نظر مشورتی 7/99/77 مورخ 1399/02/24 اداره کل حقوقی قوه قضائیه در خصوص نحوه صدور پروانه تخصصی و فنی در صنوف مشاورین املاک و خودرو با اصلاحات و الحاقات بعدی

استعلام : در راستاي ساماندهي مشاورين املاك و خودرو طي گزارشات واصله از برخي استان ها برداشت هايي از قوانين مرتبط با موضوع باعث ايجاد رويه ناصحيح و متفاوت در اعطاي پروانه تخصصي و فني در صنوف مشاورين املاك و خودرو گرديده است تعدد قوانين دستورالعمل هاي آيين نامه و سكوت و اجمال آن ها در برخي موضوعات موجب ارايه تفاسير غير سازگار با خواست و اراده قانونگذار گرديده است كه اين موضوع مي بايست توسط نهادهاي مفسر قوانين همچون آن اداره كل محترم مورد مداقه قرار گيرد. رويه حاكم در صدور پروانه كسب از سوي اتحاديه هاي مربوطه محصول تفاسير متعدد و متفاوتي از متن ماده 13 قانون نظام صنفي كشور مي باشد كه در عمل موجب بروز رويه هاي مختلف و گاه متعارض از سوي متوليات قانوني صدور پروانه كسب و پروانه تخصصي و فني مدنظر قانونگذار در اين ماده شده است يكي از مورد در ارتباط با مدرك تحصيلي مي باشد كه رويه متفاوتي براي اخذ پروانه كسب از اتحاديه املاك و همچنين اخذ پروانه تخصصي از اداره ثبت اسناد و املاك نسبت به آن اتخاذ گرديده است در بند 3 ماده 2 قانون راجع به دلالان مصوب 1317 داشتن گواهي نامه سال ششم ابتدايي جزو شرايط اخذ پروانه دلالي بوده و در قانون نظام صنفي كشور مصوب 1382/12/28 و اصلاحيه آن در تاريخ 1392/9/12 اشاره اي به شرايط لازم براي صدور پروانه كسب نشده است بلكه به موجب ماده 12 قانون مذكور نحوه صدور تمديد و تعويض پروانه كسب به تهيه آيين نامه اجرايي آن موكول گرديده كه اين آيين نامه در مورخه 1396/11/6 تصويب و شرايط لازم براي صدور پروانه كسب در ماده 2 آن آمده است ولي متاسفانه باز هم اشاره اي به مدرك تحصيلي ندارد از طرفي با تصويب قانون نظام صنفي كشور در تاريخ 1382/12/28 و اصلاحيه آن در تاريخ 1392/9/12 قانونگذار در ماده 13 آن مقرر داشته است صدور پروانه كسب تخصصي و فني مستلزم اخذ پروانه تخصصي و فني از مراجع ذي ربط مي باشد و در صورتي كه متقاضي پروانه تخصصي شرايط لازم براي اخذ پروانه تخصصي را نداشته باشد حضور يك نفر دارنده پروانه تخصصي و فني در واحد صنفي براي صدور پروانه كسب مشروط به نام متقاضي كافي است تبصره ذيل ماده 13 تعيين انواع مشاغل تخصصي و فني را منوط به آيين نامه نموده است كه اين آيين نامه در مورخه 1396/6/16 تصويب و مشاورين املاك و خودرو در در رديف يك گروه 11 جزو مشاغل تخصصي و فني احصاء گرديده است كه در آن آيين نامه به مدرك تحصيلي لازم براي اخذ پروانه كسب اشاره اي نشده است در ماده 2 دستورالعمل اجرايي نحوه صدور پروانه تخصصي اشتغال براي مشاورين املاك و خودرو كه در 26 ماده و تبصره در تاريخ 1386/4/15 و پس از تصويب قانون نظام صنفي تصويب و با تنفيذ ريس محترم قوه قضاييه در روزنامه رسمي شماره 17086 مورخ 1386/6/22 منتشر شده است آمده است اشتغال به شغل مشاور املاك و خودرو منوط به داشتن پروانه كسب از اتحاديه مربوطه و پروانه تخصصي از سازمان ثبت اسناد و املاك كشور مي باشد بنابراين ماده مذكور حاكي از آن است كه موضوع صدور پروانه كسب و صدور پروانه تخصصي دو مقوله جدا از هم هستند كه اولي بر عهده اتحاديه مربوطه و دومي بر عهده سازمان ثبت اسناد و املاك محول و هر يك مي بايست بر اساس ضوابط و مقررات مربوط به خود و از سوي مراجع قانوني ذي ربط صادر شود بنابراين در شرايط قانوني حداقل مدرك تحصيلي مورد نياز هم براي اخذ پروانه كسب و هم براي اخذ پروانه تخصصي ششم ابتدايي قديم و يا سوم راهنمايي نظام جديد مي باشد با اين تفاوت كه افراد در صورت نداشتن شرايط مذكور براي اخذ پروانه تخصصي مي توانند با معرفي فرد واجد شرايط مطابق با آن چه كه در ماده 12 قانون نظام صنفي كشور و آيين نامه اجرايي آن مقرر شده است نسبت به اخذ پروانه تخصصي اقدام نمايند ظاهرا تفسير اتحاديه مشاورين املاك از اين ماده قانوني اين است كه افراد داراي مدارك تحصيلي زير ششم ابتدايي قديم و سوم راهنمايي نظام جديد نه تنها مي توانند با معرفي فرد واجد شرايط براي اخذ پروانه تخصصي اقدام نمايد بلكه مي توانند با معرفي مباشر اقدام به اخذ پروانه از كسب نمايند كه البته فاقد محمل قانوني است و همان طور كه قانونگذار در ماده 13 قانون نظام صنفي كشور در مقام بيان آن است اين امر صرفا در رابطه با صدور پروانه تخصصي قابل اجرا است؟ از طرف ديگر مستفاد از ماده قانوني مذكور در واقع صدور پروانه كسب فرع بر صدور پروانه تخصصي مي باشد يعني متقاضي ابتدا بايستي اقدام به اخذ پروانه تخصصي نموده و سپس اقدام به اخذ پروانه كسب نمايد به نظر اين رويه كه اتخاذ مشاورين املاك و خودرو ابتدا اقدام به عضويت و صدور پروانه كسب براي متقاضي و سپس اخذ پروانه تخصصي مي نمايند با مدنظر داشتن مفاد ماده 13 قانون و ماده 2 آيين نامه اجرايي آن صحيح نيست علي هذا ب. ت. ب. شرايط و مراتب فوق الذكر و ضرورت اخذ نظريه مشورتي از آن مرجع محترم خواهشمند است دستور فرماييد در خصوص معرفي مباشر و فرد داراي شرايط براي صرفا اخذ پروانه تخصصي نه جواز كسب و تقدم اخذ پروانه تخصصي نسبت به اخذ جواز كسب اعلام نظر فرمايند. نظريه مشورتي اداره كل حقوقي قوه قضاييه : ب. ت. ب. اين كه ماده 13 قانون نظام صنفي كشور مصوب 1382 با اصلاحات و الحاقات بعدي مقرر داشته: «صدور پروانه كسب براي مشاغل تخصصي و فني مستلزم اخذ پروانه تخصصي و فني از مراجع ذي ربط به وسيله متقاضي است. اگر متقاضي واجد شروط لازم براي اخذ پروانه تخصصي و فني نباشد، حضور يك نفر شاغل دارنده پروانه تخصصي و فني در واحد صنفي براي صدور پروانه كسب مشروط، به نام متقاضي كافي است.» و با عنايت به اين كه در ماده 3 آيين نامه اجرايي نحوه صدور و تمديد پروانه كسب مصوب 1394 (موضوع ماده 12 قانون صنفي)، شرايط لازم براي صدور پروانه كسب تعيين گرديده، بدين توضيح كه در بند (الف) ماده مذكور شرايط عمومي بيان شده و در شق 2 بند (ب) كه راجع به شرايط اختصاصي است به داشتن «پروانه تخصصي و فني يا ديپلم فني يا مدارك دانشگاهي مرتبط، يا حضور يك نفر واجد شرايط شاغل در واحد صنفي (براي صنوف مشمول تبصره ماده (13) قانون نظام صنفي).»، تصريح گرديده است، مي توان نتيجه گرفت كه قبل از صدور پروانه تخصصي مندرج در بند مذكور، براي صنوف مشمول تبصره (اصلاحي 12/6/1392) ماده 13 قانون نظام صنفي، صدور پروانه كسب منطبق با قانون و آيين نامه مربوط نيست. نظریه مشورتی شماره 7/99/77 مورخ 1399/02/24 این استعلام به بررسی رویه‌های نادرست در صدور پروانه‌های تخصصی و فنی برای مشاورین املاک و خودرو می‌پردازد. پرسش اصلی این است که آیا می‌توان پروانه کسب را بدون داشتن پروانه تخصصی صادر کرد و آیا افرادی با مدارک تحصیلی کمتر از ششم ابتدایی می‌توانند با معرفی فرد واجد شرایط، پروانه کسب دریافت کنند؟ در پاسخ به این سوال، نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه، بر اساس ماده 13 قانون نظام صنفی کشور مصوب 1382 و آیین‌نامه اجرایی نحوه صدور و تمدید پروانه کسب مصوب 1394، اعلام می‌کند که صدور پروانه کسب برای مشاغل تخصصی و فنی نیازمند دریافت پروانه تخصصی از مراجع مربوطه است و بدون آن، صدور پروانه کسب قانونی نیست. همچنین، شرایط لازم برای صدور پروانه کسب در آیین‌نامه مربوطه به وضوح مشخص شده و بر این اساس، صدور پروانه کسب قبل از اخذ پروانه تخصصی غیرمجاز است. تاریخ نظریه: 1399/02/24 شماره نظریه: 7/99/77 شماره پرونده: 99-239-77ع رویه حاکم در صدور پروانه کسب از سوی اتحادیه‌های مربوطه محصول تفاسیر متعدد و متفاوتی از متن ماده 13 قانون نظام صنفی کشور م. ب. که در عمل موجب بروز رویه‌های مختلف و گاه متعارض از سوی متولیات قانونی صدور پروانه کسب و پروانه تخصصی و فنی مدنظر قانونگذار در این ماده شده است یکی از مورد در ارتباط با مدرک تحصیلی م. ب. که رویه متفاوتی برای اخذ پروانه کسب از اتحادیه املاک و همچنین اخذ پروانه تخصصی از اداره ثبت اسناد و املاک نسبت به آن اتخاذ گردیده است در بند 3 ماده 2 قانون راجع به دلالان مصوب 1317 داشتن گواهی‌نامه سال ششم ابتدایی جزو شرایط اخذ پروانه دلالی بوده و در قانون نظام صنفی کشور مصوب 1382/12/28 و اصلاحیه آن در تاریخ 1392/9/12 اشاره‌ای به شرایط لازم برای صدور پروانه کسب نشده است بلکه به موجب ماده 12 قانون مذکور نحوه صدور تمدید و تعویض پروانه کسب به تهیه آیین‌نامه اجرایی آن موکول گردیده که این آیین‌نامه در مورخه 1396/11/6 تصویب و شرایط لازم برای صدور پروانه کسب در ماده 2 آن آمده است ولی متاسفانه باز هم اشاره‌ای به مدرک تحصیلی ندارد از طرفی با تصویب قانون نظام صنفی کشور در تاریخ 1382/12/28 و اصلاحیه آن در تاریخ 1392/9/12 قانونگذار در ماده 13 آن مقرر داشته است صدور پروانه کسب تخصصی و فنی مستلزم اخذ پروانه تخصصی و فنی از مراجع ذی‌ربط م. ب. و در صورتی که متقاضی پروانه تخصصی شرایط لازم برای اخذ پروانه تخصصی را نداشته باشد حضور یک نفر دارنده پروانه تخصصی و فنی در واحد صنفی برای صدور پروانه کسب مشروط به نام متقاضی کافی است تبصره ذیل ماده 13 تعیین انواع مشاغل تخصصی و فنی را منوط به آیین‌نامه نموده است که این آیین‌نامه در مورخه 1396/6/16 تصویب و مشاورین املاک و خودرو در در ردیف یک گروه 11 جزو مشاغل تخصصی و فنی احصاء گردیده است که در آن آیین‌نامه به مدرک تحصیلی لازم برای اخذ پروانه کسب اشاره‌ای نشده است در ماده 2 دستورالعمل اجرایی نحوه صدور پروانه تخصصی اشتغال برای مشاورین املاک و خودرو که در 26 ماده و تبصره در تاریخ 1386/4/15 و پس از تصویب قانون نظام صنفی تصویب و با تنفیذ ریس محترم قوه قضاییه در روزنامه رسمی شماره 17086 مورخ 1386/6/22 منتشر شده است آمده است اشتغال به شغل مشاور املاک و خودرو منوط به داشتن پروانه کسب از اتحادیه مربوطه و پروانه تخصصی از سازمان ثبت اسناد و املاک کشور م. ب. بنابراین ماده مذکور حاکی از آن است که موضوع صدور پروانه کسب و صدور پروانه تخصصی دو مقوله جدا از هم هستند که اولی بر عهده اتحادیه مربوطه و دومی بر عهده سازمان ثبت اسناد و املاک محول و هر یک می‌بایست بر اساس ضوابط و مقررات مربوط به خود و از سوی مراجع قانونی ذی‌ربط صادر شود بنابراین در شرایط قانونی حداقل مدرک تحصیلی مورد نیاز هم برای اخذ پروانه کسب و هم برای اخذ پروانه تخصصی ششم ابتدایی قدیم و یا سوم راهنمایی نظام جدید م. ب. با این تفاوت که افراد در صورت نداشتن شرایط مذکور برای اخذ پروانه تخصصی می‌توانند با معرفی فرد واجد شرایط مطابق با آن‌چه که در ماده 12 قانون نظام صنفی کشور و آیین‌نامه اجرایی آن مقرر شده است نسبت به اخذ پروانه تخصصی اقدام نمایند ظاهرا تفسیر اتحادیه مشاورین املاک از این ماده قانونی این است که افراد دارای مدارک تحصیلی زیر ششم ابتدایی قدیم و سوم راهنمایی نظام جدید نه تنها می‌توانند با معرفی فرد واجد شرایط برای اخذ پروانه تخصصی اقدام نماید بلکه می‌توانند با معرفی مباشر اقدام به اخذ پروانه از کسب نمایند که البته فاقد محمل قانونی است و همان‌طور که قانونگذار در ماده 13 قانون نظام صنفی کشور در مقام بیان آن است این امر صرفا در رابطه با صدور پروانه تخصصی قابل اجرا است؟ از طرف دیگر مستفاد از ماده قانونی مذکور در واقع صدور پروانه کسب فرع بر صدور پروانه تخصصی م. ب. یعنی متقاضی ابتدا بایستی اقدام به اخذ پروانه تخصصی نموده و سپس اقدام به اخذ پروانه کسب نماید به نظر این رویه که اتخاذ مشاورین املاک و خودرو ابتدا اقدام به عضویت و صدور پروانه کسب برای متقاضی و سپس اخذ پروانه تخصصی می‌نمایند با مدنظر داشتن مفاد ماده 13 قانون و ماده 2 آیین‌نامه اجرایی آن صحیح نیست علی‌هذا ب. ت. ب. شرایط و مراتب فوق‌الذکر و ضرورت اخذ نظریه مشورتی از آن مرجع محترم خواهشمند است دستور فرمایید در خصوص معرفی مباشر و فرد دارای شرایط برای صرفا اخذ پروانه تخصصی نه جواز کسب و تقدم اخذ پروانه تخصصی نسبت به اخذ جواز کسب اعلام نظر فرمایند. ب. ت. ب. این که ماده 13 قانون نظام صنفی کشور مصوب 1382 با اصلاحات و الحاقات بعدی مقرر داشته: «صدور پروانه کسب برای مشاغل تخصصی و فنی مستلزم اخذ پروانه تخصصی و فنی از مراجع ذی‌ربط به وسیله متقاضی است. اگر متقاضی واجد شروط لازم برای اخذ پروانه تخصصی و فنی نباشد، حضور یک نفر شاغل دارنده پروانه تخصصی و فنی در واحد صنفی برای صدور پروانه کسب مشروط، به نام متقاضی کافی است.» و با عنایت به این که در ماده 3 آیین نامه اجرایی نحوه صدور و تمدید پروانه کسب مصوب 1394 (موضوع ماده 12 قانون صنفی)، شرایط لازم برای صدور پروانه کسب تعیین گردیده، بدین توضیح که در بند (الف) ماده مذکور شرایط عمومی بیان شده و در شق 2 بند (ب) که راجع به شرایط اختصاصی است به داشتن «پروانه تخصصی و فنی یا دیپلم فنی یا مدارک دانشگاهی مرتبط، یا حضور یک نفر واجد شرایط شاغل در واحد صنفی (برای صنوف مشمول تبصره ماده (13) قانون نظام صنفی).»، تصریح گردیده است، می‌توان نتیجه گرفت که قبل از صدور پروانه تخصصی مندرج در بند مذکور، برای صنوف مشمول تبصره (اصلاحی 1392/6/12) ماده 13 قانون نظام صنفی، صدور پروانه کسب منطبق با قانون و آیین نامه مربوط نیست. در راستای ساماندهی مشاورین املاک و خودرو طی گزارشات واصله از برخی استانها برداشتهایی از قوانین مرتبط با موضوع باعث ایجاد رویه ناصحیح و متفاوت در اعطای پروانه تخصصی و فنی در صنوف مشاورین املاک و خودرو گردیده است تعدد قوانین دستورالعملهای آییننامه و سکوت و اجمال آنها در برخی موضوعات موجب ارایه تفاسیر غیر سازگار با خواست و اراده قانونگذار گردیده است که این موضوع میبایست توسط نهادهای مفسر قوانین همچون آن اداره کل محترم مورد مداقه قرار گیرد. رویه حاکم در صدور پروانه کسب از سوی اتحادیههای مربوطه محصول تفاسیر متعدد و متفاوتی از متن ماده 13 قانون نظام صنفی کشور م. ب. که در عمل موجب بروز رویههای مختلف و گاه متعارض از سوی متولیات قانونی صدور پروانه کسب و پروانه تخصصی و فنی مدنظر قانونگذار در این ماده شده است یکی از مورد در ارتباط با مدرک تحصیلی م. ب. که رویه متفاوتی برای اخذ پروانه کسب از اتحادیه املاک و همچنین اخذ پروانه تخصصی از اداره ثبت اسناد و املاک نسبت به آن اتخاذ گردیده است در بند 3 ماده 2 قانون راجع به دلالان مصوب 1317 داشتن گواهینامه سال ششم ابتدایی جزو شرایط اخذ پروانه دلالی بوده و در قانون نظام صنفی کشور مصوب 1382/12/28 و اصلاحیه آن در تاریخ 1392/9/12 اشارهای به شرایط لازم برای صدور پروانه کسب نشده است بلکه به موجب ماده 12 قانون مذکور نحوه صدور تمدید و تعویض پروانه کسب به تهیه آییننامه اجرایی آن موکول گردیده که این آییننامه در مورخه 1396/11/6 تصویب و شرایط لازم برای صدور پروانه کسب در ماده 2 آن آمده است ولی متاسفانه باز هم اشارهای به مدرک تحصیلی ندارد از طرفی با تصویب قانون نظام صنفی کشور در تاریخ 1382/12/28 و اصلاحیه آن در تاریخ 1392/9/12 قانونگذار در ماده 13 آن مقرر داشته است صدور پروانه کسب تخصصی و فنی مستلزم اخذ پروانه تخصصی و فنی از مراجع ذیربط م. ب. و در صورتی که متقاضی پروانه تخصصی شرایط لازم برای اخذ پروانه تخصصی را نداشته باشد حضور یک نفر دارنده پروانه تخصصی و فنی در واحد صنفی برای صدور پروانه کسب مشروط به نام متقاضی کافی است تبصره ذیل ماده 13 تعیین انواع مشاغل تخصصی و فنی را منوط به آییننامه نموده است که این آییننامه در مورخه 1396/6/16 تصویب و مشاورین املاک و خودرو در در ردیف یک گروه 11 جزو مشاغل تخصصی و فنی احصاء گردیده است که در آن آییننامه به مدرک تحصیلی لازم برای اخذ پروانه کسب اشارهای نشده است در ماده 2 دستورالعمل اجرایی نحوه صدور پروانه تخصصی اشتغال برای مشاورین املاک و خودرو که در 26 ماده و تبصره در تاریخ 1386/4/15 و پس از تصویب قانون نظام صنفی تصویب و با تنفیذ ریس محترم قوه قضاییه در روزنامه رسمی شماره 17086 مورخ 1386/6/22 منتشر شده است آمده است اشتغال به شغل مشاور املاک و خودرو منوط به داشتن پروانه کسب از اتحادیه مربوطه و پروانه تخصصی از سازمان ثبت اسناد و املاک کشور م. ب. بنابراین ماده مذکور حاکی از آن است که موضوع صدور پروانه کسب و صدور پروانه تخصصی دو مقوله جدا از هم هستند که اولی بر عهده اتحادیه مربوطه و دومی بر عهده سازمان ثبت اسناد و املاک محول و هر یک میبایست بر اساس ضوابط و مقررات مربوط به خود و از سوی مراجع قانونی ذیربط صادر شود بنابراین در شرایط قانونی حداقل مدرک تحصیلی مورد نیاز هم برای اخذ پروانه کسب و هم برای اخذ پروانه تخصصی ششم ابتدایی قدیم و یا سوم راهنمایی نظام جدید م. ب. با این تفاوت که افراد در صورت نداشتن شرایط مذکور برای اخذ پروانه تخصصی میتوانند با معرفی فرد واجد شرایط مطابق با آنچه که در ماده 12 قانون نظام صنفی کشور و آییننامه اجرایی آن مقرر شده است نسبت به اخذ پروانه تخصصی اقدام نمایند ظاهرا تفسیر اتحادیه مشاورین املاک از این ماده قانونی این است که افراد دارای مدارک تحصیلی زیر ششم ابتدایی قدیم و سوم راهنمایی نظام جدید نه تنها میتوانند با معرفی فرد واجد شرایط برای اخذ پروانه تخصصی اقدام نماید بلکه میتوانند با معرفی مباشر اقدام به اخذ پروانه از کسب نمایند که البته فاقد محمل قانونی است و همانطور که قانونگذار در ماده 13 قانون نظام صنفی کشور در مقام بیان آن است این امر صرفا در رابطه با صدور پروانه تخصصی قابل اجرا است؟ از طرف دیگر مستفاد از ماده قانونی مذکور در واقع صدور پروانه کسب فرع بر صدور پروانه تخصصی م. ب. یعنی متقاضی ابتدا بایستی اقدام به اخذ پروانه تخصصی نموده و سپس اقدام به اخذ پروانه کسب نماید به نظر این رویه که اتخاذ مشاورین املاک و خودرو ابتدا اقدام به عضویت و صدور پروانه کسب برای متقاضی و سپس اخذ پروانه تخصصی مینمایند با مدنظر داشتن مفاد ماده 13 قانون و ماده 2 آییننامه اجرایی آن صحیح نیست علیهذا ب. ت. ب. شرایط و مراتب فوقالذکر و ضرورت اخذ نظریه مشورتی از آن مرجع محترم خواهشمند است دستور فرمایید در خصوص معرفی مباشر و فرد دارای شرایط برای صرفا اخذ پروانه تخصصی نه جواز کسب و تقدم اخذ پروانه تخصصی نسبت به اخذ جواز کسب اعلام نظر فرمایند. ب. ت. ب. این که ماده 13 قانون نظام صنفی کشور مصوب 1382 با اصلاحات و الحاقات بعدی مقرر داشته: »صدور پروانه کسب برای مشاغل تخصصی و فنی مستلزم اخذ پروانه تخصصی و فنی از مراجع ذیربط به وسیله متقاضی است. اگر متقاضی واجد شروط لازم برای اخذ پروانه تخصصی و فنی نباشد، حضور یک نفر شاغل دارنده پروانه تخصصی و فنی در واحد صنفی برای صدور پروانه کسب مشروط، به نام متقاضی کافی است.« و با عنایت به این که در ماده 3 آیین نامه اجرایی نحوه صدور و تمدید پروانه کسب مصوب ) 1394 موضوع ماده 12 قانون صنفی(، شرایط لازم برای صدور پروانه کسب تعیین گردیده، بدین توضیح که در بند )الف( ماده مذکور شرایط عمومی بیان شده و در شق 2 بند )ب( که راجع به شرایط اختصاصی است به داشتن »پروانه تخصصی و فنی یا دیپلم فنی یا مدارک دانشگاهی مرتبط، یا حضور یک نفر واجد شرایط شاغل در واحد صنفی )برای صنوف مشمول تبصره ماده ) (13 قانون نظام صنفی.(«، تصریح گردیده است، میتوان نتیجه گرفت که قبل از صدور پروانه تخصصی مندرج در بند مذکور، برای صنوف مشمول تبصره )اصلاحی (12/6/1392 ماده 13 قانون نظام صنفی، صدور پروانه کسب منطبق با قانون و آیین نامه مربوط نیست. دکتر …