جستجو در متنِ کاملِ قوانین، آرا و نظریات — برای حقوقدانانبه زبانِ خودتان بنویسید چه مشکلی دارید؛ دعوای مربوط، جای مراجعه، مدارک و نمونهمتن را ساده نشانتان میدهیم
نظر مشورتی 7/98/224 مورخ 1398/09/16 اداره کل حقوقی قوهقضائیه در خصوص تفسیر مفهوم ربایش در جرم آدمربایی و ضرورت احراز سوءنیت خاص برای تحقق این بزه با اصلاحات و الحاقات بعدی
پرسش: مفهوم ربایش در جرم آدمربایی چیست و چه ارکانی دارد؟
پاسخ: ربایش به معنای جابجایی فیزیکی اشخاص بدون رضایت است و تحقق جرم آدمربایی علاوه بر سوءنیت عام نیازمند سوءنیت خاص نظیر قصد مطالبه وجه یا انتقام میباشد.
به زبانِ ساده
این نظر میگوید صرف جابهجایی شخص بدون رضایت او برای تحقق آدمربایی کافی نیست. باید قصد مجرمانه خاصی نیز وجود داشته باشد و رفتار عرفاً ربودن به شمار آید. تشخیص نهاییِ مصداق با مقام قضایی رسیدگیکننده است.
چه کسی: نظر مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضائیه است؛ متن از شاکیای که با حکم جلب اقدام کرده و بستگان فرد معتادی که او را به اردوگاه منتقل کردهاند نام میبرد.
چگونه: اداره کل حقوقی در پاسخ به استعلام، معنای ربایش و لزوم احراز سوءنیت خاص را بیان کرده و تشخیص مصداق را به مقام قضایی رسیدگیکننده واگذار کرده است.
چرا مهم است: این نظر برای قضات، وکلا و افرادی مفید است که میخواهند بدانند چه زمانی جابهجایی بدون رضایت میتواند آدمربایی باشد.
قوانینِ مرتبط: ماده ۶۲۱ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات) مصوب ۱۳۷۵
جابهجایی فیزیکی شخص بدون میل و رضایت او، بهنحویکه عرفاً ربودن محسوب شود.
آیا قصد خاص برای تحقق آدمربایی لازم است؟
بله؛ افزون بر سوءنیت عام، قصد خاصی مانند مطالبه وجه یا مال، انتقام یا قصدی همسنخ با آنها لازم است.
آیا بردن فرد معتاد به اردوگاه ترک اعتیاد بدون رضایت او، طبق این نظر آدمربایی است؟
در فرض بیانشده، قصد مجرمانه احراز نمیشود و از مصادیق آدمربایی نیست.
کلیدواژهها: آدمربایی، ربایش، سوءنیت خاص، قانون مجازات اسلامی، سلب آزادی
متنِ زیر هنوز بهوسیلهٔ کارشناس مرور و تأیید نشده است.
اولا، منظور از ربودن يا ربايش در ماده 621 قانون مجازات اسلامي (تعزيرات) 1375 جابجايي فيزيكي اشخاص بدون ميل و رضايت آنهاست به نحويكه عرفا عنوان ربودن داشته باشد؛ ثانيا، طبق اين ماده، جرم آدمربايي وقتي تحقق مييابد كه فرد شخصا يا توسط ديگري به قصد «مطالبه وجه يا مال يا به قصد انتقام يا به هر منظور ديگري به عنف يا تهديد يا حيله شخصي را بربايد.» به عبارت ديگر وجود سوءنيت خاص و قصد ارتكاب جرم آدمربايي از اركان اصلي تحقق اين بزه است و افزون بر سوءنيت عام به سوءنيت خاص نظير قصد مطالبه وجه يا انتقام نيازمند است. مصاديق « به هر منظور ديگر» به شرح مذكور در ماده 621 قانون پيشگفته بايد پس از احراز مماثلت با مثالهاي ذكر شده در آن ماده باشد. بنابراين در فرض استعلام كه شاكي با اخذ حكم جلب محكوم رأسا نسبت به جلب اقدام نموده يا بستگان فرد معتاد بدون رضايت او، معتاد را جهت ترك اعتياد به اردوگاه منتقل مينمايند، قصد مجرمانه به شرح فوق احراز نميگردد و از مصاديق آدمربايي نيست و به هر حال تشخيص مصداق حسب مورد بر عهده مقام قضايي رسيدگيكننده است.
نظریه مشورتی شماره 7/98/224 مورخ 1398/09/16
موضوع استعلام مربوط به تعریف و مصادیق جرم آدمربایی طبق ماده 621 قانون مجازات اسلامی (تعزیرات) مصوب 1375 است. در این استعلام دو سوال مطرح شده است: اول، آیا اقدام شاکی یا محکومٌ له برای جلب متهم پس از صدور حکم جلب، به عنوان آدمربایی شناخته میشود یا خیر؟ دوم، آیا انتقال فرد معتاد به کمپ ترک اعتیاد توسط بستگان او بدون رضایتش، به عنوان آدمربایی محسوب میشود؟ در پاسخ، اداره کل حقوقی قوه قضاییه توضیح داده است که جرم آدمربایی زمانی تحقق مییابد که جابهجایی فیزیکی فرد بدون رضایت او و با سوءنیت خاص به منظور مطالبه وجه، انتقام یا دیگر اهداف مجرمانه انجام شود. بنابراین، در فرضهای مطرح شده، چون قصد مجرمانه احراز نمیشود، این اقدامات از مصادیق آدمربایی نیست و تشخیص نهایی مصداق بر عهده مقام قضایی رسیدگیکننده است.
تاریخ نظریه: 1398/09/16
شماره نظریه: 7/98/224
شماره پرونده: 98-186/1-224 ک
در مورد جرم آدم ربایی:
1- چنانچه حکم جلب متهم یا محکومٌ علیه صادر شود و شاکی یا محکومٌ له راسا نسبت به جلب اقدام نماید آیا این اقدام از مصادیق آدم ربایی م. ب. یا خیر؟
2- در صورتی که فرد معتادی توسط بستگان یا نزدیکان بدون رضایت فرد معتاد به کمپ جهت ترک اعتیاد منتقل و تحویل گردد از مصادیق آدم ربایی تلقی میگردد یا خیر؟
نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه: