نظر مشورتی 7/99/577 مورخ 1399/06/01 اداره کل حقوقی قوه قضائیه در خصوص الزام شرکت بیمه به پرداخت خسارت بدنی راننده مسبب حادثه در مورد بیمه نامه شخص ثالث صادره در اواخر سال 1389 با ا
پرسش: آیا راننده مسبب حادثه در بیمهنامههای صادره پیش از سال ۱۳۹۰ مستحق دریافت خسارت بدنی است؟
پاسخ: با توجه به اینکه مقررات بند «ب» ماده ۱۱۵ قانون برنامه پنجساله پنجم توسعه از تاریخ ۱/۱/۱۳۹۰ لازمالاجرا شده است، شرکت بیمه تکلیفی به پرداخت خسارت بدنی به راننده مسبب حادثه در بیمهنامههای سال ۱۳۸۹ ندارد.
به زبانِ ساده
پرسش درباره راننده مقصری بود که در حادثه رانندگی آسیب دیده و بیمهنامه شخص ثالث خودرو در سال ۱۳۸۹ صادر شده بود. اداره کل حقوقی گفت چون الزام قانونی مربوط از ۱ فروردین ۱۳۹۰ اجرا شده و هنگام صدور این بیمهنامه چنین الزامی وجود نداشته، شرکت بیمه در فرض مطرحشده ملزم به پرداخت خسارت بدنی نیست.
چه کسی: اداره کل حقوقی قوه قضائیه نظر مشورتی داده است؛ استعلامکننده مشخص نشده و شرکت بیمه و راننده مقصر در فرض پرسش مطرحاند.
چگونه: استعلام درباره بیمهنامه صادرشده در سال ۱۳۸۹ و حادثه رانندگیِ مربوط به دوره اعتبار آن مطرح شد؛ اداره کل حقوقی تاریخ لازمالاجرا شدن بند «ب» ماده ۱۱۵ را مبنای پاسخ قرار داد.
چرا مهم است: این نظر برای رانندگان آسیبدیده، شرکتهای بیمه و وکلایی مفید است که درباره شمول مقررات بیمهای بر بیمهنامههای پیش از سال ۱۳۹۰ تصمیم میگیرند.
قوانینِ مرتبط: قانون برنامه پنجساله پنجم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران، بند «ب» ماده ۱۱۵؛ رأی وحدت رویه شماره ۷۸۱ مورخ ۱۳۹۸/۰۶/۲۶ هیأت عمومی دیوان عالی کشور
مفاهیمِ حقوقی: بیمه شخص ثالث، بیمه حوادث سرنشین، راننده مسبب حادثه، خسارت بدنی، لازمالاجرا شدن قانون، رأی وحدت رویه
پرسشهایی که این متن پاسخ میدهد
آیا راننده مقصرِ آسیبدیده میتواند بابت بیمهنامه صادرشده در سال ۱۳۸۹ از شرکت بیمه خسارت بدنی مطالبه کند؟
طبق نظر مشورتی، در فرض بیانشده الزام قانونی برای پرداخت خسارت بدنی وجود ندارد.
آیا رأی وحدت رویه شماره ۷۸۱ شامل بیمهنامهای میشود که پیش از سال ۱۳۹۰ صادر شده ولی در آن سال هنوز اعتبار داشته است؟
در فرض استعلام، موضوع از شمول آن رأی خارج دانسته شده است.
کلیدواژهها: بیمه شخص ثالث، راننده مسبب حادثه، خسارت بدنی، قانون برنامه پنجم توسعه، بیمه حوادث سرنشین
متنِ زیر هنوز بهوسیلهٔ کارشناس مرور و تأیید نشده است.
استعلام :
چنانچه بيمه نامه شخص ثالث در اواخر سال 1389 صادر شود و حادثه رانندگي در ابتداي سال 1390 رخ دهد، ب. ت. ب. راي وحدت رويه شماره 781 مورخ 26/6/1398 هيأت عمومي ديوان عالي كشور كه به بند «ب» ماده 115 برنامه پنج ساله پنجم توسعه اقتصادي، اجتماعي و فرهنگي جمهوري اسلامي ايران اشاره كرده است و اين بند بر بيمه نامه هايي كه از ابتداي سال 1390 تنظيم مي شود دلالت دارد آيا رانندهمقصر حادثه كه آسيب ديده است مي تواند به اعتبار اين راي وحدت رويه از شركت بيمه مطالبهخسارت كند؟ به عبارتي آيا راي وحدت رويه ياد شده شامل بيمه نامه هايي است كه پيش از سال 1390 صادر شده اما در سال 1390 هم به اعتبار يك ساله بودن بيمه نامه ها هنوز سپري نشده است، جاري است؟ توضيح آن كه براي بيمه حوادث وجه جداگانه ناخذ نمي شود و الحاقيه نيز صادر نمي شود و حادثه در زمان حاكميت قانون برنامه پنجم توسعه و پيش از سال 1390 اتفاق افتاده است.
نظريه مشورتي اداره كل حقوقي قوه قضاييه :
در فرض استعلام كه بيمه نامه شخص ثالث در سال 1389 صادر شده و خودرو فاقد بيمه نامه حوادث سرنشين بوده است و در تاريخ مزبور الزام قانوني مبني بر صدور بيمه نامه حوادث سرنشين از سوي شركت بيمه وجود نداشته است؛ از آن جا كه مقررات بند (ب) ماده 115 قانون برنامه پنجم توسعه اقتصادي، اجتماعي و فرهنگي جمهوري اسلامي ايران از تاريخ 1/1/1390 لازم الاجرا شده است، موجب قانوني در الزام شركت بيمه به پرداخت خسارت بدني راننده مسبب حادثه وجود ندارد و موضوع از شمول رأي وحدت رويه شماره 781 مورخ 26/6/1398 هيأت عمومي ديوان عالي كشور خارج است.
نظریه مشورتی شماره 7/99/577 مورخ 1399/06/01
موضوع استعلام درباره امکان درخواست خسارت از شرکتبیمه توسط رانندهای است که در حادثه رانندگی مقصر بوده و بیمهنامه شخص ثالث او در اواخر سال 1389 صادر شده، اما حادثه در ابتدای سال 1390 رخ داده است. در پاسخ به این استعلام، نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه بیان میکند که ب. ت. ب.
بند (ب) ماده 115 قانون برنامه پنجساله پنجم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران که از تاریخ 1390/01/01 لازمالاجرا شده و همچنین نبود الزام قانونی برای صدور بیمهنامه حوادث سرنشین در زمان صدور بیمهنامه، شرکت بیمه مسئولیتی در پرداخت خسارت بدنی به راننده مقصر حادثه ندارد و این موضوع مشمول رای وحدت رویه شماره 781 مورخ 1398/06/26 هیات عمومی دیوان عالی کشور نمیشود.
تاریخ نظریه: 1399/06/01
شماره نظریه: 7/99/577
شماره پرونده: 99-16/10-577ح
چنانچه بیمهنامه شخص ثالث در اواخر سال 1389 صادر شود و حادثه رانندگی در ابتدای سال 1390 رخ دهد، ب. ت. ب. رای وحدت رویه شماره 781 مورخ 1398/6/26 هیأت عمومی دیوان عالی کشور که به بند «ب» ماده 115 برنامه پنج ساله پنجم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران اشاره کرده است و این بند بر بیمهنامههایی که از ابتدای سال 1390 تنظیم میشود دلالت دارد آیا راننده مقصر حادثه که آسیبدیده است میتواند به اعتبار این رای وحدت رویه از شرکت بیمه مطالبه خسارت کند؟ به عبارتی آیا رای وحدت رویه یاد شده شامل بیمهنامههایی است که پیش از سال 1390 صادر شده اما در سال 1390 هم به اعتبار یک ساله بودن بیمهنامهها هنوز سپری نشده است، جاری است؟
در فرض استعلام که بیمهنامه شخص ثالث در سال 1389 صادر شده و خودرو فاقد بیمهنامه حوادث سرنشین بوده است و در تاریخ مزبور الزام قانونی مبنی بر صدور بیمهنامه حوادث سرنشین از سوی شرکت بیمه وجود نداشته است؛ از آنجا که مقررات بند (ب) ماده 115 قانون برنامه پنجم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران از تاریخ 1390/1/1 لازمالاجرا شده است، موجب قانونی در الزام شرکت بیمه به پرداخت خسارت بدنی راننده مسبب حادثه وجود ندارد و موضوع از شمول رأی وحدت رویه شماره 781 مورخ 1398/6/26 هیأت عمومی دیوان عالی کشور خارج است.
در فرض استعلام که بیمهنامه شخص ثالث در سال 1389 صادر شده و خودرو فاقد بیمهنامه حوادث سرنشین بوده است و در تاریخ مزبور الزام قانونی مبنی بر صدور بیمهنامه حوادث سرنشین از سوی شرکت بیمه وجود نداشته است؛ از آنجا که مقررات بند )ب( ماده 115 قانون برنامه پنجم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران از تاریخ 1/1/1390 لازمالاجرا شده است، موجب قانونی در الزام شرکت بیمه به پرداخت خسارت بدنی راننده مسبب حادثه وجود ندارد و موضوع از شمول رأی وحدت رویه شماره 781 مورخ 26/6/1398 هیأت عمومی دیوان عالی کشور خارج است. دکتر …