پرسش: آیا رسیدگی دادگاه صلح به اعتراض به گزارش اصلاحی نیازمند تشکیل جلسه است؟
پاسخ: بله، دادگاه صلح به عنوان مرجع بدوی باید با تشکیل جلسه رسیدگی، دعوت از طرفین و رعایت اصل تناظر به اعتراض رسیدگی کند.
به زبانِ ساده
اگر یکی از طرفین یا شخص ثالث به گزارش اصلاحی اعتراض کند، این اعتراض مانند درخواست تجدیدنظر بررسی نمیشود. دادگاه صلح باید مانند مرجع بدوی جلسه تشکیل دهد، طرفین را دعوت کند و پس از رعایت حق شنیدهشدن هر دو طرف تصمیم بگیرد.
چه کسی: نظر مشورتی را اداره کل حقوقی قوه قضائیه صادر کرده است؛ متن از اعتراض طرفین یا شخص ثالث به گزارش اصلاحی سخن میگوید و طرفین پرونده مشخصی را نام نمیبرد.
چگونه: اداره کل حقوقی با استناد به ماده ۱۷ قانون شوراهای حل اختلاف، اعتراض به گزارش اصلاحی را از تجدیدنظرخواهی متمایز دانسته و رسیدگی با تشکیل جلسه را لازم شمرده است.
چرا مهم است: این نظر برای دادگاههای صلح، طرفین پرونده و وکلایی مفید است که درباره شیوه رسیدگی به اعتراض به گزارش اصلاحی پرسش دارند.
قوانینِ مرتبط: قانون شوراهای حل اختلاف مصوب ۱۴۰۲، ماده ۱۷؛ قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب ۱۳۷۹.
مفاهیمِ حقوقی: دادگاه صلح، گزارش اصلاحی، اعتراض به گزارش اصلاحی، رسیدگی بدوی، تجدیدنظرخواهی، تشکیل جلسه رسیدگی، اصل تناظر
پرسشهایی که این متن پاسخ میدهد
رسیدگی دادگاه صلح به اعتراض به گزارش اصلاحی، تابع رسیدگی تجدیدنظر است؟
خیر؛ اعتراض متفاوت از تجدیدنظرخواهی است و دادگاه صلح در این رسیدگی مرجع بدوی محسوب میشود.
آیا دادگاه صلح باید جلسه رسیدگی تشکیل دهد؟
بله؛ باید جلسه تشکیل دهد، طرفین را دعوت کند و اصل تناظر را رعایت کند.
دادگاه صلح بر اساس چه مقرراتی به اعتراض رسیدگی میکند؟
مطابق مقررات قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب ۱۳۷۹.
متنِ زیر هنوز بهوسیلهٔ کارشناس مرور و تأیید نشده است.
استعلام :
آيا رسيدگي دادگاه صلح به اعتراض به گزارش اصلاحي تابع رسيدگي تجديدنظر است و بدون تشكيل جلسه و با تبادل لوايح صورت ميگيرد و يا آنكه تشكيل جلسه رسيدگي ضرورت دارد؟
نظريه مشورتي اداره كل حقوقي قوه قضاييه :
به موجب ماده 17 قانون شوراهاي حل اختلاف مصوب 1402، در مواردي كه در اين قانون حكمي تعيين نشده است، آيين دادرسي و ترتيبات رسيدگي، صدور رأي و اجراي احكام دادگاه صلح حسب مورد تابع قوانين و مقررات حاكم بر دادگاههاي حقوقي و كيفري است. در فرض سؤال، از آنجا كه اعتراض طرفين و يا ثالث به گزارش اصلاحي، متفاوت از تجديد نظرخواهي است و دادگاه صلح در جايگاه مرجع تجديد نظر به اين اعتراض رسيدگي نميكند و به عنوان مرجع بدوي رسيدگي و اتخاذ تصميم ميكند، دادگاه صلح در مقام رسيدگي به اعتراض به گزارش اصلاحي بايد مطابق مقررات قانون آيين دادرسي دادگاههاي عمومي و انقلاب در امور مدني مصوب 1379 با تشكيل جلسه رسيدگي دعوت از طرفين و رعايت اصل تناظر، رسيدگي و اتخاذ تصميم كند.
نظریه مشورتی شماره 7/1403/561 مورخ 1403/10/29
موضوع استعلام مربوط به نحوه رسیدگی دادگاه صلح به اعتراضات نسبت به گزارش اصلاحی و ضرورت تشکیل جلسه در این خصوص است. در پاسخ به این استعلام، نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه بیان میکند که بر اساس ماده 17 قانون شوراهای حل اختلاف مصوب 1402، در مواردی که این قانون حکمی نداشته باشد، آیین دادرسی و ترتیبات رسیدگی دادگاه صلح باید بر اساس قوانین و مقررات حاکم بر دادگاههای حقوقی و کیفری انجام شود. همچنین، اعتراض به گزارش اصلاحی با تجدید نظرخواهی متفاوت است و دادگاه صلح به عنوان مرجع بدوی موظف است با تشکیل جلسه و رعایت اصل تناظر، به این اعتراض رسیدگی کند؛ این کار باید مطابق با مقررات قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب 1379 انجام شود.
تاریخ نظریه: 1403/10/29
شماره نظریه: 7/1403/561
شماره پرونده: 1403-1/1-561ح
به موجب ماده 17 قانون شوراهای حل اختلاف مصوب 1402، در مواردی که در این قانون حکمی تعیین نشده است، آیین دادرسی و ترتیبات رسیدگی، صدور رای و اجرای احکام دادگاه صلح حسب مورد تابع قوانین و مقررات حاکم بر دادگاههای حقوقی و کیفری است. در فرض سوال، از آنجا که اعتراض طرفین و یا ثالث به گزارش اصلاحی، متفاوت از تجدید نظرخواهی است و دادگاه صلح در جایگاه مرجع تجدید نظر به این اعتراض رسیدگی نمیکند و به عنوان مرجع بدوی رسیدگی و اتخاذ تصمیم میکند، دادگاه صلح در مقام رسیدگی به اعتراض به گزارش اصلاحی باید مطابق مقررات قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب 1379 با تشکیل جلسه رسیدگی دعوت از طرفین و رعایت اصل تناظر، رسیدگی و اتخاذ تصمیم کند.