نظر مشورتی 7/95/2869 مورخ 1395/11/11 اداره کل حقوقی قوه قضائیه در خصوص تجدیدنظرخواهی محکوم علیه از قرار رد دادخواست تجدیدنظرخواهی با اصلاحات و الحاقات بعدی
پرسش: آیا تجدیدنظرخواهی از قرار رد دادخواست تجدیدنظر، مانع اجرای حکم اصلی میشود؟
پاسخ: رأی صادره به محض انقضای مهلت قطعی و لازمالاجرا است و تجدیدنظرخواهی از قرار رد، مانع اجرای آن نیست.
به زبانِ ساده
در این پرونده، دادخواست تجدیدنظر خارج از مهلت تشخیص داده شده و قرار رد آن صادر شده بود. نظر مشورتی میگوید اینکه از قرار رد هم تجدیدنظرخواهی شده، بهتنهایی اجرای حکم را متوقف نمیکند؛ مگر آنکه مورد مشمول ماده ۳۴۰ باشد و دادخواست تجدیدنظر پذیرفته شود.
چه کسی: نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضائیه است؛ اختلاف میان خواندهای است که تجدیدنظرخواهی کرده و مرجع صادرکننده رأی بدوی. نام اشخاص در متن نیامده است.
چگونه: دادخواست تجدیدنظر از رأی به علت خارج از مهلت بودن رد شده و سپس از قرار رد نیز تجدیدنظرخواهی و اعسار از هزینه دادرسی درخواست شده بود. اداره حقوقی اعلام کرد این تجدیدنظرخواهیِ دوم مانع اجرای حکم نیست، با رعایت استثنای ماده ۳۴۰.
چرا مهم است: این نظر برای محکومله و محکومعلیه و نیز دادگاههایی مفید است که درباره ادامه اجرای حکم پس از رد دادخواست تجدیدنظر تصمیم میگیرند.
قوانینِ مرتبط: قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی، ماده ۳۴۰؛ مقررات مربوط به قرار رد دادخواست تجدیدنظر در همین قانون
مفاهیمِ حقوقی: تجدیدنظرخواهی، خارج از مهلت بودن دادخواست، قرار رد دادخواست تجدیدنظر، قطعیت رأی، اجرای حکم، اعسار از هزینه دادرسی
پرسشهایی که این متن پاسخ میدهد
آیا تجدیدنظرخواهی از قرار رد دادخواست تجدیدنظر مانع اجرای حکم است؟
خیر؛ صرفِ عدم قطعیت قرار رد دادخواست مانع اجرای رأی نیست.
چه مرجعی انقضای مهلت تجدیدنظرخواهی را تشخیص میدهد؟
دادگاه بدوی.
اگر موضوع مشمول ماده ۳۴۰ باشد، دادگاه چه تکلیفی دارد؟
باید طبق آن ماده رفتار کند و در صورت پذیرش دادخواست تجدیدنظر، دستور توقف اجرای رأی را نیز صادر کند.
کلیدواژهها: تجدیدنظرخواهی، قرار رد دادخواست، اجرای حکم، مهلت تجدیدنظر، دادگاه بدوی
متنِ زیر هنوز بهوسیلهٔ کارشناس مرور و تأیید نشده است.
استعلام :
خوانده از رأي صادره تجديد نظرخواهي نموده كه به لحاظ خارج از مهلت بودن تجديد نظرخواهي قرار رد دادخواست تجديد نظرخواهي صادر مي شود سپس از قرار رد دادخواست تجديدنظرخواهي-مجدداً تجديدنظرخواهي¬ و بدواً اعسار از پرداخت هزينه دادرسي مرحله تجديدنظر را تقاضا مي نمايد آيا تجديدنظرخواهي ايشان مانع اجراي حكم است؟
نظريه مشورتي اداره كل حقوقي قوه قضاييه :
رأي صادره به محض انقضاي مهلت تجديدنظرخواهي قطعي و لازم الاجرا مي شود و تشخيص انقضاي مهلت تجديدنظر خواهي بر عهده دادگاه بدوي است. بنابراين، هرگاه به نظر اين دادگاه دادخواست تجديدنظرخواهي خارج از مهلت تقديم شده باشد به درخواست ذي¬نفع، اجراي رأي برابر مقررات تكليف اين دادگاه است و عدم قطعيت قرار رد دادخواست تجديدنظر خواهي موضوع آيين دادرسي دادگا¬ ههاي عمومي و انقلاب در امور مدني 79 مانع اجراي رأي نيست. بديهي است اگر موضوع مشمول ماده 340 اين قانون باشد، دادگاه بايد برابر آن ماده رفتار نمايد و در صورت پذيرش دادخواست تجديد نظرخواهي دستور توقف اجراي رأي را نيز صادر كند.
نظریه مشورتی شماره 7/95/2869 مورخ 1395/11/11
موضوع استعلام درباره وضعیت تجدیدنظرخواهی خوانده پس از صدور قرار رد دادخواست تجدیدنظر به دلیل ارائه آن خارج از مهلت قانونی است. سوال این است که آیا تجدیدنظرخواهی مجدد مانع از اجرای حکم میشود یا خیر. در پاسخ به این پرسش، نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه بیان میکند که رای صادره به محض پایان یافتن مهلت تجدیدنظرخواهی، قطعی و لازمالاجرا میشود و تشخیص انقضای این مهلت بر عهده دادگاه بدوی است. بنابراین، اگر دادگاه بدوی تشخیص دهد که دادخواست تجدیدنظر خارج از مهلت ارائه شده، اجرای رای طبق مقررات بر عهده این دادگاه است و عدم قطعیت قرار رد دادخواست تجدیدنظر مانع اجرای رای نخواهد بود. همچنین، اگر موضوع تحت شمول ماده 340 آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی قرار گیرد، دادگاه موظف به صدور دستور توقف اجرای رای خواهد بود.
تاریخ نظریه: 1395/11/11
شماره نظریه: 7/95/2869
شماره پرونده: 1835-1/127-95