پرسش: تکلیف دادرس در صورت اعلام وکالت وکیل دارای قرابت ممنوعه با مقامات قضایی چیست؟
پاسخ: دادرس باید به دلیل مردود بودن وکیل، از پذیرش وکالت وی در پرونده خودداری کند.
به زبانِ ساده
این نظر درباره وکیلی است که با یکی از مقامهای قضایی پرونده نسبت خانوادگی مشخصشده در قانون دارد. در این وضعیت، وکیل نباید در آن دادگاه یا نزد مقامهای یادشده وکالت کند و دادرس نیز باید از پذیرش وکالت او خودداری کند.
چه کسی: اداره کل حقوقی قوه قضائیه نظر مشورتی داده است؛ طرفین پرونده یا پرسشکننده در متن مشخص نشدهاند.
چگونه: اداره کل حقوقی با استناد به ماده ۱۲، تکلیف دادرس را در صورت اعلام وکالت برخلاف ممنوعیت قانونی بیان کرده است.
چرا مهم است: این نظر برای وکلا و دادگاهها در تشخیص ممنوعیت وکالت بهدلیل قرابت خانوادگی با مقام قضایی کاربرد دارد.
مفاهیمِ حقوقی: ممنوعیت قبول وکالت، قرابت نسبی، قرابت سببی، درجه سوم از طبقه دوم، مردود بودن وکیل، پذیرش وکالت
پرسشهایی که این متن پاسخ میدهد
چه زمانی وکیل دادگستری از قبول وکالت ممنوع است؟
وقتی با دادرس، دادیار یا بازپرس، قرابت نسبی یا سببی تا درجه سوم از طبقه دوم داشته باشد و وکالت در دادگاه یا نزد مقامهای مذکور یا دادستان باشد.
اگر وکیل با وجود ممنوعیت اعلام وکالت کند، دادرس چه باید بکند؟
باید به علت مردود بودن وکیل، از پذیرش وکالت او در پرونده خودداری کند.
متنِ زیر هنوز بهوسیلهٔ کارشناس مرور و تأیید نشده است.
ماده 12 لايجه قانوني استقلال كانون وكلاي دادگستري مصوب سال 1333، وكلاي دادگستري را در صورت داشتن قرابت نسبي يا سببي تا درچه سوم از طبقه دوم با دادرس يا دادرسان يا داديار يا بازپرس از قبول وكالت مستقيم يا م. ا. در آن دادگاه يا نزد دادستان يا دايار يا بازپرس ممنوع نموده است. بنابراين در موارد مذكور در ماده 12 يادشده، چنانچه وكيل علي رغم ممنوعيت مذكور در اين ماده اعلام وكالت كند، دادرس بايد به علت مردود بودن وكيل، از پذيرش وكالت وي در پرونده خودداري نمايد.
نظریه مشورتی شماره 7/97/60 مورخ 1397/01/22
موضوع استعلام درباره وضعیت وکیلی است که در پروندهای با دادرس دعوای حقوقی یا جزایی دارد. سوال این است که آیا این موضوع تحت پوشش ماده 91 قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب قرار میگیرد و آیا باید تصمیم به امتناع از رسیدگی گرفته شود یا خیر. در پاسخ، نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه بیان میکند که بر اساس ماده 12 لایحه قانونی استقلال کانون وکلای دادگستری مصوب سال 1333، وکلای دادگستری در صورتی که با دادرس یا دادرسان رابطه نسبی یا سببی تا درجه سوم داشته باشند، از قبول وکالت در آن دادگاه ممنوع هستند. بنابراین، اگر وکیل با وجود این ممنوعیت وکالت خود را اعلام کند، دادرس باید به دلیل عدم صلاحیت وکیل، از پذیرش وکالت او خودداری کند.
تاریخ نظریه: 1397/01/22
شماره نظریه: 7/97/60
شماره پرونده: 96-24-2285
چنانچه بین دادرس و وکیل پرونده، دعوای حقوقی یا جزایی مطرح باشد با ورود وکیل مذکور در پرونده های مطروحه در شعبه، آیا موضوع از موارد ماده 91 قانون آئین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب بوده و می بایست قرار امتناع از رسیدگی صادر شود یا خیر؟
نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه: