تعارض ادله
در فرهنگهای حقوقی
- فرهنگِ فارسی⇐انگلیسی
- conflict of evidence
جستجوی «تعارض ادله» در متنِ قوانین، آرا و نظریات
معنی و توضیح
ریشه و سیرِ واژه
- معنای اولیه
- تعارض در لغت به معنای یکدیگر را پیش آمدن، متعرض یکدیگر شدن و معارضه کردن با هم و معارضه به معنای در برابر دیگری پیش آمدن است. احمد بن علی بیهقی، تاج المصادر، ج۲، ص۸۵۳، چاپ هادی عالم زاده، تهران ۱۳۶۶ـ۱۳۷۵ ش. المنجد فی اللغة والاعلام، بیروت ۱۹۷۳ـ۱۹۸۲، چاپ افست تهران ۱۳۶۳ ش. المعجم الوسیط، تألیف ابراهیم انیس و دیگران، ذیل «عرض»، تهران: دفتر نشر فرهنگ اسلامی، ۱۳۶۷ ش. ابن فارس، ج۴، ص۲۷۲.
مفهوم
تعارض ادله به معنای تنافی و تقابل میان مدلول دو یا چند دلیل است، بهگونهای که پذیرش یکی مستلزم نفی دیگری باشد.
مفاهیمِ مجاور و مرزشان
- تعارض — بر خلاف تزاحم ــ که به نظر مشهور فقها تنافی موجود در آن به مرحله تحقق یافتنِ ( امتثالِ ) حکم شرعی باز میگردد ــ در تعارضِ ادله این تنافی، ناظر به مرحله تشریع است. محمدعلی کاظمی خراسانی، فوائدالاصول، ج۴، ص۷۰۴، تقریرات درس آیة اللّه نایینی، قم ۱۴۰۴ـ۱۴۰۹. محمدرضا مظفر، اصول الفقه، ج۲، ص۱۸۹، بیروت ۱۴۰۳/۱۹۸۳.
آلِکسا — حقوق، با نگاهِ هوش مصنوعی و الگوریتم
