پرسش: آیا درج عبارت «یکی از شورای حل اختلاف» در قرارداد به معنای توافق بر داوری است؟
پاسخ: این عبارت مبهم است و تفسیر آن بر عهده مرجع رسیدگیکننده است؛ اداره حقوقی نمیتواند در خصوص وجود شرط داوری اظهارنظر کند.
به زبانِ ساده
موضوع، معنای عبارتی در قرارداد مشارکت در ساخت است که حل اختلاف را به «یکی از شورای حل اختلاف» سپرده است. نظریه میگوید عبارت میتواند بیش از یک معنا داشته باشد و باید با توجه به متن و شرایط قرارداد تفسیر شود؛ تصمیم نهایی درباره وجود شرط داوری با مرجع رسیدگیکننده است.
چه کسی: نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضائیه؛ طرفین، طرفهای یک قرارداد مشارکت در ساختاند و استعلامکننده درباره تفسیر شرط حل اختلاف پرسیده است.
چگونه: درباره توافق قراردادیِ ارجاع اختلاف به «یکی از شورای حل اختلاف» استعلام شده؛ نظریه، ابهام عبارت را مطرح کرده و تشخیص نهایی را به مرجع رسیدگیکننده واگذار کرده است.
چرا مهم است: به طرفین قرارداد و وکلای آنان نشان میدهد که صرف این عبارت، بدون تفسیر قرارداد، برای احراز توافق داوری کافی نیست.
مفاهیمِ حقوقی: قرارداد مشارکت در ساخت، تفسیر قرارداد، داوری، شرط داوری، شورای حل اختلاف، صلاحیت مرجع رسیدگیکننده
پرسشهایی که این متن پاسخ میدهد
آیا توافق بر اینکه «یکی از شورای حل اختلاف» اختلاف را رفع کند، به معنای ارجاع اختلاف به داوری است؟
متن پاسخ قطعی نمیدهد؛ معنای عبارت به متن و شرایط قرارداد بستگی دارد و احراز شرط داوری با مرجع رسیدگیکننده است.
آیا اداره کل حقوقی درباره وجود شرط داوری در قرارداد اظهارنظر میکند؟
خیر؛ احراز وجود شرط داوری در صلاحیت مرجع رسیدگیکننده است و از وظایف اداره کل حقوقی خارج است.
کلیدواژهها: قرارداد، داوری، شورای حل اختلاف، تفسیر قرارداد، شرط ضمن عقد
متنِ زیر هنوز بهوسیلهٔ کارشناس مرور و تأیید نشده است.
نظریه مشورتی شماره 7/98/1256 مورخ 1398/12/25
خ. م.:
موضوع استعلام درباره تفسیرتوافق طرفین در یک قراردادمشارکت در ساخت است. در این قرارداد ذکر شده که در صورت بروز اختلاف، یکی از شورای حل اختلاف مسئول حل و فصل اختلاف خواهد بود. سوال اصلی این است که آیا این توافق به معنای ارجاع به داوری است، بهویژه ب. ت. ب. اینکه موضوع اختلاف خارج از صلاحیت شورای حل اختلاف است. نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه بیان میکند که عبارت "یکی از شورای حل اختلاف" ممکن است به یکی از اعضای شورای حل اختلاف محل انعقاد قرارداد یا یکی از شوراهای حل اختلاف اشاره داشته باشد. تفسیر صحیح قرارداد به متن و شرایط آن بستگی دارد. همچنین، احراز وجود شرط داوری در قرارداد به عهده مرجع رسیدگیکننده است و اظهارنظر در این خصوص از وظایف اداره کل حقوقی خارج است.
تاریخ نظریه: 1398/12/25
شماره نظریه: 7/98/1256
شماره پرونده: ح 6521-931-89
استعلام:
اگر چنانچه طرفین در قرارداد مشارکت در ساخت توافق نموده باشند که چنانچه بین طرفین اختلافی حاصل شد یکی از شورای حل اختلاف رفع اختلاف خواهند نمود آیا این به معنای توافق و ارجاع به داوری است؟ توضیح اینکه موضوع دعوی و اختلاف خارج از صلاحیت شورای حل اختلاف م. ب..
نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه:
هر چند پرسش مبهم است زیرا عبارت یکی از شورای حل اختلاف ممکن است ناظر بر یکی از اعضای شورای حل اختلاف محل انعقاد قرارداد باشد و ممکن است حمل بر یکی از «شوراهای حل اختلاف» و از مصادیق ماده 42 قانون شوراهای حل اختلاف گردد. در هر صورت تفسیر صحیح قرارداد ب. ت. ب. متن آن و شرایط و اوضاع و احوال حاکم بر عهده مرجع رسیدگیکننده است و احراز اینکه طرفین در قرارداد شرط داوری پیشبینی کردهاند یا خیر امری موضوعی است و اظهارنظر در خصوص آن خارج از وظایف اداره کل حقوقی است.