جستجو در متنِ کاملِ قوانین، آرا و نظریات — برای حقوقدانانبه زبانِ خودتان بنویسید چه مشکلی دارید؛ دعوای مربوط، جای مراجعه، مدارک و نمونهمتن را ساده نشانتان میدهیم
پرسش: آیا دعوای تعدیل نفقه در صلاحیت دادگاه صادرکننده رأی نخستین است و ماهیت آن چیست؟
پاسخ: بله، دعوی تعدیل نفقه غیرمالی است و باید به دادگاه خانواده ارجاع شود، اما ارجاع آن به همان شعبه صادرکننده رأی اولیه الزامی نیست.
به زبانِ ساده
موضوع، این است که پس از تغییر شرایط، کدام مرجع باید درباره تغییر میزان نفقه رسیدگی کند. متن میگوید دعوا باید به یکی از شعب دادگاه خانواده ارجاع شود، اما لازم نیست همان شعبه قبلی باشد؛ همچنین تعدیل نفقه را غیرمالی میداند.
چه کسی: اداره کل حقوقی قوه قضاییه نظریه داده است؛ استعلامکننده در متن مشخص نیست و طرفین دعوا نیز معرفی نشدهاند.
چگونه: درباره صلاحیت رسیدگی به دعوای تعدیل نفقه، از جمله نفقه فرزند تعیینشده در جریان طلاق، استعلام شده و اداره کل حقوقی نظر خود را درباره مرجع صالح و ماهیت دعوا اعلام کرده است.
چرا مهم است: این نظریه برای خانوادهها و وکلا در انتخاب مرجع صالح و تشخیص ماهیت دعوای تعدیل نفقه کاربرد دارد.
قوانینِ مرتبط: ماده ۴۷ قانون حمایت خانواده مصوب ۱۳۹۱
دعوای تعدیل نفقه باید در همان دادگاهی مطرح شود که ابتدا نفقه را تعیین کرده است؟
خیر؛ به یکی از شعب دادگاه خانواده ارجاع میشود و ارجاع به همان شعبه الزامی نیست.
دعوای تعدیل نفقه در صلاحیت شورای حل اختلاف است؟
متن آن را دعوای غیرمالی و خارج از صلاحیت شورای حل اختلاف میداند.
تعیین نفقه طبق ماده ۴۷ قانون حمایت خانواده به چه معناست؟
دادگاه میزان و ترتیب پرداخت را تعیین میکند و این، به معنای صدور حکم به پرداخت نفقه نیست.
کلیدواژهها: تعدیل نفقه، دادگاه خانواده، اعتبار امر قضاوتشده، دعوای غیرمالی، قانون حمایت خانواده
متنِ زیر هنوز بهوسیلهٔ کارشناس مرور و تأیید نشده است.
نظریه مشورتی شماره 7/99/737 مورخ 1399/06/15
خ. م.:
موضوع استعلام مربوط به صلاحیت دادگاه در دعاوی تعدیل نفقه است. سوال مطرح شده این است که آیا دعوای تعدیل نفقه، مشابه دعوای تعدیل اقساط محکوم به، در صلاحیت همان دادگاهی است که ابتدا به آن رسیدگی کرده است یا خیر، بهویژه در مواردی که نفقه فرزند مشترک در جریان دعوای طلاق تعیین شده است. نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه بیان میکند که نفقه به دلیل ماهیت حقوقیاش مشمول اعتبار امر قضاوت شده نمیشود و احتمال طرح دعوای تعدیل نفقه به دلیل وقوع شرایط جدید وجود دارد. همچنین، این دعوی باید به یکی از شعب دادگاه خانواده ارجاع شود، هرچند ارجاع به همان شعبهای که قبلاً رسیدگی کرده است، الزامی نیست. در خصوص تعیین میزان نفقه، طبق ماده 47 قانون حمایت خانواده مصوب 1391، دادگاه تنها میزان و ترتیب پرداخت را تعیین میکند و این به معنای صدور حکم به پرداخت نفقه نیست. بنابراین، دعوای تعدیل نفقه غیرمالی است و از صلاحیت شورای حل اختلاف خارج م. ب..
تاریخ نظریه: 1399/06/15
شماره نظریه: 7/99/737
شماره پرونده: 99-9/4-737 ح
استعلام:
آیا دعوای تعدیل نفقه همانند دعوای تعدیل اقساط محکومبه در صلاحیت دادگاهی است که ابتدا به آن رسیدگی کرده است؟ به عنوان مثال اگر ضمن دعوای طلاق،نفقه فرزند مشترک تعیین شده باشد آیا دعوای تعدیل آن نفقه در صلاحیت دادگاهی است که رای طلاق را صادر کرده است یا در صلاحیت شورای حل اختلاف؟ اگر قائل ب. غ. مالی بودن آن باشیم، آیا شعبه دیگر دادگاه میتواند رسیدگی کند؟
نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه:
اولاً، ماهیت حقوقی نفقه به گونهای است که هیچگاه مشمول اعتبار امر قضاوتشده نمیشود و به علت حدوث شرایط جدید، امکان اتخاذ تصمیم جدید پس از طرح دعوای مربوط از سوی ذینفع و از جمله تقدیم دادخواست تعدیل نفقه وجود دارد که در این صورت باید دعوای طرح شده به یکی از شعب دادگاه خانواده ارجاع شود. بنابراین، گرچه شعبهای که قبلاً در این خصوص اتخاذ تصمیم کرده است، به لحاظ اشراف بر موضوع، برای رسیدگی در اولویت است، اما ارجاع آن به این شعبه الزامی نیست.
ثانیاً، در موارد تعیین میزان نفقه و ترتیب پرداخت آن، برابر ماده 47 قانون حمایت خانواده مصوب 1391، دادگاه به طور معمول حکم به پرداخت نفقه صادر نمیکند و فقط میزان و ترتیب پرداخت را تعیین و اعلام میکند و صرف تعیین نفقه و میزان آن و تعدیل بعدی آن به معنای صدور حکم به پرداخت نفقه نیست، بنابراین در این موارد، دعوا غیر مالی و از صلاحیت شورای حل اختلاف خارج است.