جستجو در متنِ کاملِ قوانین، آرا و نظریات — برای حقوقدانانبه زبانِ خودتان بنویسید چه مشکلی دارید؛ دعوای مربوط، جای مراجعه، مدارک و نمونهمتن را ساده نشانتان میدهیم
پرسش: آیا تفويض وكالت به يكي از موكلين و سپس معامله وكيل با خود و عزل وكيل بعدي صحيح است؟
پاسخ: با توجه به ابهام در مقدمات استعلام و اینکه احراز صحت یا بطلان قرارداد و تعیین حدود اختیارات اموری موضوعی و بر عهده مرجع قضایی است، استعلام قابل پاسخگویی نیست.
به زبانِ ساده
دو نفر به شخصی وکالت داده بودند و آن شخص بعداً اختیاراتی را به یکی از موکلان تفویض کرده بود. سپس درباره معامله و عزل وکیل بعدی اختلاف یا ابهام پیش آمد. اداره کل حقوقی مسئله را با اطلاعات ارائهشده مبهم دانست و تشخیص صحت یا بطلان و تفسیر قرارداد را به دادگاه رسیدگیکننده سپرد.
چه کسی: اداره کل حقوقی قوه قضائیه نظر مشورتی داده است؛ اشخاص «الف» و «ب» موکلان، «ج» وکیل اولیه و «ب» وکیلِ بعدی معرفیشده در استعلام است.
چگونه: استعلام درباره اثر تفویض اختیار و معامله بعدی وکیل مطرح شد. اداره کل حقوقی بهعلت ابهام در مقدمات، پاسخ ماهوی نداد و تشخیص را به مرجع قضایی واگذار کرد.
چرا مهم است: این متن برای موکلان و وکلا یادآور میشود که تعیین حدود اختیار و اعتبار معامله، با بررسی قرارداد و اوضاع پرونده در مرجع قضایی انجام میشود.
قوانینِ مرتبط: نظر مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضائیه شماره 7/1402/93 مورخ ۱۴۰۲/۰۵/۲۰؛ ماده قانونی مشخص دیگری در متن ذکر نشده است.
مفاهیمِ حقوقی: وکالت، تفویض اختیار، معامله وکیل با خود، عزل وکیل، صحت و بطلان قرارداد، تفسیر قرارداد
پرسشهایی که این متن پاسخ میدهد
آیا وکیلی که اختیارات خود را به یکی از موکلان تفویض کرده، میتواند بعداً خود معامله موضوع وکالت را انجام دهد؟
اداره کل حقوقی بهدلیل ابهام استعلام، درباره صحت یا بطلان معامله پاسخ نداده است.
چه مرجعی باید صحت معامله و حدود اختیارات وکلا را مشخص کند؟
مرجع قضایی رسیدگیکننده.
کلیدواژهها: وکالت، تفویض وکالت، معامله با خود، عزل وکیل، قرارداد
متنِ زیر هنوز بهوسیلهٔ کارشناس مرور و تأیید نشده است.
استعلام :
«الف» و «ب» به شخص «ج» وكالت رسمي در دفتر اسناد رسمي ميدهند؛ پس از مدتي موكلين از «ج» ميخواهند تمامي اختيارات خ. ر. ب. يكي از موكلين تفويض كند؛ وكيل نيز تمامي اختيارات خود را در دفتر اسناد رسمي به «ب» كه يكي از موكلين بوده است، تفويض ميكند. پس از مدتي وكيل قبلي «ج» بهرغم تفويض صورت گرفته، مورد وكالت را با خود معامله و وكيل بعدي «ب» را عزل ميكند. طبق عرف حاكم در دفاتر اسناد رسمي، با تفويض وكالت، وكيل اول اختياري در خصوص موارد مصرح در وكالتنامه اختياري ندارد؛ مگر اختيار عزل وكيل بعدي. ب. ت. ب. مراتب يادشده و تفويض وكالت از سوي وكيل اول، آيا معامله «ج» با خود به واسطه وكالتي كه پيش از انجام معامله آن را به يكي از موكلين واگذار كرده است، صحيح است يا ب. ت. ب. تفويض وكالت، وي ديگر اختياري نداشته و معامله غير نافذ است؟
نظريه مشورتي اداره كل حقوقي قوه قضاييه :
مقدمات مطرحشده در استعلام مبني بر تفويض اختيار از وكيل به يكي از موكلين و سپس انجام موضوع وكالت توسط وكيل و عزل آن موكل توسط وكيل، واجد ايراد است و استعلام به كيفيت مطرح شده مبهم ميباشد. بنا به مراتب فوق و ب. ت. ب. آنكه احرازصحت يا بطلان قرارداد و تفسير آن در فرض صحت و تعيين حدود و ثغور اختيارات هر يك از طرفين، اموري موضوعي و بر عهده مرجع قضايي رسيدگيكننده است؛ استعلام به كيفيت مطرح شده قابليت پاسخگويي ندارد.
نظریه مشورتی شماره 7/1402/93 مورخ 1402/05/20
موضوع استعلام مربوط به این است که وکیل «ج» وکالت خ. ر. ب. یکی از موکلین به نام «ب» تفویض کرده و سپس خود «ج» اقدام به معامله با خود کرده و «ب» را عزل کرده است. سوال این است که آیا معاملهای که «ج» با خود انجام داده، به واسطه وکالت تفویض شده معتبر است یا خیر. آیا ب. ت. ب. تفویض وکالت، «ج» دیگر اختیاری نداشته و معامله غیر نافذ است؟ در پاسخ، اداره کل حقوقی قوه قضاییه اعلام کرده که مقدمات استعلام مبهم است و تعیین صحت یا بطلان قرارداد و تفسیر آن، اموری موضوعی است که بر عهده مرجع قضایی رسیدگیکننده م. ب.. بنابراین، استعلام به شکل مطرح شده قابلیت پاسخگویی ندارد.
تاریخ نظریه: 1402/05/20
شماره نظریه: 7/1402/93
شماره پرونده: 1402-76-93ح
مقدمات مطرحشده در استعلام مبنی بر تفویض اختیار از وکیل به یکی از موکلین و سپس انجام موضوع وکالت توسط وکیل و عزل آن موکل توسط وکیل، واجد ایراد است و استعلام به کیفیت مطرح شده مبهم م. ب.. بنا به مراتب فوق و ب. ت. ب. آنکه احراز صحت یا بطلان قرارداد و تفسیر آن در فرض صحت و تعیین حدود و ثغور اختیارات هر یک از طرفین، اموری موضوعی و بر عهده مرجع قضایی رسیدگیکننده است؛ استعلام به کیفیت مطرح شده قابلیت پاسخگویی ندارد.