Ailexa — هوش مصنوعی + قانون home
حوزهٔ جستجوی شما حدوداً در چه زمینه‌ای است:
در جست‌جوی چه هستید؟ بعد از انتخابِ آنچه می‌خواهید، در کادرِ جستجوی بالا موضوع را بنویسید و «بگرد» را بزنید.
نظریهٔ مشورتی

نظر مشورتی 7/98/920 مورخ 1398/06/26 اداره کل حقوقی قوه قضائیه درخصوص ماهیت حقوقی مطالبه ضرر و زیان ناشی از جرم و صدور حکم به جبران آن با اصلاحات و الحاقات بعدی

سبدِ من

#ضرر_و_زیان_ناشی_از_جرم #ضرر_و_زیان #اداره_کل #مطالبه #جرم #زیان #مجازات #دادخواست #جبران_خسارت #خسارات_وارده #دعوای_حقوقی #قانون_آیین_دادرسی_کیفری #تصرف #سرقت #کلاهبرداری #رد_مال #بازرسی #اجرت‌المثل #گزارش #شلاق #رای_صادره #دادستان #شرکت #شماره_ثبت #ماهیت_حقوقی #قضاییه #تعزیرات #نظریه‌مشورتی #بزه #اموال #تشریفات #مقنن #نظریه

پرسش و پاسخِ کوتاه

پرسش: آیا مطالبه ضرر و زیان ناشی از جرم نیازمند تقدیم دادخواست است؟

پاسخ: بله، جبران خسارت جز در مواردي كه مقنن صراحتاً مستثنی کرده، نیازمند تقديم دادخواست است.

به زبانِ ساده

این نظر می‌گوید جبران خسارت ناشی از جرم، از نظر ماهیت مجازات نیست و باید آن را از راه دعوای حقوقی مطالبه کرد. در حالت معمول، برای صدور حکم جبران خسارت باید دادخواست ارائه شود؛ صرف اشاره قانون به جبران خسارت این تشریفات را حذف نمی‌کند.

چه کسی: اداره کل حقوقی قوه قضائیه نظر مشورتی داده است؛ طرفین اختلاف یا پرسش‌کننده در متن مشخص نشده‌اند.

چگونه: موضوع در قالب استعلام درباره مطالبه خسارت ناشی از جرم و عبارت ماده ۵۹۸ مطرح شده است. اداره کل حقوقی با تکیه بر قاعده ماده ۱۵، لزوم دادخواست را بیان کرده است.

چرا مهم است: برای زیان‌دیدگان و وکلایی مهم است که می‌خواهند خسارت ناشی از جرم را مطالبه کنند.

قوانینِ مرتبط: قانون آیین دادرسی کیفری مصوب ۱۳۹۲، ماده ۱۵؛ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات) مصوب ۱۳۷۵، ماده ۵۹۸

مفاهیمِ حقوقی: ضرر و زیان ناشی از جرم، جبران خسارت، مجازات، دعوای حقوقی، دادخواست، تشریفات دادرسی

پرسش‌هایی که این متن پاسخ می‌دهد

آیا ضرر و زیان ناشی از جرم و حکم به جبران آن، مجازات محسوب می‌شود؟

خیر؛ مطالبه آن ماهیت دعوای حقوقی دارد.

آیا برای حکم به جبران خسارت باید دادخواست داد؟

بله، مگر آنکه قانون صدور حکم بدون دادخواست را تصریح کرده باشد.

آیا عبارت «علاوه بر جبران خسارات وارده» در ماده ۵۹۸ قانون مجازات اسلامی، نیاز به مطالبه و رعایت تشریفات را از بین می‌برد؟

خیر.

کلیدواژه‌ها: ضرر و زیان ناشی از جرم، دادخواست حقوقی، جبران خسارت، آیین دادرسی کیفری، جرایم تعزیری

متنِ زیر هنوز به‌وسیلهٔ کارشناس مرور و تأیید نشده است.

ضرر و زيان ناشي از جرم و صدور حكم به جبران آن، از حيث ماهيت، مجازات محسوب نمي شود و مطالبه آن، عنوان دعواي حقوقي را دارد و ب. ت. ب. قاعده كلي مذكور در ماده 15 قانون آيين دادرسي كيفري مصوب 1392، صدور حكم به جبران خسارت جز در مواردي كه مقنن به صدور چنين احكامي بدون تقديم دادخواست تصريح نموده است، نيازمند تقديم دادخواست مي باشد؛ بنابراين صرف ذكر عبارت «علاوه بر جبران خسارات وارده» در ماده 598 قانون مجازات اسلامي (تعزيرات) مصوب 1375 (مذكور در فرض استعلام) به معناي نفي نياز به مطالبه و نيز رعايت تشريفات مربوط نمي باشد. نظریه مشورتی شماره 7/98/920 مورخ 1398/06/26 موضوع استعلام مربوط به نحوه صدور حکم در بزه تصرف غیرقانونی در اموال یا وجوه دولتی بر اساس ماده 598 قانون مجازات اسلامی (تعزیرات) و چگونگی جبران خسارت ناشی از آن است. پرسش مطرح شده این است که آیا دادگاه می‌تواند بدون نیاز به دادخواست مستقل، حکم به جبران خسارت را به عنوان بخشی از مجازات صادر کند، مشابه بزه‌های سرقت و کلاهبرداری که در آن‌ها رد مال به عنوان بخشی از مجازات در نظر گرفته می‌شود. در پاسخ، نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه توضیح می‌دهد که ضرر و زیان ناشی از جرم، از نظر ماهیت به عنوان مجازات محسوب نمی‌شود و برای مطالبه آن نیاز به تقدیم دادخواست است، مگر در مواردی که قانون به صراحت به صدور حکم بدون دادخواست اشاره کرده باشد. بنابراین، ذکر عبارت «علاوه بر جبران خسارات وارده» در ماده 598 به معنای عدم نیاز به دادخواست و رعایت تشریفات مربوطه نیست. تاریخ نظریه: 1398/06/26 شماره نظریه: 7/98/920 شماره پرونده: 98-186/2-920 ک خواهشمند است نظریه مشورتی آن مرجع محترم را در خصوص سوال زیر اعلام فرمائید. در بزه موضوع ماده 598 قانون مجازات اسلامی تعزیرات تصرف غیر قانونی در اموال یا وجوه دولتی یا عمومی تضییع اموال و وجوه دولتی یا مصرف آن در غیر موارد معین که غالبا با گزارش سازمان بازرسی مطرح می‌گردد دادگاه‌ها صرفاً به تحمل شلاق تا 74 ضربه رای صادر می‌نمایند و در خصوص استرداد وجوه موضوع جرم تصمیمی اتخاذ نمی‌گردد و رای صادره از این جهت مسکوت است حال آنکه بعضا وجوه مذکور قابل ملاحظه‌اند سازمان بازرسی مطالبه وجوه پیگیری آن را وظیفه دادستان می‌داند آیا ب. ت. ب. متن ماده مذکور که عبارت علاوه بر جبران خسارت وارده و پرداخت اجرت‌ المثل را آورده است نمی‌توان حکم به جبران خسارت را قسمتی از مجازات تلقی نموده و دادگاه را بدون دادخواست ملزم به صدور حکم از این جهت دانست هم چنان که در بزه سرقت و کلاهبرداری رد مال قسمتی از مجازات است و نیاز به طرح دادخواست علیحده ندارد. نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه: ضرر و زیان ناشی از جرم و صدور حکم به جبران آن، از حیث ماهیت، مجازات محسوب نمی‌شود و مطالبه آن، عنوان دعوای حقوقی را دارد و ب. ت. ب. قاعده کلی مذکور در ماده 15 قانون آیین دادرسی کیفری مصوب 1392، صدور حکم به جبران خسارت جز در مواردی که مقنن به صدور چنین احکامی بدون تقدیم دادخواست تصریح نموده است، نیازمند تقدیم دادخواست می‌باشد؛ بنابراین صرف ذکر عبارت «علاوه بر جبران خسارات وارده» در ماده 598 قانون مجازات اسلامی (تعزیرات) مصوب 1375 (مذکور در فرض استعلام) به معنای نفی نیاز به مطالبه و نیز رعایت تشریفات مربوط نمی‌باشد. -1 در بزه موضوع ماده 598 قانون مجازات اسلامی )تعزیرات( )تصرف غیر قانونی در اموال یا وجوه دولتی یا عمومی و تضییع اموال و وجوه دولتی یا مصرف آن در غیر موارد معین( آیا با توجه عبارت »علاوه بر جبران خسارت وارده و پرداخت اجرت المثل« در متن این ماده، میتوان همانند بزه شرکت و کلاهبرداری، جبران خسارت را قسمتی از مجازات تلقی نموده و دادگاه را بدون دادخواست ملزم به صدور حکم از این جهت دانست؟ بازگشت به استعلام شماره 9039/1792/3000 مورخ 1398/5/26 به شماره ثبت وارده 920 مورخ ، 1398/6/3 نظریه مشورتی این اداره کل به شرح زیر اعلام میگردد: ضرر و زیان ناشی از جرم و صدور حکم به جبران آن، از حیث ماهیت، مجازات محسوب نمیشود و مطالبه آن، عنوان دعوای حقوقی را دارد و ب. ت. ب. قاعده کلی مذکور در ماده 15 قانون آیین دادرسی کیفری مصوب ، 1392 صدور حکم به جبران خسارت جز در مواردی که مقنن به صدور چنین احکامی بدون تقدیم دادخواست تصریح نموده است، نیازمند تقدیم دادخواست میباشد؛ بنابراین صرف ذکر عبارت »علاوه بر جبران خسارات وارده« در ماده 598 قانون مجازات اسلامی )تعزیرات( مصوب ) 1375 مذکور در فرض استعلام( به معنای نفی نیاز به مطالبه و نیز رعایت تشریفات مربوط نمیباشد. دکتر … حیدری پور

موارد مرتبط

برای این صفحه موردِ مرتبطی ثبت نشده.

نظرها و یادداشت‌ها

نظرها پس از بررسی نمایش داده می‌شوند.

Designed & Developed by Hamed Rostami, Eng. & Attorney — © All Rights Reserved حامد رستمی، مهندس و وکیل دادگستری حقوق، با نگاهِ هوش مصنوعی و الگوریتم اینستاگرام تلگرام لینکدین