نظریه مشورتی شماره 7/98/312 مورخ 1398/09/24

نظریه مشورتی شماره 7/98/312 مورخ 1398/09/24 خ. م.: موضوع استعلام درباره ماهیت حقوقی شیربها و امکان بازگرداندن آن پس از طلاق است. در پاسخ به این استعلام، اداره کل حقوقی قوه قضاییه اعلام کرد که شیربها یک امر عرفی است و قانون خاصی درباره آن وجود ندارد. بر اساس مساله 9 جلد سوم تحریرالوسیله امام خمینی (ره)، اگر شیربها به عنوان جعاله برای انجام یک عمل مباح پرداخت شود، حلال و مجاز است. در غیر این صورت، اگر شوهر با رضایت کامل و به منظور جلب رضایت دختر به نزدیکان او پرداخت کند، این عمل نیز مجاز است. بنابراین، قاضی رسیدگی‌کننده باید ب. ت. ب. شرایط پرونده و نیت طرفین، تصمیم بگیرد که آیا شیربها قابل بازگرداندن است یا خیر. تاریخ نظریه: 1398/09/24 شماره نظریه: 7/98/312 شماره پرونده: ح 213-67-89 استعلام: ب-ماهیت حقوقی شیربها چیست؟ آیا شیربهای پرداختی به والدین زوجه بعد از وقوع طلاق قابل استرداد است یا خیر./ع نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه: در خصوص ماهیت حقوقی شیربها باید گفت شیربها امری عرفی است و در قانون حکم خاصی در خصوص آن بیان نشده است. با عنایت به مسأله 9 جلد سوم تحریرالوسیله امام خمینی (ره) در فصل مربوط به مهر که در خصوص شیربها چنین بیان شده است: «اگر دادن و گرفتن شیربها به عنوان جعاله برای عمل مباحی است در جواز و حلال بودن آن اشکالی نیست... و اگر به عنوان جعاله نباشد پس اگر شوهر به طیب نفس به نزدیکان دختر می دهد اگر چه به خاطر جلب نظر او و جلب محبت او و راضی نمودن او باشد، چون که رضایت او ذاتاً مقصود است با آن که رضایت دختر بستگی به رضایت او دارد پس به ملاحظه این جهات، شوهر به طیب خاطر آن مال را بذل می‌نماید...»؛ علی هذا قاضی رسیدگی کننده باید با بررسی اوضاع و احوال پرونده به تحلیل اراده طرفین برای کشف قصد واقعی آن ها اقدام و حسب مورد راجع به استرداد یا عدم استرداد آن، اتخاذ تصمیم کند.