پرسش: آیا شوراهای حل اختلاف صلاحیت رسیدگی به دعوای مطالبه اجرتالمثل ایام زوجیت را دارند؟
پاسخ: خیر، رسیدگی به دعوای اجرتالمثل ایام زوجیت منحصراً در صلاحیت دادگاه خانواده است.
به زبانِ ساده
پرسش این بود که آیا شورای حل اختلاف، با توجه به سقف مالی دعاوی خانوادگی در قانون، میتواند اجرتالمثل ایام زوجیت را هم بررسی کند. پاسخ این است که چون اجرتالمثل در دعاوی نامبردهشده برای صلاحیت شورا نیامده، رسیدگی به آن همچنان با دادگاه خانواده است.
چه کسی: نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضائیه؛ استعلامکننده در متن معرفی نشده است.
چگونه: موضوع در قالب استعلام درباره امکان رسیدگی شورا به اجرتالمثل تا سقف مالی مطرح شد و اداره کل حقوقی با توجه به نامنبردن از اجرتالمثل در بند مربوط به صلاحیت شورا پاسخ داد.
چرا مهم است: این نظر برای تشخیص مرجع صالح و جلوگیری از طرح دعوای اجرتالمثل در مرجع نامناسب کاربرد دارد.
قوانینِ مرتبط: بند «ج» ماده ۹ قانون شوراهای حل اختلاف مصوب ۱۳۹۴؛ بند ۷ ماده ۴ قانون حمایت خانواده مصوب ۱۳۹۱.
مفاهیمِ حقوقی: اجرتالمثل ایام زوجیت، صلاحیت دادگاه خانواده، صلاحیت شورای حل اختلاف، دعاوی خانوادگی
پرسشهایی که این متن پاسخ میدهد
آیا شورای حل اختلاف میتواند دعوای اجرتالمثل ایام زوجیت را تا سقف مالی مقرر رسیدگی کند؟
خیر؛ رسیدگی به این دعوا با هر میزان، در صلاحیت دادگاه خانواده است.
کلیدواژهها: اجرتالمثل ایام زوجیت، شورای حل اختلاف، دادگاه خانواده، صلاحیت مراجع قضایی، قانون حمایت خانواده
متنِ زیر هنوز بهوسیلهٔ کارشناس مرور و تأیید نشده است.
استعلام :
ب. ت. ب. اينكه در ماده 4 قانون حمايت خانواده مصوب 1/12/91 رسيدگي به دعوي اجرت المثل ايام زوجيت در صلاحيت دادگاه خانواده قرار داده شده است و در قانون شوراهاي حل اختلاف مصوب 1394 در ماده 9 صلاحيت اين شوراها در رسيدگي به دعاوي خانواده محدود به دعاوي نفقه مهريه و جهيزيه تا حد نصاب مالي اين گونه شوراها مبلغ دويست ميليون ريال گرديده است آيا شوراهاي حل اختلاف قادر به رسيدگي و صدور رأي در دعوي مطالبه اجرت المثل ايام زوجيت تا سقف مالي مذكور بنا به تنقيح مناط از دعاوي سه گانه مهريه نفقه و جهيزيه خواهند بود يا آنكه رسيدگي شوراهاي مزبور صرفا در محدوده نص قانوني خواهد بود؟
نظريه مشورتي اداره كل حقوقي قوه قضاييه :
ب. ت. ب. اينكه از «اجرت المثل» در بند ج ماده 9 قانون شوراهاي حل اختلاف (مصوب 1394) نامي برده نشده است، لذا رسيدگي به آن با هر ميزان، وفق بند 7 ماده 4 قانون حمايت خانواده 1391 كماكان در صلاحيت دادگاه خانواده است.
نظریه مشورتی شماره 7/96/1825 مورخ 1396/08/09
موضوع این استعلام بررسی صلاحیت شوراهای حل اختلاف در رسیدگی به دعاوی مربوط به اجرتالمثل ایام زوجیت بر اساس قوانین موجود است. سوال مطرح شده این است که آیا شوراهای حل اختلاف میتوانند به دعاوی اجرتالمثل ایام زوجیت تا سقف مالی تعیین شده در قانون رسیدگی کنند یا این صلاحیت به طور خاص در قانون تعیین شده است. در پاسخ، نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضائیه توضیح میدهد که در بند ج ماده 9 قانون شوراهای حل اختلاف مصوب 1394، از «اجرتالمثل» نامی برده نشده است. بنابراین، رسیدگی به این دعاوی، بدون توجه به میزان آن، طبق بند 7 ماده 4 قانون حمایت خانواده مصوب 1/12/91، همچنان در صلاحیت دادگاه خانواده قرار دارد.
تاریخ نظریه: 1396/08/09
شماره نظریه: 7/96/1825
شماره پرونده: 1418-2/9-96