نکتهٔ فقهی: وجوب دیه کامل در افضای زن بالغ توسط اجنبی (افضاء)

افضا به یکی کردن مجرای بول و حیض یا بنا بر احوط یکی کردن حیض و غائط و نیز یکی کردن مجرای حیض، غائط و بول نیز تعریف شده است؛ — برداشتِ خودکار (در دستِ بهبودی): افضاء به یکی کردن مجرای بول و حیض یا بنا بر احوط یکی کردن حیض و غائط، و نیز یکی کردن مجرای حیض، غائط و بول تعریف شده است. شاخه: خانواده

در این فرض، زن بر شوهرش حرام نمی‌شود و دیه افضاء بر مرد واجب نمی‌گردد، البته احتیاط مستحب آن است که مرد تا زمانی که زن زنده است به او نفقه دهد؛ — برداشتِ خودکار (در دستِ بهبودی): اگر مقاربت شوهر با همسر بالغ منجر به افضاء وی شود، زن بر شوهرش حرام نمی‌شود و دیه افضاء بر مرد واجب نمی‌گردد، مگر اینکه عمدی باشد. شاخه: خانواده

و اگر مرد اجنبی زن غیر باکره را به زور و اجبار افضاء کند باید به زن، هم مهرالمثل پرداخت کند و هم دیه کامل و در زن باکره بنا بر احوط باید ارش بکارت نیز پرداخت کند. — برداشتِ خودکار (در دستِ بهبودی): اگر مرد اجنبی زن غیر باکره را به زور و اجبار افضاء کند باید به زن، هم مهرالمثل پرداخت کند و هم دیه کامل، و در زن باکره بنا بر احوط باید ارش بکارت نیز پرداخت کند. شاخه: کیفری

افضای صغیره موجب ثبوت دیه - علاوه بر مهر ـ بر شوهر می‌گردد، چنانچه سبب یکی شدن مجرای بول و حیض گردد و بنا بر احوط اگر موجب یکی شدن مجرای حیض و غائط شده باشد. — برداشتِ خودکار (در دستِ بهبودی): افضای صغیره توسط شوهر موجب ثبوت دیه - علاوه بر مهر ـ بر شوهر می‌گردد، چنانچه سبب یکی شدن مجرای بول و حیض گردد و بنا بر احوط اگر موجب یکی شدن مجرای حیض و غائط شده باشد. شاخه: خانواده

افضای صغیره موجب وجوب انفاق به زن تا زمانی که شوهر زنده است می‌شود، حتّی ـ به نظر مشهور ـ در صورت طلاق و ازدواج زن با مردی دیگر. — برداشتِ خودکار (در دستِ بهبودی): افضای صغیره موجب وجوب انفاق به زن تا زمانی که شوهر زنده است می‌شود، حتی در صورت طلاق و ازدواج زن با مردی دیگر. شاخه: خانواده

افضای نابالغ توسط اجنبی، موجب ضمان دیه کامل و نیز مهرالمثل در صورت اکراه وی و نیز بنابر قول برخی، ارش بکارت در صورت باکره بودن است. — برداشتِ خودکار (در دستِ بهبودی): افضای نابالغ توسط اجنبی، موجب ضمان دیه کامل و نیز مهرالمثل در صورت اکراه وی و نیز بنابر قول برخی، ارش بکارت در صورت باکره بودن است. شاخه: کیفری

افضا از عیبهایی است که موجب ثبوت خیار فسخ نکاح برای مرد می‌شود. — برداشتِ خودکار (در دستِ بهبودی): افضاء از عیب‌هایی است که موجب ثبوت خیار فسخ نکاح برای مرد می‌شود. شاخه: خانواده

یکی کردن مجرای بول و حیض را اِفضاء می‌گویند و از آن در بابهای نکاح ، حدود و دیات سخن گفته‌اند.

افضا به یکی کردن مجرای بول و حیض یا بنا بر احوط یکی کردن حیض و غائط و نیز یکی کردن مجرای حیض، غائط و بول نیز تعریف شده است؛ امّا آنچه در شناسه آمده، قول مشهور است. منبع: موسوعة الامام الخمینی (تحریرالوسیله)، ج۲، ص۲۵۹، کتاب النکاح، آداب العقد و النکاح، مساله ۱۲ · جواهر الکلام ج۲۹، ص۴۱۹

از موارد افضاء تنها یک مورد از احکام افضاء زن نابالغ مستثنا است و آن موردی است که مقاربت شوهر با همسر بالغ منجر به افضاء وی شود. در این فرض، زن بر شوهرش حرام نمی‌شود و دیه افضاء بر مرد واجب نمی‌گردد، البته احتیاط مستحب آن است که مرد تا زمانی که زن زنده است به او نفقه دهد؛ بالطبع عدم وجوب دیه بر فرض آن است که شوهر به‌عمد با همسر خویش چنین نکرده باشد و الا اگر از روی عمد و وحشیگری باشد علی القاعدة قابل پیگرد قضایی و موجب دیه‌ی جنایت وارد شده بر زن است. به‌هرحال چنانچه زن بالغ توسط مرد اجنبی افضاء شود یعنی مجرای بول و حیض او یکی شود، موجب دیه کامل یعنی نصف دیه مرد است اگر نزدیکی آنان بدون اجبار و با همکاری زن بوده باشد. همچنین است بنا بر احوط اگر افضاء به معنای یکی شدن مجرای حیض و غائط اتفاق بیفتد؛ و اگر مرد اجنبی زن غیر باکره را به زور و اجبار افضاء کند باید به زن، هم مهرالمثل پرداخت کند و هم دیه کامل و در زن باکره بنا بر احوط باید ارش بکارت نیز پرداخت کند. پس به قول مشهور ، احکام افضای زن نابالغ بر افضای زن بالغ توسط شوهر با آمیزش ، مترتّب نمی‌گردد. امّا اگر افضا با انگشت یا چیزی دیگر تحقّق یابد، شوهر ضامن دیه کامل زن است. همچنین افضای زن بالغ توسط اجنبی با آمیزش یا غیر آن، موجب ضمان دیه کامل و نیز مهر المثل در صورت افضای وی به اکراه است. بنابر قول برخی، در صورت باکره بودن ارش بکارت نیز ثابت است. منبع: موسوعة الامام الخمینی (تحریرالوسیله)، ج۲، ص۳۱۵، کتاب النکاح، القول:فی العیوب الموجبة لخیار الفسخ و التدلیس · موسوعة الامام الخمینی (تحریرالوسیله)، ج۲، ص۶۲۳، کتاب الدیات، دیات الاعضاء، السابع عشر:الفرج، مساله ۴ · موسوعة الامام الخمینی (تحریرالوسیله)، ج۲، ص۶۲۳، کتاب الدیات، دیات الاعضاء، السابع عشر:الفرج، مساله ۵ · فقه الصادق ج۲۱، ص۳۱۲ · جواهر الکلام ج۴۳، ص۲۷۵-۲۷۶

آمیزش با زوجه نابالغ حرام است؛ لیکن در صورت ارتکاب آن اگر موجب افضای وی گردد احکامی بر آن مترتّب می‌شود که به آن اشاره می‌شود. ۳. ۱ - ثبوت دیه در افضای صغیره افضای صغیره موجب ثبوت دیه - علاوه بر مهر ـ بر شوهر می‌گردد، چنانچه سبب یکی شدن مجرای بول و حیض گردد و بنا بر احوط اگر موجب یکی شدن مجرای حیض و غائط شده باشد. حتّی به قول مشهور اگر قصد طلاق زن را هم نداشته باشد. ۳. ۲ - وجوب انفاق در افضای صغیره افضای صغیره موجب وجوب انفاق به زن تا زمانی که شوهر زنده است می‌شود، حتّی ـ به نظر مشهور ـ در صورت طلاق و ازدواج زن با مردی دیگر. همچنین سبب ثبوت نفقه‌ی زن بر مرد می‌شود اگر آمیزش منجر به یکی شدن مجرای بول و حیض شود و همین‌طور است بنا بر احوط در صورت یکی شدن مجرای حیض و غائط؛ پس تا زمانی که زن زنده است نفقه او بر عهده مرد است حتی اگر او را بعد از افضاء طلاق دهد و حتی اگر زن بعد از طلاق، ازدواج نماید. ۳. ۳ - حرمت ابدی آمیزش با زن بر شوهر افضای صغیره باعث حرمت ابدی آمیزش با زن بر شوهر بنابر فتوای مشهور می‌گردد؛ هرچند به نظر آنان، علقه زوجیّت بدین سبب از بین نمی‌رود. منبع: موسوعة الامام الخمینی (تحریرالوسیله)، ج۲، ص۲۵۹، کتاب النکاح، آداب العقد و النکاح، مساله۱۲ · العروة الوثقی ج۵، ص۵۰۴-۵۰۵ · فقه الصادق ج۲۱، ‌ص۳۰۹ · جواهر الکلام ج۲۹، ص۴۱۶

افضای نابالغ توسط اجنبی، موجب ضمان دیه کامل و نیز مهرالمثل در صورت اکراه وی و نیز بنابر قول برخی، ارش بکارت در صورت باکره بودن است. حرمت ابدی آمیزش در صورت ازدواج اجنبی با او در این فرض، اختلافی است. منبع: جواهر الکلام ج۴۳، ص۲۷۵ · جامع المقاصد ج۱۲، ‌ ص۳۳۴-۳۳۵

افضا از عیبهایی است که موجب ثبوت خیار فسخ نکاح برای مرد می‌شود. منبع: موسوعة الامام الخمینی (تحریرالوسیله)، ج۲، ص۳۱۵، کتاب النکاح، القول:فی العیوب الموجبة لخیار الفسخ و التدلیس

از موارد افضاء تنها یک مورد از احکام افضاء زن نابالغ مستثنا است و آن موردی است که مقاربت شوهر با همسر بالغ منجر به افضاء وی شود. در این فرض، زن بر شوهرش حرام نمی‌شود و دیه افضاء بر مرد واجب نمی‌گردد، البته احتیاط مستحب آن است که مرد تا زمانی که زن زنده است به او نفقه دهد؛ — برداشتِ خودکار (در دستِ بهبودی): اگر مقاربت شوهر با همسر بالغ منجر به افضاء وی شود، زن بر شوهرش حرام نمی‌شود و دیه افضاء بر مرد واجب نمی‌گردد، مگر اینکه عمدی و وحشیانه باشد. شاخه: کیفری

به‌هرحال چنانچه زن بالغ توسط مرد اجنبی افضاء شود یعنی مجرای بول و حیض او یکی شود، موجب دیه کامل یعنی نصف دیه مرد است اگر نزدیکی آنان بدون اجبار و با همکاری زن بوده باشد. همچنین است بنا بر احوط اگر افضاء به معنای یکی شدن مجرای حیض و غائط اتفاق بیفتد؛ و اگر مرد اجنبی زن غیر باکره را به زور و اجبار افضاء کند باید به زن، هم مهرالمثل پرداخت کند و هم دیه کامل و در زن باکره بنا بر احوط باید ارش بکارت نیز پرداخت کند. — برداشتِ خودکار (در دستِ بهبودی): چنانچه زن بالغ توسط مرد اجنبی افضاء شود، موجب دیه کامل (نصف دیه مرد) است، چه نزدیکی با رضایت زن باشد یا به زور و اجبار. در صورت اکراه، مهرالمثل و در زن باکره، ارش بکارت نیز باید پرداخت شود. شاخه: کیفری

امّا اگر افضا با انگشت یا چیزی دیگر تحقّق یابد، شوهر ضامن دیه کامل زن است. — برداشتِ خودکار (در دستِ بهبودی): اگر افضا با انگشت یا چیزی دیگر توسط شوهر تحقّق یابد، شوهر ضامن دیه کامل زن است. شاخه: کیفری

افضای صغیره موجب ثبوت دیه - علاوه بر مهر ـ بر شوهر می‌گردد، چنانچه سبب یکی شدن مجرای بول و حیض گردد و بنا بر احوط اگر موجب یکی شدن مجرای حیض و غائط شده باشد. ... افضای صغیره موجب وجوب انفاق به زن تا زمانی که شوهر زنده است می‌شود، حتّی ـ به نظر مشهور ـ در صورت طلاق و ازدواج زن با مردی دیگر. — برداشتِ خودکار (در دستِ بهبودی): افضای صغیره توسط شوهر موجب ثبوت دیه (علاوه بر مهر) و وجوب انفاق به زن تا زمانی که شوهر زنده است، می‌گردد، حتی اگر زن طلاق گرفته و با مرد دیگری ازدواج کرده باشد. شاخه: کیفری

افضای نابالغ توسط اجنبی، موجب ضمان دیه کامل و نیز مهرالمثل در صورت اکراه وی و نیز بنابر قول برخی، ارش بکارت در صورت باکره بودن است. — برداشتِ خودکار (در دستِ بهبودی): افضای نابالغ توسط اجنبی، موجب ضمان دیه کامل و نیز مهرالمثل در صورت اکراه وی و بنابر قول برخی، ارش بکارت در صورت باکره بودن است. شاخه: کیفری

افضا از عیبهایی است که موجب ثبوت خیار فسخ نکاح برای مرد می‌شود. — برداشتِ خودکار (در دستِ بهبودی): افضاء از عیب‌هایی است که موجب ثبوت خیار فسخ نکاح برای مرد می‌شود. شاخه: خانواده