نظر مشورتی 7/99/285 مورخ 1399/03/11 اداره کل حقوقی قوه قضائیه در خصوص عدم لزوم ارجاع به داور در صورت عدم احراز عسر و حرج زوجه یا وکالت وی در امر طلاق با اصلاحات و الحاقات بعدی
پرسش: آیا در صورت عدم احراز عسر و حرج یا وکالت در طلاق، ارجاع امر به داوری الزامی است؟
پاسخ: در صورت عدم اثبات عسر و حرج یا وکالت زوجه در طلاق، ارجاع به داوری ضروری نیست و دادگاه میتواند حکم به بطلان یا رد دعوا صادر کند.
به زبانِ ساده
پرسش درباره این بود که آیا در دعوای طلاق زوجه، حتی وقتی عسر و حرج یا وکالت در طلاق ثابت نشده، باید داوری انجام شود یا نه. نظر مشورتی میگوید در این وضعیت ارجاع به داوری لازم نیست و دادگاه میتواند درباره دعوا تصمیم بگیرد.
چه کسی: نظر مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضائیه؛ استعلامکننده، حوزه قضاییِ معرفیشده در متن است. طرفین پرونده، زوجه و زوج هستند.
چگونه: حوزه قضایی پرسیده است آیا با احراز نشدن عسر و حرج یا وکالت در طلاق، ارجاع به داوری الزامی است. اداره کل حقوقی پاسخ داده که در این فرض داوری اثری ندارد و دادگاه میتواند بدون آن تصمیم بگیرد.
چرا مهم است: این نظر برای زوجه، وکلا و دادگاههای خانواده در تشخیص لزوم داوری پیش از تصمیم درباره دعوای طلاق مفید است.
قوانینِ مرتبط: قانون حمایت خانواده مصوب ۱۳۹۱، مواد ۱۷ و ۲۸.
مفاهیمِ حقوقی: طلاق به درخواست زوجه، عسر و حرج، وکالت در طلاق، ارجاع به داوری، بطلان دعوا، قرار رد دعوا
پرسشهایی که این متن پاسخ میدهد
اگر دادگاه عسر و حرج زوجه را احراز نکند، ارجاع به داوری در دعوای طلاق ضروری است؟
خیر؛ اگر زوجه دلیلی بر اثبات عسر و حرج نداشته باشد، ارجاع به داوری ضروری نیست.
اگر وکالت زوجه در طلاق احراز نشود، دادگاه باید پرونده را به داوری ارجاع دهد؟
خیر؛ دادگاه میتواند بدون ارجاع به داوری، حسب مورد حکم بر بطلان دعوا یا قرار رد آن صادر کند.
کلیدواژهها: طلاق، عسر و حرج، داوری، قانون حمایت خانواده، رد دعوی
متنِ زیر هنوز بهوسیلهٔ کارشناس مرور و تأیید نشده است.
استعلام :
ب. ت. ب. مقررات قانون حمايت خانواده مصوب 1391/12/1 در پرونده هاي طلاق به درخواست زوجه به لحاظ عسر و حرج و يا احراز وكالت در طلاق چنانچه دادگاه بعد از تشكيل جلسات دادرسي عسر و حرج زوجه يا تحقق وكالت ايشان را محرز نداند آيا در اجراي مواد 17 و 28 از قانون موصوف الزامي به صدور قرار ارجاع امر به داوري دارد يا آن كه به لحاظ اينكه بالفرض صدور نظريه داوران بر لزوم جدايي زوجين براي دادگاه خانواده امكان صدور حكم به نفع زوجه وجود ندارد لزومي به ارجاع امر به داوري وجود ندارد؟ خواهشمند است دستور فرماييد با طرح موضوع دركميسيون هاي تخصصي مربوطه نظريه آن كميسيون جهت ارشاد و بهره برداري به اين حوزه قضايي اعلام وارسال گردد.
نظريه مشورتي اداره كل حقوقي قوه قضاييه :
در صورتي كه زوجه دليلي بر اثبات عسر و حرج ارائه نكند و يا وكالت وي در امر طلاق احراز نشود، ارجاع به داور ضروري به نظر نمي رسد؛ زيرا با وصف مذكور اثري بر آن مترتب نيست و دادگاه مي تواند به دليل عدم احراز عسر و حرج زوجه و يا عدم احراز وكالت وي در امر طلاق و بدون ارجاع به داوري، حسب مورد حكم بر بطلان دعوي و يا قرار رد آن را صادر كند.
نظریه مشورتی شماره 7/99/285 مورخ 1399/03/11
موضوع استعلام درباره اجرای مواد 17 و 28 قانون حمایت خانواده مصوب 1 اسفند 1391 در پروندههای طلاق به درخواست زوجه به دلیل عسر و حرج یا احراز وکالت در طلاق است. پرسش این است که آیا در صورت عدم اثبات عسر و حرج یا وکالت زوجه، دادگاه موظف به ارجاع پرونده به داوری است یا خیر. نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه بیان میکند که اگر زوجه دلایلی برای اثبات عسر و حرج ارائه ندهد و وکالت او نیز احراز نشود، ارجاع پرونده به داوری الزامی نیست. در این صورت، دادگاه میتواند بدون ارجاع به داوری، بر اساس عدم احراز موارد مذکور، حکم به بطلان دعوی یا قرار رد آن صادر کند.
تاریخ نظریه: 1399/03/11
شماره نظریه: 7/99/285
شماره پرونده: 99-9/2-285ح
در صورتیکه زوجه دلیلی بر اثبات عسر و حرج ارائه نکند و یا وکالت وی در امر طلاق احراز نشود، ارجاع به داور ضروری به نظر نمیرسد؛ زیرا با وصف مذکور اثری بر آن مترتب نیست و دادگاه میتواند به دلیل عدم احراز عسر و حرج زوجه و یا عدم احراز وکالت وی در امر طلاق و بدون ارجاع به داوری، حسب مورد حکم بر بطلان دعوی و یا قرار رد آن را صادر کند. دکتر …