آیین‌نامه اجرایی قانون تکمیل و اجاره واحدهای مسکونی

در شهرهائی که اجرای قانون تکمیل و اجاره واحدهای مسکونی از طرف دولت اعلام می‌گردد شهرداریها مکلفند ظرف دو ماه صورت جامعی از کلیه واحدهای مسکونی ناتمام که عملیات ساختمانی آنها ب. ت. ب. پروانه ساختمانی به اتمام نرسیده و کار تکمیل ساختمان نیز متوقف مانده تهیه نمایند. در فهرستی که شهرداریها از این قبیل واحدهای مسکونی تهیه می کنند باید این موارد در فرمی که به وسیله وزارت کشور تهیه و در اختیار شهرداریها قرار می‌گیرد ذکر شود. «تاریخ معاینه ملک - مشخصات مامور معاینه کننده - محل دقیق وقوع ملک - نام مالک یا مالکین - شماره پروانه ساختمانی و تاریخ صدور آن و مدتی که در پروانه برای ساختمان پیش بینی شده است».

از نظر این آیین نامه، ساختمانی ناتمام تلقی می‌گردد که حداقل چهل درصد کار ساختمانی آن انجام شده باشد یا از نظر انطباق با مقررات شهرداری در وضعی قرار گرفته باشد که قابل صدور گواهی پایان کار نبوده و نیاز به تغییراتی داشته باشد و یا تکمیل نشده و عرفاً قابل بهره برداری نباشد.

از تاریخ اعلام دولت، شهرداری باید ظرف سه ماه براساس صورتهای تهیه شده طرح زمان بندی تکمیل ساختان‌های ناتمام را طبق فرم مشخصی که وزارت کشور تهیه و در اختیار شهرداریها قرار می دهد تهیه و برای اجرا به مالک ابلاغ نماید. طرح زمان بندی تکمیل ساختمان و سایر اوراق قانونی مربوط به اجرای قانون تکمیل و اجاره واحدهای مسکونی باید از طرف مامورین شهرداری به رویت مالک برسد و در صورت عدم دسترسی به وی با حضور یک نفر مامور انتظامی محل (شهربانی - ژاندارمری) به اقامتگاه قانونی وی و در صورت مشخص نبودن اقامتگاه قانونی مالک به واحد مسکونی مربوط الصاق شود.

شهرداری ها مکلفند طر ح زمان بندی تکمیل ساختان‌ها را همزمان با ارسال برای مالک به منظور اجرای ماده 3 قانون در چهار نسخه به وزارت کشور ارسال دارند. از طرف وزارت کشور نیز دو نسخه از این طرحها باید ظرف هفت روز به بازرسی شاهنشاهی فرستاده شود.

شهرداریها مکلفند با نشر آگهی در یک یا دو روزنامه کثیرالانتشار مرکز و یکی از روزنامه های محلی (نسبت به شهرهائی که به موجب ماده یک این قانون دولت اعلام می کند) از مالکین واحدهای مسکونی که عملیات ساختمانی آنها تمام شده و یا تخلیه شده باشند و آماده بهره برداری هستند دعوت نماید حداکثر ظرف مدت سه ماه از تاریخ اعلام دولت مشخصات و محل وقوع ملک و پلاک ثبتی و نشانی کامل ملک و اقامتگاه قانونی خود را طبق فرمهای مشخصی که از طرف شهرداری در اختیار آنان قرار می‌گیرد به شهرداری تسلیم و رسید دریافت نمایند.

پس از ابلاغ طرح زمان بندی تکمیل ساختمان ناتمام به مالک و یا الصاق به محل وقوع ملک - مالک و ی. ن. ق. وی مکلف است ظرف 14 روز نظر خود را در زمینه تکمیل ساختمان نفیاً و یا اثباتاً به طور کتبی به شهرداری اطلاع داده و رسید دریافت نماید.

در مورد خانه های خالی مشمول مقررات قانون تکمیل و اجاره واحدهای مسکونی نیز باید از طرف شهرداری به مالکین ابلاغ گردد که شهرداری خانه آنها را خالی تشخیص داده است. هرگاه به این نظر اعتراضی دارند باید ظرف یک هفته برای ارائه اسناد و مدارک خود در زمینه خالی نبودن واحد مسکونی به شهرداری مراجعه نمایند.

هرگاه در اجرای قانون تکمیل و اجاره واحدهای مسکونی بین شهرداری و اشخاص اختلاف ایجاد شود شهرداری مکلف است حداکثر ظرف 15 روز از تاریخ بروز اختلاف یا اعتراض مالک موضوع را در کمیسیون ماده 8 مطرح نماید و کمیسیون نیز باید حداکثر ظرف یک ماه رای خود را صادر کند مگر در مواردی که اخذ تصمیم خارج از حدود امکانات کمیسیون باشد که در این صورت راس مدت یک ماه کمیسیون باید عللی را که موجب تاخیر در اتخاذ تصمیم شده است در صورتجلسه انعکاس دهد.

در مواردی که شهرداری به قائم مقامی مالک مباشر تکمیل ساختمان ناتمام می‌شود باید تصرف ملک از طرف شهرداری از طریق تنظیم صورتمجلسی حاوی صورت وضعیت ملک و همچنین مصالح ساختمانی و لوازم تاسیساتی موجود در آن به امضای نمایندگان شهرداری و مالک و ی. ن. ق. او خواهد رسید انجام شود در صورتی که مالک ی. ن. ق. او با اعلام قبلی وقت حاضر نشود و یا از امضای صورت جلسه استنکاف نماید صورت جلسه تهیه شده از طرف نمایندگان شهرداری ملاک عمل خواهد بود. مالک می‌تواند در تمام مراحل اتمام ساختمان در محل ملک حضور یافته و ناظر اقدامات و عملیات شهرداری باشد و چنانچه پیشنهادی داشته باشد کتباً به شهرداری اعلام دارند.

مدت اجاره واحدهای مسکونی که به موجب مقررات قانون تکمیل و اجاره واحدهای مسکونی به اجاره داده می‌شود یک سال است.

پیمانکاران مجاز به شرکتها، موسسات و یا افرادی اطلاق می‌شود که صلاحیت آنها در مرکز به تایید کمیسیونی مرکب از نمایندگان وزارت مسکن و شهرسازی، سازمان برنامه و بودجه و شهرداری تهران و در شهرستانها به تایید نمایندگان استانداری - اداره کل مسکن و شهرسازی و شهرداری محل برسد. صلاحیت پیمانکارانی که در فهرست سازمان برنامه نامشان قید است نیاز به تایید کمیسیونهای فوق الذکر ندارد. فهرست پیمانکاران مشمول این ماده از طرف شهرداریها برای رسیدگی به کمیسیونهای مذکور فرستاده می‌شود.

در شهرهائی که از طرف دولت برای اجرای قانون تکمیل و اجاره واحدهای مسکونی اعلام می‌گردد شهرداریها مکلفند ظرف مدت یک ماه از تاریخ اعلام طی آگهی که در یک و یا دو روزنامه کثیرالانتشار مرکز و یکی از روزنامه های محلی انتشار می دهند از پیمانکاران و یا موسسات و یا افرادی که آمادگی دارند با شهرداری در زمینه تکمیل ساختمان های ناتمام همکاری کنند دعوت نمایند تا تمایل خود را ضمن شرح میزان آمادگی و امکانات، کتباً به شهرداری اعلام دارند.

شهرداریها باید حتی الامکان برای تکمیل واحدهای مسکونی ناتمام که مقدار بیشتری از کارهای ساختمانیآن انجام شده اولویت قائل شوند.

هرگاه بین شهرداری و مالک در مورد میزان اجاره بها توافق نشود حل اختلاف با کمیسیون ماده 8 م. ب. که به طرق مقتضی از جمله جلب نظر کارشناس نسبت به تعیین میزان مال الاجاره عادله اقدام خواهد نمود. مال الاجاره عادله برابر 8 تا 12 درصد قیمت عادله ملک (مورد اجاره) برای یک سال تمام است.

نمایندگان مسکن و شهرسازی که در کمیسیونهای ماده 8 شرکت می کنند باید از جهت تحصیلات و یا تجربه نسبت به امور ساختمانی دارای اطلاعات کافی باشند.

تعداد کمیسیونهای مذکور در ماده 8 قانون ب. ت. ب. حجم کار از طرف شهرداری تعیین می‌شود و جلسات کمیسیون با حضور تمام اعضاء رسمیت می یابد ولی تصمیمات با اکثریت سه رای معتبر خواهد بود و قابل اجراست. کمیسیونها در رسیدگی تابع تشریفات و مقررات خاصی نخواهند بود.

به اعضاء کمیسیون مذکور در ماده 8 حق الجلسه ای که میزان آن با پیشنهاد شهرداری به تصویب انجمن شهر خواهد رسید قابل پرداخت خواهد بود.

شهرداری باید هنگام اجاره دادن واحدهای مسکونی موضوع قانون تکمیل و اجاره واحدهای مسکونی حتی الامکان رعایت تجانس و شخصیت بین ساکنان و مستاجران واحد مسکونی را بنماید.

هرگاه در اماکن مشمول قانون تکمیل و اجاره واحدهای مسکونی اثاثیه ای متعلق به مالک و یا دیگران وجود داشته باشد، شهرداری با حضور نماینده دادستان از اثاثیه مذکور صورت برداری نموده و به طریقی که مقتضی بداند نسبت به تسلیم آن به مالک اقدام خواهد نمود.

هزینه هیا مذکور در ماده 4 و تبصره یک ماده 6 قانون علاوه بر هزینه تکمیل ساختمان عبارتست از هزینه تنظیم سند - کارشناسی نشر آگهی - بهره و کارمزد بانکی و سایر هزینه هائی که مالک قانوناً ملزم به پرداخت آن م. ب..

هرگاه مالک قبل از امضا و مبادله اجاره نامه واحد مسکونی ملک خود را راساً به نحو مقرر در قانون مورد بهره برداری قرارداد عملیات شهرداری نسبت به ملک مذکور متوقف خواهد شد. مورد مذکور در تبصره 2 ماده 6 قانون از شمول این ماده مستثنی است مگر اینکه قبل از بهره برداری مالک هزینه هائی را که شهرداری کرده پرداخت نموده و حساب خود را واریز نماید.

متقاضیان اجاره واحدهای مسکونی باید طبق فرم مشخصی که از طرف شهرداری در اختیار آنان قرار می‌گیرد مشخصات تقریبی واحد مسکونی مورد نیاز خود و تعداد عائله و حدود اجاره بهائی که قدرت پرداخت آن را دارند با ذکر نام و نشانی کامل خود با پست سفارشی به شهرداری ارسال دارند.

شهرداری مکلف است درخواستهای مذکور را به ترتیب وصول در دفتر مخصوصی ثبت و با رعایت اولویت، نسبت به اجاره دادن واحدهای مسکونی مشمول این قانون اقدام نماید.

شهرداری عملیات ساختمانی برای تکمیل واحدهای مسکونی را براساس مقررات خود به پیمانکار واگذار می‌نماید و آن را طبق نقشه ای که پروانه ساختمانی برای آن صادر شده است انجام داده و از نظر مصالح و مشخصات حد متعارف را به تشخیص خود رعایت خواهد نمود.

در مواردی که ورود به واحدهای مسکونی موضوع قانون تکمیل و اجاره واحدهای مسکونی برای مامورین شهرداری ضرورت داشته باشد و مالک به هر نحو مانع از ورود شود شهرداری می‌تواند برای ورود به این قبیل واحدهای مسکونی در هر مورد با کسب اجازه از دادستان شهرستان محل اقدام نماید.