نظر مشورتی 7/98/1463 مورخ 1398/09/26 اداره کل حقوقی قوهقضائیه در خصوص عدم قابلیت طرح دعوای مطالبه یا تفکیک یارانه از سرپرست خانوار مگر در شرایط خاص با اصلاحات و الحاقات بعدی
پرسش: آیا دعوای مطالبه یا تفکیک یارانه معوقه از سوی اعضای خانوار به طرفیت سرپرست در دادگاه قابل طرح است؟
پاسخ: خیر، اعضای خانوار مادام که جزو آن محسوب میشوند نمیتوانند یارانه جداگانه مطالبه کنند و این امر نیازی به مراجعه به دادگاه ندارد.
به زبانِ ساده
یارانه نقدی در متن، مبلغی برای جبران افزایش هزینههای مشترک خانوار دانسته شده که به سرپرست خانوار پرداخت میشود. اعضای خانوار، حتی اگر بالغ باشند، نمیتوانند تا وقتی عضو همان خانوارند یارانه جداگانه بگیرند. فردی که عملاً خانوار مستقلی تشکیل داده باید برای دریافت جداگانه به سازمان مربوط مراجعه کند.
چه کسی: اداره کل حقوقی قوه قضائیه نظر مشورتی داده است؛ پرسش درباره دعوای زوجه یا فرزندان علیه زوجِ سرپرست خانوار است.
چگونه: اداره کل حقوقی با توجه به ماهیت یارانه و تفاوت آن با نفقه و ولایت، مطالبه یارانه ایام زندگی مشترک را فاقد وجاهت دانسته و دریافت جداگانه را منوط به مراجعه به سازمان مربوط کرده است.
چرا مهم است: این نظر برای اعضای خانوار و وکلای دعاوی خانوادگی روشن میکند که مطالبه یارانه ایام زندگی مشترک از سرپرست خانوار با دعوای نفقه یکی نیست.
قوانینِ مرتبط: قانون هدفمند کردن یارانهها مصوب ۱۵/۱۰/۱۳۸۸؛ آییننامه و دستورالعملهای مربوط، بدون ذکر نام یا شماره در متن.
متنِ زیر هنوز بهوسیلهٔ کارشناس مرور و تأیید نشده است.
سؤال
احتراما ب. ت. ب. قانون هدفمندي كردن يارانه ها مصوب 15/10/1388 كه با رويكرد اصلاح قيمت حامل هاي انرزژي مي باشد آيا دعاوي با خواسته ي مطالبه ي يارانه ي معوقه و يا تفكيك يارانه از طرف زوجه يا فرزندان به طرفيت زوج سرپرست خانوار قابليت طرح و اقامه دارد يا خير؟ و در صورت مثبت بودن پاسخ دادگاه با احراز چه شرايطي حكم بر محكوميت زوج صادر مي نمايد./ع
نظريه اداره كل حقوقي قوه قضاييه
يارانه نقدي عبارت است از مبلغي كه از سوي دولت در ازاء افزايش قيمت حامل هاي انرژي و برخي اقلام مصرح در اين قانون براي جبران افزايش هزينه هاي مشترك يك خانوار به سرپرست آن خانوار پرداخت مي شود. بنابراين اعضاي يك خانوار، مادام كه جزء آن خانوار محسوب مي شوند، نمي توانند يارانه جداگانه دريافت دارند و در اين مورد تفاوتي بين بالغ و نابالغ نيز وجود ندارد. درحقيقت وضعيت و ماهيت «يارانه نقدي» و نيز «خانوار» متفاوت از وضعيت «نفقه » و «ولايت» است و بايد از خلط اين دو مبحث خودداري كرد. بنابراين، مطالبه يارانه نقدي مربوط به ايام زندگي مشترك از سرپرست خانوار نيز فاقد وجاهت قانوني است. در مواردي كه فردي، زندگي مستقلي تشكيل مي دهد وعملاً از يك خانوار خارج مي شود، با مراجعه به سازمان هدفمندي يارانه ها و مطابق آئين نامه و دستورالعمل هاي مربوط، يارانه خود را جداگانه دريافت مي كند و نيازي به مراجعه به دادگاه و صدور حكم نمي باشد؛ مگر آن كه اين سازمان من غيرحق، از پذيرش درخواست متقاضي خودداري كند كه وي براي الزام سازمان، مي تواند به مراجع صالحه مراجعه كند . همچنين درمواردي كه ماده 9 آيين نامه اجرايي ماده 7 قانون هدفمندي يارانه ها پيش بيني كرده است، به تشخيص سازمان هدفمندي يارانه ها، امكان پرداخت يارانه نقدي به افراد ديگري از جمله مادر مطلقه فرزندان مشتركي كه با وي زندگي مي كنند، وجود دارد
نظریه مشورتی شماره 7/98/1463 مورخ 1398/09/26
موضوع استعلام درباره امکان طرح دعاوی برای مطالبه یارانههای معوقه و جدا کردن یارانه از سوی زوجه یا فرزندان علیه زوج سرپرست خانوار، بر اساس قانون هدفمندی یارانهها مصوب 15 دی 1388 است. پاسخ اداره کل حقوقی قوه قضاییه بیان میکند که یارانه نقدی به سرپرست خانوار پرداخت میشود و اعضای خانوار نمیتوانند یارانه را به صورت جداگانه دریافت کنند. بنابراین، مطالبه یارانه نقدی از سرپرست خانوار در ایام زندگی مشترک دارای وجاهت قانونی نیست. همچنین، در صورت تشکیل زندگی مستقل، افراد میتوانند با مراجعه به سازمان هدفمندی یارانهها، یارانه خ. ر. ب. صورت جداگانه دریافت کنند و نیازی به مراجعه به دادگاه نیست، مگر در مواردی که سازمان از پذیرش درخواست خودداری کند. علاوه بر این، طبق ماده 9 آییننامه اجرایی ماده 7 قانون هدفمندی یارانهها، امکان پرداخت یارانه به مادر مطلقه فرزندان مشترک نیز وجود دارد.
تاریخ نظریه: 1398/09/26
شماره نظریه: 7/98/1463
شماره پرونده: ح 3641-721-89
احتراما ب. ت. ب. قانون هدفمندی کردن یارانه ها مصوب 1388/10/15 که با رویکرد اصلاح قیمت حامل های انرزژی م. ب. آیا دعاوی با خواسته ی مطالبه ی یارانه ی معوقه و یا تفکیک یارانه از طرف زوجه یا فرزندان به طرفیت زوج سرپرست خانوار قابلیت طرح و اقامه دارد یا خیر؟ و در صورت مثبت بودن پاسخ دادگاه با احراز چه شرایطی حکم بر محکومیت زوج صادر مینماید./ع
نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه:
شماره پرونده: 98-127-1463ح
ب. ت. ب. قانون هدفمند کردن یارانهها مصوب 1388 که با رویکرد اصلاح قیمت حاملهای انرژی میباشد، آیا دعاوی با خواسته مطالبه یارانه معوقه و یا تفکیک یارانه از طرف زوجه یا فرزندان به طرفیت زوج سرپرست خانوار قابلیت طرح و اقامه دارد؟ در صورت مثبت بودن پاسخ، دادگاه با احراز چه شرایطی حکم بر محکومیت زوج صادر مینماید؟
یارانه نقدی عبارت است از مبلغی که از سوی دولت در ازاء افزایش قیمت حاملهای انرژی و برخی اقلام مصرح در این قانون برای جبران افزایش هزینههای مشترک یک خانوار به سرپرست آن خانوار پرداخت میشود. بنابراین اعضای یک خانوار مادام که جزء آن خانوار محسوب میشوند، نمیتوانند یارانه جداگانه دریافت دارند و در این مورد تفاوتی بین بالغ و نابالغ نیز وجود ندارد. در حقیقت وضعیت و ماهیت »یارانه نقدی« و نیز »خانوار« متفاوت از وضعیت »نفقه« و »ولایت« است و باید از خلط این دو مبحث خودداری کرد. بنابراین، مطالبه یارانه نقدی مربوط به ایام زندگی مشترک از سرپرست خانوار نیز فاقد وجاهت قانونی است. در مواردی که فردی، زندگی مستقلی تشکیل میدهد و عملاً از یک خانوار خارج میشود، با مراجعه به سازمان هدفمندی یارانهها و مطابق آییننامه و دستورالعملهای مربوط، یارانه خود را جداگانه دریافت میکند و نیازی به مراجعه به دادگاه و صدور حکم نمیباشد؛ مگر آنکه این سازمان منغیرحق، از پذیرش درخواست متقاضی خودداری کند که وی برای الزام سازمان، میتواند به مراجع صالحه مراجعه کند . همچنین درمواردی که ماده 9 آییننامه اجرایی ماده 7 قانون هدفمندی یارانهها پیشبینی کرده است، به تشخیص سازمان هدفمندی یارانهها، امکان پرداخت یارانه نقدی به افراد دیگری از جمله مادر مطلقه فرزندان مشترکی که با وی زندگی میکنند، وجود دارد دکتر … حیدری پور