پرسش: آیا تاجر و طلبکار حاضر در دادگاه حق اعتراض به حکم حضوری ورشکستگی را دارند؟
پاسخ: خیر، آن ها حق اعتراض به حکم ورشکستگی را مطابق مواد یاد شده ندارند.
به زبانِ ساده
پرسش درباره راه اعتراض تاجر و طلبکار به حکم ورشکستگی و مهلت آنهاست. متن میگوید در فرضی که تاجر و طلبکار در دادرسی حضور داشتهاند، حق اعتراض به حکم ورشکستگی بر پایه مواد یادشده قانون تجارت را ندارند؛ اما ادامه نظر درباره تجدیدنظرخواهی در متن ارائهشده ناتمام است.
چه کسی: نظر مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضائیه؛ پرسش درباره تاجر و طلبکارِ حاضر در دادرسی ورشکستگی است.
چگونه: در پاسخ به استعلام درباره امکان اعتراض یا تجدیدنظرخواهی، نظریه ابتدا توضیح میدهد که لازم نیست همه طلبکاران طرف دعوا باشند و سپس درباره حق اعتراضِ تاجر و طلبکارِ حاضر نظر میدهد. ادامه پاسخ در متن موجود ناقص است.
چرا مهم است: این نظر برای تاجرها و طلبکارانی مفید است که میخواهند راه اعتراض به حکم ورشکستگی را بررسی کنند، با توجه به اینکه متن پاسخ را کامل نقل نکرده است.
قوانینِ مرتبط: قانون تجارت مصوب ۱۳۱۱، مواد ۴۱۵، ۵۳۶، ۵۳۷، ۵۳۹ و ۵۴۰؛ قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب ۱۳۷۹، مواد ۳۰۳، ۳۰۵، ۳۰۶ و ۳۳۶؛ رأی وحدت رویه شماره ۷۸۹ مورخ ۱۳۹۹/۰۴/۰۳ هیأت عمومی دیوان عالی کشور
مفاهیمِ حقوقی: حکم ورشکستگی، تاجر، طلبکار، اعتراض به حکم، تجدیدنظرخواهی، حکم حضوری، طرف دعوا
پرسشهایی که این متن پاسخ میدهد
اگر تاجر و طلبکار در دادرسی ورشکستگی حضور داشته باشند، میتوانند به حکم ورشکستگی اعتراض کنند؟
طبق بخش موجود از نظریه، خیر؛ آنان حق اعتراض موضوع مواد ۵۳۶، ۵۳۷، ۵۳۹ و ۵۴۰ قانون تجارت را ندارند.
آیا متن درباره مهلت تجدیدنظرخواهی پاسخ کامل داده است؟
خیر؛ بخش پایانی نظریه در متن موجود ناتمام است.
کلیدواژهها: ورشکستگی، تاجر، طلبکار، حکم حضوری، قانون تجارت
متنِ زیر هنوز بهوسیلهٔ کارشناس مرور و تأیید نشده است.
استعلام :
الف- چنانچه حكم ورشكستگي نسبت به تاجر و طلبكار مطابق قانون آيين دادرسي دادگاه هاي عمومي و انقلاب در امور مدني مصوب 1379 مصداق حكم حضوري باشد، مطابق مواد 536 ،537 و 539 قانون تجارت مصوب 1311 و مواد 303 و 305 و 306 و 336 قانون آيين دادرسي ياد شده و راي وحدت رويه شماره 789 مورخ 1399/4/3 هيأت عمومي ديوان عالي كشور: آيا تاجر و طلبكار از تاجر مطابق مواد 536 و 537 قانون تجارت حق اعتراض به حكم ورشكستگي دارند؟ و يا آن منحصراً مطابق ماده 539 قانون تجارت حق تجديدنظرخواهي ظرف مهلت ده روز از تاريخ ابلاغ ورشكستگي دارند؟ و يا آن كه مطابق ماده 336 قانون فوق الذكر منحصراً حق تجديدنظرخواهي ظرف مهلت بيست روز از تاريخ ابلاغ حكم ورشكستگي دارند؟
نظريه مشورتي اداره كل حقوقي قوه قضاييه :
اولاً، برابر مقررات كنوني لازم نيست هيچ يك از طلبكاران، طرف دعواي ورشكستگي قرار گيرند و اصولاً تعيين تمامي طلبكاران و ديگر اشخاص ذي نفع پيش از صدور حكم و طرف دعوا قراردادن آن ها، در مواردي كه برابر بندهاي «ب» و «ج» ماده 415 قانون تجارت مصوب 1311 درخواست صدور حكم ورشكستگي از سوي يك يا چند نفر از طلبكاران يا دادستان به عمل مي آيد، غيرممكن است و در مواردي كه اين درخواست برابر بند «الف» ماده مذكور از سوي خود تاجر نيز به عمل مي آيد، همواره امري آسان نيست. ثانياً، در فرض سؤال كه طلبكار و تاجر در دادرسي حضور داشته اند، حق اعتراض به حكم ورشكستگي برابر مواد 536، 537، 539 و 540 قانون تجارت مصوب 1311 را ندارند و در حدود مقررات آيين دادرسي مدني و مهلت هاي پيش بيني شده در مواد 539 و540 قانون تجارت مصوب 1311 صرفاً حق تجديدنظرخواهي و فرجام خواهي دارند و «اعتراض» فقط مختص تاجر و طلبكاراني است كه در دادرسي حضور نداشته اند.
نظریه مشورتی شماره 7/99/587 مورخ 1399/05/12
موضوع استعلام مربوط به حق اعتراض و تجدیدنظرخواهی تاجر و طلبکار در خصوص حکم ورشکستگی است. سوال این است که آیا تاجر و طلبکار میتوانند به حکم ورشکستگی اعتراض کنند یا تنها میتوانند طبق ماده 539 قانون تجارت مصوب 1311، ظرف ده روز از تاریخ ابلاغ حکم، تجدیدنظرخواهی نمایند؟ یا اینکه طبق ماده 336 قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب 1379، حق تجدیدنظرخواهی ظرف بیست روز از تاریخ ابلاغ حکم ورشکستگی را دارند؟ در پاسخ به این استعلام، نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه بیان میکند که ب. ت. ب. مقررات فعلی، هیچیک از طلبکاران نیازی به طرف دعوا قرار گرفتن ندارند و اگر تاجر و طلبکار در دادرسی حضور داشته باشند، حق اعتراض به حکم ورشکستگی ندارند و تنها میتوانند طبق مقررات آیین دادرسی مدنی و مهلتهای پیشبینی شده در مواد 539 و 540 قانون تجارت، تجدیدنظرخواهی و فرجامخواهی کنند. اعتراض تنها برای تاجر و طلبکارانی است که در دادرسی حضور نداشتهاند.
تاریخ نظریه: 1399/05/12
شماره نظریه: 7/99/587
شماره پرونده: 99-79-587ح
ثانیاً، در فرض سوال که طلبکار و تاجر در دادرسی حضور داشتهاند، حق اعتراض به حکم ورشکستگی برابر مواد 536، 537، 539 و 540 قانون تجارت مصوب 1311 را ندارند و در حدود مقررات آیین دادرسی مدنی و مهلتهای پیش بینی شده در مواد 539 و540 قانون تجارت مصوب 1311 صرفاً حق تجدیدنظرخواهی و فرجامخواهی دارند و «اعتراض» فقط مختص تاجر و طلبکارانی است که در دادرسی حضور نداشتهاند.