پرسش: آیا عدم شناسایی متهم در دادسرا مانع از ادامه رسیدگی پس از نقض قرار منع تعقیب در دادگاه است؟
پاسخ: خیر، عدم شناسایی متهم به تنهایی دلیل صدور قرار منع تعقیب نیست و دادسرا باید پس از ارجاع پرونده با اعلام مشخصات جدید توسط شاکی، تحقیقات را ادامه دهد.
به زبانِ ساده
موضوع، رسیدگی به شکایت سرقت و صدور قرار منع تعقیب با وجود اعلام مشخصات مشتکیعنه بود. نظریه، نقض قرار از سوی دادگاه و بازگشت پرونده به دادسرا برای ادامه تحقیقات را مطابق موازین دانسته است.
چه کسی: نظریه را اداره کل حقوقی قوه قضاییه صادر کرده است؛ پرسش از سوی مرجع استعلامکننده مطرح شده و اختلاف درباره شکایت شاکی علیه مشتکیعنه بوده است.
چگونه: پس از صدور قرار منع تعقیب در دادسرا، دادگاه در پی اعتراض آن را نقض و پرونده را برای بررسی شکایت به دادسرا ارجاع کرده است. نظریه وظیفه دادسرا را ادامه تحقیقات و صدور قرار نهایی دانسته است.
چرا مهم است: این نظریه برای شاکیان و مراجع قضایی روشن میکند که ناشناس بودن متهم بهتنهایی نباید مانع ادامه تحقیقات شود.
قوانینِ مرتبط: نامطمئن؛ در متن ماده یا قانون مشخصی ذکر نشده است.
مفاهیمِ حقوقی: شکایت سرقت، قرار منع تعقیب، اعتراض به قرار، نقض قرار، تحقیقات مقدماتی، شناسایی متهم
پرسشهایی که این متن پاسخ میدهد
آیا ناشناس بودن متهم بهتنهایی برای صدور قرار منع تعقیب کافی است؟
خیر؛ نظریه میگوید ناشناس بودن متهم بهتنهایی دلیل کافی نیست.
پس از نقض قرار منع تعقیب، دادسرا چه وظیفهای دارد؟
باید تحقیقات لازم را با توجه به مشخصات اعلامشده از سوی شاکی ادامه دهد و قرار نهایی صادر کند.
اگر شاکی مشخصات متهم را هنگام اعتراض اعلام کند، آیا وظیفه دادسرا تغییر میکند؟
خیر؛ اعلام مشخصات در مراحل مختلف، وظیفه دادسرا به انجام تحقیقات را تغییر نمیدهد.
کلیدواژهها: قرار منع تعقیب، سرقت، دادسرا، دادگاه کیفری، تحقیقات مقدماتی، شناسایی متهم
متنِ زیر هنوز بهوسیلهٔ کارشناس مرور و تأیید نشده است.
نظریه مشورتی شماره پرونده 1248-1/168-96 مورخ 1396/08/30
خ. م.:
موضوع استعلام درباره شکایت سرقت و روند رسیدگی به آن در دادسرا و دادگاه است. در این استعلام دو پرسش مطرح شده است: اول، آیا تصمیم دادگاه مبنی بر نقض قرار منع تعقیب و ارجاع پرونده به دادسرا برای بررسی شکایت شاکی صحیح است و آیا بازپرس باید از این تصمیم پیروی کند؟ دوم، اگر در مرحله دادسرا مشخصات متهم معلوم نشود و دادسرا قرار منع تعقیب صادر کند، اما شاکی در مرحله اعتراض مشخصات متهم را اعلام کند، آیا دادگاه همان تصمیم را اتخاذ خواهد کرد؟ در پاسخ، نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه بیان میکند که عدم شناسایی متهم به تنهایی نمیتواند دلیلی برای صدور قرار منع تعقیب باشد و تصمیم دادگاه کیفری در نقض قرار منع تعقیب و ارجاع به دادسرا مطابق با موازین قانونی است. همچنین، دادسرا موظف است ب. ت. ب. مشخصات اعلامشده از سوی شاکی، تحقیقات لازم را ادامه دهد و قرار نهایی را صادر کند. اعلام مشخصات متهم در مراحل مختلف رسیدگی، تغییری در وظیفه دادسرا برای انجام تحقیقات ایجاد نمیکند.
تاریخ نظریه: 1396/08/30
شماره پرونده: 1248-1/168-96
استعلام:
1- موضوع شکایت سرقت است در حین رسیدگی در دادسرا شاکی مشخصات مشتکی عنه را اعلام می داردلکن دادسرا با وصف مزبور قرار منع تعقیب فرد ناشناس را صادر مینماید دادگاه در رسیدگی به اعتراض قرار منع تعقیب را نقض و پرونده را با همان کیفیت به دادسرا دعوت مینماید تا راجع به شکایت شاکی علیه مشتکی عنه تعرفه شده نفیاً یا اثباتاً اظهار نظر نماید آیا این تصمیم صحیح است یا خیر؟ در هر صورت آیا بازپرس تکلیف به تبعیت دارد یا خیر؟
2- در صورتی که در مورد سوال بند یک مشخصات مشتکی عنه در مرحله دادسرا معلوم نگردد و شعبه بازپرسی قرار منع تعقیب صادر نماید و شاکی پرونده در مقطع اعتراض به قرار مشخصات متهم را اعلام دارد دادگاه نیز همان تصمیم اشاره شده در بند یک را اتخاذ نماید پاسخ سوال چه خواهد بود؟
نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه:
ب. ت. ب. اینکه صرف عدم شناسایی متهم از موارد صدور قرار منع تعقیب نمیباشد، در فرض مطروحه تصمیم دادگاه کیفری که مبادرت به نقض قرار منع تعقیب متعاقب اعتراض شاکی، نموده است، مطابق موازین قانونی م. ب. و دادسرا مکلف است ب. ت. ب. اعلام مشخصات متهم از سوی شاکی مبادرت به ادامه رسیدگی و صدور قرار نهائی نماید. ضمنا اعلام مشخصات متهم در جریان رسیدگی در دادسرا (قبل از صدور قرار منع تعقیب معترض عنه) از سوی شاکی یا در حین اعتراض به قرار منع تعقیب تأثیری در تکلیف دادسرا به انجام تحقیقات لازم و شناسائی متهم ندارد.