نظر مشورتی 7/97/3368 مورخ 1398/01/18 اداره کل حقوقی قوه قضائیه در خصوص ماده 417 قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی 1379 با اصلاحات و الحاقات بعدی
پرسش: آیا کارشناس، گواه و داور میتوانند به عنوان شخص ثالث به حکم دادگاه اعتراض کنند؟
پاسخ: کارشناس و گواه چون اصحاب دعوا نیستند، میتوانند اعتراض کنند؛ در مورد داور نیز اگر غیر از صادرکننده رأی باشد، حق اعتراض دارد.
به زبانِ ساده
نظر درباره این است که چه کسانی میتوانند به حکم قطعی دادگاه با عنوان «شخص ثالث» اعتراض کنند. ملاک این است که فرد طرف دعوا نبوده و حکم به حق او آسیب زده باشد. کارشناس یا گواه نیز ممکن است این شرایط را داشته باشند.
چه کسی: اداره کل حقوقی قوه قضائیه نظر مشورتی داده است؛ طرفین اختلاف در متن معرفی نشدهاند.
چگونه: اداره کل حقوقی درباره شمول عنوان شخص ثالث بر کارشناس، گواه و داور اظهارنظر کرده است.
چرا مهم است: این نظر به کسانی کمک میکند که طرف دعوا نبودهاند اما مدعیاند حکم به حقشان خلل زده است.
قوانینِ مرتبط: قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی، ماده ۴۱۷
متنِ زیر هنوز بهوسیلهٔ کارشناس مرور و تأیید نشده است.
ب. ت. ب. نص ماده 417 قانون آيين دادرسي دادگاههاي عمومي و انقلاب در امور مدني 1379 شخص ثالث موضوع ماده مرقوم كه حق اعتراض به حكم قطعي دادگاه را دارد، شخصي است كه جزء اصحاب دعوا نبوده كه حكم مذكور خللي به حق او وارد كرده باشد. بنابراين كارشناس يا گواه در پرونده چون اصحاب دعوا تلقي نمي شوند، از شمول اطلاق عبارت شخص ثالث خارج نيستند. امّا در خصوص داور، سؤال داراي ابهام است و چنانچه منظور از داور شخصي غير از شخص صادركننده رأي باشد شخص مزبور، نيز مي تواند به عنوان شخص ثالث به رأي صادره اعتراض نمايد.
نظریه مشورتی شماره 7/97/3368 مورخ 1398/01/18
موضوع استعلام به حق اعتراض شخص ثالث به حکم قطعی دادگاه طبق ماده 417 قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی 1379 مربوط میشود. در این خصوص، نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه بیان میکند که شخص ثالثی که میتواند به حکم اعتراض کند، باید خارج از اصحاب دعوا باشد و حکم صادره باید به حق او آسیب برساند. همچنین، کارشناس یا گواه در پرونده به عنوان اصحاب دعوا محسوب نمیشوند و بنابراین نمیتوانند به عنوان شخص ثالث اعتراض کنند. در مورد داور، اگر داور شخصی غیر از صادرکننده رای باشد، او نیز میتواند به عنوان شخص ثالث به رای صادره اعتراض نماید.
تاریخ نظریه: 1398/01/18
شماره نظریه: 7/97/3368
شماره پرونده: 97-127-3368
نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه:
ب. ت. ب. نص ماده 417 قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی 1379 شخص ثالث موضوع ماده مرقوم که حق اعتراض به حکم قطعی دادگاه را دارد، شخصی است که جزء اصحاب دعوا نبوده که حکم مذکور خللی به حق او وارد کرده باشد. بنابراین کارشناس یا گواه در پرونده چون اصحاب دعوا تلقی نمیشوند، از شمول اطلاق عبارت شخص ثالث خارج نیستند. امّا در خصوص داور، سوال دارای ابهام است و چنانچه منظور از داور شخصی غیر از شخص صادرکننده رأی باشد شخص مزبور، نیز میتواند به عنوان شخص ثالث به رأی صادره اعتراض نماید.