تعزیر
جستجوی «تعزیر» در متنِ قوانین، آرا و نظریات
معنی و توضیح
الف) ابو الصلاح حلبی (د: تعزیر عبارت است از تادیب که خداوند به منظور بازداشتن تعزیر شونده و دیگر مکلفین، تعبدا آن را جعل نموده است.
روابطِ واژه
تعزیر
- هم‌معنی نزدیک
- مجازات قانونیِ غیرحدی
- نوعی از
- مجازات کیفری
- مبنا
- ارتکاب محرمات شرعی یا نقض مقررات حکومتی
- تعیین
- نوع، مقدار و کیفیت آن به موجب قانون و در محدودهٔ مقرر قضایی تعیین می‌شود
- انواع
- حبس، جزای نقدی، شلاق تعزیری، محرومیت از حقوق اجتماعی و مانند آن
- مفاهیم نزدیک
- درجه‌بندی مجازات، تخفیف، تعلیق
- مقابل
- حد
- هم‌خانواده
- تعزیری، تعزیرکننده، مجازات تعزیری
تعزیر
- هم‌معنی نزدیک
- مجازات قانونی غیرحدی
- نوعی از
- مجازات اصلی
- تعریف
- کیفرِ جرایمی که حد، قصاص یا دیه نیستند و به‌موجب قانون برای ارتکاب محرمات شرعی یا نقض مقررات حکومتی مقرر می‌شوند
- ویژگی
- نوع، میزان، کیفیت اجرا، تخفیف، تعلیق و سقوط آن تابع قانون است
- مفاهیم نزدیک
- حبس تعزیری، جزای نقدی، درجات تعزیر
- مقابل
- حد، قصاص و دیه
- هم‌خانواده
- تعزیر، تعزیری، تعزیرات. تعریف قانونی تعزیر در مادهٔ ۱۸ قانون مجازات اسلامی آمده است
نقشهٔ روابط
در روابطِ واژه‌های دیگر
حد (مفاهیم نزدیک) · حد (مقابل نسبی) · درجه‌بندی تعزیرات (مفاهیم نزدیک) · حد (مقابل) · قصاص (مقابل) · مجازات تعزیری (هم‌خانواده) · درجه‌بندی مجازات‌های تعزیری (مفاهیم نزدیک) · درجه‌بندی مجازات‌های تعزیری (هم‌خانواده) · شلاق تعزیری (مفاهیم نزدیک) · تکرار جرم تعزیری (هم‌خانواده) · توبه در تعزیرات (مفاهیم نزدیک) · توبه در تعزیرات (هم‌خانواده) · سرقت تعزیری (هم‌خانواده)
ریشه و سیرِ واژه
- معنای اولیه
- تعزیر از لحاظ ریشه‌شناسی از ماده‌ی «عزر» گرفته شده و در معنای «یاری و کمک» در برخی از زبان‌های سامی نیز کاربرد داشته است. در میان اهل لغت نیز معنای «یاری» معنای اصلی این ماده تلقی شده است. معنای «مداومت و التزام به یاری» و «تعظیم و توقیر» به خاطر رفتن ماده‌ی «عزر» به باب تفعیل حاصل شده است. در مرحله بعد، تعزیر با نزدیک شدن به معنای اصطلاحی خود نزد متشرّعه، معنای «تأدیب» به خود می‌گیرد که مقصود از آن، استفاده از اقداماتی برای دور ساختن فرد از بدی‌ها و یاری کردن وی با دور ساختنش از آسیب و ضرر است. وجود معنای «توهین و تحقیر» در واژه‌ی تعزیر به عنوان مجازات و همچنین قلمداد کردن «منع» به عنوان معنای اصلی تعزیر، فاقد هرگونه مبنای لغوی و ریشه‌شناسی می‌باشد. ماده‌ی «عزر» در قرآن کریم، در باب تفعیل
گونه‌ها
- تعزیر حکومتی — معیار: انواع تعزیر
مفاهیمِ مجاور و مرزشان
- تعزیر (قواعد فقه) — • انحصار و عدم انحصار تعزیر (قواعد فقه)
هم‌ارزها و هم‌خانواده‌ها
این‌ها در جستجو با هم گرفته می‌شوند (بینشان «یا»).
نام‌های دیگر
زیرمجموعه‌ها و اقسام
تعزیر تعلیقی · تعزیر تلفیقی · تعزیر در روایات · تعزیر در فتوا · تعزیر در نگاه لغت شناسان · تعزیر زناکاران · تعزیر مالی
مفهومِ کلی‌تر
مجازات‌های بازدارنده · انواع مجازات
مفاهیمِ مرتبط
تعریف
تعزیر در حقوق کیفری ایران عبارت از مجازاتی است مادون حد شرعی. به عبارت دیگر تعزیر کیفری است برای جرائمی غیر از آنهایی که در حقوق جزای اسلامی برایشان حد، قصاص و دیه در نظر گرفته شده‌است. تعزیر در شرع از حیث مقدار مشخص نیست و در فقه به کیفری گفته می‌شود که برخلاف حد، قانون‌گذار اندازه‌ای برای آن تعیین نکرده باشد و تعیین آن به صلاحدید قاضی می‌باشد (تعزیر باید کمتر از حد باشد). تعزیر در لغت به معنای تعظیم، تأدیب، نصرت و منع می‌باشد. ماده ۱۸ قانون مجازات اسلامی مقرر می‌دارد: تعزیر مجازاتی است که مشمول عنوان حد، قصاص یا دیه نیست و به موجب قانون در موارد ارتکاب محرمات شرعی یا نقض مقررات حکومتی تعیین و اعمال می‌گردد. نوع، مقدار، کیفیت اجراء و مقررات مربوط به تخفیف، تعلیق، سقوط و سایر احکام تعزیر به موجب قانون تعیین می‌شود.
منبع: ویکی‌پدیا — تعزیر (CC BY-SA 4.0)
آلِکسا — حقوق، با نگاهِ هوش مصنوعی و الگوریتم