پرسش: ضمانت اشخاص ثالث در چکهای جدید (صیادی) چگونه انجام میگیرد؟
پاسخ: ضمانت اشخاص ثالث در چکهای صیادی همچنان مطابق مقررات قانون تجارت انجام میشود و ثبت آن در سامانه صیاد الزامی نیست.
به زبانِ ساده
پرسش این بود که برای ضمانت چکهای صیادی، امضا یا ثبت در سامانه صیاد لازم است یا نه. نظر مشورتی میگوید اگر صدور و ظهرنویسی چک در سامانه انجام شده باشد، ضمانت طبق مقررات قانون تجارت انجام میشود و ثبت ضمانت در سامانه صیاد الزامی نیست. بخش پایانی متن درباره فرض ثبتنشدن صدور یا ظهرنویسی ناقص است.
چه کسی: نظر مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضائیه است؛ پرسش درباره ضمانت چکهای صیادی بهوسیله اشخاص ثالث مطرح شده است.
چگونه: اداره کل حقوقی با توجه به اینکه ثبت صدور و ظهرنویسی چکهای جدید در سامانه صیاد جایگزین روش مقرر در قانون تجارت شده، درباره شیوه ضمانت و لزوم ثبت آن پاسخ داده است.
چرا مهم است: این نظر برای دارندگان چک صیادی، ضامنان و وکلایی که درباره شکل و ثبت ضمانت چک پرسش دارند کاربرد دارد.
قوانینِ مرتبط: تبصره ۱ ماده ۲۱ مکرر قانون صدور چک؛ قانون تجارت.
اگر صدور یا ظهرنویسی چک صیادی در سامانه ثبت نشده باشد، پاسخ متن درباره ضمانت چیست؟
متنِ موجود پاسخ این فرض را کامل بیان نمیکند.
کلیدواژهها: چک صیادی، ضمانت، اشخاص ثالث، سامانه صیاد، قانون تجارت
متنِ زیر هنوز بهوسیلهٔ کارشناس مرور و تأیید نشده است.
استعلام :
وفق تبصره يك ماده 21 مكرر قانون صدور چك مصوب 1355 با اصلاحات و الحاقات بعدي، در چكهاي جديد (صيادي) ثبت انتقال چك در سامانه صياد جايگزين پشتنويسي چك شده است و ظهرنويسي چكهاي جديد (صيادي) از طريق انتقال در سامانه صياد انجام ميشود. در چكهاي جديد (صيادي) ضمانت توسط اشخاص ثالث چگونه انجام ميگيرد؟ آيا ضمانت اشخاص ثالث در اين چكها هم بايد در سامانه صيادي بانك مركزي به ثبت برسد يا ضمانت اين چكها به مانند چكهاي قديمي از طريق امضاء در ظهر چك مشخص ميشود؟
نظريه مشورتي اداره كل حقوقي قوه قضاييه :
به موجب تبصره يك (اصلاحي 29/1/1400) ماده 21 مكرر قانون صدور چك مصوب 1355 با اصلاحات و الحاقات بعدي، صدور و ظهرنويسي چكهاي صادره از دسته چكهاي از ابتداي سال 1400 (چك صيادي) در سامانه صياد انجام ميگيرد و اين فرآيند جايگزين شيوه صدور و انتقال چك به نحو مذكور در قانون تجارت است؛ بنابراين در صورتي كه صدور و ظهرنويسي چك در سامانه صياد انجام گرفته باشد، ب. ت. ب. اينكه مقنن در اصلاحات قانون صدور چك مصوب 1355 با اصلاحات و الحاقات بعدي راجع به شيوه ضمانت از صادركننده يا ظهرنويسان مقررهاي بيان نكرده و حكم خاصي ندارد؛ بر اين اساس، همچنان ضمانت برابر مقررات قانون تجارت انجام ميگيرد و ثبت آن در سامانه صياد الزامي نيست؛ اما چنانچه صدور و يا ظهرنويسي چكهاي فوق (چك صيادي) بدون ثبت در سامانه صياد انجام گرفته باشد، از آنجا كه در اين فرض، صدور و ظهرنويسي چك بدون درج در اين سامانه فاقد اعتبار است و روابط طرفين تابع عمومات قانون مدني است، ضمانت از صادركننده يا ظهرنويس نيز از شمول قانون صدور چك خارج و مشمول مقررات عام قانون مدني است.
نظریه مشورتی شماره 7/1402/1147 مورخ 1403/02/21
موضوع این استعلام مربوط به نحوه ضمانت اشخاص ثالث در چکهای جدید (صیادی) و ثبت آنها در سامانه صیاد است. بر اساس تبصره یک (اصلاحی 1400/01/29) ماده 21 مکرر قانون صدور چک مصوب 1355، صدور و ظهرنویسی چکهای صیادی باید در سامانه صیاد انجام شود و این فرآیند جایگزین روشهای قبلی شده است. طبق نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه، ضمانت اشخاص ثالث در این چکها همچنان بر اساس مقررات قانون تجارت صورت میگیرد و ثبت آن در سامانه صیاد الزامی نیست. در صورتی که صدور یا ظهرنویسی چک در سامانه ثبت نشود، این چکها فاقد اعتبار خواهند بود و روابط طرفین بر اساس مقررات عمومی قانون مدنی تنظیم خواهد شد.
تاریخ نظریه: 1403/02/21
شماره نظریه: 7/1402/1147
شماره پرونده: 1402-88-1147ح
وفق تبصره یک ماده 21 مکرر قانون صدور چک مصوب 1355 با اصلاحات و الحاقات بعدی، در چکهای جدید (صیادی) ثبت انتقال چک در سامانه صیاد جایگزین پشتنویسی چک شده است و ظهرنویسی چکهای جدید (صیادی) از طریق انتقال در سامانه صیاد انجام میشود. در چکهای جدید (صیادی) ضمانت توسط اشخاص ثالث چگونه انجام میگیرد؟ آیا ضمانت اشخاص ثالث در این چکها هم باید در سامانه صیادی بانک مرکزی به ثبت برسد یا ضمانت این چکها به مانند چکهای قدیمی از طریق امضا در ظهر چک مشخص میشود؟
به موجب تبصره یک (اصلاحی 1400/01/29) ماده 21 مکرر قانون صدور چک مصوب 1355 با اصلاحات و الحاقات بعدی، صدور و ظهرنویسی چکهای صادره از دسته چکهای از ابتدای سال 1400 (چک صیادی) در سامانه صیاد انجام میگیرد و این فرآیند جایگزین شیوه صدور و انتقال چک به نحو مذکور در قانون تجارت است؛ بنابراین در صورتی که صدور و ظهرنویسی چک در سامانه صیاد انجام گرفته باشد، ب. ت. ب. اینکه مقنن در اصلاحات قانون صدور چک مصوب 1355 با اصلاحات و الحاقات بعدی راجع به شیوه ضمانت از صادرکننده یا ظهرنویسان مقررهای بیان نکرده و حکم خاصی ندارد؛ بر این اساس، همچنان ضمانت برابر مقررات قانون تجارت انجام میگیرد و ثبت آن در سامانه صیاد الزامی نیست؛ اما چنانچه صدور و یا ظهرنویسی چکهای فوق (چک صیادی) بدون ثبت در سامانه صیاد انجام گرفته باشد، از آنجا که در این فرض، صدور و ظهرنویسی چک بدون درج در این سامانه فاقد اعتبار است و روابط طرفین تابع عمومات قانون مدنی است، ضمانت از صادرکننده یا ظهرنویس نیز از شمول قانون صدور چک خارج و مشمول مقررات عام قانون مدنی است.