نظر مشورتی 7/98/103 مورخ 1398/08/19 اداره کل حقوقی قوه قضائیه درخصوص اشتغال قضات بعنوان هیأت علمی دانشگاه ها و مؤسسات آموزش عالی غیردولتی با اصلاحات و الحاقات بعدی
پرسش: آیا اشتغال قاضی به عنوان عضو هیأت علمی تماموقت دانشگاهها ممنوع است؟
پاسخ: در صورت امکان انجام کار آموزشی در خارج از ساعات اداری و رعایت وظایف شغلی قضاوت، اشتغال به عنوان عضو هیأت علمی فاقد منع قانونی است.
به زبانِ ساده
موضوع، جمع میان شغل قضاوت و عضویت هیأت علمی دانشگاه است. نظر مشورتی میگوید سمتهای آموزشی از منع داشتن بیش از یک شغل مستثنا هستند؛ بنابراین قاضی میتواند عضو هیأت علمی تماموقت دانشگاه غیردولتی باشد، به شرط آنکه کار آموزشی بیرون از ساعات اداری انجام شود و وظایف قضایی در ساعات اداری انجام گیرد.
چه کسی: اداره کل حقوقی قوه قضائیه نظر مشورتی شماره ۷/۹۸/۱۰۳ را صادر کرده است. پرسشکننده در متن مشخص نشده است؛ پرسش درباره اشتغال قضات بهعنوان عضو هیأت علمی دانشگاهها و مؤسسات آموزشی و تحقیقاتی است.
چگونه: اداره کل حقوقی اصل ۱۴۱ قانون اساسی و تبصرههای ماده واحده قانون ممنوعیت تصدی بیش از یک شغل را بررسی کرده است. بر پایه تعریف شغلِ تماموقت و استثنای سمتهای آموزشی، امکان اشتغال را به انجام کار آموزشی خارج از ساعات اداری مشروط دانسته است.
چرا مهم است: این نظر برای قضاتی که قصد عضویت هیأت علمی دارند و نهادهایی که درباره سازگاری دو سمت تصمیم میگیرند کاربرد دارد.
قوانینِ مرتبط: قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران، اصل ۱۴۱؛ قانون ممنوعیت تصدی بیش از یک شغل مصوب ۱۳۷۳، ماده واحده و تبصرههای ۱ و ۲.
مفاهیمِ حقوقی: تصدی بیش از یک شغل، سمت آموزشی، عضویت هیأت علمی، قاضی شاغل، شغل تماموقت، ساعات اداری، دانشگاه غیردولتی
پرسشهایی که این متن پاسخ میدهد
آیا قاضی میتواند عضو هیأت علمی تماموقت دانشگاه غیردولتی، مانند دانشگاه آزاد، باشد؟
بله، اگر مقررات مؤسسه آموزشی انجام کار آموزشی خارج از ساعات اداری را ممکن کند و قاضی در شغل اصلی خود در ساعات اداری موظف باشد.
آیا استثنای سمتهای آموزشی به عضویت پارهوقت محدود است؟
متن، سمتهای آموزشی را از منع تصدی بیش از یک شغل مستثنا میداند و تماموقتبودن را بهتنهایی مانع نمیشمارد؛ انجام کار آموزشی باید خارج از ساعات اداری ممکن باشد.
کلیدواژهها: قاضی، هیأت علمی، ممنوعیت تصدی بیش از یک شغل، ساعات اداری، دانشگاه
متنِ زیر هنوز بهوسیلهٔ کارشناس مرور و تأیید نشده است.
استعلام :
آيا عدم ممنوعيت تصدي قضات به عنوان عضو هيات علمي در دانشگاه ازاد مقرر در اصل 141 قانون اساسي و تبصره يك ماده واحده قانون ممنوعيت تصدي بيش از يك شغل مصوب 1373/10/11 فقط راجع است به عضويت نيمه وقت پاره وقت در واحد دانشگاهي يا آن كه به صورت مطلق و بدون قيد نيمه وقت يا تمام وقتي كه كلاس هاي آموزشي در خارج ساعات اداري برگزار شود اظهار نظر شده است؟ به عبارت ديگر آيا منظور از سمتهاي آموزشي مقرر در قوانين فوق نظريه آن اداره تنها راجع به عضويت هيات علمي پاره وقت است يا خير؟
نظريه مشورتي اداره كل حقوقي قوه قضاييه :
با عنايت به قسمت اخير اصل يكصدو چهل و يكم قانون اساسي جمهوري اسلامي ايران اصلاحي 1368 و لحاظ تبصره يك «ماده واحده قانون ممنوعيت تصدي بيش از يك شغل 1373» سمت هاي آموزشي در دانشگاه ها و مؤسسات آموزشي و تحقيقاتي از شمول منع تصدي بيش از يك شغل مستثني است و مستفاد از تبصره 2 ماده واحده ياد شده منظور از شغل، وظايف مستمري است كه به صورت تمام وقت انجام مي شود. ب. ت. ب. مراتب فوق، اشتغال قاضي به عنوان عضو هيأت علمي تمام وقت دانشگاه ها و مؤسسات آموزش عالي غيردولتي نظير دانشگاه آزاد با در نظر گرفتن اين كه در شغل اصلي كه قضاوت است، بايد در ساعات اداري به صورت موظف انجام وظيفه نمايد، در صورتي كه بر اساس مقررات و ضوابط مؤسسه آموزشي مربوطه امكان انجام كار آموزشي در خارج از ساعات اداري فراهم باشد، فاقد منع قانوني است.
نظریه مشورتی شماره 7/98/103 مورخ 1398/08/19
موضوع استعلام در مورد امکان تصدی قضات به عنوان عضو هیات علمی در دانشگاه آزاد و تفسیر اصل 141 قانون اساسی و تبصره یک ماده واحده قانون ممنوعیت تصدی بیش از یک شغل، مصوب 11 دی 1373، است. پرسش این است که آیا این ممنوعیت تنها به عضویت نیمه وقت محدود میشود یا شامل تمام وقت نیز میگردد. نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه بیان میکند که بر اساس اصل 141 قانون اساسی و تبصره یک ماده واحده مذکور، سمتهای آموزشی در دانشگاهها و موسسات آموزشی از شمول ممنوعیت تصدی بیش از یک شغل مستثنی هستند. این ممنوعیت تنها شامل مشاغل تمام وقت و مستمر میشود. بنابراین، اشتغال قاضی به عنوان عضو هیات علمی تمام وقت در دانشگاهها، در صورتی که تدریس در خارج از ساعات اداری امکانپذیر باشد، از نظر قانونی بلامانع است.
تاریخ نظریه: 1398/08/19
شماره نظریه: 7/98/103
شماره پرونده: 98-91-103ک
با عنایت به قسمت اخیر اصل یکصدو چهل و یکم قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران اصلاحی 1368 و لحاظ تبصره یک «ماده واحده قانون ممنوعیت تصدی بیش از یک شغل 1373» سمت های آموزشی در دانشگاه ها و موسسات آموزشی و تحقیقاتی از شمول منع تصدی بیش از یک شغل مستثنی است و مستفاد از تبصره 2 ماده واحده یاد شده منظور از شغل، وظایف مستمری است که به صورت تمام وقت انجام میشود. ب. ت. ب. مراتب فوق، اشتغال قاضی به عنوان عضو هیأت علمی تمام وقت دانشگاه ها و موسسات آموزش عالی غیردولتی نظیر دانشگاه آزاد با در نظر گرفتن این که در شغل اصلی که قضاوت است، باید در ساعات اداری به صورت موظف انجام وظیفه نماید، در صورتی که بر اساس مقررات و ضوابط موسسه آموزشی مربوطه امکان انجام کار آموزشی در خارج از ساعات اداری فراهم باشد، فاقد منع قانونی است.
آیا عدم ممنوعیت تصدی قضات به عنوان عضو هیات علمی در دانشگاه آزاد مقرر در اصل 141 قانون اساسی و تبصره یک ماده واحده قانون ممنوعیت تصدی بیش از یک شغل مصوب 1373 فقط راجع به عضویت نیمه وقت و پاره وقت در واحد دانشگاهی است یا آن که به صورت مطلق ممنوع است؟ به عبارت دیگر آیا منظور از سمتهای آموزشی مقرر در قوانین فوق، نظریه آن اداره تنها راجع به عضویت هیات علمی پاره وقت است؟
بازگشت به استعلام شماره 9018/5/726 مورخ 1398/01/27 به شماره ثبت وارده 103 مورخ ، 1398/02/02 نظریه مشورتی کمیسیون آیین دادرسی مدنی همسو با نظر کمیسیون عمومی و بینالملل این اداره کل به شرح زیر اعلام میگردد: با عنایت به قسمت اخیر اصل یکصدو چهل و یکم قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران اصلاحی 1368 و لحاظ تبصره یک »ماده واحده قانون ممنوعیت تصدی بیش از یک شغل «1373 سمتهای آموزشی در دانشگاهها و مؤسسات آموزشی و تحقیقاتی از شمول منع تصدی بیش از یک شغل مستثنی است و مستفاد از تبصره 2 ماده واحده یاد شده منظور از شغل، وظایف مستمری است که به صورت تمام وقت انجام میشود. ب. ت. ب. مراتب فوق، اشتغال قاضی به عنوان عضو هیأت علمی تمام وقت دانشگاهها و مؤسسات آموزش عالی غیردولتی نظیر دانشگاه آزاد با در نظر گرفتن اینکه در شغل اصلی که قضاوت است، باید در ساعات اداری به صورت موظف انجام وظیفه نماید، در صورتی که بر اساس مقررات و ضوابط مؤسسه آموزشی مربوطه امکان انجام کار آموزشی در خارج از ساعات اداری فراهم باشد، فاقد منع قانونی است. دکتر … حیدری پور