جستجو در متنِ کاملِ قوانین، آرا و نظریات — برای حقوقدانانبه زبانِ خودتان بنویسید چه مشکلی دارید؛ دعوای مربوط، جای مراجعه، مدارک و نمونهمتن را ساده نشانتان میدهیم
نظر مشورتی 7/1402/832 مورخ 1402/10/19 اداره کل حقوقی قوهقضائیه در خصوص اینکه مطابق ماده 23 اصلاحی 1397 قانون صدور چک، اگر صادرکننده یا قائممقام او دعوایی مانند مشروط بودن یا تضمی
پاسخ: اقامه دعوای مستقل ابطال اجراییه چک منتفي است و توقف عملیات اجرایی منوط به طرح دعوای قانونی مربوطه در مرجع صالح است.
به زبانِ ساده
این نظر میگوید صادرکننده چک نباید برای ابطال اجراییه، دعوای جداگانهای مطرح کند. او باید ادعای خود، مانند تضمینی یا مشروط بودن چک، را در مرجع صالح پیگیری کند؛ اگر ادعا با حکم قطعی ثابت شود، دادگاه درباره ابطال اجراییه یا لغو عملیات اجرایی تصمیم میگیرد.
چه کسی: نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضائیه است؛ پرسشکننده در متن مشخص نشده و فرض پرسش درباره دعوای صادرکننده چک یا قائممقام قانونی اوست.
چگونه: اداره کل حقوقی توضیح داده است که صادرکننده باید دعوا یا شکایت مربوط به ادعای خود را در مرجع صالح مطرح کند و توقف عملیات اجرایی در همان رسیدگی بررسی میشود. اگر ادعا با حکم قطعی ثابت شود، دادگاه صادرکننده اجراییه میتواند آن را ابطال یا عملیات اجرایی را لغو کند.
چرا مهم است: این نظر برای صادرکنندگان چک و وکلای آنان در انتخاب راه درست برای اعتراض به اجراییه و درخواست توقف عملیات اجرایی مهم است.
قوانینِ مرتبط: قسمت اخیر و ذیل ماده ۲۳ قانون صدور چک مصوب ۱۳۵۵ با اصلاحات و الحاقات بعدی، از جمله اصلاح سال ۱۳۹۷؛ ماده ۱۱ قانون اجرای احکام مدنی مصوب ۱۳۵۶
مفاهیمِ حقوقی: اجراییه چک، دعوای مستقل ابطال اجراییه، توقف عملیات اجرایی، چک مشروط، چک بابت تضمین، تحصیل چک از طرق مجرمانه، حکم قطعی، الغای عملیات اجرایی
پرسشهایی که این متن پاسخ میدهد
آیا صادرکننده چک میتواند جداگانه دعوای ابطال اجراییه چک را مطرح کند؟
خیر؛ طبق نظریه، دعوای مستقل ابطال اجراییه منتفی و قابل استماع نیست.
اگر صادرکننده ادعا کند چک مشروط یا بابت تضمین بوده یا از راه مجرمانه به دست آمده، چه درخواستی مطرح میشود؟
دعوا یا شکایت مربوط در مرجع قضایی صالح مطرح میشود و مرجع رسیدگیکننده، با احراز شرایط مقرر، قرار توقف عملیات اجرایی صادر میکند.
اگر ادعای صادرکننده با حکم قطعی اثبات شود، چه اتفاقی برای اجراییه میافتد؟
دادگاه صادرکننده اجراییه، حسب مورد، آن را ابطال یا عملیات اجرایی را الغا میکند.
کلیدواژهها: اجراییه چک، ابطال اجراییه، توقف عملیات اجرایی، قانون صدور چک
متنِ زیر هنوز بهوسیلهٔ کارشناس مرور و تأیید نشده است.
استعلام :
در فرض صدور اجراييه وفق ماده 23 (اصلاحي 1397) قانون صدور چك مصوب 1355 با اصلاحات و الحاقات بعدي، آيا دعواي ابطال اجراييه چك كه از سوي صادركنندگان مطرح ميشود، قابليت استماع دارد؟
نظريه مشورتي اداره كل حقوقي قوه قضاييه :
وفق قسمت اخير ماده 23 اصلاحي 1397 قانون صدور چك مصوب 1355 با اصلاحات و الحاقات بعدي، اگر صادركننده يا قائممقام قانوني او دعوايي مانند مشروط يا بابت تضمين بودن يا تحصيل چك از طرق مجرمانه اقامه كند، در موارد مذكور در اين ماده، مرجع قضايي رسيدگيكننده قرار توقف عمليات اجرايي را صادر ميكند؛ بنابراين از آنجايي كه موضوع دعوا يا شكايت حسب مورد در مرجع قضايي ذيصلاح حقوقي يا كيفري طرح ميشود، اقامه دعواي مستقل ابطال اجراييه منتفي است و صدور قرار توقف عمليات اجرايي منوط به اقامه دعوا و يا خواسته مذكور نيست؛ بلكه مرجع قضايي رسيدگيكننده به دعاوي موضوع قسمت اخير ماده يادشده با احراز شرايط مقرر، قرار توقف عمليات اجرايي را صادر ميكند. بديهي است در صورتيكه ادعاي صادركننده چك و يا قائممقام وي به موجب حكم قطعي اثبات شود، با عنايت به ذيل ماده 23 يادشده و ماده 11 قانون اجراي احكام مدني مصوب 1356، دادگاه صادركننده اجراييه رأساً يا به درخواست صادركننده چك و يا قائممقام وي به اقتضاي مورد، اجراييه را ابطال يا عمليات اجرايي را الغا ميكند. بر اين اساس، در فرض سؤال دعواي مستقل ابطال اجراييه چك منتفي و قابل استماع نيست.
نظریه مشورتی شماره 7/1402/832 مورخ 1402/10/19
در استعلامی که به بررسی امکان شنیدن دعوای ابطال اجراییه چک صادرشده بر اساس ماده 23 (اصلاحی 1397) قانون صدور چک مصوب 1355 پرداخته است، اداره کل حقوقی قوه قضاییه اعلام کرده است که طبق بخش پایانی این ماده، اگر صادرکننده چک ی. ن. ق. او دعوایی مرتبط با چک مطرح کنند، مرجع قضایی میتواند حکم به توقف عملیات اجرایی را صادر کند. بنابراین، طرح دعوای مستقل برای ابطال اجراییه چک ممکن نیست و صدور حکم توقف عملیات اجرایی به طرح دعوا وابسته نیست. در صورتی که ادعای صادرکننده چک ثابت شود، دادگاه میتواند به درخواست وی ی. ن. ق. او، اجراییه را ابطال کند. بنابراین، دعوای مستقل ابطال اجراییه چک قابلیت شنیدن ندارد.
تاریخ نظریه: 1402/10/19
شماره نظریه: 7/1402/832
شماره پرونده: 1402-88-832ح
وفق قسمت اخیر ماده 23 اصلاحی 1397 قانون صدور چک مصوب 1355 با اصلاحات و الحاقات بعدی، اگر صادرکننده ی. ق. م. قانونی او دعوایی مانند مشروط یا بابت تضمین بودن یا تحصیل چک از طرق مجرمانه اقامه کند، در موارد مذکور در این ماده، مرجع قضایی رسیدگیکننده قرار توقف عملیات اجرایی را صادر میکند؛ بنابراین از آنجایی که موضوع دعوا یا شکایت حسب مورد در مرجع قضایی ذیصلاح حقوقی یا کیفری طرح میشود، اقامه دعوای مستقل ابطال اجراییه منتفی است و صدور قرار توقف عملیات اجرایی منوط به اقامه دعوا و یا خواسته مذکور نیست؛ بلکه مرجع قضایی رسیدگیکننده به دعاوی موضوع قسمت اخیر ماده یادشده با احراز شرایط مقرر، قرار توقف عملیات اجرایی را صادر میکند. بدیهی است در صورتیکه ادعای صادرکننده چک و ی. ق. م. وی به موجب حکم قطعی اثبات شود، با عنایت به ذیل ماده 23 یادشده و ماده 11 قانون اجرای احکام مدنی مصوب 1356، دادگاه صادرکننده اجراییه راساً یا به درخواست صادرکننده چک و ی. ق. م. وی به اقتضای مورد، اجراییه را ابطال یا عملیات اجرایی را الغا میکند. بر این اساس، در فرض سوال دعوای مستقل ابطال اجراییه چک منتفی و قابل استماع نیست.