نیازهای حقوقی › لوایح حقوقی › لوایح دفاعیه جلسه اول رسیدگی ماهیت
لایحه اعلام فسخ بیع به استناد خیار تأخیر ثمن
راهنمای استفاده از این نمونهمتن
- کاربرد
- برای اعلام یا اثبات فسخ معامله از سوی فروشنده، در صورت فراهم بودن شرایط خیار تأخیر ثمن، یا دفاع در برابر ادعای خریدار تنظیم میشود. نمونه را باید با سمت واقعی طرف در دعوا هماهنگ کرد.
- کجا داده میشود
- شعبه رسیدگیکننده به دعوای حقوقی، از طریق دفتر خدمات الکترونیک قضایی
- مدارکِ پیوست
- مبایعهنامه، رسیدهای پرداخت یا گواهی نبود پرداخت، مدارک تحویلنشدن مورد معامله، اظهارنامه یا پیامهای مرتبط
- نکاتِ تنظیم
- تاریخ معامله، سررسید و میزان ثمن پرداختنشده و وضعیت تحویل مورد معامله را دقیق بنویسید. تحقق شرایط قانونی خیار را بررسی کنید؛ از جمله نگذشتن سه روز از معامله و پرداختنشدن ثمن و تحویلنشدن مورد معامله در این مدت. تاریخ و نحوه اعلام فسخ را ذکر و دلیل ابلاغ آن را پیوست کنید.
- اشتباهاتِ رایج
- استناد به خیار تأخیر ثمن بدون بررسی اینکه مورد معامله تحویل شده یا ثمن پرداخت شده است معرفی خریدار بهعنوان دارنده این خیار، در حالی که اصل بر تعلق آن به فروشنده است
- مهلت
- خیار پس از گذشت سه روز با تحقق شرایط قانونی ایجاد میشود؛ مهلت جداگانهای برای اعمال آن ذکر نشود مگر با بررسی مورد خاص.
متنِ زیر هنوز بهوسیلهٔ کارشناس مرور و تأیید نشده است.
«نمونه لایحه دفاعیه خوانده/جلسه اول رسیدگی/ اعلام فسخ معامله با جواز خیاروتاخیرثمن»
موضوع: لایحه دفاعیه
خواهان: آقای / خانم................. با وکالت.................
خوانده: آقای / خانم................. با وکالت.................
خواسته: اعلام فسخ معامله با جواز خیار تأخیر ثمن
دلایل و منضمات دادخواست:
تاریخ رسیدگی: ساعت: کلاسه:
رییس محترم شعبه.... دادگاه حقوقی محاکم عمومی شهرستان................
سلام علیکم –
با احترام و تجویز حاصل از مدلول یک برگ وکالتنامه ملصق به تمبر مالیاتی و بوکالت از ناحیه خوانده دعوی اقای / خانم به در برابر دعوی خواهان مرقوم در صدر لایحه خاطر عالی را مستحضر می دارد خواسته مطروحه در مایتعلق بها اعتبار قانونی و شرعی را واجد نبوده و بالمال شایسته بطلان بدلایل ذیل است:
در محضر دادگاه و از باب تلمذ و در باب خیار تأخیر ثمن که خواهان با جواز آن مبادرت به فسخ معامله نموده مطالب ذیل تسوید میگردد:
1- مبیع عین خارجی یا در حکم آن باشد ۲- تادیه ثمن و تسلیم مبیع موجل نباشد ٣- تسلیم مبیع و ثمن هیچ کدام انجام نشده باشد ۴- باید سه روز از تاریخ بیع بگذرد و هنوز نه مبیع تسلیم شده و نه ثمن تادیه شده باشد.
1- مبیع عین خارجی و یا در حکم آن باشد: زیرا از یک سو در مبیع عین خارجی تملیک حاصل شده و خریدار مالک منافع مبیع است و اگر هم تلف شود از پرداختن ثمن معاف میشود و از سوی دیگر ضمان معاوضی بر عهده فروشنده باقی مانده است و او با تلف مبیع، نه تنها مال خود را از دست میدهد بلکه نما آت مبیع را نیز باید به خریدار بدهد. در حالی که در مال کلی به علت عدم تملیک ضمان معاوضی وجود ندارد. پس انصاف حکم می کند در چنین اوضاع خطرناکی فروشنده بتواند معامله را فسخ نماید. ۲- تادیه ثمن و تسلیم مبیع موجل نباشد:
الف: اگر تادیه ثمن موجل بود: فروشنده نمی تواند از حق حبس استفاده کند و در صورت عدم تحویل مبیع وی اجبار میشود. ب: اگر قسمتی از ثمن موجل وقسمتی از مبیع حال باشد و خریدار از پرداخت قسمت حال خودداری کند فروشنده نمی تواند از خیار تاخیر ثمن استفاده کند بلکه هردو اجبار به انجام تعهد میشوند.
(زیرا خیار تاخیر ثمن ویژه بیع حال است)
3- تسلیم مبیع و ثمن هیچ کدام تماما انجام نشده باشد :
زیرا تسلیم مبیع یا ثمن حق حبس دیگری را از بین میبرد و متخلف به ایفای تعهد اجبار میشود. و تسلیم قسمتی از مبیع یا ثمن خیار تاخیر ثمن را برای بایع ساقط نمی کند.
۴- باید سه روز از تاریخ بیع بگذرد و هنوز نه مبیع تسلیم شده و نه ثمن تادیه شده باشد:
پس از انقضای سه روز خیار برای بایع ثابت می شود و قبل از سه روز حقی برای بایع نیست.
سؤالی که در این قبیل دعاوی به ذهن مرتکز و متبادر میشود اینکه:
چنانچه سه روز از تاریخ انعقاد بیع بگذرد وخیار برای بایع ثابت شود ولی بایع از حق خیار خود استفاده نکند آیا با آماده نمود ثمن معامله توسط مشتری قبل از اعمال خیار توسط بایع خیار وی ساقط میشود؟
در این مورد اختلاف نظر بین دکترین حقوقی وجود دارد که بشرح ذیل است:
مرحوم دکتر امامی ودکتر شهیدی معتقدند خیار تاخیر ثمن پس از ثابت شدن ساقط نمیشود مگر با اجازه ذوالخیار (صاحب خیار) درنتیجه خیار بایع ساقط نمیشود.
آنان به اصل استصحاب استناد نموده اند و معتقدند بین یقین سابق (وجود خیار) وشک لاحق (عدم وجود خیار)، بقای آن را استصحاب می کنیم دکتر مرحوم کاتوزیان معتقد است:
با آماده کردن ثمن قبل از اعمال خیار توسط بایع خیار بایع ساقط میشود. ایشان معتقد است مبنای خیار تاخیر ثمن جلوگیری از تضرر بایع (قاعده لاضرر) میباشد و در جایی که مبنای ضرر ازبین رود دیگر توجیهی برای اعمال خیار و گسستن عقد وجود ندارد و نمیتوان خیار را بهانه گسستن پیمان قرار داد. افزون بر آن، در مورد اموال فاسد شدنی آغاز اعمال خیار از زمانی شروع میشود که اموال رو به فساد و یا نقصان میرود.
مثل سبزیجات، میوه ها و............... (خیار ما یفسد فی الیومه) (م ۴۰. ق.م)
مضافا اگر بایع بعد از 3 روز مطالبه ثمن را بنماید:
به منزله اسقاط خیار وی می باشد زیرا به منزله تعهد به بیع و یا التزام به بیع، به طور ضمنی اسقاط حق خیار خویش می باشد.
عالی جناب: مواردی که در حکم پرداخت است:
1- ضامن
۲- حواله
بر طبق ماده ۴۰۸ اگر مشتری برای ثمن ضامن بدهد و یا بایع ثمن را حواله دهد، بعد از تحقق حواله خیار تأخیر ساقط می شود. منظور از ضمان ضمان تضامنی نیست بلکه منظور ضمان نقل ذمه ای است. در نتیجه: با عنایت به تعرفه ضامن از سوی موکل (خیار تأخیری) وجود نداشته که خواهان محترم بتواند با جواز حاصل از آن معامله منعقده را فسخ نماید
بنائا به مراتب و معنونه در فوق:
رسیدگی و صدور حکم مقتضی تحت انتظار و مورد استدعاست.
باتشکروتجدیداحترام
وکیل خوانده
آرای مرتبط (8)
- غیابی یا حضوری بودن رای در مرحله تجدید نظر با وصف ابلاغ واقعی وقت رسیدگی به خوانده در دادگاه تجدید نظر
- خواندهی دعوای الزام به تنظیم سند رسمی ملک مشاع
- اثر معرفی داور توسط خوانده بر غیابی بودن حکم
- رعایت حق دفاع فرجام خوانده در مرحله فرجامی
- اثر درج اشتباه نام خوانده در دادخواست بدوی بر واخواهی
- خوانده در دعوای بر میت
- خوانده دعوی بطلان معامله صوری
- اثر فوت خوانده قبل از تقدیم دادخواست
