نظریهٔ مشورتی
نظر مشورتی 7/96/2975 مورخ 1396/12/05 اداره کل حقوقی قوه قضائیه در خصوص نحوه استیفای مهریه از سرقفلی با اصلاحات و الحاقات بعدی
#اداره_کل #سرقفلی #مهریه #مالک #مستأجر #توقیف #محکومبه #انتقال_قهری #مزایده #فروش #بدهی #موجر #محکومله #رفع_توقیف #مطالبه #اجرای_حکم #محکومیت #استیفاء #دین #حق_انتقال_به_غیر #محکومعلیه #اجازه #تجارت #حقوق_مالی #قضاییه #نظریهمشورتی #پیشه #اسناد_رسمی #لازمالاجرا #صورت #اموال #سکوت #ارشاد #بلامانع #نظریه
پرسش و پاسخِ کوتاه
پرسش: آیا توقیف و مزایده سرقفلی برای وصول مهریه نیازمند اذن مالک است؟
پاسخ: بله، در صورتی که مستأجر حق انتقال به غیر نداشته باشد، مزایده و فروش سرقفلی بابت بدهی مستلزم رضایت مالک است.
به زبانِ ساده
طلبکار میتواند حق سرقفلی بدهکار را بابت مهریه یا هر بدهی دیگری توقیف کند. با این حال، اگر بدهکار حق واگذاری سرقفلی را نداشته باشد، نمیتوان آن را بدون اجازه صاحب ملک به مزایده گذاشت. چنانچه مالک اجازه ندهد، طلبکار باید سرقفلی را آزاد کرده و سراغ شناسایی سایر اموال بدهکار برود.
چه کسی: صادرکننده: اداره کل حقوقی قوه قضائیه؛ پرسشکننده: شعبه دادگاه رسیدگیکننده به پرونده مطالبه مهریه
چگونه: دادگاه درباره لزوم اذن مالک در انتقال سرقفلی جهت مهریه سوال کرد و اداره حقوقی پاسخ داد که توقیف مجاز است، ولی مزایده و فروش بدون حق انتقال، مشروط به رضایت مالک است و دین مهریه امتیازی در عدم نیاز به اذن مالک ایجاد نمیکند.
چرا مهم است: تکلیف اجرای احکام و بستانکاران مهریه را در مواجهه با توقیف و مزایده حق کسب و پیشه و سرقفلی روشن میکند.
قوانینِ مرتبط: ماده ۵۴ آییننامه اجرایی مفاد اسناد رسمی لازمالاجرا مصوب ۱۳۸۷، ماده ۱۹ قانون روابط موجر و مستأجر مصوب ۱۳۵۶
مفاهیمِ حقوقی: سرقفلی، حق کسب، پیشه یا تجارت، توقیف مال، محکومبه، دین ممتاز، مزایده
پرسشهایی که این متن پاسخ میدهد
آیا توقیف سرقفلی و حق کسب و پیشه برای پرداخت مهریه و بدهی مجاز است؟
بله، توقیف آن برای استیفای محکومبه بلامانع است.
اگر مستأجر حق انتقال سرقفلی به غیر را نداشته باشد، آیا برای مزایده و فروش رضایت مالک لازم است؟
بله، در این صورت مزایده و فروش منوط به رضایت مالک است.
آیا ممتاز بودن دین مهریه مانع از لزوم جلب رضایت مالک برای فروش سرقفلی میشود؟
خیر، ممتاز بودن دین تأثیری در این قضیه ندارد و تفاوتی بین استیفای مهریه با سایر موارد نیست.
اگر مالک برای فروش سرقفلی رضایت ندهد، محکومله (طلبکار) چه اقدامی میتواند انجام دهد؟
میتواند با درخواست رفع توقیف از سرقفلی، تقاضای توقیف سایر اموال محکومعلیه را بنماید.
این متن با کمکِ هوش مصنوعی و گاه با کنترلِ کارشناس، به زبانِ ساده تهیه شده؛ برای پروندهٔ خودتان با وکیل مشورت کنید. گاه عبارتها در هر پرونده معنای خاصِ خود را دارند و ممکن است خطا داشته باشد.
استعلام :
در انتقال سرقفلي اذن مالك شرط است منتهي در بعضي موارد قانونگذار سكوت نموده و اذن مالك شرط نمي باشد از جمله انتقال قهري كه اذن مالك كان لم يكن مي گردد به همين جهت پرونده اي با موضوع
مطالبه مهريه مطرح مي باشد كه خواهان اقدام به معرفي سرقفلي جهت وصول مهريه نموده است لذا اين شعبه را
ارشاد نماييد كه آيا اين انتقال هم مانند انتقال قهري است و نيازي به اذن مالك نيست با لعكس نياز به اذن مالك مي باشد؟
نظريه مشورتي اداره كل حقوقي قوه قضاييه :
ب. ت. ب. اينكه سرقفلي و نيزحق كسب، پيشه يا
تجارت، حق مالي و ديني است و با عنايت به ملاك ماده 54 آئين نامه اجرائي مفاد اسناد رسمي لازم الاجرا مصوب 11/6/1387، توقيف آن براي استيفاي محكومٌ به
بلامانع است. اما در فرضي كه
مستأجر حق انتقال به غير نداشته باشد، در صورتي امكان مزايده و
فروش آن بابت بدهي مستأجر در مقام اجراي حكم قطعي محكوميت وي وجود دارد كه مالك، رضايت داشته باشد. در
صورت عدم اذن مالك، مستأجر موظف است اقدام لازم را براي جلب رضايت مالك به عمل آورد و در موارد مشمول ماده 19
قانون روابط موجر و مستأجر مصوب 1356، اقدام قانوني مطابق اين ماده به عمل آيد و در هر حال، اگر محكوم به از اين طريق استيفاء نشود، محكوم له مي تواند با درخواست رفع توقيف از سرقفلي، درخواست توقيف ساير
اموال محكوم عليه را بنمايد و ممتاز بودن دين تأثيري در اين قضيه ندارد. در اين مورد فرقي بين توقيف به منظور استيفاي مهريه با ساير موارد نيست.
نظریه مشورتی شماره 7/96/2975 مورخ 1396/12/05
موضوع استعلام در خصوص نیاز به
اجازه مالک برای انتقال
سرقفلی به منظور وصول
مهریه است. نظریه مشورتی
اداره کل حقوقی قوه
قضاییه بیان میکند که سرقفلی و حق کسب، پیشه یا تجارت به عنوان
حقوق مالی و دینی قابل
توقیف برای استیفای
محکومبه هستند. بر اساس ماده 54 آییننامه اجرایی مفاد
اسناد رسمی لازمالاجرا مصوب 1387/06/11، توقیف سرقفلی برای وصول مهریه مجاز است. اما اگر مستاجر حق انتقال ب. غ. نداشته باشد، برای
مزایده و فروش آن به منظور پرداخت بدهی مستاجر، نیاز به رضایت مالک وجود دارد. در صورت عدم رضایت مالک، مستاجر باید رضایت او را جلب کند و در مواردی که شامل ماده 19 قانون روابط
موجر و مستاجر مصوب 1356 میشود، باید اقدامات قانونی لازم انجام شود. همچنین، اگر امکان استیفای محکومبه از طریق سرقفلی وجود نداشته باشد،
محکومله میتواند درخواست
رفع توقیف از سرقفلی و توقیف سایر اموال م. ع. را مطرح کند.
تاریخ نظریه: 1396/12/05
شماره نظریه: 7/96/2975
شماره پرونده: 1863-2/29-96
در انتقال سرقفلی اذن مالک شرط است منتهی در بعضی موارد قانونگذار سکوت نموده و اذن مالک شرط نمیباشد از جمله
انتقال قهری که اذن مالک کان لم یکن میگردد به همین جهت پرونده ای با موضوع مطالبه مهریه مطرح م. ب. که خواهان اقدام به معرفی سرقفلی جهت وصول مهریه نموده است لذا این شعبه را ارشاد نمایید که آیا این انتقال هم مانند انتقال قهری است و نیازی به اذن مالک نیست با لعکس نیاز به اذن مالک میباشد؟
ب. ت. ب. اینکه سرقفلی و نیزحق کسب، پیشه یا تجارت، حق مالی و دینی است و با عنایت به ملاک ماده 54 آئین نامه اجرائی مفاد اسناد رسمی لازم الاجرا مصوب 1387/6/11، توقیف آن برای استیفای محکومٌ به بلامانع است. اما در فرضی که مستأجر حق انتقال ب. غ. نداشته باشد، در صورتی امکان مزایده و فروش آن بابت بدهی مستأجر در مقام
اجرای حکم قطعی
محکومیت وی وجود دارد که مالک، رضایت داشته باشد. در صورت عدم اذن مالک، مستأجر موظف است اقدام لازم را برای جلب رضایت مالک به عمل آورد و در موارد مشمول ماده 19 قانون روابط موجر و مستأجر مصوب 1356، اقدام قانونی مطابق این ماده به عمل آید و در هر حال، اگر محکومبه از این طریق
استیفاء نشود، محکومله میتواند با درخواست رفع توقیف از سرقفلی، درخواست توقیف سایر اموال م. ع. را بنماید و ممتاز بودن دین تأثیری در این قضیه ندارد. در این مورد فرقی بین توقیف به منظور استیفای مهریه با سایر موارد نیست.