Ailexa — هوش مصنوعی + قانون home
حوزهٔ جستجوی شما حدوداً در چه زمینه‌ای است:
در جست‌جوی چه هستید؟ بعد از انتخابِ آنچه می‌خواهید، در کادرِ جستجوی بالا موضوع را بنویسید و «بگرد» را بزنید.

انطباق دقیق این متن با متن رسمی هنوز به‌طور ۱۰۰٪ کنترل نشده.

نظریهٔ مشورتی

نظریه مشورتی شماره 7/99/1402 مورخ 1399/10/09

سبدِ من

#مجازات #جرم #مرتکب #اقرار #شروع_به_جرم #اداره_کل #زنا #رفتار_مجرمانه #قانون_آیین_دادرسی_کیفری #تشخیص #محارم_نسبی #کمک #رسیدگی #نظریه‌مشورتی #نظریه #احراز #اتهام #تعقیب #قضاییه #محکوم #جرایم #قضایی

پرسش و پاسخِ کوتاه

پرسش: تکلیف مرجع قضایی در صورتی که متهم به جرم خفیف‌تری اقرار کند اما قصد ارتکاب جرم سنگین‌تری داشته چیست؟

پاسخ: محکومیت بر اساس قصد و علم واقعی مرتکب در زمان ارتکاب رفتار مجرمانه تعیین می‌شود.

به زبانِ ساده

متن درباره لزوم احراز قصد و علم متهم برای محکومیت به جرم عمدی است. اگر متهم قصد حمل یک ماده را داشته، اما قصد حمل ماده دیگری را نداشته باشد، نمی‌توان تنها به دلیل رفتار ظاهری او را به حمل آن ماده دیگر محکوم کرد. متن همچنین می‌گوید مواد کشف‌شده باید طبق قانون تعیین تکلیف شوند.

چه کسی: نظریه را اداره کل حقوقی قوه قضاییه صادر کرده است؛ استعلام درباره امکان تعقیب متهم به جرم سنگین‌تر از جرمی است که به آن اقرار کرده. نام استعلام‌کننده و متهم در متن مشخص نیست.

چگونه: استعلام مطرح‌شده در نظریه با بررسی لزوم احراز علم و قصد پاسخ داده شده است. متن برای فرض حمل مواد، قصد حمل تریاک را از قصد حمل شیشه تفکیک کرده و تعیین تکلیف مواد کشف‌شده را نیز به ماده ۱۴۸ ارجاع داده است.

چرا مهم است: این نظر برای وکلا و مراجع قضایی در تشخیص قصد متهم و انتخاب عنوان اتهامی و مجازات مناسب است.

قوانینِ مرتبط: قانون مجازات اسلامی مصوب ۱۳۹۲، بند «الف» ماده ۲۲۴، مواد ۱۲۲ و ۱۴۴؛ قانون آیین دادرسی کیفری مصوب ۱۳۹۲، ماده ۱۴۸.

مفاهیمِ حقوقی: جرم عمدی، علم مرتکب، قصد مجرمانه، زنای با محارم، شروع به جرم، تعیین تکلیف مواد مکشوفه

پرسش‌هایی که این متن پاسخ می‌دهد

اگر متهم به جرمی خفیف‌تر اقرار کند، آیا می‌توان او را به جرم سنگین‌تر محکوم کرد؟

مطابق متن، باید عناصر و قصد لازم برای جرم سنگین‌تر احراز شود؛ صرف رفتار مادی کافی نیست.

اگر متهم قصد حمل تریاک داشته، اما قصد حمل شیشه نداشته باشد، آیا به حمل شیشه محکوم می‌شود؟

خیر؛ متن عمل را شروع به جرم حمل تریاک می‌داند که طبق ماده ۱۲۲ قابل مجازات است.

مواد کشف‌شده چگونه تعیین تکلیف می‌شوند؟

بر اساس ماده ۱۴۸ قانون آیین دادرسی کیفری.

کلیدواژه‌ها: اقرار، جرم عمدی، قصد مجرمانه، شروع به جرم، مواد مخدر

متنِ زیر هنوز به‌وسیلهٔ کارشناس مرور و تأیید نشده است.

نظریه مشورتی شماره 7/99/1402 مورخ 1399/10/09 خ. م.: موضوع استعلام درباره امکان تعقیب متهم به اتهام جرم سنگین‌تر در شرایطی است که او به جرمی با مجازات خفیف‌تر اقرار کرده است. در پاسخ به این استعلام، نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه بیان می‌کند که در مورد جرم زنای با محارم، طبق بند «الف» ماده 224 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392، لازم است که علم متهمان به وجود رابطه نسبی در زمان ارتکاب جرم احراز شود. اگر متهم به ارتکاب زنا اقرار کند و ادعا کند که از رابطه نسبی بی‌خبر بوده، تنها به مجازات زنای ساده محکوم خواهد شد. همچنین، بر اساس ماده 144 همین قانون، برای تحقق جرایم عمدی، علاوه بر علم مرتکب، باید قصد او در ارتکاب رفتار مجرمانه نیز احراز شود. بنابراین، در فرض سوال، اگر مرجع قضایی تشخیص دهد که متهم قصد حمل تریاک را داشته و قصد حمل مواد روانگردان (شیشه) را نداشته است، نمی‌توان او را به جرم حمل شیشه تنها به دلیل رفتار مادی ارتکابی مجازات کرد. در واقع، عمل او از مصادیق شروع به جرم حمل تریاک است و طبق ماده 122 همان قانون قابل مجازات خواهد بود. در خصوص مواد کشف‌شده نیز باید بر اساس ماده 148 قانون آیین دادرسی کیفری مصوب 1392 تعیین تکلیف شود. تاریخ نظریه: 1399/10/09 شماره نظریه: 7/99/1402 شماره پرونده: 99-186/1-1402 ک استعلام: گاه متهم به جرمی اقرار می‌کند که با همه قیوداتش رخ نداده و به جرمی که مجازاتش خفیف‌تر هست اقرار کرده می کند. در چنین مواردی، آیا می‌توان مرتکب را به اتهام جرم سنگین‌تر تحت تعقیب قرار داد؟ به عنوان مثال موارد زیر قابل طرح است. که در آن مرتکب قصد انجام جرمی را دارد و به گمان خود همان جرمی که قصد کرده را مرتکب شده است ولی او از ماهیت فعل ارتکابی خود اطلاعی نداشته و نتیجه‌ای سنگین‌تر از آن چه که قصد کرده به وجود آمده است. 1- دو نفر مرتکب زنای از روی رضایت می‌شوند؛ لیکن بعدا معلوم می‌شود مرتکبان از محارم نسبی بوده‌اند. آیا می‌توان آنان را به زنای ساده فرض کرد یا از این اتهام تبرئه می‌شوند؟ 2- شخص «الف» با دیگری توافق می‌کند بیست بسته یک کیلویی تریاک را از محلی به محل دیگر در داخل شهر منتقل کند. «الف» که از محتویات بسته بی‌اطلاع است به برادرش «ب» می‌گوید که جهت انتقال چند بسته کالای خوراکی به ماشین او نیاز دارد «ب» نیز با خودروی خود به کمک برادرش آمده و بیست بسته را داخل خودروی «ب» قرار می‌دهند و پس از طی کردن مسافتی توسط مأمورین دستگیر می‌شوند. «الف» می‌گوید بسته‌ها متعلق به او و تریاک است. «ب» از محتویات بسته‌ها اظهار بی‌اطلاعی می کند. پس از بررسی مشخص می‌شود بسته‌ها حاوی شیشه (روان‌گردان) بوده است. ب. ت. ب. تفاوت مجازات‌ها در نوع جرمی که مرتکب قصد کرده (حمل تریاک) و نوع جرمی که بدون قصد مرتکب رخ داده است (حمل شیشه) الف» مرتکب جرم حمل تریاک شده است یا حمل شیشه؟ نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه: 1- در جرم زنای با محارم موضوع بند «الف» ماده 224 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392، احراز علم متهمان حین ارتکاب جرم به داشتن رابطه نسبی ضروری است و در صورت اقرار متهمان به ارتکاب زنا و ادعای جهل به رابطه نسبی موجود حین ارتکاب و همچنین احتمال صدق گفتار آن‌ها، صرفاً به مجازات زنای ساده محکوم خواهد شد. 2- مطابق ماده 144 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392، برای تحقق جرایم عمدی، علاوه بر علم مرتکب به موضوع جرم، باید قصد او در ارتکاب رفتار مجرمانه نیز احراز شود و لذا در فرض سوال که مرجع قضایی رسیدگی کننده ب. ت. ب. دلایل متقن موجود در پرونده، احراز کرده است که متهم قصد حمل تریاک را داشته و قصد حمل مواد روان‌گردان (شیشه) را نداشته است، نمی‌توان او را به صرف رفتار مادی ارتکابی به لحاظ حمل مواد روان‌گردان (شیشه) مجازات کرد؛ لیکن با تطبیق فرض مطروح با مقررات ماده 122 قانون فوق‌الذکر و تبصره آن، به نظر عمل ارتکابی از مصادیق شروع به جرم (شروع به جرم حمل تریاک به میزان منظور) بوده و مطابق آن قابل مجازات خواهد بود. ضمناً در خصوص مواد مکشوفه باید مطابق مقررات ماده 148 قانون آیین دادرسی کیفری مصوب 1392 تعیین تکلیف شود.

موارد مرتبط 101

آرای مرتبط 15

نظریات مشورتی 40

نشست‌های قضایی 21

مواد مرتبط 3

دکترین 21

نکته‌های مرتبط 1

فقط پیوندهایی که متنشان در بانک است، با شاهد از خودِ متن — نه شباهتِ آماری. عنوانِ بدونِ متن ساخته نمی‌شود.

نظرها و یادداشت‌ها

نظرها پس از بررسی نمایش داده می‌شوند.

Designed & Developed by Hamed Rostami, Eng. & Attorney — © All Rights Reserved حامد رستمی، مهندس و وکیل دادگستری حقوق، با نگاهِ هوش مصنوعی و الگوریتم اینستاگرام تلگرام لینکدین