پرسش: آیا دادگاه میتواند اقساط مهریه را به صورت شناور و بر اساس نوسانات قیمت سکه تعیین کند؟
پاسخ: دادگاه باید میزان اقساط را به طور قطعی تعیین کند و اجازه تغییر مبلغ اقساط به دلیل نوسانات قیمت سکه توسط اجرای احکام صحیح نیست.
به زبانِ ساده
موضوع، شیوه پرداخت قسطی مهریه در زمان نوسان قیمت سکه بود. نظریه میگوید میزان اقساط باید در حکم دادگاه مشخص باشد و اجرای احکام نمیتواند آن را خودسرانه بر اساس قیمت روز سکه تغییر دهد. تغییر اقساط باید از مسیر درخواست و تصمیم دادگاه انجام شود.
چه کسی: نظریه را اداره کل حقوقی قوه قضاییه صادر کرده است؛ استعلام از سوی مرجع یا شخصی با مشخصات کاملنشده در متن مطرح شده و اختلاف مشخصی میان طرفین گزارش نشده است.
چگونه: درباره تقسیط شناور مهریه و واگذاری محاسبه اقساط به اجرای احکام استعلام شد. اداره کل حقوقی با استناد به ماده ۱۱ اعلام کرد اقساط باید در حکم قطعی تعیین و تعدیل آن با درخواست و تصمیم دادگاه انجام شود.
چرا مهم است: این نظریه برای دادگاهها، اجرای احکام و زوجها در تعیین یا درخواست تغییر اقساط مهریه کاربرد دارد.
متنِ زیر هنوز بهوسیلهٔ کارشناس مرور و تأیید نشده است.
نظریه مشورتی شماره 7/98/858 مورخ 1398/09/13
خ. م.:
موضوع استعلام درباره امکان تقسیط مهریه به صورت شناور و بر اساس نوسانات قیمتسکه و همچنین قانونی بودن این اقدام است. در این زمینه، سوال این است که آیا دادگاه میتواند اجازه دهد تا اجرای احکام، اقساط را بر اساس قیمت روز سکه که توسط دادگاه تعیین میشود، وصول کند. اداره کل حقوقی قوه قضاییه در پاسخ به این استعلام، با استناد به ماده 11 قانون نحوه اجرای محکومیتهای مالی مصوب 1394، اعلام کرده است که دادگاه باید در زمان صدور حکم تقسیط، میزان اقساط را به صورت قطعی تعیین کند و هرگونه تعدیل در اقساط باید به درخواست و توسط دادگاه صورت گیرد. بنابراین، اجازه تغییر مبلغ یا میزان اقساط به دلیل نوسانات قیمت سکه توسط اجرای احکام از سوی دادگاه داده نمیشود و این اقدام از نظر مقررات قانونی صحیح نیست.
تاریخ نظریه: 1398/09/13
شماره نظریه: 7/98/858
شماره پرونده: ح 858-62-89
استعلام:
احتراما خواهشمند است پاسخ سوال زیر را اعلام فرمایید.
س: ب. ت. ب. اینکه قیمت سکه در یک سال اخیر به صورت دایم در نوسان م. ب. و پس از صدور حکم اعسار زوج از پرداخت یک جای مهریه و تقسیط آن زوج مجددا دادخواست تعدیل مطرح مینماید و به جهت نوسان قیمت سکه این دادخواست مرتبا تکرار میشود به جهت جلوگیری از این اقدام بعضی از دادگاه ها اقدام به تقسیط سکه به نحو شناور مینمایند به این نحو که قیمت روز سکه را در زمان صدور حکم مبنا قرار میدهند بر همین اساس به اجرای احکام اختیار میدهند که چنانچه قیمت سکه افزایش یا کاهش یابد بر مبنای قیمتی که دادگاه تعیین نموده از م. ع. اقساط را وصول نمایند آیا تقسیط به این نحو از حیث مقررات قانونی صحیح م. ب. یا خیر./ع
نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه:
بموجب ماده 11 قانون نحوه اجرای محکومیت های مالی مصوب 1394، دادگاه در صورتی که حکم به تقسیط بدهی صادر کند، باید میزان اقساط را به طور مقطوع مشخص کند؛ به همین علت است که مقنن در تبصره 2 ماده یادشده، امکان تعدیل اقساط تعیین شده را پیش بینی کرده است که لزوماً تعدیل باید توسط دادگاه و متعاقب تقدیم دادخواست صورت گیرد. لذا در فرض سوال دادگاه نمی-تواند ب. ت. ب. نوسان ارزش سکه، به اجرای احکام اجازه تغییر در مبلغ یا میزان اقساط را بدهد