نظر مشورتی 7/98/771 مورخ 1398/09/13 اداره کل حقوقی قوه قضائیه با اصلاحات و الحاقات بعدی
پرسش و پاسخِ کوتاه
پرسش: آیا دادگاه میتواند وجه التزام قراردادی را تعدیل کند؟
پاسخ: اصل بر عدم تعدیل وجه التزام توسط دادگاه است، مگر اینکه قصد مشترک طرفین غیر از آنچه در قرارداد ذکر شده باشد یا وجه التزام صرفاً جنبه تنبیهی و گزاف داشته باشد.
به زبانِ ساده
در قراردادها معمولاً مبلغی به عنوان جریمه (وجه التزام) برای کسی که به تعهدش عمل نکند تعیین میشود. نظر غالب این است که دادگاه حق ندارد این مبلغ را کم یا زیاد کند، مگر اینکه ثابت شود طرفین در زمان قرارداد قصد دیگری داشتهاند. اما برخی حقوقدانان معتقدند اگر این جریمه خیلی سنگین و صرفاً برای تنبیه باشد، دادگاه میتواند در آن دخالت کند.
چه کسی: اداره کل حقوقی قوه قضائیه (پاسخدهنده)، دادگاهها (پرسشکننده)، طرفین قرارداد (متعهد و متعهدله).
چگونه: اداره حقوقی با ارائه دو دیدگاه (اکثریت و اقلیت) در خصوص تفسیر ماده ۲۳۰ قانون مدنی، نحوه برخورد دادگاه با وجه التزام را تشریح کرده است.
چرا مهم است: این متن برای وکلای قراردادها و قضات دادگاههای حقوقی در پروندههای مطالبه خسارت قراردادی بسیار مهم است تا بدانند آیا امکان تغییر مبلغ جریمه وجود دارد یا خیر.
قوانینِ مرتبط: ماده ۲۳۰ قانون مدنی.
مفاهیمِ حقوقی: وجه التزام، تعدیل قرارداد، خسارت قراردادی، نظم عمومی، قصد مشترک، عهدشکنی.
پرسشهایی که این متن پاسخ میدهد
آیا دادگاهها میتوانند وجه التزام (خسارت قراردادی) را تعدیل کنند؟
طبق نظر اکثریت، خیر، مگر اینکه قصد مشترک طرفین چیزی غیر از آن بوده باشد.
آیا وجه التزام برای تنبیه عهدشکن قابل تغییر است؟
طبق نظر اقلیت، اگر وجه التزام گزاف و برای تنبیه باشد، ممکن است خلاف نظم عمومی بوده و قابل تعدیل باشد.
کلیدواژهها: وجه التزام، قرارداد، تعدیل، خسارت، قانون مدنی
متنِ زیر هنوز بهوسیلهٔ کارشناس مرور و تأیید نشده است.
موادِ قانونیِ مستند در این صفحه 1
موارد مرتبط 41
آرای مرتبط 20
-
رأی
هماستناد
مطالبه وجه التزام قراردادی در فرض انجام تعهد با تأخیر
ماده 230 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
ابطال معامله و رد دعوای الزام به پرداخت ثمن به نرخ روز به دلیل عدم اثبات استحقاق خواهان
مواد 230، 390 و 391 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
مصادیق سند مکتوم در اعاده دادرسی
ماده 230 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
آثار قرارداد نسبت به قائم مقام
مواد 230 و 358 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
حق تغییر نام کوچک
قانون مدنی و ماده 230
-
رأی
هماستناد
مطالبه خسارت مازاد بر وجه التزام
ماده 230 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
شرط تغییر نام
قانون مدنی و ماده 230
-
رأی
هماستناد
اثر توافق طرفین بر خسارت تأخیر تأدیه
ماده 230 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
مطالبه خسارت تاخیر تادیه علیرغم وجود وجه التزام مطالبه خسارت تاخیر تادیه در فرض عدم اجرای رای داوری
ماده 230 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
تقاضای تعیین خسارت عدم انجام به موقع تعهد تا پایان دادرسی
قانون مدنی در ماده 230
-
رأی
هماستناد
تغییر خواسته از وجه التزام به ضرر و زیان ناشی از جرم
مواد 230 و 198 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
درخواست تغییر نام توسط ولی قهری
قانون مدنی و ماده 230
-
رأی
هماستناد
وجه التزام تأخیر در پرداخت دیون
ماده 230 ق.م
-
رأی
هماستناد
تأثیر قوه قاهره در مطالبه وجه التزام قراردادی
مواد 230 و 190 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
مطالبه توأمان وجه التزام عدم تخلیه و اجرت المثل ایام تصرف
ماده 230 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
تایید حکم دیوان عالی کشور درباره مطالبه خسارت ناشی از کلاهبرداری و تاخیر در تادیه دین بر اساس قوانین مدنی
ماده 230 ق.م
-
رأی
هماستناد
مطالبه وجه التزام نامتناسب شرط مطالبه خسارت تاخیر در تنظیم سند رسمی
ماده 230 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
تاثیر اظهارنامه آمادگی پرداخت ثمن بر وجه التزام ناشی از تاخیر پرداخت ثمن
مواد 230 و 10 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
رابطه وجه التزام و نقض تعهدات فرعی
ماده 230 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
مطالبه هم زمانِ وجه التزام و اجرت المثل
مواد 230 و 355 قانون مدنی
نظریات مشورتی 8
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/98/1807 مورخ 1398/12/25
ماده 230 قانون مدنی
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/97/157 مورخ 1397/02/03
قانون مدنی ماده 230
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/1402/33 مورخ 1402/05/30
ماده 230 قانون مدنی
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/97/3375 مورخ 1398/01/21
قانون مدنی ایران در ماده 230
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/1400/36 مورخ 1400/03/31
ماده 230 قانون مدنی
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/98/780 مورخ 1398/06/26
ماده 230 قانون مدنی
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/1401/1088 مورخ 1401/12/20
ماده 230 قانون مدنی
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/1400/233 مورخ 1400/04/12
ماده 230 قانون مدنی
مواد مرتبط 1
-
تفسیر
از این صفحه
ماده 230 — قانون مدنی
ماده 230 قانون مدنی است و به دادگاهها اجازه داده نشده است که وجه التزام ر
دکترین 12
-
مقاله
هماستناد
تنظیم برنامه مشترک برای اجرای حکم — چنانچه داد باخته به این پیمان پایبند
ماده 230 ق.م
-
مقاله
هماستناد
تنظیم برنامه مشترک برای اجرای حکم — در صورت تخلف داد برده
ماده 230 ق.م
-
مقاله
هماستناد
تنظیم برنامه مشترک برای اجرای حکم — در صورت تخلف داد برده
ماده 230 ق.م
-
مقاله
هماستناد
آیین و ترتیبات ویژه در اجرای برخی احکام — چنانچه مجوز اعمال ماده ۷۲۹ ق
ماده 230 ق.م
-
مقاله
هماستناد
آیین و ترتیبات ویژه در اجرای برخی احکام — این مدت حکم به موقع اجرا گذاشته
ماده 230 ق.م
-
مقاله
هماستناد
آیین و ترتیبات ویژه در اجرای برخی احکام — این مدت حکم به موقع اجرا گذاشته
ماده 230 ق.م
-
مقاله
هماستناد
نشست قضایی دادگستری شهرکرد اسفند ۷۹ — حداقل دستمزد افزایش یافته است
مواد 226 و 230 ق.م
-
مقاله
هماستناد
نشست قضایی دادگستری شهرکرد اسفند ۷۹ — نحوه و چگونگی مطالبه خسارت ناشی از
مواد 226 و 230 ق.م
-
مقاله
هماستناد
نشست قضایی دادگستری شهرکرد اسفند ۷۹ — نحوه و چگونگی مطالبه خسارت ناشی از
مواد 226 و 230 ق.م
-
مقاله
هماستناد
نشست قضایی دادگستری شهرکرد اسفند ۷۹ — نشست قضایی (۱) مدنی ب
مواد 226 تا 230 ق.م
-
مقاله
هماستناد
نشست قضایی دادگستری شهرکرد اسفند ۷۹ — اگر فروشنده یا خریدار در دفترخانه اسناد
مواد 226 تا 230 ق.م
-
مقاله
هماستناد
نشست قضایی دادگستری شهرکرد اسفند ۷۹ — اگر فروشنده یا خریدار در دفترخانه اسناد
مواد 226 تا 230 ق.م
فقط پیوندهایی که متنشان در بانک است، با شاهد از خودِ متن — نه شباهتِ آماری. عنوانِ بدونِ متن ساخته نمیشود.
