پرسش: آیا مطالبات سازمان امور مالیاتی در صورت ورشکستگی مؤدی، نسبت به سایر بستانکاران اولویت دارد؟
پاسخ: خیر، مطابق رأی وحدت رویه شماره ۲۱۲، در موارد ورشکستگی، اولویتی برای مطالبات سازمان امور مالیاتی نسبت به سایر بستانکاران وجود ندارد.
به زبانِ ساده
این نظر درباره ترتیب پرداخت بدهیها در ورشکستگی است. با وجود ممتاز بودن مطالبات مالیاتی، متن برای سازمان امور مالیاتی در برابر دیگر بستانکارانِ ورشکسته اولویت قائل نیست؛ اولویت قانونی در موارد غیرورشکستگی اعمال میشود.
چه کسی: نظر مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضائیه؛ سازمان امور مالیاتی، سازمان تأمین اجتماعی و دیگر بستانکارانِ شخص ورشکسته در متن مطرحاند.
چگونه: نظر با استناد به رأی وحدت رویه شماره ۲۱۲، مطالبات سازمان امور مالیاتی را در برابر دیگر بستانکاران ورشکسته فاقد اولویت دانسته است.
چرا مهم است: این نظر برای بستانکاران و مدیران رسیدگی به ورشکستگی در تعیین ترتیب پرداخت مطالبات اهمیت دارد.
قوانینِ مرتبط: رأی وحدت رویه شماره ۲۱۲ مورخ ۱۳۵۰/۷/۱۰ هیأت عمومی دیوان عالی کشور؛ قانون خاص مربوط به اشخاص ورشکسته در متن نامگذاری نشده است.
مفاهیمِ حقوقی: ورشکستگی، مطالبات ممتاز، بستانکار، اولویت پرداخت، سازمان امور مالیاتی، سازمان تأمین اجتماعی
پرسشهایی که این متن پاسخ میدهد
آیا سازمان امور مالیاتی نسبت به دیگر بستانکارانِ شخص ورشکسته اولویت دارد؟
خیر؛ طبق متن، میان سازمان امور مالیاتی و دیگر بستانکاران ورشکسته، از جمله سازمان تأمین اجتماعی، اولویتی وجود ندارد.
مطالبات ممتاز سازمانهای یادشده در چه وضعی اولویت دارند؟
اولویت مقرر در قانون در موارد غیرورشکستگی اعمال میشود.
متنِ زیر هنوز بهوسیلهٔ کارشناس مرور و تأیید نشده است.
رأي وحدت رويه شماره 212 مورخ 10/7/1350 هيأت عمومي ديوان عالي كشور مطالبات سازمان امور مالياتي را به¬رغم ممتازه بودن، ناظر به اشخاص ورشكسته كه تابع قانون خاص هستند، ندانسته است؛ بنابراين بين سازمان امور مالياتي و ديگر بستانكاران ورشكسته از جمله سازمان تأمين اجتماعي اولويتي وجود ندارد؛ بلكه اولويت مذكور در قانون در خصوص مطالبات سازمان¬هاي مزبور در موارد غير ورشكستگي اعمال مي¬شود.
نظریه مشورتی شماره 7/97/3142 مورخ 1398/07/22
موضوع استعلام به بررسی اولویت مطالبات سازمان امور مالیاتی در مقایسه با سایر بستانکاران در شرایط ورشکستگی میپردازد. بر اساس نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه و رای وحدت رویه شماره 212 مورخ 1350/07/10 هیات عمومی دیوان عالی کشور، مشخص شده است که هرچند مطالبات سازمان امور مالیاتی ممتاز محسوب میشوند، اما در مورد اشخاص ورشکسته که تحت قوانین خاص قرار دارند، این اولویت نادیده گرفته میشود. بنابراین، در موارد ورشکستگی، هیچ اولویتی بین سازمان امور مالیاتی و سایر بستانکاران ورشکسته، از جمله سازمان تامین اجتماعی، وجود ندارد و اولویتهای قانونی فقط در مواردی که ورشکستگی مطرح نیست، قابل اجرا هستند.
تاریخ نظریه: 1398/07/22
شماره نظریه: 7/97/3142
شماره پرونده: 97-79-3142
نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه:
رأی وحدت رویه شماره 212 مورخ 1350/7/10 هیأت عمومی دیوان عالی کشور مطالبات سازمان امور مالیاتی را بهرغم ممتازه بودن، ناظر به اشخاص ورشکسته که تابع قانون خاص هستند، ندانسته است؛ بنابراین بین سازمان امور مالیاتی و دیگر بستانکاران ورشکسته از جمله سازمان تأمین اجتماعی اولویتی وجود ندارد؛ بلکه اولویت مذکور در قانون در خصوص مطالبات سازمانهای مزبور در موارد غیر ورشکستگی اعمال میشود.
شماره پرونده: 97-79-3142ح
در ماده 58 قانون اداره تصفیه امور ورشکستگی، بستانکاران ورشکسته در پنج دسته طبقهبندی نموده شده که بر اساس مفاد مذکور، بستانکاران ورشکسته که مطالبات آنان جزء مطالبات موثق صدر ماده و ممتازه طبقات اول تا چهارم قرار نگیرد، جزء سایر بستانکاران در طبقه پنجم قرار میگیرند که از جمله این بستانکاران، سازمان امور مالیاتی و سازمان تامین اجتماعی است که مطابق قانون مالیاتهای مستقیم و قانون تامین اجتماعی، مطالبات این سازمانها از مودی ممتازه محسوب شده است؛ ولی در فرض ورشکستگی، ب. ت. ب. رای وحدت رویه شماره 212 مورخ 1350/7/10 هیات عمومی دیوانعالی کشور، جزو سایر بستانکاران طبقه پنجم قرار گرفته اند. اکنون سازمان تامین اجتماعی مدعی است اگر چه مطالبات تامین اجتماعی از ورشکسته در طبقه پنجم و در زمره سایر بستانکاران قرار می گیرد، ولی ب. ت. ب. مفاد قانون تامین اجتماعی که مطالبات سازمان را ممتازه دانسته است، در بین سایر بستانکاران در اولویت پرداخت قرار میگیرد. در فرض پذیرش چنین ادعایی، بین منافع سازمان امور مالیاتی و سازمان تامین اجتماعی نیز تعارض پیش میآید زیرا مطالبات هر دو سازمان طبق قوانین خاص آن ها ممتازه است و در ورشکستگی کدام یک بر دیگری مرجح است؟ ارشاد فرمایید.
بازگشت به استعلام شماره 9000/32876/1540 مورخ 1397/11/16 به شماره ثبت وارده 3142 مورخ ، 1397/11/23 نظریه مشورتی کمیسیون قوانین تجاری این اداره کل به شرح زیر اعلام میگردد: رأی وحدت رویه شماره 212 مورخ 10/7/1350 هیأت عمومی دیوان عالی کشور مطالبات سازمان امور مالیاتی را بهرغم ممتازه بودن، ناظر به اشخاص ورشکسته که تابع قانون خاص هستند، ندانسته است؛ بنابراین بین سازمان امور مالیاتی و دیگر بستانکاران ورشکسته از جمله سازمان تأمین اجتماعی اولویتی وجود ندارد؛ بلکه اولویت مذکور در قانون در خصوص مطالبات سازمانهای مزبور در موارد غیر ورشکستگی اعمال میشود. دکتر … حیدری پور