعل بر اساس ماده 523 قانون مجازات اسلامی (تعزیرات مصوب 1375)، تفسیر قصد تقلب، نیاز به کارشناسی در صورت اقرار متهم، تشخیص عنوان مجرمانه و نیاز به اخذ اظهارات شاکی و یگان حفاظت در صورت وقوع این امر نزد بازپرس هستند. در پاسخ، اداره کل حقوقی قوه قضاییه اعلام کرده است که ب. ت. ب. اینکه متهم عناوین اتهامی را خط زده و این نوشتار سند محسوب نمیشود، جرم جعل محقق نشده و بنابراین پاسخ به پرسشهای مربوط به اقرار متهم و ضرورت اخذ اظهارات منتفی است.
تاریخ نظریه: 1402/03/09
شماره نظریه: 7/1401/827
شماره پرونده: 1401-186/1-827 ک
، 2 و 4- در فرض سوال که متهم عناوین اتهامی نگارشیافته از سوی بازپرس در صورتجلسه بازپرسی را پیش از امضای صورتمجلس توسط بازپرس خط زده است؛ از آنجا که بر چنین نوشتهای، سند اطلاق نمیشود؛ لذا جرم جعل محقق نشده است.
2 ، 1 و -4 در فرض سؤال که متهم عناوین اتهامی نگارشیافته از سوی بازپرس در صورتجلسه بازپرسی را پیش از امضای صورتمجلس توسط بازپرس خط زده است؛ از آنجا که بر چنین نوشتهای، سند اطلاق نمیشود؛ لذا جرم جعل محقق نشده است. 3 و -5 ب. ت. ب. انتفای وقوع جرم جعل، پاسخ به این پرسشها منتفی است. دکتر …