نظریهٔ مشورتی
نظر مشورتی 7/1402/482 مورخ 1402/09/11 اداره کل حقوقی قوه قضائیه با اصلاحات و الحاقات بعدی
استعلام :
در يك پرونده، مالك يك دستگاه تراكتور به علت روشن نشدن تراكتور، جهت هلدادن آن به خارج از پاركينگ از يك نفر درخواست كمك مينمايد و مالك تراكتور به همراه همسر خود از طرف چرخهاي عقب اقدام به هلدادن مينمايند؛ در حالي كه شخص كمككننده از چرخهاي جلو كه كوچكتر از چرخهاي عقب ميباشند، اين اقدام را انجام ميدهد. اين موضوع در حالي است كه كسي به عنوان راننده سوار بر تراكتور نميباشد و هر سه نفر تراكتور را به شرح فوق به صورت خاموش هل ميدهند. بر اثر اين بياحتياطي، شخصي كه جهت كمك فراخوانده شده است (و درحال هل دادن از چرخ جلو ميباشد و طبيعتاً بين چرخ جلو و عقب قرار دارد) بين چرخ عقب و ديوار گير نموده و بر اثر فشاري كه بر قفسه سينه وي وارد و باعث شكستگي دنده و در نتيجه پارگي قلب و ريه ميشود، فوت مينمايد. حال خواهشمند است در خصوص سؤالات ذيل ارشاد فرماييد:
1- موضوع مشمول ايراد صدمه غير عمدي (شبه عمدي) بر اثر بياحتياطي در امر رانندگي ميباشد؟ در صورت مثبت بودن پاسخ، چه كسي مسؤول ميباشد؛ مالك تراكتور يا همسر وي نيز كه در هلدادن تراكتور نقش داشته است، داراي درجاتي از تقصير ميباشد؟
2- در صورتي كه موضوع از شمول سوانح رانندگي خارج باشد، رسيدگي به موضوع در چه قالبي انجام ميپذيرد و مسؤول پرداخت ديه چه كسي است؟ ب. ت. ب. اينكه سه نفر در وقوع حادثه نقش داشتهاند، با لحاظ مواد 526 و 533 قانون مجازات اسلامي مصوب 1392 تقسيم مسؤوليت به چه نحوي ميباشد؟
نظريه مشورتي اداره كل حقوقي قوه قضاييه :
اولاً، ب. ت. ب. تعاريف «حوادث»، «شخص ثالث» و «وسيله نقليه» كه به ترتيب در بندهاي «پ»، «ت» و «ث» ماده يك قانون بيمه اجباري خسارات واد شده به شخص ثالث در اثر حوادث ناشي از وسايل نقليه مصوب 1395 بيان شده است و به ويژه اطلاق عبارت «هر گونه سانحه ناشي از وسايل نقليه» كه در بند «پ» ماده پيشگفته آمده است، چنانچه پس از بررسيهاي لازم و كسب نظر متخصصين امر (كارشناس تصادفات) احراز شود وسيله نقليه (تراكتور) در وقوع حادثه منجر به فوت مؤثر بوده است، چنين حادثهاي، حادثه ناشي از وسيله نقليه محسوب ميشود و در اين حوادث، پرداخت خسارت بدني (ديه) مشمول احكام مقرر در قانون پيشگفته است و حسب مورد توسط شركت بيمه يا صندوق تأمين خسارتهاي بدني پرداخت ميشود. ثانياً، از آنجايي كه مسؤوليت ناشي از حوادث وسايل نقليه موتوري بر عهده راننده ميباشد، در فرض سؤال نيز مسؤوليت جبران خسارت متوجه كسي است كه بايد نسبت به رانندگي اقدام و با قرارگرفتن پشت فرمان، كنترل تراكتور را بر عهده ميگرفت؛.بنابراين انجام ندادن اين وظيفه در لحظه تصادف و قرار نگرفتن وي پشت فرمان و عدم امكان كنترل تراكتور، نافي مسؤوليت وي نيست، همچنانكه از موجبات كاهش مسؤوليت وي و تقسيم مسؤوليت بين او و ديگر كساني كه تراكتور را هل دادهاند، نيز نخواهد بود.
نظریه مشورتی شماره 7/1402/482 مورخ 1402/09/11
در خصوص استعلام مربوط به حادثهای که منجر به فوت شخصی در هنگام هل دادن تراکتور شده است، اداره کل حقوقی قوه قضائیه اعلام میکند که اگر مشخص شود تراکتور در وقوع حادثه نقش داشته، این حادثه به عنوان حادثه ناشی از وسیله نقلیه محسوب میشود. در این صورت، پرداخت خسارت بدنی (دیه) بر اساس قانون بیمه اجباری خسارات وارده به شخص ثالث در اثر حوادث ناشی از وسایل نقلیه مصوب 1395 انجام خواهد شد. همچنین، مسئولیت حوادث ناشی از وسایل نقلیه بر عهده راننده است و در این مورد، عدم حضور راننده پشت فرمان و کنترل تراکتور، مسئولیت او را از بین نمیبرد. ممکن است مسئولیت بین او و سایر افرادی که در هل دادن تراکتور نقش داشتهاند، تقسیم شود. بنابراین، در صورت وقوع حادثه، پرداخت دیه بر عهده شرکت بیمه یا صندوق تامین خسارتهای بدنی خواهد بود و مسئولیت جبران خسارت متوجه فردی است که باید رانندگی میکرد.
تاریخ نظریه: 1402/09/11
شماره نظریه: 7/1402/482
شماره پرونده: 1402-186/1-482ک
در یک پرونده، مالک یک دستگاه تراکتور به علت روشن نشدن تراکتور، جهت هلدادن آن به خارج از پارکینگ از یک نفر درخواست کمک مینماید و مالک تراکتور به همراه همسر خود از طرف چرخهای عقب اقدام به هلدادن مینمایند؛ در حالی که شخص کمککننده از چرخهای جلو که کوچکتر از چرخهای عقب میباشند، این اقدام را انجام میدهد. این موضوع در حالی است که کسی به عنوان راننده سوار بر تراکتور نمیباشد و هر سه نفر تراکتور را به شرح فوق به صورت خاموش هل میدهند. بر اثر این بیاحتیاطی، شخصی که جهت کمک فراخوانده شده است (و درحال هل دادن از چرخ جلو م. ب. و طبیعتاً بین چرخ جلو و عقب قرار دارد) بین چرخ عقب و دیوار گیر نموده و بر اثر فشاری که بر قفسه سینه وی وارد و باعث شکستگی دنده و در نتیجه پارگی قلب و ریه میشود، فوت مینماید. حال خواهشمند است در خصوص سوالات ذیل ارشاد فرمایید:
1- موضوع مشمول ایراد صدمه غیر عمدی (شبه عمدی) بر اثر بیاحتیاطی در امر رانندگی میباشد؟ در صورت مثبت بودن پاسخ، چه کسی مسئول میباشد؛ مالک تراکتور یا همسر وی نیز که در هلدادن تراکتور نقش داشته است، دارای درجاتی از تقصیر میباشد؟
2- در صورتی که موضوع از شمول سوانح رانندگی خارج باشد، رسیدگی به موضوع در چه قالبی انجام میپذیرد و مسئول پرداخت دیه چه کسی است؟ ب. ت. ب. اینکه سه نفر در وقوع حادثه نقش داشتهاند، با لحاظ مواد 526 و 533 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 تقسیم مسئولیت به چه نحوی میباشد؟
اولاً، ب. ت. ب. تعاریف «حوادث»، «شخص ثالث» و «وسیله نقلیه» که به ترتیب در بندهای «پ»، «ت» و «ث» ماده یک قانون بیمه اجباری خسارات واد شده به شخص ثالث در اثر حوادث ناشی از وسایل نقلیه مصوب 1395 بیان شده است و به ویژه اطلاق عبارت «هر گونه سانحه ناشی از وسایل نقلیه» که در بند «پ» ماده پیشگفته آمده است، چنانچه پس از بررسیهای لازم و کسب نظر متخصصین امر (کارشناس تصادفات) احراز شود وسیله نقلیه (تراکتور) در وقوع حادثه منجر به فوت موثر بوده است، چنین حادثهای، حادثه ناشی از وسیله نقلیه محسوب میشود و در این حوادث، پرداخت خسارت بدنی (دیه) مشمول احکام مقرر در قانون پیشگفته است و حسب مورد توسط شرکت بیمه یا صندوق تامین خسارتهای بدنی پرداخت میشود.
ثانیاً، از آنجایی که مسئولیت ناشی از حوادث وسایل نقلیه موتوری بر عهده راننده میباشد، در فرض سوال نیز مسئولیت جبران خسارت متوجه کسی است که باید نسبت به رانندگی اقدام و با قرارگرفتن پشت فرمان، کنترل تراکتور را بر عهده میگرفت؛.بنابراین انجام ندادن این وظیفه در لحظه تصادف و قرار نگرفتن وی پشت فرمان و عدم امکان کنترل تراکتور، نافی مسئولیت وی نیست، همچنانکه از موجبات کاهش مسئولیت وی و تقسیم مسئولیت بین او و دیگر کسانی که تراکتور را هل دادهاند، نیز نخواهد بود.
موارد مرتبط 36
آرای مرتبط 3
-
رأی
هماستناد
عدم شکایت شاکی در مهلت قانونی
قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 و ماده 526
-
رأی
هماستناد
مسئولیت اسباب متعدد در وقوع صدمه بدنی غیرعمدی
قانون مجازات اسلامی مصوب 11/2/1392 در ماده 526
-
رأی
هماستناد
رأی: #قصور_پزشکى (1392/8/14)
قانون مجازات اسلامی مصوب 11/2/1392 در ماده 526
نظریات مشورتی 12
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/1402/482 مورخ 1402/09/11
مواد 526 و 533 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 تقسیم مسئولیت به چه نحوی می باشد؟ ن
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/93/0337 مورخ 1393/02/17
ماده 526 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 تشخیص میزان رفتار مرتکبان چگونه صور
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/1402/645 مورخ 1402/08/30
ماده 526 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 خواهد بود که تشخیص مصداق و تطبیق آن
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/1400/1584 مورخ 1401/01/21
ماده 526 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 با نظریه مشورتی فوق الذکر منافاتی د
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/93/337 مورخ 1393/02/17
ماده 526 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 تشخیص میزان رفتار مرتکبان چگونه صور
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/1400/1218 مورخ 1401/01/23
مواد 526 و 453 و 533 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 و با توجه به اینکه از حیث رد مال بی
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه 7/1400/1584 — 1401/01/21
ماده 526 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 با نظریه مشورتی فوق الذکر منافاتی د
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه 7/1400/1218 — 1401/01/23
مواد 526 ، 453 و 533 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 مورد پذیرش قرار گرفته است
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه 7/1403/950 — 1404/06/23
مواد 526 ، 453 و 533 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 مورد پذیرش قرار گرفته است
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه 7/97/2353 — 1398/07/15
مواد 526 ، 501 ، 499 ، 492 و 529 قانون مجازات اسلامی
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه 7/99/177 — 1399/02/29
مواد 526 ، 453 و 533 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 منطبق است
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه 7/99/436 — 1399/04/21
ماده 526 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 که ناظر به رفتار مرتکبین
نشستهای قضایی 12
-
نشست قضایی
هماستناد
بررسی ماده 523 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392(مسئولیت مأذون)
ماده 526 قانون مجازات اسلامی
-
نشست قضایی
هماستناد
آیا حادثه آتش سوزی خودرو منجر به فوت مسافران مشمول قانون بیمه اجباری است یا خیر
ماده 526 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 که از لفظ تاثیر استفاده نموده است و
-
نشست قضایی
هماستناد
محدوده مسئولیت کارفرما و پیمانکار در حوادث ناشی از کار
ماده 526 قانون مجازات اسلامی
-
نشست قضایی
هماستناد
مسئولیت حقوقی بیت المال یا راننده مقصر (از بابت پرداخت دیه سرنشین فوت شده به علت تیراندازی مامورین)
ماده 526 قانون مجازات اسلامی
-
نشست قضایی
هماستناد
تکلیف جبران خسارت ناشی از اغتشاشات و اعتراضات
ماده 526 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 «قاعده اصل بر مسئولیت مباشر است مگر
-
نشست قضایی
هماستناد
تعدد اسباب در قتل عمدی و اطلاق عنوان مباشر به معاون جرم
ماده 526 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392
-
نشست قضایی
هماستناد
جرم انگاری قطع درختان توسط فاعل معنوی
ماده 526 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392
-
نشست قضایی
هماستناد
محکومیت معاون در جرم قطع درخت جنگلی به خسارت وارده به منابع طبیعی
ماده 526 قانون مجازات اسلامی مصوب 92 هم که بیان کرده: «هرگاه دو یا چند عام
-
نشست قضایی
هماستناد
بررسی مسئولیت سبب در ایراد صدمه بدنی شبه عمدی ناشی از بی احتیاطی در عملیات ورزشی
ماده 526 قانون مجازات اسلامی
-
نشست قضایی
هماستناد
میزان تقصیر در تصادف رانندگی - نشست قضایی (2)
ماده 526 از قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 با ماده 528 این قانون می باشد
-
نشست قضایی
هماستناد
بی احتیاطی و بی مبالاتی فرماندهان منجر به تلفات جانی موضوع ماده 54 قانون مرقوم
مواد 526 و 529 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 با اصلاحات و الحاقات بعدی
-
نشست قضایی
هماستناد
توزیع مسئولیت بین اشخاص حقوقی و حقیقی به طور توأمان در رد و پرداخت دیه
ماده 526 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 نیز نظر داشتند در خصوص جرائم عمدی و
مواد مرتبط 1
-
تفسیر
از این صفحه
ماده 526 — قانون مجازات اسلامی
مواد 526 و 533 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 تقسیم مسوولیت به چه نحوی می باشد؟ ن
دکترین 7
-
مقاله
هماستناد
ترتیب بازداشت اموال منقول — نقش داد باخته در موضع سبب و
ماده 526 ق.م.ا
-
مقاله
هماستناد
ترتیب بازداشت اموال منقول — نقش داد باخته در موضع سبب و
ماده 526 ق.م.ا
-
مقاله
هماستناد
کیفیّت مسؤولیت عوامل متعدّد زیان (نقد مواد 526، 533 و 535 ق.م.ا مصوّب 1392) (مقاله علمی وزارت علوم)
قانون مجازات اسلامی در ماده 526
-
مقاله
هماستناد
معیار تقسیم مسئولیت در فرض تعدد اسباب و تحول آن در حقوق ایران (مقاله علمی وزارت علوم)
ماده 526 قانون مجازات اسلامی جدید استنباط می شود
-
مقاله
هماستناد
توزیع مسئولیت مدنی به میزان درجه تأثیر در تصادفات رانندگی با تکیه بر مواد 526 و 528 قانون مجازات اسلامی (مقاله علمی وزارت علوم)
مواد 526 و 528 قانون مجازات اسلامی (مقاله علمی وزارت علوم
-
مقاله
هماستناد
تحلیل فقهی- حقوقی ضمان غرور با تأکید بر ماده 526 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 (مقاله علمی وزارت علوم)
ماده 526 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 (مقاله علمی وزارت علوم
-
مقاله
هماستناد
مفهوم سبب و شرایط آن در قانون مجازات اسلامی مصوب 1392
ماده 526 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 مطلب را به گونه ای بیان نموده که گو
نکتههای مرتبط 1
-
هماستناد
مسئول پرداخت دیه در صورت فوت متهم حین تعقیب
ماده 526 قانون مجازات اسلامی به لحاظ اقوی نبودن از مباشر
فقط پیوندهایی که متنشان در بانک است، با شاهد از خودِ متن — نه شباهتِ آماری. عنوانِ بدونِ متن ساخته نمیشود.
