پرسش: مرجع صالح برای رسیدگی به اعتراض ثالث و تصحیح رأی در خصوص آرای صادره از دادگاه تجدیدنظر شورای حل اختلاف کدام است؟
پاسخ: رسیدگی به اعتراض ثالث و تصحیح رأی (بر حسب حقوقی یا کیفری بودن)، در صلاحیت دادگاه عمومی حقوقی یا کیفری دو است.
به زبانِ ساده
پرسش درباره مرجع رسیدگی به اعتراض ثالث و اصلاح اشتباه نوشتاری در رأیی است که دادگاه عمومی در مقام تجدیدنظر از رأی شورای حل اختلاف صادر کرده است. پاسخ این است که مرجع صالح با توجه به موضوع رأی، دادگاه عمومی حقوقی یا دادگاه کیفری دو خواهد بود.
چه کسی: نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضائیه است؛ استعلامکننده و طرفین پرونده در متن مشخص نشدهاند. موضوع فرضی، رأی دادگاه عمومی درباره رأی قاضی شورای حل اختلاف در دعوای الزام به تنظیم سند خودرو است.
چگونه: دادگاه عمومی بهموجب ماده ۳۱ قانون شوراهای حل اختلاف مصوب ۱۳۸۷ از رأی قاضی شورا تجدیدنظرخواهی کرده و رأی داده است؛ اداره کل حقوقی سپس مرجع رسیدگی به اعتراض ثالث و تصحیح سهو قلم را بر پایه موضوع رأی مشخص کرده است.
چرا مهم است: این نظر برای تعیین دادگاه صالح در اعتراض ثالث یا اصلاح اشتباه رأیهای مربوط به آرای سابق شورای حل اختلاف کاربرد دارد.
قوانینِ مرتبط: قانون شوراهای حل اختلاف مصوب ۱۳۸۷، ماده ۳۱؛ قانون شوراهای حل اختلاف مصوب ۱۳۹۴، بهعنوان قانون حاکمِ مطرحشده در استعلام.
اعتراض ثالث به رأی صادرشده از دادگاه عمومی در مقام تجدیدنظر از رأی شورای حل اختلاف را کدام دادگاه رسیدگی میکند؟
حسب موضوع رأی، دادگاه عمومی حقوقی یا دادگاه کیفری دو.
اگر در رأی دادگاه عمومی سهو قلم باشد، کدام مرجع آن را تصحیح میکند؟
حسب مورد، دادگاه عمومی حقوقی یا دادگاه کیفری دو.
آیا اعتراض ثالث همیشه در همان دادگاه صادرکننده رأی رسیدگی میشود؟
متن میگوید رسیدگی با دادگاه جانشینِ دارای صلاحیت رسیدگی به دعوای موضوع حکم است.
کلیدواژهها: اعتراض ثالث، تصحیح رأی، شورای حل اختلاف، دادگاه عمومی، صلاحیت دادگاه
متنِ زیر هنوز بهوسیلهٔ کارشناس مرور و تأیید نشده است.
استعلام :
وفق قانون شوراهاي حل اختلاف مصوب 1387، تجديدنظر خواهي از احكام قاضي شورا بر عهده محاكم عمومي همان حوزه قضايي است؛ چنانچه در دادنامه صادره از دادگاه كيفري به عنوان مرجع تجديدنظر رأي شوراي حل اختلاف (در باب موضوع حقوقي الزام به تنظيم سند خودرو) سهو قلمي رخ دهد و يكي از طرفين پرونده در زمان قانون حاكم (قانون شوراهاي حل اختلاف مصوب 1394) درخواست اصلاح رأي را داشته باشند و يا اعتراض ثالثي نسبت به رأي مطرح شود، ب. ت. ب. قانون سابق و قانون حاكم كدام دادگاه صالح به صدور رأي اصلاحي است؟ در صورت اعتراض ثالث نسبت به رأي دادگاه كيفري، مرجع صالح براي رسيدگي به اعتراض كدام است؟
نظريه مشورتي اداره كل حقوقي قوه قضاييه :
رسيدگي به اعتراض ثالث نسبت به احكام دادگاههايي كه به حكم قانون و يا جهات ديگر منحل شدهاند، با دادگاه جانشين است كه صلاحيت رسيدگي به دعواي موضوع حكم معترضعنه را دارد. بر اين اساس، در فرض سؤال كه دادگاه عمومي در مقام تجديدنظرخواهي از رأي قاضي شوراي حل اختلاف وفق ماده 31 قانون شوراهاي حل اختلاف مصوب 1387 رأي صادر كرده است، رسيدگي به اعتراض ثالث نسبت به رأي يادشده بر حسب موضوع رأي معترضعنه، در صلاحيت دادگاه عمومي حقوقي و يا كيفري دو است. همچنين چنانچه در رأي دادگاه عمومي سهو قلمي رخ داده باشد، تصحيح رأي حقوقي يا كيفري حسب مورد با دادگاه عمومي حقوقي يا كيفري دو است.
نظریه مشورتی شماره 7/1403/239 مورخ 1403/05/19
موضوع استعلام مربوط به صلاحیت دادگاهها در رسیدگی به تجدیدنظرخواهی و اعتراض ثالث نسبت به احکامشورای حل اختلاف و دادگاههای عمومی است. پرسش این است که در صورت وجود خطای قلمی در رای دادگاه کیفری و درخواست اصلاح آن، و همچنین در صورت طرح اعتراض ثالث، کدام دادگاه صلاحیت صدور رای اصلاحی را دارد. پاسخ اداره کل حقوقی قوه قضاییه بیان میکند که رسیدگی به اعتراض ثالث نسبت به احکام دادگاههای منحل شده بر عهده دادگاه جانشین است که صلاحیت رسیدگی به دعوای موضوع حکم مورد اعتراض را دارد. در این زمینه، اگر دادگاه عمومی در مقام تجدیدنظرخواهی از رای قاضی شورای حل اختلاف بر اساس ماده 31 قانون شوراهای حل اختلاف مصوب 1387 رای صادر کرده باشد، رسیدگی به اعتراض ثالث به دادگاه عمومی حقوقی یا کیفری دو بستگی دارد. همچنین، در صورت وجود خطای قلمی در رای دادگاه عمومی، تصحیح آن نیز بر عهده دادگاه عمومی حقوقی یا کیفری دو خواهد بود.
تاریخ نظریه: 1403/05/19
شماره نظریه: 7/1403/239
شماره پرونده: 1403-218-239ح
وفق قانون شوراهای حل اختلاف مصوب 1387، تجدیدنظر خواهی از احکام قاضی شورا بر عهده محاکم عمومی همان حوزه قضایی است؛ چنانچه در دادنامه صادره از دادگاه کیفری به عنوان مرجع تجدیدنظر رای شورای حل اختلاف (در باب موضوع حقوقی الزام به تنظیم سند خودرو) سهو قلمی رخ دهد و ی. ا. ط. پرونده در زمان قانون حاکم (قانون شوراهای حل اختلاف مصوب 1394) درخواست اصلاح رای را داشته باشند و یا اعتراض ثالثی نسبت به رای مطرح شود، ب. ت. ب. قانون سابق و قانون حاکم کدام دادگاه صالح به صدور رای اصلاحی است؟ در صورت اعتراض ثالث نسبت به رای دادگاه کیفری، مرجع صالح برای رسیدگی به اعتراض کدام است؟
رسیدگی به اعتراض ثالث نسبت به احکام دادگاههایی که به حکم قانون و یا جهات دیگر منحل شدهاند، با دادگاه جانشین است که صلاحیت رسیدگی به دعوای موضوع حکم معترضعنه را دارد. بر این اساس، در فرض سوال که دادگاه عمومی در مقام تجدیدنظرخواهی از رای قاضی شورای حل اختلاف وفق ماده 31 قانون شوراهای حل اختلاف مصوب 1387 رای صادر کرده است، رسیدگی به اعتراض ثالث نسبت به رای یادشده بر حسب موضوع رای معترضعنه، در صلاحیت دادگاه عمومی حقوقی و یا کیفری دو است. همچنین چنانچه در رای دادگاه عمومی سهو قلمی رخ داده باشد، تصحیح رای حقوقی یا کیفری حسب مورد با دادگاه عمومی حقوقی یا کیفری دو است.