پرسش: رابطه قانون هوای پاک با ماده 688 قانون مجازات اسلامی و اختیارات دادستان در ورود به جرم چیست؟
پاسخ: قانون هوای پاک نسبت به ماده 688 قانون مجازات اسلامی خاص است و تکلیف سازمان محیط زیست جهت معرفی متخلف مانع اعلام جرم توسط دادستان یا سایر اشخاص نیست.
به زبانِ ساده
در موارد همپوشانی میان ماده ۱۲ قانون هوای پاک و ماده ۶۸۸ قانون مجازات اسلامی، باید قانون هوای پاک را اجرا کرد. معرفی متخلف از سوی سازمان حفاظت محیط زیست، مانع اقدام دادستان یا اعلام جرم از سوی دیگران نیست.
چه کسی: نظر مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضائیه است؛ استعلامکننده و اشخاص مربوط به تخلف در متن مشخص نشدهاند.
چگونه: نظر، ماده ۱۲ قانون هوای پاک را در موارد همپوشانی، قانون خاص و ملاک عمل میداند. همچنین توضیح میدهد تکلیف سازمان محیط زیست به معرفی متخلف، مانع ورود دادستان یا اعلام جرم دیگران نیست.
چرا مهم است: این نظر برای دادستانها، سازمان حفاظت محیط زیست و اشخاصی که قصد اعلام جرم درباره موارد مرتبط با آلودگی هوا را دارند مفید است.
قوانینِ مرتبط: قانون هوای پاک مصوب ۱۳۹۶، ماده ۱۲ و تبصره ۲ آن؛ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات) مصوب ۱۳۷۵، ماده ۶۸۸.
مفاهیمِ حقوقی: قانون خاص، همپوشانی مصادیق، تخلف، تعقیب قضایی، سازمان حفاظت محیط زیست، دادستان، مدعیالعموم، اعلام جرم
پرسشهایی که این متن پاسخ میدهد
در مواردی که مصادیق ماده ۱۲ قانون هوای پاک با ماده ۶۸۸ قانون مجازات اسلامی همپوشانی دارد، کدام قانون اجرا میشود؟
قانون هوای پاک بهعنوان قانون خاص اجرا میشود.
آیا تکلیف سازمان حفاظت محیط زیست به معرفی متخلف، مانع ورود دادستان یا اعلام جرم دیگران است؟
خیر؛ دادستان میتواند بهعنوان مدعیالعموم وارد شود و اشخاص دیگر نیز میتوانند اعلام جرم کنند.
کلیدواژهها: قانون هوای پاک، عام و خاص، دادستان، مدعی العموم، اعلام جرم
متنِ زیر هنوز بهوسیلهٔ کارشناس مرور و تأیید نشده است.
1- قانون هواي پاك مصوب 1396 نسبت به ماده 688 قانون مجازات اسلامي (تعزيرات) مصوب 1375 قانوني خاص محسوب ميشود و در خصوص مصاديق مندرج در ماده 12 قانون هواي پاك كه با مصاديقي از ماده 688 قانون پيشگفته همپوشاني دارد، وفق قانون هواي پاك عمل ميشود.
2- تكليف سازمان حفاظت محيط زيست در تبصره 2 ماده 12 قانون هواي پاك مصوب 1396 مبني بر معرفي متخلف به مرجع صالح قضايي جهت تعقيب، مانع از ورود دادستان به عنوان مدعيالعموم يا اعلام جرم توسط ديگر اشخاص نميباشد.
نظریه مشورتی شماره 7/97/3228 مورخ 1398/06/20
موضوع این استعلام بررسی رابطه قانونی بین قانون هوای پاک مصوب 1396 و ماده 688 قانون مجازات اسلامی (تعزیرات) مصوب 1375 است. در نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه، ذکر شده است که قانون هوای پاک به عنوان قانونی خاص در مقایسه با ماده 688 قانون مجازات اسلامی در نظر گرفته میشود و در مواردی که مصادیق این دو قانون همپوشانی دارند، باید بر اساس قانون هوای پاک عمل شود. همچنین، در تبصره 2 ماده 12 قانون هوای پاک، وظیفه سازمان حفاظت محیط زیست برای معرفی متخلف به مرجع صالح قضایی، مانع از این نمیشود که دادستان به عنوان مدعیالعموم وارد عمل شود یا دیگر اشخاص اعلام جرم کنند.
تاریخ نظریه: 1398/06/20
شماره نظریه: 7/97/3228
شماره پرونده: 97-186/2-3228
نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه:
شماره پرونده: 97-186/2-3228ك
ب. ت. ب. ماده 12 قانون هوای پاک مصوب ، 1393 آیا ماده 688 قانون مجازات اسلامی )تعزیرات( مصوب 1375 در خصوص آلودگی هوای ناشی از آلایندگی واحدهای صنعتی نسخ شده است؟ در صورت مثبت بودن پاسخ، ب. ت. ب.
تبصره دو ماده 12 قانون هوای پاک مصوب 1393 آیا رسیدگی به جرم مذکور صرفاً با اعلام سازمان حفاظت محیط زیست امکانپذیر است یا هر شخصی به عنوان ذینفع و دادستان به عنوان مدعیالعموم امکان ورود علیالراس را دارا میباشد؟
بازگشت به نامه شماره 3005/11263/9012 مورخ 15/5/1398 به شماره ثبت 436 اداری مورخ 19/5/1398 و استعلام شماره 9012/28307/3005 مورخ 1397/12/05 به شماره ثبت وارده 3228 مورخ ، 1397/12/06 نظریه مشورتی کمیسیون قوانین کیفری این اداره کل به شرح زیر اعلام میگردد: -1 قانون هوای پاک مصوب 1396 نسبت به ماده 688 قانون مجازات اسلامی )تعزیرات( مصوب 1375 قانونی خاص محسوب میشود و در خصوص مصادیق مندرج در ماده 12 قانون هوای پاک که با مصادیقی از ماده 688 قانون پیش- گفته همپوشانی دارد، وفق قانون هوای پاک عمل میشود. -2 تکلیف سازمان حفاظت محیط زیست در تبصره 2 ماده 12 قانون هوای پاک مصوب 1396 مبنی بر معرفی متخلف به مرجع صالح قضایی جهت تعقیب، مانع از ورود دادسـتان به عـنوان مدعیالعموم یا اعلام جرم توسط دیگر اشخاص نمیباشد. دکتر … حیدری پور