حرز
جستجوی «حرز» در متنِ قوانین، آرا و نظریات
معنی و توضیح
روابطِ واژه
- هم‌معنی نزدیک
- محل نگهداری محفوظ مال
- نوعی از
- شرط سرقت حدی
- معنا
- مکان یا وضعیت متعارفی که مال برای حفظ از دستبرد در آن قرار داده می‌شود، مانند خانهٔ بسته، صندوق، گاوصندوق یا محل قفل‌شده، بسته به نوع مال و عرف
- اثر
- مال باید در حرز باشد تا یکی از شرایط سرقت حدی فراهم شود
- مفاهیم نزدیک
- هتک حرز، سرقت حدی، حفاظت متعارف
- مقابل
- مال رهاشده یا بدون حفاظت عرفی
- هم‌خانواده
- حرز، محرز، حفاظت
نقشهٔ روابط
در روابطِ واژه‌های دیگر
سرقت (مفاهیم نزدیک) · سرقت حدی (مفاهیم نزدیک) · هتک حرز (مفاهیم نزدیک) · هتک حرز (هم‌خانواده) · نصاب سرقت حدی (مفاهیم نزدیک)
ریشه و سیرِ واژه
- معنای اولیه
- کلمه حرز، به کسر حاء و سکون راء (جمع آن اَحْراز) در لغت حِرز یعنی جاى مطمئن، به عبارت دیگر به جایی می‌گویند که چنان محصور و محکم باشد که اگر کسی بدان وارد شود از گزندها و خطرها مصون بماند. خلیل بن احمد، کتاب‌العین، ذیل واژه، چاپ مهدی مخزومی و ابراهیم سامرائی، قم ۱۴۰۵. اسماعیل بن حماد جوهری، الصحاح: تاج‌اللغة و صحاح‌العربیة، ذیل واژه، چاپ احمد عبدالغفور عطار، بیروت (بی‌تا)، چاپ افست تهران ۱۳۶۸ش. ابن منظور، لسان‌العرب، ذیل واژه. محمد بن محمد زبیدی، تاج‌العروس من جواهرالقاموس، ذیل واژه، چاپ علی شیری، بیروت ۱۴۱۴/ ۱۹۹۴. حرز به این مفهوم ، به معناى محلّ امن و مطمئن جهت حفظ مال از دستبرد دیگران است؛ از این رو، هنگامى که چیزى را در جاى مطمئنى مى‌گذارند و بدین وسیله آن را از دستبرد دیگران محفوظ مى
مفاهیمِ مجاور و مرزشان
- تاهی و بلندی — حرزها از نظر کوتاهی و بلندی با هم تفاوت دارند. برخی، مانند حرزی به نام «حرز خدیجه»، از چند کلمه تجاوز نمی‌کنند، ابن طاووس، مهج‌الدعوات و منهج‌العبادات، ج۱، ص۱۷، قدم له و علق علیه حسین‌اعلمی، بیروت ۱۴۱۴/۱۹۹۴. محمدباقر بن محمدتقی مجلسی، بحارالانوار، ج ۹۱، ص۲۱۰، بیروت ۱۴۰۳/۱۹۸۳. محمدباقر بن محمدتقی مجلسی، بحارالانوار، ج ۹۱، ص۲۲۴، بیروت ۱۴۰۳/۱۹۸۳. اما برخی مرکّب از چند سطر و بعضی نیز چون حرز منسوب به امام سجاد علیه‌السلام ابن طاووس، مهج‌الدعوات و منهج‌العبادات، ج۱، ص۲۳ـ۲۸، قدم له و علق علیه ح
- تعویذ و دعا — درباره تفاوت حرز و تعویذ و دعا باید گفت این‌ها مفاهیمی متداخل‌اند و مرز آن‌ها با یکدیگر چندان مشخص نیست. در برخی از کتاب‌های حدیث حرزها و تعویذها در یک باب و یک ردیف جمع شده‌اند. کلینی، الکافی، ج۲، ص۵۶۸. محمدباقر بن محمدتقی مجلسی، بحارالانوار، ج۹۱، ص۱۹۳۴۰۶، بیروت ۱۴۰۳/۱۹۸۳. شماری از حرزها نیز ذیل عنوان «عوذات‌الائمة علیهم‌السلام للحفظ» (تعویذهای امامان برای حفظ خود از آسیب‌ها) فراهم آمده‌اند. محمدباقر بن محمدتقی مجلسی، بحارالانوار، ج۹۱، ص۱۹۲، بیروت ۱۴۰۳/۱۹۸۳. ابن طاووس دعای منسوب به امام جواد ع
مفاهیمِ مرتبط
ترکیب‌های ثبت‌شده
واژهٔ تنها گاهی چند معنا دارد؛ ترکیب است که معنای حقوقی را قطعی می‌کند.
آلِکسا — حقوق، با نگاهِ هوش مصنوعی و الگوریتم