نظریهٔ مشورتی
نظر مشورتی 7/1403/983 مورخ 1404/02/05 اداره کل حقوقی قوه قضائیه با اصلاحات و الحاقات بعدی
استعلام :
با عنايت به بند يك ماده 12 قانون شوراهاي حل اختلاف مصوب 1402 كه دعاوي مالي تا نصاب يك ميليارد ريال را در صلاحيت محكمه صلح قرار داده است، چنانچه خواهان دعوا را بيش از پانصد ميليون ريال تقويم كند تا رأي صادره قابليت تجديد نظرخواهي و فرجام داشته باشد، در حقيقت مرحلهاي از رسيدگي به اعتراض خوانده تضييع نميشود؛ در همين راستا برخي معتقدند در چنين فرضي ايراد خوانده به بهاي خواسته، بر مبناي بند 4 ماده 62 و ماده 63 قانون آيين دادرسي دادگاههاي عمومي و انقلاب در امور مدني مصوب 1379 مؤثر در مقام نيست؛ زيرا با پذيرش اعتراض و ارجاع به كارشناس ممكن است مرجع رسيدگي از دادگاه صلح به دادگاه عمومي تغيير كند و صرفاً اطاله دادرسي ايجاد ميشود؛ بعضي ديگر معتقدند با ايراد خوانده بايد امر كارشناسي انجام و بر اساس نظر كارشناس مرجع رسيدگي (دادگاه صلح يا دادگاه عمومي حقوقي) مشخص شود. خواهشمند است در اين زمينه اعلام نظر فرماييد.
نظريه مشورتي اداره كل حقوقي قوه قضاييه :
عدم تصريح به مؤثر بودن اختلاف طرفين در بهاي خواسته در امر صلاحيت دادگاه در ماده 63 قانون آيين دادرسي دادگاههاي عمومي و انقلاب در امور مدني مصوب 1379، بر خلاف ماده 88 قانون آيين دادرسي مدني مصوب 1318 و ماده 27 قانون تشكيل دادگاههاي عمومي مصوب 1358، به دليل آن بوده است كه قانون آيين دادرسي دادگاههاي عمومي و انقلاب در امور مدني مصوب 1379 ناظر بر دادگاههاي عمومي حقوقي بوده و در زمان تصويب اين قانون دادگاههايي با صلاحيت نسبي براي رسيدگي به دعاوي حقوقي وجود نداشته است و با اصلاح قانون شورهاي حل اختلاف مصوب 1402 و تشكيل دادگاههاي صلح و لحاظ نصاب مقرر براي صلاحيت دادگاههاي اخيرالذكر، ايراد به صلاحيت در فرض سؤال قابل پذيرش به نظر ميرسد.
نظریه مشورتی شماره 7/1403/983 مورخ 1404/02/05
موضوع استعلام مربوط به تعیین مرجع صلاحیتدار برای رسیدگی به دعاوی مالی تا سقف یک میلیارد ریال طبق بند یک ماده 12 قانون شوراهای حل اختلاف مصوب 1402 است. پرسش مطرح شده این است که اگر خواهان بهای خواسته را بیش از پانصد میلیون ریال تعیین کند تا امکان تجدیدنظرخواهی و فرجامخواهی فراهم شود، آیا ایراد خوانده به بهای خواسته بر اساس بند 4 ماده 62 و ماده 63 قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب 1379 موثر است یا خیر. نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه بیان میدارد که ب. ت. ب. عدم تصریح به موثر بودن اختلاف در بهای خواسته در امر صلاحیت دادگاه در ماده 63 قانون مذکور، و ب. ت. ب. اصلاح قانون شوراهای حل اختلاف و تشکیل دادگاههای صلح، ایراد به صلاحیت در این فرض قابل پذیرش به نظر میرسد.
تاریخ نظریه: 1404/02/05
شماره نظریه: 7/1403/983
شماره پرونده: 1403-1/1-983ح
با عنایت به بند یک ماده 12 قانون شوراهای حل اختلاف مصوب 1402 که دعاوی مالی تا نصاب یک میلیارد ریال را در صلاحیت محکمه صلح قرار داده است، چنانچه خواهان دعوا را بیش از پانصد میلیون ریال تقویم کند تا رای صادره قابلیت تجدید نظرخواهی و فرجام داشته باشد، در حقیقت مرحلهای از رسیدگی به اعتراض خوانده تضییع نمیشود؛ در همین راستا برخی معتقدند در چنین فرضی ایراد خوانده به بهای خواسته، بر مبنای بند 4 ماده 62 و ماده 63 قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب 1379 موثر در مقام نیست؛ زیرا با پذیرش اعتراض و ارجاع به کارشناس ممکن است مرجع رسیدگی از دادگاه صلح به دادگاه عمومی تغییر کند و صرفاً اطاله دادرسی ایجاد میشود؛ بعضی دیگر معتقدند با ایراد خوانده باید امر کارشناسی انجام و بر اساس نظر کارشناس مرجع رسیدگی (دادگاه صلح یا دادگاه عمومی حقوقی) مشخص شود. خواهشمند است در این زمینه اعلام نظر فرمایید.
عدم تصریح به موثر بودن اختلاف طرفین در بهای خواسته در امر صلاحیت دادگاه در ماده 63 قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب 1379، بر خلاف ماده 88 قانون آیین دادرسی مدنی مصوب 1318 و ماده 27 قانون تشکیل دادگاههای عمومی مصوب 1358، به دلیل آن بوده است که قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب 1379 ناظر بر دادگاههای عمومی حقوقی بوده و در زمان تصویب این قانون دادگاههایی با صلاحیت نسبی برای رسیدگی به دعاوی حقوقی وجود نداشته است و با اصلاح قانون شورهای حل اختلاف مصوب 1402 و تشکیل دادگاههای صلح و لحاظ نصاب مقرر برای صلاحیت دادگاههای اخیرالذکر، ایراد به صلاحیت در فرض سوال قابل پذیرش به نظر میرسد.
موارد مرتبط 44
آرای مرتبط 40
-
رأی
هماستناد
صدور قرار عدم صلاحیت بعد از دعوت خوانده و ارجاع به کارشناس
ماده 27 قانون آیین دادرسی مدنی به دیوان عالی کشور فرستاده است
-
رأی
هماستناد
دادگاه صالح در دعوای طلاق توافقی
ماده 27 قانون آیین دادرسی مدنی
-
رأی
هماستناد
دادگاه صالح دردعوای الزام به تمدید ضمانت نامه بانکی
ماده 27 قانون آیین دادرسی در امور مدنی ضمن پذیرش استدلال دادگاه عمومی حقو
-
رأی
هماستناد
طرح همزمان دعوی رفع تصرف عدوانی و رفع مزاحمت و ممانعت از حق
ماده 27 قانون آیین دادرسی مدنی
-
رأی
هماستناد
دادگاه صالح در دعوای مطالبه وجه چک
ماده 27 قانون آیین دادرسی مدنی و رای وحدت رویه 688 هیات عمومی دیوان عالی
-
رأی
هماستناد
مرجعصالح در اعتراض نسبت به تصمیم شهرداری
ماده 27 قانون آیین دادرسی مدنی
-
رأی
هماستناد
مرجع صالح رسیدگی به دعاوی علیه صندوق تأمین خسارت های بدنی
ماده 27 قانون آیین دادرسی مدنی قرار عدم صلاحیت به اعتبار رسیدگی محاکم جزا
-
رأی
هماستناد
تجویز اعاده دادرسی بر مبنای اقرار شخصی غیر از محکوم علیه
ماده 27 قانون آیین دادرسی مدنی با تایید صلاحیت دادسرای شهرستان بناب حل اخ
-
رأی
هماستناد
مرجع صالح رسیدگی به اتهام کلاهبرداری
ماده 27 قانون آیین دادرسی مدنی
-
رأی
هماستناد
دادگاه صالح جهت اعتراض به رأی هیأت عالی انتظامی نظام پزشکی
ماده 27 قانون آیین دادرسی مدنی برای حل اختلاف به دیوان عالی کشور ارسال می
-
رأی
هماستناد
دادگاه صالح در دعوی اعسار نسبت به موضوع اجرائیه ثبتی
ماده 27 قانون آیین دادرسی مدنی
-
رأی
هماستناد
دادگاه صالح رسیدگی به دعوای پرداخت نفقه
ماده 27 قانون آیین دادرسی مدنی ضمن تایید آراء شماره 8100466 - 10/4/91 و 8
-
رأی
هماستناد
مرجع صالح در اختلاف ناشی از مال منقول در روابط قراردادی
ماده 27 قانون آیین دادرسی مدنی به دیوان عالی کشور فرستاده است
-
رأی
هماستناد
مرجع صالح رسیدگی به بزه خیانت در امانت
ماده 27 قانون آیین دادرسی مدنی به دیوان عالی کشور فرستاده است
-
رأی
هماستناد
دادگاه صالح در ابطال تصمیمات هیئت حل اختلاف ثبتی
ماده 27 قانون آیین دادرسی مدنی به لحاظ حدوث اختلاف به دیوان عالی کشورجهت
-
رأی
هماستناد
مرجع صالح در رسیدگی به اتهام متهم در صورت عدم کشف محل وقوع جرم
ماده 27 قانون آیین دادرسی مدنی
-
رأی
هماستناد
اقامتگاه خوانده زندانی
ماده 27 قانون آیین دادرسی مدنی با اعلام صلاحیت دادگاه های عمومی خانواده ت
-
رأی
هماستناد
دادگاه صالح در دعاوی علیه شرکت
ماده 27 قانون آیین دادرسی مدنی
-
رأی
هماستناد
اختلاف صلاحیت بین مرجع قضایی و شورای حل اختلاف
ماده 27 قانون آیین دادرسی مدنی جهت حل اختلاف به دیوان عالی کشور ارسال می
-
رأی وحدت رویه
هماستناد
شرط رسیدگی دیوان عالی به موضوع صلاحیت
ماده 27 قانون آیین دادرسی مدنی پرونده جهت حل اختلاف به دیوان محترم عالی ک
-
رأی
هماستناد
دادگاه صالح در دعوی اثبات بیع غیرمنقول
ماده 27 قانون آیین دادرسی مدنی
-
رأی
هماستناد
مرجع قضایی صالح در رسیدگی به جرایم شرکای جرم
ماده 27 قانون آیین دادرسی مدنی صادر شده است
-
رأی
هماستناد
مرجع صالح رسیدگی به اتهام استفاده از کارت عابر بانک دیگری
ماده 27 قانون آیین دادرسی مدنی به دیوان عالی کشور فرستاده است
-
رأی
هماستناد
رابطه کراهت و عسر و حرج
قانون آیین دادرسی مدنی و ماده 27
-
رأی
هماستناد
مرجع صالح حل اختلاف میان دادسرا و دادگاه کیفری دو یک استان
ماده 27 قانون آیین دادرسی مدنی
-
رأی
هماستناد
مرجع صالح در رسیدگی به اتهام سوءاستفاده از موقعیت توسط رئیس اداره تعزیرات حکومتی
ماده 27 قانون آیین دادرسی مدنی به دیوان عالی کشور فرستاده است
-
رأی
هماستناد
مرجع صالح رسیدگی به دعوای ابطال اجرائیه ثبتی راجع به مهریه
ماده 27 قانون آیین دادرسی مدنی
-
رأی
هماستناد
وضعیت فرجام خواهی در فرض عدم ارایه وکالتنامه معتبر
ماده 27 قانون آیین دادرسی مدنی
-
رأی
هماستناد
دادگاه صالح در رسیدگی به دعاوی مربوط به ثبت احوال
ماده 27 قانون آیین دادرسی مدنی قرار صادره از شعبه سوم دادگاه اسلامشهر نقض
-
رأی
هماستناد
مرجع صالح رسیدگی به اتهام ترک انفاق
ماده 27 قانون آیین دادرسی مدنی به دیوان عالی کشور ارسال شده که پس از وصول
-
رأی
هماستناد
تاثیر سوختگی بدن زوجه بر فسخ نکاح
ماده 27 قانون آیین دادرسی مدنی به صلاحیت دادگاه عمومی بخش صوفیان حل اختلا
-
رأی
هماستناد
مرجع صالح رسیدگی به اتهامات متصدیان شعب سازمان تعزیرات حکومتی در مقام رسیدگی به پروندههای قاچاق کالا و ارز
ماده 27 قانون آیین دادرسی مدنی
-
رأی
هماستناد
مرجع صالح در رسیدگی به شکایت از تصمیم فدراسیون ورزشی
ماده 27 قانون آیین دادرسی مدنی
-
رأی
هماستناد
تاثیر صدور قرار نهایی بر رسیدگی توامان اتهامات متعدد
ماده 27 قانون آیین دادرسی مدنی
-
رأی
هماستناد
(1)- مرجع صالح رسیدگی به دعوی موت فرضی (2)- نوع صلاحیت دادگاه خانواده نسبت به دادگاه حقوقی
ماده 27 قانون آیین دادرسی مدنی بصلاحیت و اعتبار رسیدگی شعبه --- دادگاه عم
-
رأی
هماستناد
دادگاه صالح در دعوی ابطال وکالتنامه مربوط به مال غیر منقول
ماده 27 قانون آیین دادرسی مدنی
-
رأی
هماستناد
حل اختلاف صلاحیت قضایی در پرونده سوءاستفاده از مدارک هویتی و کارت بانکی؛ ارجاع به دادسرای شهرستان اردبیل
ماده 27 قانون آیین دادرسی مدنی با تایید صلاحیت دادسرای شهرستان اردبیل حل
-
رأی
هماستناد
مرجع صالح رسیدگی به بزه صدور چک پرداخت نشدنی
ماده 27 قانون آیین دادرسی مدنی
-
رأی
هماستناد
دادگاه صالح در فرض صدور گواهی عدم پرداخت چک
ماده 27 قانون آیین دادرسی مدنی حل اختلاف می شود
-
رأی
هماستناد
مرجع صالح رسیدگی به بزه خیانت در امانت
ماده 27 قانون آیین دادرسی مدنی به دیوان عالی کشور فرستاده است
نظریات مشورتی 1
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/1402/580 مورخ 1402/08/13
ماده 27 قانون آیین دادرسی مدنی
مواد مرتبط 3
-
تفسیر
از این صفحه
ماده 63 — آیین دادرسی مدنی مصوب 1379/01/21
ماده 63 قانون آیین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب 137
-
تفسیر
از این صفحه
ماده 88 — آیین دادرسی مدنی مصوب 1379/01/21
ماده 88 قانون آیین دادرسی مدنی مصوب 1318
-
تفسیر
از این صفحه
ماده 27 — آیین دادرسی مدنی مصوب 1379/01/21
قانون آیین دادرسی مدنی مصوب 1318 و ماده 27
فقط پیوندهایی که متنشان در بانک است، با شاهد از خودِ متن — نه شباهتِ آماری. عنوانِ بدونِ متن ساخته نمیشود.
