پرسش: آیا معرفی مال توسط محکومعلیه مانع از صدور یا لغو قرار ممنوعالخروجی است؟
پاسخ: معرفی مال به تنهایی مانع صدور قرار ممنوعالخروجی نیست، اما اگر مال معرفیشده تکافوی محکومبه را بنماید، دلیلی برای ادامه این قرار وجود ندارد.
به زبانِ ساده
این نظریه درباره ممنوعالخروجی بدهکاری است که مالی را برای پرداخت بدهی معرفی میکند. معرفی مال بهتنهایی کافی نیست؛ اما اگر آن مال واقعاً بتواند بدهی را بپردازد، دلیلی برای ممنوعالخروج ماندن او نیست.
چه کسی: اداره کل حقوقی قوه قضائیه؛ محکومله و محکومعلیه، بدون ذکر نام، طرفهای موضوع استعلاماند.
چگونه: در پاسخ به استعلام درباره اثر معرفی مال بر صدور یا لغو ممنوعالخروجی، اداره کل حقوقی میان معرفی صرف مال و مالی که برای پرداخت محکومبه کافی است تفاوت گذاشته است.
چرا مهم است: این نظریه برای محکومله، محکومعلیه و مراجع اجرای احکام در ارزیابی اثر معرفی مال بر ممنوعالخروجی کاربرد دارد.
قوانینِ مرتبط: قانون نحوه اجرای محکومیتهای مالی، ماده ۲۳ (در متن نظریه)؛ استعلام همچنین به ماده ۳۲ همین قانون اشاره میکند.
متنِ زیر هنوز بهوسیلهٔ کارشناس مرور و تأیید نشده است.
نظریه مشورتی شماره 7/97/416 مورخ 1397/03/09
خ. م.:
موضوع استعلام به نحوه اجرای محکومیتهای مالی و وضعیت ممنوعالخروجی محکومٌعلیه مربوط میشود. پرسشها شامل این موارد است: آیا محکومٌله میتواند در صورت معرفی مال توسط محکومٌعلیه، درخواست ممنوعالخروجی وی را مطرح کند؟ و آیا معرفی مال پس از درخواست ممنوعالخروجی میتواند منجر به لغو این قرار شود؟ پاسخ اداره کل حقوقی قوه قضائیه به این پرسشها بر اساس ماده 23 قانون نحوه اجرای محکومیتهای مالی مصوب 1394 بیان میکند که معرفی مال از سوی محکومٌعلیه به معنای اجرای رای یا جلب رضایت محکومٌله نیست و بنابراین مانع از صدور قرار ممنوعالخروجی نمیشود. همچنین، اگر مال معرفیشده قادر به تامین پرداخت محکومٌبه باشد، دیگر دلیلی برای صدور یا ادامه قرار ممنوعالخروجی وجود نخواهد داشت و این موضوع با استفاده از قیاس اولویت تقویت میشود.
تاریخ نظریه: 1397/03/09
شماره نظریه: 7/97/416
شماره پرونده: 97-26-416
استعلام:
1- طبق ماده 32 قانون نحوه اجرای محکومیتهای مالی مرجع اجراکننده رأی به درخواست محکومٌله قرار ممنوع الخروج بودن محکومٌعلیه را صادر مینماید و یکی از اسباب قانونی لغو این قرار سپردن تامین مناسب است با عنایت به مقرره فوق چنانچه محکومٌعلیه در مرحله اجرای رأی مالی که طبق نظر کارشناس کفاف پرداخت محکومٌبه را بنماید به مرجع اجرای احکام معرفی نماید آیا محکومٌله علیرغم معرفی مال ازسوی محکومٌعلیه میتواند ممنوع الخروج بودن وی را درخواست نماید؟
2- در فرض دیگر چنانچه محکومٌله بدوا درخواست ممنوع الخروج بودن محکومٌعلیه را نماید و متعاقب آن محکومٌعلیه ملی که کفاف پرداخت محکومٌبه را بنماید به اجرا معرفی نماید آیا مجوزی برای رفع اثر از قرار ممنوع الممنوع بودن محکومٌعلیه وجود دارد یا لغو قرار ممنوع الخروج مستلزم سپردان تامین جدید یا تحقق کفالت و یا جلب رضایت محکومٌله است./ع
نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه:
1 و 2- مطابق ماده 23 قانون نحوه اجرای محکومیتهای مالی مصوب 1394، مرجع اجرا کننده رأی باید
به تقاضای محکومٌ له قرار ممنوع الخروجی محکومٌ علیه را تا زمان اجرای رأی یا ثبوت اعسار وی یا جلب رضایت محکومٌله یا سپردن تأمین مناسب صادر کند. بنابراین در فرض سوال، چون صرف معرفی مال از سوی محکومٌ علیه به معنی اجرای رأی یا جلب رضایت محکومٌ له یا سپردن تأمین مناسب نیست، مانع از صدور این قرار نمیباشد. اما در صورتی که مال مورد تعرفه از سوی محکومٌعلیه، تکافوی پرداخت محکومٌبه را بنماید، موجب قانونی جهت صدور یا بقاء قرار ممنوع الخروجی محکومٌعلیه وجود ندارد و عبارت سپردن تأمین مناسب مذکور در ماده 23 قانون یاد شده نیز با استفاده از قیاس اولویت این نظر را تقویت میکند.