نظریه مشورتی شماره 7/99/675 مورخ 1399/06/04

نظریه مشورتی شماره 7/99/675 مورخ 1399/06/04 خ. م.: موضوع استعلام درباره تعیین حداقل مجازات در جرایمی است که شامل جزای نقدی و حبس بدون حداقل مجازات هستند، پس از تصویب قانون کاهش مجازات حبس‌های تعزیری. اداره کل حقوقی قوه قضاییه در پاسخ اعلام کرده است که حداقل جزای نقدی در مواردی که دادگاه می‌تواند بین ارقام مختلف انتخاب کند، مشخص است. به عنوان مثال، در جرم تغییر کاربری غیرمجاز، مجازات پرداخت جزای نقدی به میزان یک تا سه برابر بهای اراضی زراعی و باغ‌ها طبق ماده 3 قانون حفظ کاربری اراضی زراعی و باغ‌ها تعیین شده است. اما در مواردی که قانون حداقل مجازات حبس یا جزای نقدی را مشخص نکرده یا ثابت باشد، این موارد شامل مقرراتی که حداقل مجازات در آن‌ها موضوعیت دارد، نمی‌شود. این موضوع در بند «ج» ماده 134 قانون مجازات اسلامی اصلاحی 1399 نیز تایید شده است. تاریخ نظریه: 1399/06/04 شماره نظریه: 7/99/675 شماره پرونده: 99-186/3-675ک استعلام: نظر به تصویب قانون کاهش مجازات حبس‌های تعزیری و ابهاماتی که در این خصوص وجود دارد در این خصوص که حداقل مجازات در جرایم مستوجب جزای نقدی فاقد حداقل یا حبس فاقد حداقل چه میزان باید باشد. نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه: حداقل جزای نقدی نسبی در مواردی که دادگاه اختیار انتخاب بین دو یا چند رقم مقرر در قانون را دارد (مثل یک یا دو یا سه برابر...) مشخص است؛ مانند بزه تغییر کاربری غیرمجاز که مجازات مرتکب پرداخت جزای نقدی از یک تا سه برابر بهای اراضی زراعی و باغ‌ها به شرحی که در ماده 3 قانون حفظ کاربری اراضی زراعی و باغ‌ها مقرر شده است. اما مواردی که در قانون، حداقل مجازات حبس یا جزای نقدی مشخص نشده یا ثابت باشد، شامل مقرراتی که در آن حداقل مجازات موضوعیت دارد (نظیر تبصره الحاقی به ماده 18 و بند «ب» ماده 134 قانون مجازات اسلامی اصلاحی 1399) نمی‌شود. بند «ج» ماده 134 قانون مجازات اسلامی اصلاحی 1399 نیز موید این امر است.