نیابت
جستجوی «نیابت» در متنِ قوانین، آرا و نظریات
معنی و توضیح
نیابت: معرفی نیابت: نیابت عبارت است از اینکه کسی امر یا اموری را به جانشینی از دیگری انجام دهد.
در روابطِ واژه‌های دیگر
نمایندگی (هم‌خانواده) · عقد جایز (مفاهیم نزدیک) · جانشینی در دادرسی (هم‌خانواده) · وکالت (مفاهیم نزدیک) · وکیل (مفاهیم نزدیک) · موضوع وکالت (هم‌خانواده) · وکالت (هم‌معنی نزدیک)
مفاهیمِ مجاور و مرزشان
- وصایت — نیابت با وصایت نیز متفاوت و اعم از آن است. وصایت نوعی جعل ولایت برای وصی جهت تنفیذ وصیت و تصرفی از تصرفات در مال و یا تدبیر شانی از شئون فرزندان صغیر پس از مرگ وصیت کننده است ؛ لیکن قلمرو نیابت گسترده‌تر از آن است. نجفی، محمدحسن، جواهر الکلام، ج۲۸، ص۳۹۳–۳۹۴. بنابر تفاوت یاد شده میان نیابت و ولایت، ولایت نیابت محسوب نمی‌شود.
- ولایت — برخی در تفاوت نیابت با ولایت گفته‌اند: نایب فعل منوب عنه را به جا می‌آورد و تکلیف متوجه به او را امتثال می‌کند؛ لیکن ولی فعل خودش را در حق مولّی علیه به جا می‌آورد؛ از این رو، بیع مال مولّی علیه، فعل او نیست، بلکه فعل صادر از ولی محسوب می‌شود. کاشف‌الغطاء، احمد، مصباح الهدی، ج۱۰، ص۳۸۴.
- وکالت — تفاوت آن با وکالت ، اعم بودن قلمرو آن نسبت به وکالت است. علاوه بر آن، وکالت عقدی جایز است؛ لیکن نیابت می‌تواند در غیر قالب عقد باشد، مانند نیابت تبرّعی کسی در گزاردن نماز برای میت. نیابت بیشتر در عبادات و وکالت در معاملات کاربرد دارد.
نام‌های دیگر
زیرمجموعه‌ها و اقسام
مفهومِ کلی‌تر
مفاهیمِ مرتبط
وکیل · موکل · دادگاه · صلاحیت · تفویض اختیار
ترکیب‌های ثبت‌شده
واژهٔ تنها گاهی چند معنا دارد؛ ترکیب است که معنای حقوقی را قطعی می‌کند.
آلِکسا — حقوق، با نگاهِ هوش مصنوعی و الگوریتم