نظر مشورتی 7/96/2570 مورخ 1396/10/26 اداره کل حقوقی قوه قضائیه در خصوص درخواست ابطال مصوبه دستگاههای اجرایی در صورت لغو مصوبه با اصلاحات و الحاقات بعدی
پرسش: آیا لغو مصوبه دولتی مانع رسیدگی مجدد به درخواست ابطال آن در دیوان عدالت اداری است؟
پاسخ: خیر، صدور قرار رد درخواست به دلیل لغو مصوبه، مانع طرح مجدد و رسیدگی در هیئت عمومی دیوان عدالت اداری برای استیفای حقوق تضییعشده نیست.
به زبانِ ساده
موضوع، درخواست ابطال مصوبه دستگاه دولتی است که پس از طرح شکایت لغو شده است. نظر میگوید لغو مصوبه، بهتنهایی مانع طرح دوباره درخواست یا رسیدگی به قانونیبودن آن در دوره پیش از لغو نیست. این رسیدگی میتواند برای ذینفعان در پیگیری حقوق تضییعشده اهمیت داشته باشد.
چه کسی: نظر مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضائیه است؛ دستگاه دولتیِ صادرکننده مصوبه و ذینفع یا ذینفعان مطرحاند.
چگونه: پس از طرح درخواست ابطال، دستگاه مصوبه را لغو کرد و رئیس دیوان بر اساس ماده ۸۵ قرار رد درخواست صادر کرد؛ نظر مشورتی اعلام میکند این قرار مانع طرح مجدد درخواست نیست.
چرا مهم است: این نظر برای ذینفعانی اهمیت دارد که میخواهند آثار اجرای مصوبه را برای دوره پیش از لغو پیگیری کنند.
قوانینِ مرتبط: قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری، مواد ۸۴، ۸۵ و ۱۳.
مفاهیمِ حقوقی: ابطال مصوبه، لغو مصوبه، قرار رد درخواست، دیوان عدالت اداری، هیأت عمومی، هیأت تخصصی، ذینفع، حقوق تضییعشده
پرسشهایی که این متن پاسخ میدهد
آیا لغو مصوبه پس از طرح درخواست ابطال، مانع طرح دوباره درخواست است؟
خیر؛ قرار صادرشده بر اساس ماده ۸۵ مانع طرح مجدد درخواست و رسیدگی به آن نیست.
آیا لغو مصوبه مانع ابطال آن برای دوره پیش از لغو است؟
خیر؛ لغو بعدی مصوبه مانع ابطال آن برای زمان پیش از لغو نیست.
رسیدگی دوباره ممکن است به چه مرجعی ارجاع شود؟
به هیأت عمومی دیوان عدالت اداری و، در پی آن، به هیأتهای تخصصی موضوع ماده ۸۴.
کلیدواژهها: دیوان عدالت اداری، ابطال مصوبه، هیئت عمومی، حقوق تضییعشده
متنِ زیر هنوز بهوسیلهٔ کارشناس مرور و تأیید نشده است.
در فرض سؤال كه بعد از چند سال از اجراي مصوبه يكي از دستگاه هاي دولتي، درخواست ابطال آن در ديوان عدالت اداري طرح شده و با طرح شكايت، دستگاه ذي ربط مصوبه خود را لغو نموده و رئيس ديوان، در اجراي ماده 85 قانون تشكيلات و آيين دادرسي ديوان عدالت اداري، قرار رد درخواست صادر كرده ولي مجدداً همان درخواست مطرح شده است، صرف نظر از آنكه موضوع، مشمول ماده 85 قانون ياد شده بوده يا خير، صدور قرار موضوع اين ماده، مانع طرح مجدد درخواست و رسيدگي به آن در هيأت عمومي ديوان عدالت اداري و بالتبع ارجاع آن به هيأت هاي تخصصي موضوع ماده 84 همين قانون نيست؛ به ويژه آنكه ب. ت. ب. اجراي مصوبه، لغو بعدي آن، مانع ابطال آن براي زمان قبل از لغو نمي باشد تا ذي نفع يا ذي نفعان در اجراي ذيل ماده 13 قانون ياد شده بتوانند حقوق تضييع شده خود را استيفاء نمايند.
نظریه مشورتی شماره 7/96/2570 مورخ 1396/10/26
موضوع استعلام درباره امکان درخواست ابطال مصوبه یک نهاد اجرایی در دیوان عدالت اداری پس از لغو آن و صدور قرار رد شکایت بر اساس ماده 85 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری است. سوال این است که آیا هیات عمومی دیوان میتواند موضوع را به هیات تخصصی ارجاع دهد یا اینکه موضوع قابلیت بررسی در هیات عمومی را ندارد. در پاسخ، نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه بیان میکند که صدور قرار بر اساس ماده 85 مانع از طرح مجدد درخواست و رسیدگی در هیات عمومی دیوان عدالت اداری نیست و همچنین لغو مصوبه پس از اجرا، مانع از ابطال آن برای زمان قبل از لغو نمیشود. بنابراین، ذینفعان میتوانند حقوق تضییع شده خود را بر اساس ماده 13 قانون مذکور مطالبه کنند.
تاریخ نظریه: 1396/10/26
شماره نظریه: 7/96/2570
شماره پرونده: 69-1/7-622
مصوبه ای از سوی دستگاه اجرایی وضع و به مدت چهار سال اجرا میگردد و با طرح شکایت نسبت به این مصوبه و حصول اطلاع نسب به لغو مصوبه مشتکی عنه اقدام و مراتب به دیوان عدالت اداری اعلام می دارد و با اعمال ماده 85 قانون دیوان عدالت اداری قرار رد شکایت صادر میشود و متعاقب آن شاکی با استناد به ماده 13 قانون دیوان عدالت اداری خواستار ابطال مصوبه تا قبل از لغو و تسری آن به گذاشته از زمان تصویب میگردد در حالی که در خصوص مورد هیأت عمومی دیوان رأی بر ابطال صادر ننموده تا مجاز به اعمال ماده مذکور باشد حال سوال این است آیا هیأت عمومی میتواند در اجرای ماده 84 قانون دیوان موضوع را جهت رسیدگی و اظهارنظر به هیأت تخصصی ذی ربط ارجاع نماید یا اینکه اساساً موضوع قابلیت طرح در هیأت عمومی را نداشته تا به کمیسیون تخصصی ارجاع شود.
نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه:
در فرض سوال که بعد از چند سال از اجرای مصوبه یکی از دستگاههای دولتی، درخواست ابطال آن در دیوان عدالت اداری طرح شده و با طرح شکایت، دستگاه ذیربط مصوبه خود را لغو نموده و رئیس دیوان، در اجرای ماده 85 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری، قرار رد درخواست صادر کرده ولی مجدداً همان درخواست مطرح شده است، صرفنظر از آنکه موضوع، مشمول ماده 85 قانون یاد شده بوده یا خیر، صدور قرار موضوع این ماده، مانع طرح مجدد درخواست و رسیدگی به آن در هیأت عمومی دیوان عدالت اداری و بالتبع ارجاع آن به هیأتهای تخصصی موضوع ماده 84 همین قانون نیست؛ به ویژه آنکه ب. ت. ب. اجرای مصوبه، لغو بعدی آن، مانع ابطال آن برای زمان قبل از لغو نمیباشد تا ذینفع یا ذینفعان در اجرای ذیل ماده 13 قانون یاد شده بتوانند حقوق تضییع شده خود را استیفاء نمایند.