صفحهٔ اول ›
قانون زمین شهری
قانون زمین شهری
ماده 1
بمنظور تنظیم و تنسیق امور مربوط به زمین و ازدیاد عرضه و تعدیل و تثبیت قیمت آن بعنوان یکی از عوامل عمده تولید و تامین رفاه عمومی و اجتماعی و ایجاد موجبات حفظ و بهره برداری هر چه صحیح تر و وسیع تر از اراضی و همچنین فراهم نمودن زمینه لازم جهت اجرای اصل 31 و نیل به اهداف مندرج در اصول 43 و 45 و 47 قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران برای تامین مسکن و تاسیسات عمومی مواد این قانون بتصویب میرسد و از تاریخ تصویب در سراسر کشور لازم الاجراء است.
ماده 2
اراضی شهری زمینهائی است که در محدوده قانونی و حریم استحفاظی شهرها و شهرکها قرار گرفته است.
ماده 3
اراضی موات شهری زمینهائی است که سابقه عمران و احیاء نداشته باشد. زمینهای مواتی که علیرغم مقررات قانون لغو مالکیت اراضی موات شهری بدون مجوز قانونی از تاریخ 5 /4 /1358 به بعد احیاء شده باشد همچنان در اختیار دولت میباشد.
ماده 4
اراضی بایر شهری زمینهائی است که سابقه عمران و احیاء داشته و بتدریج بحالت موات برگشته اعم از آنکه صاحب مشخصی داشته و یا نداشته باشد.
ماده 5
اراضی دایر زمینهائی است که آنرا احیاء و آباد نموده اند و در حال حاضر دایر و مورد بهره برداری مالک است زمینهای دایر مشمول این قانون صرفا اراضی کشاورزی یا آیش اعم از محصور یا غیرمحصور میباشد.
ماده 6
کلیه زمینهای موات شهری اعم از آنکه در اختیار اشخاص یا بنیادها و نهادهای انقلابی دولتی یا غیردولتی باشد در اختیار دولت جمهوری اسلامی است و اسناد و مدارک مالکیت گذشته ارزش قانونی ندارد. ادارات ثبت اسناد و املاک مکلفند به درخواست وزارت مسکن و شهرسازی اسناد آنها را بنام دولت صادر نمایند مگر آنکه از تاریخ 22 /11 /1357 توسط دولت واگذار شده باشد.
ماده 7
کسانی که طبق مدارک مالکیت، از زمینهای موات شهری در اختیار داشته اند مشروط بر آنکه از مزایای مواد 6 یا 8 قانون اراضی شهری مصوب 1360 استفاده نکرده و مسکن مناسبی نداشته باشند، طبق ضوابط مسکن و شهرسازی در سراسر کشور قطعه و یا قطعاتی جمعا معادل 1000 (هزار) مترمربع در اختیارشان گذاشته میشود تا در مهلت مناسبی که در آئیننامه تعیین خواهد شد عمران و احیاء کنند در صورت عدم عمران و احیاء بدون عذر موجه اجازه مذکور ساقط و زمین به دولت باز میگردد.
ماده 8
کلیه اراضی بایر شهری که صاحب مشخصی نداشته باشد در اختیار ولی فقیه میباشد.
ماده 9
وزارت مسکن و شهرسازی موظف است زمینهای مورد نیاز برای امر مسکن و خدمات عمومی را ضمن استفاده از کلیه اراضی موات و دولتی در شهرهایی که به پیوست این قانون به دلیل عدم تکاپوی اراضی مذکور در این شهرها ضرورت آن حتمی است به ترتیب از زمینهای بایر و دایر شهری تامین نماید.
مالکان اراضی بایر و دایر شهری اعم از اشخاص حقیقی یا حقوقی و بنیادها و نهادها و ارگانهای دولتی و غیر دولتی موظفند زمینهای مورد نیاز دولت یا شهرداریها را که موضوع این قانون است به منظورهای ذیل و با تقویم دولت به آنها (دولت و شهرداریها) بفروشند:
الف تفکیک و فروش توسط وزارت امور مسکن و شهرسازی به افراد واجدالشرایط دریافت زمین جهت مسکن و یا اجرای طرحهای ساختمان سازی مسکونی.
ب ایجاد تاسیسات عمومی و عمرانی و اداری و اجرای طرحهای مصوب شهری و عوض طرحهای شهری حسب مورد به وسیله وزارتخانه ها و شهرداریها و موسسات و شرکتهای دولتی و نهادها و موسساتی که شمول قانون بر آنها مستلزم ذکر نام است.
ج حفاظت از میراث فرهنگی کشور.
ماده 10
از تاریخ تصویب قانون اراضی شهری مصوب 1360 کلیه زمین های متعلق به وزارتخانه ها و نیروهای مسلح و موسسات دولتی و بانکها و سازمانهای وابسته به دولت و موسساتی که شمول حکم مستلزم ذکر نام است و کلیه بنیادها و نهادهای انقلابی در اختیار وزارت مسکن و شهرسازی قرار می گیرد.
ماده 11
وزارت مسکن و شهرسازی موظف است بر اساس سیاست عمومی کشور طبق آئیننامه اجرائی نسبت به آماده سازی یا عمران و واگذاری زمینهای خود مطابق طرحهای مصوب قانونی اقدام کند.
ماده 12
تشخیص عمران و احیاء و تاسیسات متناسب و تعیین نوع زمین دایر و تمیز بایر از موات بعهده وزارت مسکن و شهرسازی است این تشخیص قابل اعتراض در دادگاه صالحه میباشد.
ماده 13
هرگونه دخل و تصرف و تجاوز به اراضی شهری متعلق یا منتقل شده به دولت و شهرداریها و یا احداث هرگونه بنا بدون پروانه مجاز و یا هرگونه نقل و انتقال بموجب اسناد عادی یا رسمی و تفکیک و افراز اراضی مزبور و یا هرگونه عملی بر خلاف این قانون جرم شناخته میشود و با متجاوزین بر اساس تبصره 2 ماده 148 اصلاحی قانون «اصلاح و حذف موادی از قانون ثبت اسناد و املاک مصوب 1310 و اصلاحات بعدی آن» مصوب 31 /4 /1365 مجلس شورای اسلامی رفتار میشود.
ماده 14
تبدیل و تغییر کاربری، افراز و تقسیم و تفکیک باغات و اراضی کشاورزی و یا آیش (اراضی موضوع ماده 2 این قانون) با رعایت ضوابط و مقررات وزارت مسکن و شهرسازی و مواد این قانون بلااشکال است.
ماده 15
هر گونه تفکیک و تقسیم اراضی بایر جهت عمران و احداث بنا با رعایت ضوابط و مقررات وزارت مسکن و شهرسازی و مواد این قانون بلااشکال است.
ماده 16
هر یک از کارمندانی که در اجرای این قانون به تشخیص دادگاه صالح رعایت دقیق مقررات آن را ننموده و تخطی کرده باشند علاوه بر جبران خسارت وارده به دولت یا اشخاص و اعاده وضع، بر حسب مورد به انفصال موقت یا دائم از خدمات دولتی محکوم می گردند.
ماده 17
- وزارت مسکن و شهرسازی مامور اجرای این قانون میباشد و موظف است حداکثر ظرف مدت 3 ماه آئیننامه اجرائی مواد این قانون و نیز اساسنامه سازمان زمین شهری را تهیه و بتصویب هیات دولت برساند. شهرهای مشمول ضرورت 1 – تهران
32- ملایر 2 – اصفهان
33 - آبادان 3 – تبریز
34 - خرمشهر 4 – شیراز
35 - سوسنگرد 5 – اهواز
36 - بستان 6 – باختران
37 - هویزه 7 – رشت 38 – اسلام آباد 8 – اردبیل
39 - ایلام 9 – کرج 40 - مهران 10 – اراک
41 - دهلران 11 – قزوین 42 – قصر شیرین
12- اسلام شهر 43 – پل ذهاب
13- خرم آباد 44 – گیلانغرب 14 – بروجرد 45 – نفت شهر 15 – دزفول 46 – سومار
16- ساری
47 - بانه
17 - گرگان
48 - مریوان
18- نجف آباد
49 - سردشت 19 – آمل
50 - پیرانشهر
20- رجائی شهر
51 - نقده 21 – بابل
52 - اشنویه 22 – خوی
53 - بوکان
23- قائمشهر
54 - سقز 24 – بوشهر 55 – دیوان دره 25 – بهبهان
56 - کامیاران 26 – قرچک
57 - قروه 27 – مهاباد
58 - مریوان 28 – میاندوآب 59 – ایوان غرب 29 – ورامین
60 - شوش 30 – مهرشهر 31 – الیگودرز
قانون اخذ بهای خدمات انجام شده توسط وزارت راه و ترابری مصوب 1368/09/01قانون اراضی شهری مصوب 1360/12/27قانون الزام به ثبت رسمی معاملات اموال غیرمنقولقانون ایجاد شهرهای جدید مصوب 1380/10/16قانون تأسیس شورای عالی شهرسازی و معماری ایرانقانون تشویق احداث و عرضه واحدهای مسکونی استیجاری مصوب 1377/03/24قانون تشکیلات، وظایف و انتخابات شوراهای اسلامی کشور و انتخاب شهردارانقانون تعاریف محدوده و حریم شهر، روستا و شهرک و نحوه تعیین آنهاقانون تعیین تکلیف اراضی واگذاری دولت و نهادها مصوب 1370/12/15قانون تعیین وضعیت املاک واقع در طرحهای دولتی و شهرداریهاقانون تعیین وضعیت املاک واقع در طرحهای دولتی و شهرداریهاقانون تملک آپارتمانهاقانون جهش تولید مسکنقانون حفظ کاربری اراضی زراعی و باغهاقانون درآمد پایدار و هزینه شهرداریها و دهیاریها مصوب 1401/04/01قانون راجع به اجاره ماشین آلات و راهسازیقانون زمین شهریقانون ساماندهی و حمایت از تولید و عرضه مسکنقانون شهرداریقانون فهرست قوانین و احکام نامعتبر در حوزه شوراها و شهرداری ها مصوب 1400/11/10قانون معافیت حق کسب وپبشه پرداختی برای اجرای طرح نوسازی اطراف حرم مطهرآستان قدس رضوی ازمالیات بردرآمدقانون منع فروش و واگذاری اراضی فاقد کاربری مسکونی برای امر مسکن به شرکتهای تعاونی مسکن و سایر اشخاص حقیقی و حقوقی مصوب 1381/05/06قانون نحوه تقویم ابنیه، املاک و اراضی مورد نیاز شهرداریها مصوب 1370/08/28قانون نحوه واگذاری مالکیت و اداره امور شهرکهای صنعتی مصوب 1387/02/31قانون نوسازی و عمران شهریقانون پیشفروش ساختمانلایحه قانونی اصلاح تبصره ذیل ماده 18 قانون نوسازی و عمران شهریلایحه قانونی حفظ و گسترش فضای سبز در شهرها مصوب 1359/03/03لایحه قانونی نحوه خرید و تملک اراضی و املاک برای اجرای برنامه های عمومی، عمرانی و نظامی دولت مصوب 17/11/1358قانون احداث پروژه های عمرانی بخش راه و ترابری از طریق مشارکت بانک ها و سایر منابع مالی و پولی کشور مصوب 1366/08/24قانون تعیین تکلیف اراضی واگذاری دولت ها و نهادها و دامنه شمول آنقانون تغییر نام وزارت آبادانی و مسکن به وزارت مسکن و شهرسازی (و قوانین جایگزین)قانون ساماندهی بازار زمین مسکن و اجارهبها مصوب 1403/02/10قانون واگذاری مسئولیت امور مربوط به ترابری هوایی به سازمان هواپیمایی کشوری مصوب 1370/08/15قانون اصلاح قانون زمین شهری مصوب 1366/06/22 مجلس شورای اسلامیآییننامه اجرایی تبصره ماده (1) قانون درآمد پایدار و هزینه شهرداری ها و دهیاری هاآییننامه اجرایی تبصره ماده 8 قانون درآمد پایدار و هزینه شهرداری ها و دهیاری ها مصوب 1402/11/23آییننامه اجرایی تشکیلات،انتخابات داخلی و امور مالی شوراهای اسلامی شهرهاآییننامه اجرایی طرح اقدام ملی مسکنآییننامه اجرایی قانون الحاق موادی به قانون ساماندهی و حمایت از تولید و عرضه مسکن مصوب 1390/04/21آییننامه اجرایی قانون ایجاد شهرهای جدید مصوب 1382/05/15آییننامه اجرایی قانون تعیین حریم حفاظتی – امنیتی اماکن و تأسیسات کشور مصوب 1397/07/11آییننامه اجرایی قانون زمین شهریآییننامه اجرایی قانون نظام مهندسی و کنترل ساختمانآییننامه اجرایی ماده (5) قانون جهش تولید مسکن مصوب 1402/08/01آییننامه احداث وعرضه مسکن اجاره ایآییننامه استفاده از اراضی احداث بنا و تاسیسات در خارج از محدوده قانونی و حریم شهرهاآییننامه استفاده از اراضی، احداث بنا و تأسیسات در خارج از حریم شهرها و محدوده روستاها مصوب 1391/02/20آییننامه بازنگری شده جهت فروش، واگذاری و مشوقهای مربوط به ساماندهی مشاغل شهریآییننامه حمایت از تولید، دانش بنیان و اشتغال آفرین در حوزه راه و شهرسازی مصوب 1401/12/21آییننامه رفع موانع قراردادی در طرح های تملک دارایی های سرمایه ای مصوب 1403/04/30آییننامه شرایط متقاضیان اجاره واحدهای استیجاری مصوب 1378/07/28آییننامه مالی موضوع ماده (1) قانون درآمد پایدار و هزینه شهرداری ها و دهیاری هاآییننامه اجرایی قانون تملک آپارتمانها مصوب 1347/02/08آییننامه اجرایی قانون منع فروش و واگذاری اراضی فاقد کاربری مسکونی برای امر مسکن به شرکتهای تعاونیی مسکن و سایر اشخاص حقیقی و حقوقی مصوب 1383/03/10آییننامه اجرایی قانون نحوه ایجاد تسهیلات رفاهی برای کارکنان دولت مصوب 1367/01/28آییننامه اجرایی ماده یک قانون اصلاح لایحه قانونی حفظ و گسترش فضای سبز در شهرها مصوب 1388/04/20آییننامه استخدامی جدید کارکنان راه آهن دولتی ایرانآییننامه ماده یک قانون حفظ و گسترش فضای سبز و جلوگیری از قطع بی رویه درختآییننامه مقاوم سازی ساختانها در برابر زلزلهدستورالعمل تعیین مصادیق هزینه های قابل قبول مالیاتی طرح یا پروژه های عمرانی در راستای مفاد تبصره الحاقی به ماده (51) آییننامه اجرایی قانون احداث پروژه های عمرانی بخش راه و ترابریبخشنامه وزارت دادگستری راجع به نام های جدید برای معابر شهریآییننامه اجرایی تبصره (2) ماده (7) قانون حمایت از احیاء بهسازی و نوسازی بافت های فرسوده و ناکارآمد شهریآییننامه اجرایی شرایط احراز تصدی سمت شهردار با اصلاحات 1402/06/28بخشنامه خزانه داری کل در خصوص نحوه تفکیک و افراز اراضی و املاک دولتی در اجرای تبصره 2 ماده 101 اصلاحی قانون شهرداری ها مصوب سال 1390آییننامه تشویق مالکان واحدهای بافت فرسوده به مشارکت در نوسازی و طرحهای معاوضه کلید به کلید مصوب 1403/11/16دستورالعمل ماده 14 قانون زمین شهری در مورد محدوده شهر تهران (مصوب 1386/7/23)قانون اجازه واگذاری اراضی داخل شهرکها برای تامین اعتبارمربوط به تکمیل ساختانهای شهرکهای نیمه تمام دولتیقانون تعیین حریم حفاظتی ـ امنیتی اماکن و تأسیسات کشور 1393/05/19قانون راجع به واگذاری اراضی به طور عوض به مالکین اراضی متصرفی سیمان ریقانون نظام مهندس و کنترل ساختمان مصوب 1374/12/22آییننامه اجرایی ایجاد شهر کودک و نوجوان توسط بخش غیردولتی 1404/07/28آییننامه آرامستانهای کشور مصوب 1403/03/23آییننامه نحوه تأمین مصالح ساختمانی (فولاد و سیمان) برای طرح های مسکن حمایتی مصوب 1403/03/21آییننامه نحوه تامین مصالح ساختمانی (فولاد و سیمان) برای طرح های مسکن حمایتیبخشنامه بانک سپه در خصوص تسهیلات بهسازی و نوسازی مسکن روستایی موضوع ماده (4) قانون جهش تولید مسکن - سهمیه سال سومبخشنامه بانک مرکزی در خصوص تسهیلات بهسازی و نوسازی مسکن روستایی موضوع ماده 4 جهش تولید مسکنقانون احداث تونل مشترک شهری مصوب 1372/11/27قانون بلدیهقانون تشویق پس انداز مسکنلایحه قانونی تمدید مهلت مقرر در ماده 10 قانون نوسازی و عمران شهری مصوب 1347/09/07لایحه قانونی راجع به اجازه شناسائی و به اجاره دادن واحدهای مسکونی خالیلایحه قانونی راجع به ادامه عملیات شهرک تعاونی دانشگاه و تصاحب آن وسیله وزارت مسکن و شهرسازی [راه و شهرسازی]لایحه قانونی راجع به اسکان موقت ساکنین گودها و زاغه ها و افرادی که محل سکونتشان امن برای زندگی نیست در واحدهای مسکونی خالیلایحه قانونی راجع به اصلاح تبصره 2 ماده 96 قانون شهرداریلایحه قانونی راجع به رفع تجاوز و جبران خسارات وارده به املاک مصوب 1358/09/27لایحه قانونی راجعبه لغو برخی از مواد اصلاحی قانون شهرداری و اصلاح بند ب ماده 44آییننامه مالی شهرداریهاآییننامه اجرایی قانون تکمیل و اجاره واحدهای مسکونیآییننامه حق الجلسه اعضاءبخشنامه بانک مرکزی در خصوص تسهیلات مسکن موضوع قانون جهش تولید مسکن - سهمیه سال چهارمبخشنامه خزانه داری کل کشور در خصوص تحویل اراضی غیرمولد ریاست جمهوری به وزارت راه و شهرسازیقانون اصلاح ماده (20 مکرر) آییننامه مالی شهرداریهالایحه قانونی ادغام سازمان زمین به سازمان مسکنماده واحده قانون راجع به منع توقیف اموال منقول و غیرمنقول متعلق به شهرداریها - مصوب 1361/02/14قانون اجازه تصویب اساسنامه مرکز مطالعاتی و تحقیقاتی شهرسازی و معماریلایحه قانونی الغاء قانون تکمیل و اجاره واحدهای مسکونی مصوب تیر ماه 1356لایحه قانونی راجع به لغو مالکیت اراضی موات واقع بین محدوده بیست و پنج ساله قانونی شهر تهران و حریم استحفاظی آنلایحه قانونی راجع به واگذاری واحدهای مسکونی متعلق به شهرداری واقع در اراضی خزانه به درجه داران و افسران راهنمائی و رانندگی ما مور خدمت در شهرداری تهراندستورالعمل اجرایی قانون نحوه معاملات واحدهای مسکونی 1360/05/10قانون اصلاح قانون اصلاح مواد (1) و (33) آییننامه معاملات شهرداری تهران مصوب 1362قانون اصلاح مواد 1 و 33 آییننامه معاملات شهرداری تهرانقانون اجازه استقراض برای ساختمان سیل بند شهر تبریزقانون اجازه استقراض سیصد و پنجاه هزار ریال ببلدیه بندر گزقانون اجازه واگذاری چهار دستگاه ماشین دستی پشم ریسی موجوده در اداره صناعت به بلدیه تهرانآییننامه اجرایی بند «8» تبصره 8 قانون بودجه سال 1367
