صفحهٔ اول ›
کنترل نظارتی و حمع آوری
کنترل نظارتی و حمع آوری
کنترل نظارتی و حمع آوری
⚠ این متن با نرمافزار از روی تصویر خوانده شده و ممکن است خطا داشته باشد؛ برای استناد، اصلِ سند را ببینید.
فصل ۵
سامانه ۰ ۰
کنترل نظارتی و حمع آوری
اطلاعات (اسکادا)
-------- صفحهٔ بعد --------
-------- صفحهٔ بعد --------
فصل پنجم - سامانه کنترل نظارتی و جمعآوری اطلاعات (اسکادا) ۱۴۰۲/۰۵/۰۷ ۵
۱-۵- مقدمه
سامانههای اسکادا معمولا برای کنترل نقاط پراکنده بهشکل متمرکز با استفاده از جمعآوری اطلاعات و کنترل
نظارتی استفاده میشود. سامانههای کنترل توزیعشده (1۳5) معمولا جهت کنترل فرایندهای ساخت در یک منطقه
محلی, نظیر یک کارخانه با استفاده از کنترل نظارتی به کار گرفته میشوند؛ درحالی که ایستگاهها و نقاط میدانی اسکاداء
در یک محدوده جغرافیایی گسترده پخش هستند. ارتباطات 17۳8 و ۳1۳ معمولا با استفاده از فناوریهای شبکه محلی
(1.۸37) انجام میشوند. اما سامانههای اسکادا به طور خاص برای رفع چالشهای ار تباطی از راهدور (مانند تاخیر و از بین
رفتن دادهها توسط راههای مختلف ارتباطی) طراحی شدهاند.
با توجه به اینکه سامانههای اسکادا یکی از راهکارهای اساسی خودکارسازی سامانههای آبیاری بوده و در سطوح
مختلفی از پایش اطلاعات تا کنترل نیمهخودکار یا کاملا خودکار قابل اجرا است. در این فصل به بررسی و ارائه جزییات
بیشتری از این روش پرداخته میشود. سامانههای کنترل نظارتی و جمعآوری اطلاعات بر مبنای پایش و کنترل سازههای
قابل تنظیم در شبکههای آبیاری» از یک مکان مرکزی است که به آن ایستگاه اصلی کنترل یا مرکز کنترل گفته میشود.
پایش به معنای جمعآوری اطلاعات و دادهها از نقاط و ایستگاههای مختلف شبکه آبیاری و تعیین عملکرد کنترلی بر
اساس این اطلاعات است. اطلاعات میتوانند شامل تراز سطح آب در کانالها و مخازن. وضعیت گشودگی دریجههاء
آبدهی در مقاطع یا سازههای مورد نظرء وضعیت الکترویمپها و اطلاعات هشدار از هر یک از موقعیتهای راهدور باشند.
اطلاعات جمعآوریشده از کلیه نقاط و ایستگاهها به ایستگاه اصلی که مرکز ذخیره و نگهداری, آنالیز و تصمیمگیری بر
اساس اطلاعات دریافتی از نقاط است. ارسال میگردد. این اطلاعات باید به شکل مناسب و در زمان قابل قبول در اختیار
بهرهبردار قرارگیرد تا بتواند تصمیم کنترلی مناسب را گرفته و عملکرد لازم را انجام دهد. معمولا تصمیمات کنترلی در
ایستگاه اصلی ذخیره میشود. سپس این دستورات به نقاط و ایستگاههای راهدور ارسال میشود تا در ایستگاههای کنترل
با استفاده از شرایط واقعی نقاط. فرایندهای کنترلی لازم نظیر تنظیم سطح آب یا میزان گشودگی دریجهها یا شیرآلات
انجام شود.
سامانه اسکادا به تجهیزات مناسبی برای جمعآوری دادههاء مخابره آنها و سامانه کنترل, نیاز دارد. هر یک از
ایستگاههای راهدور نیاز به یک واحد پایانه راهدور دارد. این 8717ل دادهها را جمعآوری و به ایستگاه اصلی مخابره
مینماید؛ سپس فرایند کنترل هر یک از ایستگاههای راهدورء براساس اطلاعات جمعآوری شده و عملکرد کنترلی ارسالی
ما -۱
-------- صفحهٔ بعد --------
۱۳۸
333
مر کر
۵
است
سممر
۷ راهنمای بهرهگیری از سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری و زه
ی ضروری خواهد بود (شکل ۱-۵).
ارتباط خط تلفنٍ
یا خطوط انتقال
1 ی
مایکروویو
5
ماهواره
شکل ۱-۵- اجزای اصلی سامانه اسکادا
۷- سطوح کنترل در سامانه اسکادا
سامانه اسکادا در شبکه آبیاری علاوه بر پایش, ذخیره اطلاعات. نمایش دادههای مورد نیاز و ارزیابی عملکرد سیب
ل خودکار شبکه آبیاری را نیز دربر میگیرد. با توجه به این موضوع, میزان دخالت اپراتور بهرهبرداری قابل تع
. برخی عملیات روزمره و معمولی به صورت خودکار اجرا میشود و سطوح مختلف کنترل نظارتی خودکار
است. با افزایش سطح خودکارسازی در سامانه میزان مشارکت اپراتور در فرایند کنترل شبکه کاهش مییابد
دشی
سس
تگاه
ستم.
ریف
و به
-------- صفحهٔ بعد --------
فصل پنجم - سامانه کنترل نظارتی و جمعآوری اطلاعات (اسکادا/ ۱۴۰۲/۰۵/۰۷ ۳۹
۱-۲-۵- سطح اول در سامانه کنترل نظارتی خودکار, موقعیت یابی هدف
سطح اول در سامانه کنترل نظارتی خودکار «موقعیتیابی نقطه هدف "» نامیده میشود. در این روش به جای این که
برای هر حرکت سازه تنظیم. فرمانی محاسبه و ارسال شود اپراتور» مقداری از متغیر را به عنوان نقطه هدف مشخص
میکند و کنترلکننده به صورت خودکار با اعمال تغییر در وضعیت سازه تنظیم, هدف اپراتور را تامین مینماید. به طور
مثال اپراتور میتواند تراز آب بالادست یک دریجه را به عنوان نقطه هدف برای پایانه راهدور یک سازه تنظیم خاص تعریف
کند. در اینصورت واحد راهدور به صورت خودکارء فرمان لازم برای حرکت دریچه تنظیمکننده را بهمنظور رسیدن تراز آب
به نقطه هدف تعریفشده., محاسبه و اعمال مینماید که این عمل بدون دخالت اضافی اپراتور انجام خواهد گرفت.
کنترل متوالی " شبیه به کنترل موقعیتیابی نقطه هدف است. در روش کنترل زنجیرهای, اپراتور فرمان شروع زنجیره
کنترلی را صادر مینماید و عملیات زنجیرهای پشت سر هم اجرا خواهد شد. برای مثال فرمان روشن شدن یک دستگاه
الکتروپمپ در ایستگاه پمپاز شامل انتخاب الکتروپمپ. کنترل دما و فشار روغن, عملکرد شیرهای ورود و خروج و کنترل
۲-۲-۵- سطح دوم در سامانه کنترل نظارتی خودکار. تصمیمگیری منطقی
سطح دوم کنترل نظارتی. خودکارسازی با تصمیمگیری منطقی است. در این سطح سامانه کنترل, بهجای وارد کردن
نقاط هدف توسط اپراتورء نقاط هدف جدید به صورت خودکار محاسبه میشود. لازم به ذکر است که در این سطح کنترل
نظارتی» اپراتور به صورت متناوب تنظیمات کنترل خودکار را انجام میدهد و در حالت نرمال میتواند نقطه هدف را
مشخصکند و در مواقع اضطراری از کنترل دستی استفاده نماید. برای نمونه. در شبکههایی که از سامانه کنترل خودکار
با تصمیمگیری منطقی بهره میگیرند. مقدار جریان آب عبوری از یک سازه به عنوان مقدار هدف میتواند باشد. کنترل
جریان در سازه مورد نظرء با توجه به ابعاد سازه و شرایط هیدرولیکی کانال, اندکی پیچیده خواهد بود؛ چرا که باید
محاسبات نسبتا دقیقی با توجه به شرایط هیدرولیکی و اطلاعات جمعآوری شده صورتگیرد. جمعآوری دادههاء ارزیابی
تراز سطح آب در بالادست و پاییندست. موقعیت لبه پایینی دریچه و میزان گشودگی آن و ابعاد سازه در محاسبات
لحاظ میشود. جریان آب هدف. به عنوان پارامتر ورودی در الگوریتم کنترل است و کلیه متغیرها برای انجام محاسبات و
|- ۹501۳۵۱۱۱0
2- 500000 12۸[ 6-0۳۵1
-------- صفحهٔ بعد --------
۸۰ ۷ راهنمای بهرهگیری از سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری و زهکشی
کنترل جریان آب برای رسیدن به مقدار هدف. با انتخاب و راهاندازی پمپهاء کنترل سرعت پمپهای مجهز به کنترل
دور و کنترل شیرهای برقی صورت میگیرد.
در سامانههای تشریحشده. فرایند کنترل به صورت دستی فعال میشود و متصدی ایستگاه مرکزی. وظیفه نظارت بر
کل شبکه را دارد و کنترل سازههای تنظیم به صورت خودکار صورت میگیرد.
آب دلخواه منتهی شود. الگوریتم کنترلی و محاسبات آن طوری است که وضعیت هیدرولیک مجاری در شبکه آبیاری را
تحت نظر میگیرد. اپراتور با در نظر گرفتن شرا یط بهرهبرداری. نقطه هدف دلخواه مانند شدت جریان. عمق یا حجم هدف
را مشخص میکند. الگوریتم کنترل نیز که برای هر یک از واحدهای راهدور یا برای ایستگاه اصلی کنترل اجرا میشود با
استفاده از اطلاعات جمعآوری شده از شبکه. فرایند کنترل را انجام میدهد. دراین سطح از کنترل, در شرایط اضطراری
اپراتور قادر به تغییر" سامانه کنترل از حالت خودکار به حالت دستی است.
سطح سوم سامانه کنترل نظارتی عبارت است از کنترل توسط رایانه". در روش کنترل رایانهای» شبکه آبیاری
موردنظر با استفاده از نرمافزارهای رایانهای خاص که در ایستگاه اصلی نصب میشود. مدیریت و بهرهبرداری میگردد. این
برنامههای رایانهای با استفاده از اطلاعات و دادههای لحظهای جمعآوریشده از کل شبکه آبیاری» مدلهای
هیدرودینامیک و با بهرهگیری از سوابق بهرهبرداری ثبتشده. عمل میکنند. این سطح از کنترل اغلب برای بهرهبرداری
قابلیت تولید انرژی برقابی دارند و نیازهای کشاورزی و شرب نیز همزمان تاأمین میشود. با توجه به پیچیدگی
بهرهبرداری. برای مدیریت مناسب شبکه. بهتر است از سطح کنترل رایانهای استفاده شود. با استفاده از این سامانه.
استفاده از مدلهای بهینهسازی فرایند بهرهبرداری و بهبود عملکرد اقتصادی و ... امکان پذیر است.
0 - ]1
0-0۵1 111۳0160 -۵۳ 00 -
2
-------- صفحهٔ بعد --------
فصل پنجم - سامانه کنترل نظارتی و جمعآوری اطلاعات (اسکادا/ ۱۴۰۲/۰۵/۰۷ ۸
۳-۵- اجزای سامانه اسکادا
- واحد پایانه راهدور (ت871)
ایستگاههای راهدور سامانه اسکادا طراحی شدهاست. واحدهای []187. تجهیزات میدانی محسوب میشوند که اغلب مجهز
اوقات ۳1۴ها بهعنوان دستگاه میدانی استفاده شده و همانند []#۳ها بهکار گرفته میشوند. در این حالت ۳1-۴ را اغلب
یک []7 مینامند.
- کنترلگر منطقی برنامه پذیر ,۳1])
دستگاه ۳1 یک رایانه صنعتی کوچک است که قابلیت کنترل فرایندهای پیچیده را دارد و به طور قابل توجهی در
سامانههای 52۸17۸ و 1۳5 استفاده میشوند. دیگر کنترلگرهای میدانی. کنترلگرهای فرایندی! و نها هستند؛
آنها کنترل مشابه ]۴ را ارائه میدهند اما برای برنامههای کنترل خاص طراحی شدهاند. در محیط اسکادا از ۳1۳ها
معمولا به عنوان تجهیزات میدانی استفاده میشود. زیرا نسبت به لا7اهای تک منظوره, اقتصادیترء انعطاف پذیرتر و
چندمنظوره و قابل تنظیم هستند.
چنانچه ذکرشد. برای خودکارنمودن بهرهبرداری شبکه آبیاری» ممکن است از تجهیزات کنترل خودکار محلی (۳]۴)
پا تجهیزات سامانه کنترل نظارتی (711) استفاده نمود. تجهیزات کنترل خودکار محلی, شامل عملگر و کنترلگر یک
سازه تنظیم.ء سامانه مخابراتی و پایش راهدور و برخی از حسگرهای اندازهگیری در شبکه آبیاری است. تجهیزات خودکار
محلی باید به صورت متناوب توسط اپراتورهای بهرهبرداری نظارت شود تا وضعیت تجهیزات و عملکرد مناسب آنها
ارزیابیگردد. خراییهای به وجود آمده با استفاده از سامانه هشدار گزارش میشود و این اطلاعات به وسیله متصدی
ایستگاه اصلی (در مرکز کنترل) به اپراتورهای بهرهبرداری شبکه آبیاری جهت اقدام ارسال میگردد.
کنترلکننده محلی خودکار در شبکههای آبیاری معمولا شامل اجزا و تجهیزات زیر است:
* ریزپردازنده
[- ۳۳۵ ن0۸٩ )001۳0[ [|
-------- صفحهٔ بعد --------
۲ ۷ راهنمای بهرهگیری از سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری و زهکشی
* تجهیزات مورد نیاز برای ورودی- خروجیهای آنالوگ و دیجیتال
* بستر مخابراتی برای ارتباط با مرکز کنترل و انتقال اطلاعات
* الگوریتمهای کنترل سازه مورد نظر
۰ تجهیزات رابط برای کنترل دستی (11۸41)
* نرمافزار سامانه عامل
* لوازم ارتقا سامانههای سختافزاری و نرمافزاری
کنترلگر محلی خودکار به راحتی قابل برنامهریزی بوده و با استفاده از الگوریتمهای مناسب میتوان سازه مورد نظر در
شبکه آبیاری را کنترل کند. تعامل با کنترلگرهای منطقی برنامهپذیر (۳16) و حسگرهای ورودی/خروجی از طریق رابط
انسان - ماشین (11/1) برقرار میشود تا اطلاعات را دریافت و برای مشاهده کاربر نمایشدهد. صفحه نمایش ]1101 را
میتوان بسته به نوع آنها برای اعمال سادهای مانند پایش و ردیابی» یا برای انجام عملیات پیچیدهترء مانند خاموشکردن
ماشینها یا افزایش سرعت و غیره» بهکار برد. سامانه عامل نرمافزاری, معمولا در حافظهی /۱0۸ میکرورایانه که فقط قابل
خواندن است ذخیرهسازی میشود. این حافظه دائمی است و فقط به صورت الکتریکی یا با استفاده از نور ماورا بنفش قابل
پاک شدن است. محتویات این حافظه در زمان قطع برق یا خاموش شدن میکرورایانه از بین نمیرود. اطلاعاتی نظیر تراز
سطوح آب. موقعیت و بازشدگی دریچهها. عملکرد سامانه کنترل, نقاط و متغیرهای هدف و زمان وقوع سیگنالها در حافظه
قابل دسترسی موقت (/1۳۸۸) ذخیره میگردد. بیشتر اوقات دادههای داخل حافظه موقت در زمان قطع برق با استفاده از
5 در حافظه ایایپیرام " ذخیرهسازی میشود. این حافظه به صورت دینامیک فعال بوده و بنابر نیاز میتواند محتویات
آن توسط الگوریتم سامانه کنترل تغییر یابد. تجهیزات کنترل خودکار محلی جهت محافظت در مقابل اثرات محیطی و
میدانی, باید در داخل تابلوهای ضد آب یا کابینتهای فایبرگلاس نصب گردد.
چنانچه این تجهیزات توسط بستر مخابراتی مناسب که تجهیزات آن امکان برقراری ارتباط دوطرفه را فراهم میکند به
صورت کنترل نظارتی مورد استفاده قرار گیرد. کنترلکننده خودکار محلی, بهعنوان واحد پایانه راهدور ([111) تلقی
میشود. بنابراین واحد راهدور شامل یک میکروکنترولر با قابلیتهای کنترلکننده خودکار محلی است که دارای تجهیزات و
رابط مخابراتی است. واحد راهدور, اطلاعات اندازهگیری شده توسط حسگرها را دریافت نموده و دستورات ارسالی ایستگاه
۷( 01۷ ۲۵۵0 -1
(/۳2۳۲۹0(۸) (/۳۳۳۲۹0(۸) 10 ۵۵-00 ع[ط۵ ۳۳۵۵۲۵ عاطام۵۹ ۳ راله ۳ -2
-------- صفحهٔ بعد --------
فصل پنجم - سامانه کنترل نظارتی و جمعآوری اطلاعات (اسکادا) ۱۴۰۲/۰۵/۰۷ ۸۳
اصلی را پردازش و سپس فرمان لازم را به سازهها و ابزارهای قابل تنظیم صادر مینماید (چرخه کنترل). واحد راهدور
همجنین پایش تجهیزات و سازههای تنظیم را انجامداده و اطلاعات مذکور را بهصورت خودکار روی سازه مرتبط انجام
میدهد. تمامی اطلاعات مربوط به این عمل کنترل, به وسیله متصدی مستقر در ایستگاه اصلی نیز مشاهده میگردد.
- حسگرها
سامانههای کنترل خودکار شبکههای آبیاری با استفاده از حسگرهاء اطلاعات مربوط به متغیرهای آب (پارامترهای
کنترل) و پایش شبکه را کسب میکنند. این حسگرها در نقاط مختلف شبکه آبیاری تحت کنترل روی تجهیزات مربوط
به سازههای تنظیم. دریجهها و ایستگاههای پمپاژ و سایر ساختارهای شبکه قرار دارند. حس گرها از لحاظ نحوه کار کرد و
۹ دقت!
ه قابل اعتماد بودن "
* تعداد پیکسلهای قابل نمایش روی صفحه نمایش "
ه قابلیت تکرار"
* نیازهای واسنجی
٩ دامنه درجه حرارت
قابلیت بهرهبرداری و نگهداری
* در دسترس بودن
هزینهها
موفقیت خودکارسازی در شبکههای آبیاری به عملکرد حسگرهاء نحوه و دقت اطلاعات جمعآوری شده از طریق آنها
بستگی دارد. حسگرها با اندازهگیری و ارسال اطلاعات نادرست. باعث کارکرد نامطلوب سامانه کنترل خودکار میشوند.
یکی از راهکارهای جلوگیری از عملکرد نامطلوب سامانه کنترل, ارزیابی و تعیین میزان خطای حسگرها در شرایط خاص و
در نقاط بحرانی بهرهبرداری از شبکه آبیاری. نظیر شرایط حداقل و حداکثر آبدهی طراحی در کانال, است.
۱-0۷
2-1
0 3
1۵00210111 -4
-------- صفحهٔ بعد --------
۸۴ 0۷ راهنمای بهرهگیری از سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری و زهکشی
حسگرها با توجه به نوع خروجی آنها به دو دسته آنالوگ و دیجیتال طبقهبندی میشوند. اگر خروجی حسگرء به
صورت ولتاژه جریان (آمپر) یا فرکانس باشد. حسگر از نوع آنالوگ و اگر خروجی حسگر به صورت اعداد دوتایی (۰ و۱)
یا پالسهای جریان مستقیم باشد. حسگر از نوع دیجیتال خواهد بود.
حسگرهای دیجیتال دارای دقت بالاتر و حساسیت کمتر نسبت به خطاهای الکتریکی ایجاد شده در آنها هستند.
چرا که خروجی آنها به شکل اعداد ۲ تایی (۰ و۱) بوده و بهسادگی قابل تبدیل به واحدهای متداول برای تعیین
وضعیت تجهیزات کنترل خودکار و مقادیر اندازه گیریشده در حسگر است. اگر در کنترل کننده از ریزپردازندهها استفاده
شود. تبدیل خروجی حسگر به واحدهای مورد نظرء فرایند سادهای است که نیاز به مدارهای واسط هم ندارد. ذکر این
نکته نیز ضروری است که حسگرهای دیجیتال نسبت به حسگرهای آنالوگ هزینه کمتری داشته و به آسانی قابل
نگهداری و تعمیر هستند. همچنین فرایند واسنجی (کالیبرهکردن) آنها سادهتر است. حسگرهایی که سیگنال خروجی
آنها از نوع سیگنال آنالوگ الکتریکی است. قبل از اینکه به کنترلگر برسند. در معرض خطر تداخل امواج و تضعیف
سیگنال قرار دارند. اگر کنترلگر از نوع ریزپردازنده باشد. سیگنال آنالوگ ابتدا به سیگنال دیجیتال تبدیل میشود؛ این
تبدیل در داخل ]۳ یا 8717 انجام میشود.
حسگرهای هوشمند؛ دارای قابلیت رایانهای هستند. معمولا آنها از طریق پروتکلهای استانداردی ارتباط برقرار
میکنند و میتوانند آدرسپذیر باشند. حسگرهای هوشمند چندمنظوره با استفاده از همان پروتکل ممکن است با
پیکربندی چندتایی مانند باس یا ستاره به ۳12 متصل شوند. این قابلیت میتواند در هنگام درنظرگرفتن حسگرهای
کمکی مفید باشد. علاوه بر این حسگرهای هوشمند میتوانند مقادیر خروجی را محاسبه کنند و همچنین چندین
متغیر مختلف را از یک حسگر اندازهگیری و ارسال کنند. برای مثال, برخی از عمقسنجهاء دما را نیز اندازهگیری
میکنند. برای ارائه این اطلاعات اضافی به روشی آنالوگ. نیاز به خروجی اضافی برای اتصال با سیم بین حسگر و ۳1۴
و همچنین به ورودی آنالوگ اضافی در ]۳ نیاز است اما یک عمقسنج دیجیتال میتواند دادههای عمق و دما را در یک
مرحله به ۳1۴ ارسال کند.
حسگرهای هوشمند باعث افزایش انعطاف پذیری شده و میتوانند مراحل نصب را آسانکنند. برای مثال یک آبگیر در
۰ متری بالادست از یک سازه تنظیم مجهز به ]۳ را در نظر بگیرید. استفاده از اندازهگیر آنالوگ در این حالت
نیازمند یک ]۳ و مودم رادیویی اختصاصی, یا برای انتقال کابل به یک ۳1۳ نزدیک نیازمند حفر ترانشه و لولهگذاری
است. یک جریانسنج هوشمند تغذیهشونده با انرژی خورشیدی میتواند به طور نامحسوس نصبشود و مستقیم از طریق
یک ارتباط رادیویی به زیرساختهای ارتباطات اسکادا وصلشود و اطلاعات بیشتری مانند حجم کل آب را در اختیار
۱۰ 507
-------- صفحهٔ بعد --------
فصل پنجم - سامانه کنترل نظارتی و جمعآوری اطلاعات (اسکادا) ۱۴۰۲/۰۵/۰۷ ۸۵
سامانه اسکادا قرار دهد. اگرجه اتصال حسگرهای هوشمند به ل۳]6 برای کنترلهای محلی دارای مزیتهایی است. یک
کنترلگر جریان. ممکن است نیاز به دفعات بیشتری از اندازهگیری. نسبت به دفعاتی که واحد مرکزی بهروز میشود.
اطلاعات جریان از طریق ایستگاه راهدور به واحد مرکزی به دفعات لازم برای نظارت اپراتور ارسال میشود.
- خروجیها و عملگرها
خروجیهای ۳12 مشابه خروجی حسگرها است و استفاده از خروجیهای آنالوگ محدودیتهایی دارد. چرا که
(۷۳۵) برای پمپهاء تنها دستگاههای معدودی که درحال حاضر در شبکه آبیاری استفاده میشوند از چنین
خروجیهایی استفاده میکنند.
اکثر عملگرها مستقیم توسط خروجیهای گسسته فعال میشوند. برخی از لوازم الکترونیکی ۳12 قادر به تغییر
ولتاژهای ت۸6 بالا هستند. اما جریان باید محدود باشد. سایر ن]ا۲آها فقط به خروجیهای 6( پایینتر محدود میشوند.
در این حالت. هنگام تعویض بارهای ولتاژ و ن)۸ بیشترء به رله نیاز است.
مخصوص به خود را دارند که موقعیتسنجی سازه تنظیم را براساس اطلاعات ارسالشده از ل۳]6 اولیه در واحد راهدور
محاسبه میکنند. به طور عمومیتر به این حسگرها و عملگرهای هوشمند. دستگاههای الکترونیکی هوشمند (۳0])
۲-۳-۵- ایستگاه اصلی
سامانه کنترلی نظارتی شامل مرکز اسکادا (ایستگاه اصلی "). واحدهای راهدور به عنوان نقاط کنترل پراکنده در سطح
بزرگترء ایستگاه اصلی میتواند مجموعهای از کنسولهای اپراتوری شبکه شده باشد که در تعامل با سرورهای مستقل
پایگاه دادهها و مراکز ارتباطی چندگانه هستند. صرفنظر از مقیاس ایستگاه اصلی, معمولا برخی از مولفههای اساسی
برای کلیه پیادهسازیها مشترک است. تجهیزات ایستگاه اصلی شامل موارد زیر است:
|- 16111061 ۳10۵] 65
2- ]۵816۴۳
-------- صفحهٔ بعد --------
۸۶ ۷ راهنمای بهرهگیری از سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری و زهکشی
- رابط انسان-ماشین (11۸/1)
- میزکار اپراتور
- پایگاه دادهها
- بانک اطلاعات سوابق و بایگانی
- زیرساختهای امنیتی و برق
- نرمافزارهای مورد نیاز
۱-۲-۳-۵ رابط انسان-ماشین
رابط انسان-ماشین (118/1) جزو اصلی مرکز اسکادا است. رابط انسان-ماشین. سختافزار و نرمافزاری است که
اپراتورها را قادر میسازد بر شرایط یک فرایند تحتکنترل, نظارتکرده و تنظیمات کنترلی را بهمنظور تغییر اهداف
کنترلی اصلاح نموده و عملیات کنترل خودکار را در شرایط اضطراری تحتالشعاع قرار دهد. سه مولفه اصلی آ/۲18] وجود
دارد: ارتباطات. بانک اطلاعاتی و میزکار اپراتور. هر سه ممکناست در یک دستگاه واحد گنجانده شوند یا در بین چندین
ماشین یا حتی چندین مرکز توزیع شوند. مولفههای اضافی شامل مولفههایی برای هشدارء پایگاه دادههای سوابق, تولید
گزارش و امنیت است.
راه ارتباطی 11811؛ مولفه ارتباطات 11811 مربوط به لایه کاربرد (لایه هفت) مدل ارتباطات 051 است که در بخش
۴-۱۳۴- مورد بحث قرار گرفت. اکثر رابطهای 11811 امکان استفاده از انواع درایورهای ارتباطی پروتکلهایی که به شکل
مستقل اجرا میشوند را فراهم میکند. این درایورها دارای رابطهای کاربری هستند که به تکنسینها اجازه میدهد تا
شکل و آرایش نمایش اطلاعات واحدهای راهدور را پیکربندی کند. این پیکربندی به طور معمول نیاز به یک کپی از
مستندات ۳1۳ دارد تا واحد اصلی, آدرسدهی مناسب اطلاعات ]۳ را بداند. اگر این اطلاعات در مرکز با نسخه اصلی
ما مطابقت نداشته باشد. دادهها یا جابهجا میشوند (برای نمونه» موقعیتهای دریجه به عنوان تراز سطح آب تفسیر
میشوند) یا نقشه به دلیل قالببندی نادرست خراب میشود (برای مثال, تبدیل مقدار ممیز به اعداد صحیح).
استانداردسازی این نسخهبرداری از سیاهه کنترل و همچنین نامگذاری معین برای واحدهای راهدور و مولفه دادهها
انتقالی میتواند به توسعه مولفه ارتباطات 11311 و سهولت عیبیابی در مشکلات ارتباطاتی سرعت بخشد.
۲-۲-۳-۵- میزکار اپراتور
میزکار اپراتور اولین و پایهایترین راه ارتباطی اپراتور با سامانه است (شکل ۲-۵). میزکارء معمولا یک سری از
مجموعه ابزارهای اصلی برای ترسیم و یادداشتگذاری, بهعلاوه مجموعههای کنترلی از پیشتعریفشده. مانند کلیدهاء
-------- صفحهٔ بعد --------
فصل پنجم - سامانه کنترل نظارتی و جمعآوری اطلاعات (اسکادا) ۱۴۰۲/۰۵/۰۷ ۸۷
نمایشگرهای عددی و نمودارهای تغییرات روند فرایند را نشان میدهند. به طورکلی, 118/11 قابلیت شخصیسازی این
کنترلها را از طریق برنامهنویسی فراهم میکند. اپراتورها باید با عملکرد سامانه در شرایط کاری معمول روزانه و در
سطوح مختلف بحرانی راحتبوده و تسلط داشتهباشند. بهتر است هنگام طراحی موارد قابل نمایش در این نمایش گرها با
اپراتورهای سامانه مشورت شود.
درحالی که تمرکز اصلی یک ایراتور بر مدیریت سامانه اسکادا است. در بیشتر محیطهای اداری, اپراتور علاوه بر
پاسخدادن به ایمیلها و انجام سایر کارهای روزمره» فعالیتهای مدیریتی دیگری را نیز اجرا میکند. برای همین استفاده
از کارتهای گرافیکی و آداپتورهای ویدیویی دارای چندخروجی, امکان استفاده از چندین نمایشگر در کنار هم را برای
یک میزکاری اپراتور مهیا میکند (شکل ۲-۵). افزایش فضای قابل نمایش به این روش به اپراتور اجازه میدهد تا
همزمان سامانه اسکادا و سایر نرمافزارهای اداری را بدون نیاز به جابهجایی از یک رایانه به رایانه دیگر یا تغییر پنجرههای
افزون بر امکان استفاده از چند نمایشگرء 1۸11 ها به طورمعمول از چندین کنسول کاربری به طور همزمان پشتیبانی
میکنند. به این ترتیب چند اپراتور میتوانند همزمان به پایگاه دادهها و درایورهای ارتباطی دسترسی داشتهباشند و از
این طریق همزمان سامانه را کنترل کنند. به این ترتیب. امکان اتصال و دسترسی به سامانه از خارج از ایستگاه مرکزی
ایستگاه مرکزی مستقر نباشد. این دسترسی راهدورء اپراتور آمادهباش را قادر میسازد تا از طریق اینترنت یا حتی خط
ارتباطی تلفن همراه از خانه بر شرایط اضطراری نظارت کند و پاسخ مناسب دهد. در این حالت سطح دسترسی کامل
کنترلی به سامانه امکانپذیر است. در مثال دیگرء مدیری را در نظر بگیرید که خارج از ایستگاه مرکزی و در منطقه
بخواهد وضعیت سامانه را بررسی کند. در این مورد فقط به سطح دسترسی مشاهدهای از سامانه نیاز است. این سطوح
دسترسی را میتوان از طریق تنظیمات ]۲18 یا از طریق مدیریت شبکه رایانهای در ایستگاه مرکزی تنظیم کرد.
شکل ۲-۵- یک نمونه از ایستگاه مرکزی اسکادا و میزکار اپراتور
-------- صفحهٔ بعد --------
۸۸ 0۷ راهنمای بهرهگیری از سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری و زهکشی
۳-۲-۳-۵- پایگاه دادهها
پایگاه دادهها به طورمعمول با ضبط وضعیت فعلی سامانه. بهعنوان واسط بین درایور ارتباطاتی /مخابراتی و میزکار
اپراتور عمل میکند. درایورهای ار تباطاتی, اطلاعات دریافتی از واحدهای راهدور را وارد پایگاه دادهها میکنند. در پایگاه
دادهها درصورت لزوم اطلاعات ورودی آنالیزشده و تغییر میکند و این اطلاعات به عنوان بخشی از وضعیت فعلی ذخیره
میشود و نمایشگرهای میزکار اپراتور بهروز میگردد. از سوی دیگرء هرگونه عمل کنترلی که توسط اپراتور یا بهشکل
خودکار تعیین شود. در پایگاه دادهها ذخیره میشود و پس از تغییرات. از طریق درایورهای ارتباطی /مخابراتی به
واحدهای راهدور ارسال میشوند. برخی از بستههای آ[18] امکان تنظیم پایگاه دادههای کمکی پشتیبان را فراهم
میکنند. این امکان میتواند برای سازمانهایی که برای مقابله با حوادث غیرمترقبه» یک موقعیت مکانی مجزا را برای
توسعه. پیکربندی و نگهداری از پایگاه دادههای اسکادا میتواند یک عمل بسیار پیجچیده و پررحمت باشد. حتی برای
یک سامانه اسکادای نظارتی بدون کنترل خودکار, اطلاعات پایگاه دادهها میتواند شامل مقادیر آستانه هشدارها و
اعلانهاء واسنجی حس گرهای هر ایستگاه» ضرایب محاسبه جریان عبوری از دریجههاء سرریزهای اندازه گیری و9 ابعاد
فیزیکی سازهها مانند سرریزهای خروجی باشد. نامگذاری استاندارد و پیکربندی شناختهشده نقش مهمی در توسعه و
نگهداری از پایگاه دادهها دارند.
با توجه به اهمیت پایگاه دادهها در عملکرد کلی سامانه اسکاداء در دسترسبودن پایگاه دادهها باید تضمین شود. برای
محافظت در برابر خرابیهای هارد دیسک. توصیه میشود از یک معماری ذخیرهسازی کمکی, موسوم به 11۸11۲[ استفاده
شود. سامانههای 11۸11 از چندین درایو استفاده میکنند. این هارد دیسکها را میتوان با پایههای اتصال گرم" نصبکرد
که اجازه خاموش و خارجکردن یک درایو غیرفعال را بدون نیاز به خاموش کردن کل سامانه میدهد. زمانی که یک درایو
جدید درجای قبلی نصب شد. فناوری 1۸11[ مکانیسمهایی را برای واردکردن مجدد اطلاعات به درایو جدید فراهم میکند.
فایلها که تصویر آنی سامانه را دربر میگیرد. با امکانات امروزی فناوری اطلاعات (1]) نسبتا اندک بهشمار میروند.
65 1606۹1۷6 آ0 ۸۳۳۵۶ 1۵۵۵۲ -1
۳10-8 -2
-------- صفحهٔ بعد --------
فصل پنجم - سامانه کنترل نظارتی و جمعآوری اطلاعات (اسکادا) ۱۳۳ ۸۹
۴-۲-۳-۵- بانک اطلاعات سوابق و بایگانی
اطلاعات میتواند با نمایش برای اپراتور در عیبیابی بهکار رود یا برای فرایندها و بازنگریهای قانونی مهم باشد. بانکهای
اطلاعات سوابق مکانیزمهایی را برای بایگانیدادههای قدیمی بهصورت اآفلاین فراهم میکنند و با امکان رمزگذاری.
اطلاعات پایگاه دادهها را برای جلوگیری از دستکاری محفوظ میکنند.
۵-۲-۳-۵- هشدارها
هشدار نقطه کانونی عملیات در ایستگاه مرکزی است. معمولا هشدارها از طریق نشانگرهای بصری در صفحه
نمایشگر و نشانگرهای شنیداری در مواردی با اولویت بالاء به اپراتور اخطار میشوند. بسته به نوع 1181 هشدارها را
میتوان از بانک اطلاعاتی مدیریتکرد. یا میتوان آن را در یک فرایند جداگانه در معماری رایانه مرکز پیادهسازی کرد.
یکی از منابع هشدار, پایگاه دادهها است. نرمافزار پایگاه دادهها عموما این امکان را دارد که مقادیر مرزی برای عملکرد در
«شرایط عادی» در آنها مشخصشود. این امکان نیز وجود دارد تا مقادیر مرزی برای شرایط مختلف اضطراری, مانند
مقداری را درون خود پایگاه داده محاسبه کند که خارج از محدوده مرزی شرایط عادی باشد. هشداری را به چندین
مقصد ارسال میکند. این هشدارها به طور معمول, به دفعات همراه با صدای مشخص یا زنگ برای اپراتور تکرار میشود.
هشدارها ممکن است به دستگاههای دیگری, مانند چاپگر. یا به صورت پستالکترونیک. یا بهشکل پیام صوتی
تولیدشده توسط رایانه یا پیام متنی به تلفنهای مختلفی ارسال شود. روند ارسال این هشدارها یا از طریق مکانیزم
داخلی پایگاه دادههاء یا از طریق یک نرمافزار سومی انتخاب میشود. منبع دیگر هشدارهاء زیرساختهای ارتباطی
هستند. برای مثال درصورت توقف ارتباطی یک ایستگاه راهدورء پرسنل مربوطه از جمله مدیران» تکنسینهای اسکادا و
حتی اپراتورها میتوانند از اوضاع مطلع شوند.
۶-۲-۳-۵- گزارشها
رابطهای انسان-ماشین روشهای مختلفی را برای تولید گزارش ارائه میدهند. نرمافزار 118/11 میتواند در بازههای
زمانی مشخص, الگوهای گزارش تعریفشدهای را با دادههای دریافتی تکمیل کرده و ارائه دهد. بهعلاوه. بسیاری از
بستههای ]1۲18/1 امکان تولید فرمتهای فایلی مختلفی را برای استفاده در صفحات گسترده و سار نرمافزارهای مدیریتی
ارائه میدهند.
۷-۲-۳-۵- زیرساختهای امنیتی و تامین انرژی
نرمافزار ۲111؛ سطوح مختلفی از امنیت را با تعیین نحوه دسترسی به امکان تغییر مقادیر» مشاهده اطلاعات. یا
صدور اقدامات کنترلی برای کاربرها یا گروههای مشخصشده ارائه میکند. برخی از رابطهای انسان-ماشین. سطوح
-------- صفحهٔ بعد --------
۹۰ ۷ راهنمای بهرهگیری از سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری و زهکشی
مختلف امنیت را بر اساس نامهای کاربری, کلمه عبور پا گروهبندی مشخصی از کاربران. از طریق وارد کردن اطلاعات
کاربری برای ورود به سامانه در محیط نرمافزار اعمال میکنند. بستههای دیگری. امنیت را بر اساس چارچوب آارائه شده
توسط سامانهعامل, مانند امنیت ارائه شده در ۷۷11۵0۷/۵ ۸110۲0۵011 پایهگذاری میکنند؛ این حالت هنگامی که میز کار
اپراتور یک دستگاه چند منظوره برای انجام سایر کارهای روزانه سازمان نیز هست. مزیت دارد. در این حالت. با ورود هر
اپراتور به صفحه کاربری خودش از طریق سامانه عامل,. تنظیمات شخصیسازی شده کاربر مانند اطلاعات ورود به ایمیل
و دسکتاپ برای هر کاربر آماده خواهد بود.
امنیت در شرایط مختلف. متفاوت است. در برخی موارد. توصیه میشود زیرساختهای ]] اسکادا. در یک زیرشبکه
جداگانهای محفوظ شود.
تامین انرژی و برق؛تامین برق در ایستگاه مرکزی امری حیاتی است. برخی از دفاتر آبیاری در مکانهای دورء با
احتمال قطعی متناوب برق قرار دارند و برخی نیز در مناطقی با تامین برق پایدار مستقر هستند. بههرحال توصیه میشود
تمام تجهیزات ایستگاه مرکزی, به نوعی به منبع تغذیه اضطراری متصل باشند که میتواند یک ژنراتور اضطراری پشتیبان
یا باتری باشد.
۸-۳-۳-۵ - نرمافزارهای مورد نیاز
اگرچه بخش عمده امکان تعامل اپراتور را آ/118 تشکیل میدهد. اما بخشهای دیگری مانندء دریافت سفارشهای
تحویل آب و سامانههای اداری و مالی نیز وجود دارد که میتواند در مجموعه نرمافزارهای مورد استفاده در ایستگاه
مرکزی گنجانده شوند. این فعالیتها را میتوان از طریق استفاده از بستههای نرمافزاری تکمیلی تسهیل کرد. نرمافزار
مدیریت تقاضاء اجازه ورود اطلاعات مربوط به سفارش مشتری را میدهد. درخواستها یا توسط اپراتورها در منطقه با
لپتاپ پا تبلت یا با تلفن در مرکز دریافت شده و سپس در این نرمافزار بارگذاری میشود یا به طور مستقیم و از طریق
اینترنت توسط مدیران مزارع و آببران ثبت میشود. بعد از مرحله ثبت. مشتریان به طرق مختلف. مانند پیامک یا
ایمیل, تاییدیه ثبت درخواستشان را دریافت میکنند یا از تغییر زمانبندی آن. مطلع میشوند. همچنین گنجاندن
نرمافزارهای مدیریت مالی, به صدور قبوض یا صورتحساب. پیگیری پرداختها و کنترل ترازهای مالی کمک میکند.
همچنین بستههای نرمافزارهای «کنترل پیشخوردی» و «کنترل بازخوردی خودکار مرکزی» را میتوان برای کنترل
سامانه آبیاری, در کنار 118/11 نصبکرد.
-------- صفحهٔ بعد --------
فصل پنجم - سامانه کنترل نظارتی و جمعآوری اطلاعات (اسکادا/ ۱۴۰۲/۰۵/۰۷ )۱۹
۳-۲۳-۵- انتخاب بسترهای مخابراتی
اصول و مبانی مخابرات سامانه کنترل در بند ۱۳-۴- به تفصیل توضیح داده شده است. اما در مورد انتخاب بستر
مخابراتی مناسب برای خودکارسازی شبکههای آبیاری» نیاز به بررسی و مدنظر قراردادن معیارها و ملاحظات زیر دارد.
این ملاحظات باید قبل از انتخاب بستر مخابراتی در نظر گرفته شده و ارزیابی گردد.
- تعیین استراتژی و نحوه بهرهبرداری از شبکه آبیاری
- تعیین موقعیت نقاط نصب تجهیزات کنترل و خودکارسازی
- تعیین موقعیت ایستگاه اصلی
- تعیین تعداد کنترل کنندههای خودکار محلی یا ها
- نحوه جممعآوری و سرعت انتقال اطلاعات دادهها
- تعیین نیازها و سطح انتظارات از بستر مخابراتی برای قابل اعتماد کردن عملکرد شبکه آبیاری
- برآورد هزینه و عمر مفید بستر مخابراتی
- بررسی امکان بهرهگیری و قابلیت بسترهای مخابراتی موجود
نحوه طراحی» نصب و کیفیت نگهداری تجهیزات مرتبط با بستر مخابراتی (که امکان برقراری ارتباط بین تمامی اجزا
را فراهم میکنند) موفقیت کلی پروژه خودکارسازی شبکه آبیاری را تعیین خواهد نمود. انواع بسترهای مخابراتی مناسب
برای خودکارسازی شبکههای آبیاری به شرح زیر است:
- تک کانال رادیویی ۷17۳ (۳۰ تا ۳۰۰ مگاهرتز)
- تک کانال رادیویی 711۳ (۳۰۰ تا ۳۰۰۰ مگاهرتز)
- ماکروویو (۳ تا ۳۰ گیگا هرتز)
- کابل فلزی (۴ تا ۱۰۰ زوج)
- کابل فیبر نوری (دولایی)
ساختار ارتباطات ایستگاههای مرکزی و راهدور» متغیر هستند. ساختارهای متعدد بهکار گرفته شده. از جمله نقطه به
نقطه"» سریالی "» سریالی- ستارهای " و چند شاخهای" در شکل (۳-۵) نشانداده شدهاند. ساختار نقطه به نقطه در عمل
سادهترین نوع است. اما بهدلیل کانالهای اختصاصی مورد نیاز برای هر اتصال, بسیار پرهزینه میشود. در یک ساختار
[- ۳۵۱1 10 1
2- 50۲۱۵[
3- 50۳۲۱۵1 -7
4- ۱1۵۱ ۵۳
-------- صفحهٔ بعد --------
۹۲
سریا
می؟
کاهن
۷ راهنمای بهرهگیری از سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری و زه
سس
تعداد کاز بهکار گرفته شده» ۸ بد نال آشت : زد بیجید ؟ ت ۵
اد کانالهای بهکار کاهش مییابد اما کانال اشتراکی, بر بازدهی و پیج عملیات اسکادا
ذارد. همچنین استفاده از یک کانال در هر وسیله برای ساختارهای سریالی-ستارهای و چند شاخهای. منج
سامانههای بزرگ اسکادا که حاوی صدها ]1 هستند بیشتر جهت کاهش بار در واحد رایانهای مرکز اصلٍ
های رایانهای فرعی استفاده میکنند. این نوع پیکربندی در شکل (۴-۵) نشان داده شدهاست.
موفعیتهای میدانی ۱ مرکز کنترل
۱
(۱۱۱(۱۱)- رت بت
11/06 مودم ۱ مودم
۱
117/۳0 مودم از از مودم 1/۳[ مودم ۱ مودم
ا مم م همم 0 | ی ور را ۱
۱
۳
: م0101 1 موم همم ۱ سرور اسنکادا!
الا اه و1 مودم :
۱ بی ] ای 0/0۳ مودم: ۱ مودم
۱
و و من و و و ۱
۱ : ْ ۱ 1 : مودم
ا : 1 ۱ ۱ ۱
شکل ۳-۵- پیکربندی (توپولوژزی) پایهای ار تباطات در یک سامانه اسکادا
شی
کت
به
از
-------- صفحهٔ بعد --------
فصل پنجم - سامانه کنترل نظارتی و جمعآوری اطلاعات (اسکادا) ۱۴۰۳/۰۵/۰۷ ۹۳
موقعیتهای میدانی ۱ سرور اسکادا میدانی ۱ مرکز کنترل
واحدهای میدانی بیشمار ِ ْ
أ َ
(۱۱۱
11/۳1۳ مودم ۲ ۱
ا
11/۳1 مودم سرور اسکادا فرع مودم مودم
(5۳-۱1717) ۱
سس ا
111/01۳ اخان ۱ ۱
/ أ ا سس
۱ ۱ ۹۹۱
ایستگاههای از راه دور بیشمار ۳ ۱ ٍ سرور اسکادا
سم ۱ (ن]۱111)
111/۳1 و
منت سس سس ۱ سم
11/1 مودم ۱ 6 سرور اسکادا فرعی موم ۱ اه
(5۳-۹171]7) ۱
11/1۴ مودم َ َ
1 ۱ ۱
شکل ۴-۵- پیکربندی (توپولوژی) ار تباطات در یک سامانه بزرگ اسکادا
شکل (۵-0۵) نمونهای از یک شکل پیادهسازی سامانه اسکادا را نشان میدهد. این سامانه اسکادا| متشکل از یک مر کز
پشتیبان عمل میکند. از اتصالات نقطه به نقطه برای تمام ار تباطات مرکز کنترل و ایستگاههای کاری راهدور. با دو اتصال
تلهمتری رادیویی؛ استفاده میشود. ایستگاه کاری سوم به ایستگاه مرکزی نزدیک است و از شبکه گسترده ۱ ۷ ۷جهت
میگیرد. این شبکه شرکت بهرهبرداری از طریق ۷۷۸۲ به کلیه مراکز کنترل دسترسی دارد و به ایستگاههای کاری
راهدور نیز برای عملیات عیبیابی و تعمیرات به صورت تلهمتری دسترسی پیدا میکند. مر کز کنترل اصلی. از ایستگاه
کاری برای دریافت اطلاعات و دادهها در فواصل تعریفشده (مانند. ۵ ثانیه ۶۰ ثانیه و ...) درخواست میفرستد و
درصورت نیاز میتواند مقادیر هدف جدیدی را به ایستگاههای کاری ارسال نماید. کلاینت مر کز اسکاد| علاوه بر
درخواست و ارسال فرمانهای سطح بالک بر هشدارهای با اولویت بالا که از ایستگاههای کاری ارسال میشوند نظارت دارد.
۸۲۵۵ ۷۷:
۵۵ -|
7 |۲0۸۵ [ه ۳۵۵۱00 -2
-------- صفحهٔ بعد --------
۹۴ ۷ راهنمای بهرهگیری از سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری و زهکشی
مرکز پشتیبانی دادهها
مرکز کنترل اصلی اسکادا
مبر کار مهندسی 1111
مودم 5
سا 5
سرور (میزبان)
اسکاد!|
111/۲۱۸۶
"1
]۲۹11/۲ ژر ۲11/۲۱۶
ایستگاه راه دور
شکل ۵-۵- نمودار پیادهسازی سامانه اسکادا (نظارت و کنترل توزیعی)
۳-۵- خصوصیات سامانههای کنترل نظارتی و جمع آوری اطلاعات
سامانههای کنترل نظارتی و جمعآوری اطلاعات (اسکادا) با توجه به سطح کاربرد آنها در خودکارسازی شبکههای
سامانههای کمابیش پیچیده اسکادا در شبکههای آبیاری و زهکشی مورد بحث قرار خواهد گرفت.
۵-۵- کاربرد روشهای کنترل
در این بخش چهار روش کنترل مورد بحث قرار خواهد گرفت. استفاده از انواع روشهای کنترل نظارتی بر اساس
محدودیتهای بهرهبرداری, تجهیزات. نیازها و عملکردهای مورد انتظار از سامانه و الگوریتم کنترل است.
-------- صفحهٔ بعد --------
فصل پنجم - سامانه کنترل نظارتی و جمعآوری اطلاعات (اسکادا/ ۱۴۰۲/۰۵/۰۷ ۹۵
روشهای کنترل عبارت است از:
۰.۰ اس ۱
نظارتی دستی
ای ۰.۰ ۰ ۲
- نظارتی خودکار
- هدایت شده توسط رایانه "
۴
- بهینهسازی
۱-۵-
۵- نظارتی دستی
در سامانه کنترل نظارتی دستی, متصدی مستقر در ایستگاه اصلیء تجهیزات و سازههای تحت کنترل شبکه آبیاری را
به صورت دستی کنترل میکند. واحدهای راهدور (ل111) در هر یک از نقاط و ایستگاههای راهدورء با توجه به فرامین
ارسال شده توسط اپراتور از ایستگاه اصلی, عملیات لازم از جمله باز و بسته کردن دریچه و روشن و خاموش کردن
تجهیزات را به سازههای قابل کنترل اعمال میکنند.
در این نوع کنترل, متصدی باید متغیرهای سامانه کنترل را بررسی کند تا بتواند بر اساس آنها عملکرد مناسب برای
بهرهبرداری شبکه آبیاری را محاسبه نموده و از طریق واحدهای راهدور به تجهیزات شبکه آبیاری اعمال کند. سامانه
کنترل نظارتی دستی, در شبکههای آبیاری با استراتژی بهرهبرداری کمابیش ساده قابل استفاده بوده و برای تجهیزاتی که
عملکرد آنها قابل پیشبینی است. کاربرد دارد. کلیه اطلاعات لازم برای گرفتن تصمیم مناسب توسط متصدی مستقر در
ایستگاه اصلی, به نحوه عملکرد حسگرها به عنوان اندازهگیرهای پارامتراهای مورد نیاز و تجهیزات واحدهای راهدور به
عنوان جمعآوریکننده و ارسالکنندههای این سیگنالها بستگی دارد. چون این اطلاعات مبنای تصمیمگیری توسط
متصدی است. از اینرو پایش دادهها و اطلاعات در واحدهای راهدور باید شکل و قالب شفاف و روشنی داشته باشند.
کنترل تجهیزات واحدهای راهدور توسط ایستگاه اصلی از طریق بسترهای مخابراتی؛ به کنترلکنندههای اصلی و
فرعی " معروف است. دلیل این نامگذاری این است که سختافزار فرایند کنترل و نرمافزار مربوطه در یک مکان قرار
ندارند. تصمیمات کنترلی در مرکز کنترل " گرفته میشود و از طریق کنترلکننده فرعی " به تجهیزات و سازههای تحت
|- 506۳۷۱۹۵۲۷ / 100۵|
2- 5۵۵۳۷۱۹۵۲۷ / 0
3- 6۵1۱۵۲ 0
4-
7۳ ل 2 61101 -5
6- )[1
77
-------- صفحهٔ بعد --------
۹۶ ۷ راهنمای بهرهگیری از سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری و زهکشی
کنترل خودکار تجهیزات و سازههای قابل کنترل شبکه آبیاری به وسیله عملکرد واحدهای راهدور (ع]۹717/۳) و
بدون دخالت ایستگاه اصلی به روش کنترل نظارتی خودکار معروف است. هر واحد راهدور با استفاده از تجهیزات قابل
حسب شرایط (به استثنای موارد بحرانی) بدون دخالت متصدی برقرار خواهد بود. برای تامین دقت و افزایش عملکرد
سامانه کنترل نظارتی خودکار. باید اطلاعات و دادههای مورد نیاز سامانه از سطح شبکه جمعآوری و پایش گردد. تمامی
هشدارها باید جمعآوری و ثبت شود و سپس با بررسی دقیق آنها تصمیمگیری لازم توسط سامانه کنترل نظارتی
خودکار صورت گیرد. به طوری که متصدی مستقر در ایستگاه اصلی از هشدارهای ارسالی نقاط و تمامی عملکردهای
سامانه کنترل آگاهی داشته باشد. اپراتور میتواند در مواقع لزوم تنظیمات سامانه هشدار و محدوده نقطه هدف برای
پارامترهای مورد کنترل را تغییر دهد.
۳-۵-۵- هدایت شده توسط رایانه
در این روش,» محاسبات مربوط به کنترل خودکار تجهیزات شبکه آبیاری» به وسیله پردازش سامانههای رایانهای
مستقر در ایستگاه اصلی صورت گرفته و از طریق تجهیزات مخابراتی و (71ها به نقاط مربوطه ارسال و اعمال میگردد.
در روش کنترل نظارت رایانهای به جز در مواقع ضروری هیچگونه نیازی به دخالت اپراتور وجود ندارد. در این روش.
عملکرد هریک از واحدهای راهدور از طریق ایستگاه اصلی رصد میشود. رایانه ایستگاه اصلی محاسبات مربوط به کنترل
سامانه را در قالب الگوریتم تدوین شده و با استفاده از اطلاعات و دادههای دریافتی از شبکه آبیاری انجام میدهد و
فرمانهای کنترلی لازم را بر اساس زمانبندی پیشبینی شده به واحدهای راهدور ارسال میکند. در این حالت فرایند
کنترل میتواند برای دورههای زمانی طولانی بدون هیچ دخالتی از ایستگاه اصلی اعمال شود.
واحدهای راهدور میتوانند هم در حالت نظارتی دستی و هم در حالت نظارتی خودکار که سامانه از طریق رایانه فرمان
میگیرد. فعالیت نمایند. برای مثال یک برنامه زمانبندی میتواند بر اساس پارامترهای کارکرد تجهیزات یا بر اساس
متغیرهای سامانه کنترل انجام شود. اگر برنامه زمانبندی نقطه کار هر یک از تجهیزات را مشخص نماید در این صورت
1۱1 در حالت نظارتی دستی مورد بهرهبرداری قرار خواهد گرفت. اگر برنامه زمانبندی پارامترهای کنترلی از جمله
مقدار آبدهی و سطح آب را تامین نماید. نیازمند این است که 3717 برای رسیدن به آبدهی یا سطح آب مورد نظر در
حالت نظارت خودکار مورد بهرهبرداری قرار گیرد.
|- 000 40
-------- صفحهٔ بعد --------
فصل پنجم - سامانه کنترل نظارتی و جمعآوری اطلاعات (اسکادا/ ۱۴۰۲/۰۵/۰۷ ۹۷
جمعآوری دادهها و اطلاعات مورد نیاز در این حالت مشابه نیازهای خواسته شده برای حالت عملکرد نظارتی خودکار
خواهد بود. به منظور بهدست آوردن وضعیت دقیق. اطلاعات سامانه مورد نیاز است تا بتوان محاسبات لازم برای کارکرد
مناسب تجهیزات را فراهم نمود. این اطلاعات ممکن است همیشه در سایتهای راهدور موجود نباشد و برای جمعآوری
دادهها و اطلاعات مورد نیاز وجود تجهیزات اضافی در سایتهای راهدور لازم شود. بهینهسازی کنترل به همان روش
کنترل رایانهای اشاره دارد. در این حالت عملکرد سامانه بهینهسازی میشود تا حصول عملکرد با بازده بالا تامین گردد
(رمک. ۲-۹-۴).
روش بهینهسازی در طول عملکرد سامانه نیازی به دخالت اپراتور ندارد. اگر خواستههای سامانه طوری باشد که روش
بهینهسازی نتواند نیازهای پروژه را تامین کند. روش رایانهای به صورت خودکار جایگزین شده و اپراتور مطلع میشود که
روش بهینهسازی دیگر کارایی ندارد. در این حالت اپراتور میتواند تنظیمات عملکرد تجهیزات را برای بهترین کارکرد
اصلاح نماید. به علاوه در صورتی که در طول فرایند کنترل بهینهسازی. یک وضعیت اضطراری رخ دهد این اتفاق باعث
میشود که حالت بهینهسازی به صورت خودکار به وضعیت کنترل رایانهای تغییر یابد. در تمام مواقع» شروع به کار پروسه
نیاز به جمعآوری دادهها و اطلاعات برای بهینهسازی مانند روش کنترل رایانهای خواهد بود. اطلاعات اضافی مورد
نیاز برای بهینهسازی شامل توان نامی " تجهیزات و اطلاعات مربوط به بازده تجهیزات مذکور است.
۶-۵- نیازهای اجرای سامانه اسکادا
سامانه اسکادا محدوده وسیعی دارد. از سامانههایی که دارای یک رایانه اصلی و تعدادی واحد راهدور است تا
سامانههایی که دارای مجموعهای از رایانهها با صدها واحد 171 متصل تحت شبکههای پیچیده مخابراتی هستند. در
طراحی سامانه اسکاداء طراح باید چندین معیار اصلی در رابطه با پروژه را قبل از طراحی سامانه کنترل, مدنظر قرار دهد.
معیارهای ضوابط اصلی طراحی به شرح زیر ارائه شدهاند.
|- 00۵۵۲ 1۳0
2- 8
-------- صفحهٔ بعد --------
۹۸ ۷ راهنمای بهرهگیری از سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری و زهکشی
۱-۶-۵- زمان عکسالعمل سامانه
زمان عکسالعمل سامانه برای دو فاصله زمانی جداگانه تعریف میشود. یکی برای کنترل و جمعآوری اطلاعات و
دیگری برای زمان بهروزرسانی اطلاعات سامانه. زمان در نظر گرفته شده برای جمعآوری اطلاعات و کنترل به دوره زمانی
مورد نیاز برای ایستگاه مرکزی برای کسب اطلاعات کلیه واحدهای راهدور بستگی دارد.
زمان بهروزرسانی اطلاعات سامانه به زمان مورد نیاز ایستگاه مرکزی برای ثبت اطلاعات جمعآوری شده از واحدهای
راهدور در پایگاه دادهها و اصلاح دادههای سامانه به منظور بهروز رسانی آخرین اطلاعات اسکن شده اطلاق میشود.
معمولا زمان بهروزرسانی اطلاعات برای سامانههای کنترل آبی میتواند در دامنه ۰/۵ تانیه تا ۵ ثانیه اتفاق افتد و از اینرو
زمان عکسالعمل سامانه میتواند در محدوده ۱/۵ ثانیه تا ۱۰ دقیقه تعریف شود.
این موضوع بسیار مهم است که پایش اطلاعات و دادهها و نیازهای کنترلی برای هر یک از سایتهای راهدور و
همچنین ایستگاه مرکزی و سامانه مخابراتی طوری طراحی شود تا زمان عکسالعمل مناسب برای هر یک از واحدهای
راهدور به منظور برقراری ارتباط با مرکز کنترل تعیین گردد. همچنین این موضوع بسیار مهم است که اطلاعات و دادهها
در ایستگاه مرکزی چگونه مورد استفاده قرار خواهد گرفت. اطلاعات پایش شده میباید در دفعات مناسب جمعآوری شود
تا باعث اصلاح اطلاعات سامانه و تعیین زمان عکسالعمل فرایند کنترل گردد. برای مثال اگر دادههای آبدهی در روش
کنترل بهینهسازی به صورت مستقیم و برخط مورد استفاده قرارگیرد. این اطلاعات باید در دفعات منظم و بدون اختلال
برای کنترل سامانه جمعآوری شود.
۳-۶-۵- نیازهای در دسترس بودن
در دسترسبودن " به شکل زیر توصیف میشود:
(0111۳+0۷۷1۱1113(6) /100116] < (ه) ۸۷۵1۵0111۷
زمان ۱1۳011116 مجموعه زمانی است که در دسترس بودن سامانه را اندازهگیری میکند و زمان 40۷/111111۵ زمانی است
که عملکرد نرمال سامانه قابل بهرهبرداری نباشد.
معمولا عملکرد نرمال سامانه زمانی قطع میشود که مشکلات سختافزازی یا نرمافزاری به وجود آید. برای نشان
دادن قابل اطمینان بودن سامانه و نگهداشت " سامانه در دسترس بودن مجموعههای اصلی تجهیزات را میتوان بر اساس
زمان متوسط مابین خطاها" (۸181) و زمان متوسط مابین تعمیرات " (۷1]17114) به شرح زیر تعریف نمود:
6 1۵۵0۵۲۵۹۵ 5۵160 -|
۸۷۵1۵ -2
۸1۵11۵1۵۷ -3
۵ 8۵1۷/6۵ 116 ۷1۵۵0 -4
7۳ 10 116 ۱16۵0 -5
-------- صفحهٔ بعد --------
فصل پنجم - سامانه کنترل نظارتی و جمعآوری اطلاعات (اسکادا) ۱۴۰۲/۰۵/۰۷ ۹۹
۸ < ۱/10۳ / )۱117۳+۸/11 1 1٩(
۱- به حداقل رساندن فاصله زمانی مابین هر یک از خطاهای مولفههای سامانه و فراخوانی برای انجام سرویسهای
نگهداری (زمان تعریفشده آداری)
۲- به حداقل رساندن فاصله زمانی مابین فراخوانی برای سرویس نگهداری و حضور فیزیکی پرسنل نگهداری در
سایت با تجهیزات و قطعات لازم برای تعویض (زمان تعریف شده ترانسپورت)
۳- به حداقل رساندن زمان مورد نیاز برای تعویض یا تعمیر تجهیزات از مدار خارج شده و برگرداندن آنها به
وضعیت کارکرد عادی (زمان تعریف شده تعمیر)
برای سامانههای اسکادای مبتنی بر سامانه رایانهای» عدد در دسترس بودن سامانه در دامنه ۹۵/ تا ۸۹۹/۵ قرار
خواهد گرفت. پیکرهبندی سامانه» مجموعه قطعات یدکی و نوع نگهداری از سامانه تعیینکننده مستقیم عدد مذکور
است. این موضوع بسیار پر اهمیت است که مسوولین خودکارسازی چه زمانی را برای خارج از سرویس بودن ایستگاه
مرکزی تعریف خواهند کرد. زمان خارج از سرویس بودن بر مبنای نیاز کلی سامانه تعیین خواهد شد. پس از تعیین زمان
خارج از سرویس بودن سامانه پیکرهبندی سامانه تعریف و تجهیزات سامانه کنترل بر اساس نیازهای در دسترسبودن
سامانه طراحی خواهد شد.
۳-۶-۵- نیازهای امنیت سامانه
سامانه اسکادا به نحوی طراحی میشود که عملکرد تجهیزات در سایتهای راهدور از طریق شبکههای مخابراتی
امکانپذیر باشد. به علت این که اطلاعات سامانه کنترل از طریق شبکه مخابراتی ارسال میشود. یک نوع امنیت اطلاعاتی
مورد نیاز خواهد بود تا از عملکرد غیرصحیح تجهیزات نقاط راهدور جلوگیری شود. عموما دو نوع امنیت اطلاعاتی در
سامانههای اسکادا مورد استفاده قرار میگیرد.
۱- امنیت پیغامها
۲ انتخاب توالی عملکرد. قبل از شروع به کار سامانه
امنیت پیغامهاء فرایندی است متصل به یک کد امنیتی برای کلیه پیغامهایی که از طریق شبکه مخابراتی ارسال
میگردد. روشهای امنیتی باید درجه بالایی از حفاظت در مقابل خطاهای پیغامهای دریافتی از طریق 7]ها را ایجاد
نمایند. در عین حالی که سرعت بالای ارسال اطلاعات را نیز به صورت پایدار نگهدارند.
-------- صفحهٔ بعد --------
۳۰۰ ۷ راهنمای بهرهگیری از سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری و زهکشی
بیشترین و معمولترین روش امنیتی پیغام که به وسیله سامانه اسکادا فراهم میشود روش ذخیرهای کد افزونگی
دورهای " است. کد امنیتی با دو بایت. خطاهای پیغامهای یک یا دو بایتی را در پیغامهای چندین بایتی تشخیص میدهد.
پیغامهای طولانی میبایستی در بستههای ۲۵۶ بایتی ارسال شود. بازدهی ارسال پیغام را میتوان به شرح زیر تعریف نمود:
- بازدهی (راندمان) پیغام: 1۸/18 / ( (58۳+03) - 1۱8) < 1110100 ععددد ۱
- مجموع بایتهای پیغام: (5ع1(ا ۸۷10:5۵86 [101۵) 1118
- بایتهای امنیتی: (٩ع8(1 (]/500۲)
57
- بایتهای بالاسری: (٩ع8۷1] 0۷۵۲]۵۵۵) 06
بازده پیغامها برای پیغامهای کوتاه باید بالاتر از ۵0۵ باشد. پیغامهای کوتاه پیغامهایی است کوچکتر از ۱۷ بایت.
پیغامهای برگشتی از ل]1؟اها که فاقد اطلاعات عملکردی است نباید در تعیین بازده پیغامها مدنظر قرار گیرد. به جز
نکات امنیتی اشاره شده» موارد زیر باید به عنوان بخشی از سامانه جامع امنیتی مدنظر قرار گیرند.
۱- یک پیغام خطا نباید باعث ایجاد خطای بحرانی در سامانه گردد.
۲- در صورتی که (]1۳1 از دریافت یا ارسال پیغام معتبر عاجز شده باشد باید یک خبر معین در دسترس اپراتور
۳- عملکرد مناسب کانالهای مخابراتی باید بر پایه یک روش مورد استفاده نرمال یا یک وسیله یک پیغام آزمایشی
مورد بررسی و آزمایش قرار گیرد.
۴ استفاده از یک بخش از خط مخابراتی یا کانالهای مخابراتی سوئیچ شده یا هر دو باید خیلی با دقت تعریف
شود. به طور مثال دو عدهد [371 با آدرس مشترک نمیتوانند در یک کانال مخابراتی تسهیم شوند.
۴-۶-۵- میزان دقت
اطلاعاتی که باید در سراسر سامانه پایش شوند. نیازمند میزان دقت بالایی خواهند بود. میزان دقت" به وسیله
مولفههای سختافزاری که میتواند مورد استفاده بخشی از سامانه واقع شود.ء تعریف خواهد شد.
بازدهی قابل حصول به وسیله تجهیزات مبتنی بر رایانه معمولا خیلی بیشتر از ترانسدیوسرهای متداول, است.
بنابراین درجه دقت برای هر یک از ترانسدیوسرهاء باید بر اساس نیازهای اطلاعاتی سراسر سامانه مشخص شود.
6اه ۳۵۵۵06 آهزا00 -1
۷( -2
-------- صفحهٔ بعد --------
فصل پنجم - سامانه کنترل نظارتی و جمعآوری اطلاعات (اسکادا/ ۱۴۰۲/۰۵/۰۷ ۳۰۱
۵-۶-۵- شرابط اقلیمی محیط کار
شرایط اقلیمی محیط کار برای سامانه اسکادا و تجهیزات آن باید تعریف شده باشد تا طراح بتواند تصمیمات لازم
برای طراحی بر اساس نیازهای عملکرد تجهیزات را انتخاذ نماید. درجه حرارت محیط و شرایط رطوبت محیط برای
ایستگاه مرکزی و واحدهای راهدور باید تعریف شود تا تجهیزات تکمیلی لازم برای سامانه تهویه مطبوع و حرارتی
پیشبینی گردد. بیشتر مراکز کنترل رایانهای و تجهیزات مربوط آنها در مقابل تغییرات درجه حرارت و رطوبت نسبی
حساس بوده بنابراین شرایط محلی برای آنها باید تنظیمشده باشد.
برای واحدهای راهدور معمولا تجهیزات تهویه مطبوع مورد نیاز نیست. هرچند که ممکن است تجهیزات حرارتی مورد
استفاده قرار گیرد. معمولا مشخصات محیطی برای [#71ها به شرح زیر خواهد بود:
- رطوبت نسبی * تا ۹۵ درصد
- دمای محیط از ۱۰- تا ۵۵ درجه سانتی گراد
میبایست از طریق یک منبع تامین آنرژی که به خوبی تنظیمشده و کاملا پایدار باشد تغذیه گردند. نحوه کار معمول
نصب یک مرکزء شامل فیلترهاء رگولاتورهاء مانیتورها و سامانه توزیع که به طور خاص برای رایانهها و محیطهای رایانهای
و وسایل پیرامونی آن طراحی شده باشد خواهد بود.
مرکز و منبع تامین انرزی, تجهیزات ایستگاه مادر را در مقابل نوسانات ولتاژ ورودی سامانه. نویز (پارازیت) شوکهای
ولتاز و شرایط تداخل آمواج رادیویی و الکترومغناطیس محافظت مینماید.
واحدهای راهدور که دارای ارتباط با تجهیزات سایتهای راهدور هستند. باید در مقابل تغییر ناگهانی ولتاژ ء ولتاژهای
ناپایدارء اضافه ولتازه شرایط اتصال کوتاه و ولتاژهای الکترواستاتیک. روی رابطهای مدارهای کنترل حفاظت گردند.
قابلیت تحمل شوکهای ولتای در استاندارد 37.90.1 ۸151/158۴ تعریفشده است و کلیه مدارات استفاده شده در
8710 که متصل به تجهیزات سایت راهدور است. بر اساس این استاندارد حفاظت میگردند.
1- 60
-------- صفحهٔ بعد --------
-------- صفحهٔ بعد --------
فصل ۶
شاخصهای مدیریتی» فرهنگی-
احتماعی در انتخاب خودکارسازی
شبکههای آبیاری
-------- صفحهٔ بعد --------
-------- صفحهٔ بعد --------
فصل ششم - شاخصهای مدیرینی, فرهنگی- اجتماعی در انتخاب خودکارسازی شبکههای آبیاری ۱۴۰۲/۰۵/۰۷ ۳۰۵
۱-۶- مقدمه
در عمل نقطه برداشت آب از منبع آب یا نقاط تحویل آب از کانالهای درجه دو به کانالهای درجه سه. نقطه تعامل و
ارتباط بین نهاد بهرهبرداری و نگهداری شبکه اصلی و شبکه فرعی است. رویکردهای متفاوت در خصوص ایجاد و راهاندازی
سازمانهای بهرهبرداری و نگهداری, عموما منجر به تعارضات مدیریتی در خصوص بهرهبرداری و نگهداری از سازههای
احدانی شده و در عمل هزینههای بهرهبرداری و نگهداری را برای ذینفعان نهایی شبکهها (مصرفکنندگان آب کشاورزی)
خودکارسازی شبکه آبیاری بیتردید تغییراتی را در ساختار تشکیلات. تعداد و کیفیت نیروهای انسانی سازمان
بهرهبرداری و نگهداری شبکه آبیاری ایجاد خواهد نمود. مدیران سازمان مسوولیت تعیین این تغییرات و تحولات ر
برعهده دارند. از اینرو ضرورت دارد در مورد خودکارسازی. شاخصهای لازم از این منظر انتخاب و بهکار برده شود.
۱-۲-۶ طبقهبندی شبکههای آبیاری و زهکشی برحسب اآنواع سازهها و تاسیسات
در جدول (۱-۶)» شبکههای آبیاری و زهکشی برحسب آنواع سازهها و تاسیسات آبیاری به دستههای مختلفی طبقهبندی
شده است. در این جدول, سازهها و تاسیسات زهکشی منظور نشده است. در جدول (۱-۶) ملاحظه میشود که هرچه از
شبکه آبیاری نوع (۸) به سمت نوع (۳) حرکت میکنیم. پیچیدگی شبکه آبیاری به سمت شبکه آبیاری سادهتر تغییر
مییابد. به بیان دیگر سطح پیچیدگی سازمان بهرهبرداری و نگهداری نیز سادهتر میشود. به این ترتیب مطابق جدول (۶-
۲)» هر جه از شبکه آبیاری در نوع (۳) به سمت شبکه آبیاری در نوع (۸) (شبکه آبیاری سادهتر به پیجیدهتر) حرکت
میکنیم. نیاز به خودکارسازی با توجه به سطح پیچیدگی سازمان بهرهبرداری و نگهداری, ضرورت بیشتری پیدا میکند.
جدول ۱-۶- طبقهبندی شبکههای آبیاری و زهکشی برحسب انواع سازهها و تاسیسات"
وا 0 ۳
#+ ۷ا- دارد . ا< ندارد
-------- صفحهٔ بعد --------
۳۰۶ ۷ راهنمای بهرهگیری از سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری و زهکشی
جدول ۲-۶- طبقهبندی شبکههای آبیاری و نیاز به خودکارسازی و مدرنسازی
۲-۲-۶- شاخصهای مدیربتی
به طور کلی برای طراحی ساختار تشکیلات و مدیریت در سازمانهای بهرهبرداری و نگهداری شبکههای آبیاری و
زهکشی که خودکارسازی در آنها در حال طراحی و اجرا است. لازم است متناسب با عملیات طراحی و اجرایی, مشخص
گردد که کدام سازهها از حالت کنترل دستی یا تحت جریان آب در کانال به کنترل اتوماتیک و به چه سطحی از کنترل
خودکار» تغییر و تحول خواهند یافت. کدام یک از فعالیت میرابها یا سایر پرسنل موجود حذف یا کاهش یافته یا سطح
فناوری کنترل دستی (حضور پرسنل در محل سازه) تغییر مییابد. در هر سامانه کنترل خودکارء ایستگاه اصلی کنترلی
در مرکزیت سازمان بهرهبرداری و نگهداری ایجاد میشود (بند ۳-۵) براساس زمانسنجی فعالیتهای دستی که در وضع
موجود عمل میشود و مقایسه آن در شرایط کنترل شبکه از طریق سامانه خودکارء میتوان با کاهش میرابهای میدانی
(پرسنل صف) و جایگزینی پرسنل ستادی با توجه به مهارتهای مورد نیاز نیروی انسانی طرح را تعدیل کرد. چنین
سازوکاری باید بتواند ترکیب تخصصی نیروی انسانی را در حدود معقول تعدیل کرده و سرعت و دقت خدمات آرائه شده و
مستندسازی فعالیتها را افزایش دهد و فرصتهای زمانی برای دقت بیشتر را برای سازمان بهرهبرداری و نگهداری
پس از تعیین مشاغلی که در وضع موجود نسبت به شرایط خودکارسازی حذف یا نیاز به نیروی انسانی در هر ردهای
از سازمان و مدیریت افزایش داده شود. لازم است بازنگری در ساختار تشکیلات بهرهبرداری و نگهداری نیز صورت گیرد.
چنین بازنگری لازم است بهصورت مرحلهای انجام شود تا اطلاعات و دادههای مستند نشده در نزد نیروی انسانی شرایط
دستی, قابلیت دستیابی وانتقال به ساختار تشکیلات و مدیریت شرایط خودکارسازی را پیدا نماید. در هر حال ایجاد واحد
مرکزی کنترل شبکه در واحد بهرهبرداری و نگهداری ضروری است.
برای نیل به اهداف مدیریتی, نظارتی. کنترلی و نیز عرضه بهینه خدمت. استفاده از ابزارهای کنترلی پیشرفته نظیر
اسکادا را در قالب طرحهای پایش بهینه (دیسپچینگ ) در دستورکار باید قرار داد. ضرورت استفاده از پایش بهینه با
۱- دیسپچینگ (پایش بهینه)- پایش, نظارت. کنترل و حفظ پایداری و بهرهبرداری بهینه از شبکه انتقال و توزیع
-------- صفحهٔ بعد --------
فصل ششم - شاخصهای مدیریتی؛ فرهدگی- اجتماعی د رانتخاب خودکارسازی شبکههای آبیاری ۱۴۰۲/۰۵/۰۷ ۳۰۷
گستردگی شبکه آبیاری, اعم از فرایند تامین آب. انتقال و توزیع و نیز اهمیت دقت در کنترل میزان تامین آب. توزیع و
مبادلات. بیش از پیش ضرورت مییابد. با در اختیار داشتن چنین سامانه هایی می توان به آسانی و با سرعت و قابلیت
اطمینان بالاء همه عملیات لازم از قبیل نمایش و انتقال اطلاعات. تشخیص موْثر و ردیابی خطاهای بهوجود آمده را
بررسی و کنترل کرد. امروزه پایش بهینه. الزامی حیاتی برای نظارت بهتر و مدیریت کارأمد معرفی می شود. پایش بهینه
با دسترسی به اطلاعات دقیق, سریع و کافی از همه بخش های تامین آب. انتقال, توزیع و مصرف و با بهره گیری از
انجامپذیر خواهد کرد. اسکادا نه تنها ابزاری موْثر در مدیریت خطاهای بهوجودآمده در سامانه و اصلاح به موقع آن است.
بلکه با استفاده از آن می توان به برنامه ریزی بهینه در تامین آب. کاهش تلفات و شناسایی منابع هدررفتگی و توازن در
عرضه و تقاضا دست یافت. قابلیت تهیه و نگهداری گزارش های دقیق و جامع عملکردی از سامانه و محاسبات دقیق
مبادلات انجام شده از دیگر مزایای استفاده از اسکاداست.
معمولا سازمانهای بهرهبرداری و نگهداری شبکههای آبیاری. قبل از خودکارسازی دارای بخش(هایی) هستند که
تقاضای خرید آب کشاورزی و تطبیق تقاضا و الگوی کشت را با امکان تامین آب کشاورزی, انجام داده و با ذینفعان
قرارداد فروش و تحویل آب کشاورزی را منعقد و مبادله مینمایند. این قسمت از سازمان بهرهبرداری و نگهداری در
فرایند خودکارسازی نیز میتواند تغییراتی در ساختار آنها ایجاد نماید.
خودکارسازی در فرایندها و سازمان و تشکیلات و نیروهای انسانی دریافت تقاضای آب از مصرفکنندگان آب
کشاورزی, انجام فرایندهای تسویه مالی, فرایند مبادله و عقد قرارداد فروش آب کشاورزی و تطبیق میزان تقاضا با میزان
عرضه آب تغییری ایجاد نخواهد کرد. اما پس از خودکارسازی لازم است که در انتهای فرایندهای ذکر شده. برنامه میزان
تحویل آب به مزارع با زبان قابل درک توسط سامانه خودکارسازی ترجمه شده و به مسوولین خودکارسازی انتقال یابد.
در پایان طراحی و آغاز به کارسامانه خودکارسازی, ملاحظه خواهد شد که نگهداری و تعمیر شبکه آبیاری نیز دچار
تحول شده و از نظر کیفیت نیروی انسانی و موضوع نگهداری و تعمیر نیز ارتقا مییابد. سازمان نگهداری و تعمیر در
شبکه آبیاری ضرورتا تحول یافته و ترکیب نیروی انسانی نیز دچار تغییر میشود. این تحول موجب میشود که رویههای
رسیدگی» ردیابی و شناخت نقاط آسیبدیده و نیازمند به تعمیر و دورههای زمانی نگهداری و نوع عملیات نگهداری در
هر یک از سازههای خودکارسازی شده تغییر کند. در این صورت مستندات لازم در این موارد نیز باید طراحی و
فرایندهای آن نیز در نظام مدیریت. تعریف و تبیین گردد. از جمله این تحولات میتوان به کاهش اپراتورهای شبکه و
افزایش سطح مهارت و دانش آنها به همراه کارکنان بخش نگهداری و تعمیر اشاره کرد. این افراد به دلیل تحول ساختار
سازههای کنترل جریان و تحویل آب از حالت مکانیکی به خودکار. باید قابلیتهای جدیدی را کسب نمایند. از سوی
دیگر کنترل کیفی اقدامات کارکنان تعمیرات. در فرایند شناسایی نقاط نیازمند تعمیر و قطعات منصوبه روی آنهاء
نیازمند شرایط جدیدی در سطوح مدیریتی بالاتر است. در سامانه خودکار آبیاری, اسناد فنی بهرهبرداری و نگهداری
مشاور طراح سامانه و دفترچههای راهنمای فروشندگان قطعات با فناوریهای نوین به کار رفته در سطح طرح پایه اولیه
-------- صفحهٔ بعد --------
۳۸ ۷ راهنمای بهرهگیری از سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری و زهکشی
چنین کنترلهایی را تعیین خواهد نمود. درشرایط جدید شبکه. کارکنان نگهداری و تعمیر از متخصص آمور الکترونیکی
و برقی, کارکنان دارای توان برنامهریزی نرمافزاری و کارکنان دارای توان راهاندازی قطعات و ابزارهای دقیق تشکیل
هر سازمان به منظور آگاهی از میزان مطلوبیت و مرغوبیت فعالیتهای خود بهویژه در محیطهای پیچیده و پویاء نیاز
مبرم به ارزیابی عملکرد دارد. از سوی دیگر فقدان نظام آرزیابی و کنترل دریک سامانه به معنای عدم برقراری ارتباط با
محیط درون و برون سازمانی میشود که پیامدهای آن کهولت و در نهایت مرگ سازمان است. تعیین عملکرد میتواند به
عنوان یک سامانه کنترل در هر سازمانی که عملیات روزانهاش را بررسی میکند. تعریف شود و اینکه سازمان چقدر به
اهدافش رسیده است راء آرزیابی نماید.
شاخص کلیدی عملکرد. از معیارهایی هستند که میتوان به کمک آنها موفقیت سازمان را اندازه گرفت. رسیدن به
اهداف سازمان را ارزیابی کرد و حتی مشاهده نمود که آیا سازمان در مسیر درست موفقیت حرکت میکند یا خبر.
شاخصهای کلیدی عملکرد؛ (۳۳1) بسیار متنوع هستند و انواع بسیاری دارند. بدیهی است که در موضوع خودکارسازی
شبکه آبیاری همه آنها مناسب نیستند. تعیین شاخصهای مطلوب برای رصد ارزیابی عملکرد. از یک سازمان
بهرهبرداری و نگهداری به یک سازمان دیگر و با توجه به سطح خودکارسازی میتواند متفاوت باشد. تعیین تعداد و انواع
شاخصهای ]۳۴۳ مورد استفاده, قبل و پس از خودکارسازی از جمله وظایف مدیریت سازمان است. از جمله شاخصهای
کلیدی عملکرد که میتوان در این باره پیشنهاد نمود عبارت است از:
- میزان رشد (نرخ) فروش محصول (شبکه آبیاری)
- درصد ضایعات محصول در مقایسه با زمان عدم اجرای خودکارسازی
- میزان رضایت مشتریان نهایی (مصرفکنندگان آب کشاورزی)» بهرهوری میزان آب تحویلی
- تعداد شکایات در مورد تحویل آب به مزارع
- کاهش هزینههای سربار تحویل آب به مزارع
۳-۶- شاخصها و چارچوبهای لازم فرهنگی-اجتماعی برای خودکارسازی
در خودکارسازی سامانه آبیاری میزان تعاملات با بدنه اجتماعی شبکه آبیاری که شامل گروههای همآب در یک
مزرعه و سرگروههای همآب در یک روز و در یک دوره آبیاری خواهد بود. کاهش یافته و کمتر ارتباط چهره به چهره
۳۳۵0 را -|
-------- صفحهٔ بعد --------
فصل ششم - شاخصهای مدیریتی, فرهدگی- اجتماعی در انتخاب خودکارسازی شبکههای آبیاری ۱۴۰۲/۰۵/۰۷ ۳۹
کارکنان برنامهریزی و تحویل آب به مزارع با سرگروههای مزارع همآب در طول فصل زراعی و تامین آب. برقرار میشود.
چنین برخوردی ممکن است این فکر را در بین ذینفعان ایجاد نماید که با آغاز و بهرهبرداری از سامانههای خودکارسازی
و مدرنسازی در شبکه, نیاز آبیاری آنها و خواستههای فنی آنها بسیار کمتر مورد توجه مسوولین سازمان بهرهبرداری و
اقدامات و میزان آب تحویلی به مزارع مختلف و کانالها و آبادیهای واقع در محدوده شبکه آبیاری تهیه و برای آنها در
شبکههای اجتماعی مرتبط با شبکه آبیاری مربوطه یا به صورت کاغذی ارسال گردد.
میزان همدلی بین ذینفعان در یک شبکه آبیاری با مدیریت و پرسنل سازمان بهرهبرداری و نگهداری, قادر است به
عنوان یک شاخص اجتماعی موثر در افزایش توان خودکارسازی و مدیریت به کار رود. همچنین ارتقای سرمایه اجتماعی
سازمان بهرهبرداری و نگهداری که حاصل سه معیار اعتماد اجتماعی ذینفعان (سرگروههای مزارع همآب) انسجام اجتماعی
آنها در دفاع از عملکرد سازمان بهرهبرداری و مشارکت اجتماعی آنها در تسهیل در بهرهبرداری از ابزارها و رویههای
خودکارسازی است. میتواند شاخصهای مناسب اجتماعی برای ارتقای فرهنگ این اقدام در بین ذینفعان باشد.
در جدول (۲-۶)» با توجه به نوع کنترل سامانه و میزان خودکارسازی, تعداد کارکنان. سطح مهارت کارکنان و
وضعیت مشارکت مصرفکنندگان آب در یک شبکه ترسیم شده است. همانطور که در این نمودار نشان داده شده با
افزایش سطح خودکارسازی, تعداد پرسنل در یک سازمان بهرهبرداری و نگهداری کاهش, سطح مهارت کارکنان افزایش و
جدول ۳-۶- تعداد. سطح مهارت کارکنان و وضعیت مشارکت مصرفکنندگان آب در یک شبکه آبیاری و زهکشی با توجه به میزان
خودکارسازی
در خودکارسازی شبکههای آبیاری باید به موارد زیرء پاسخهای مناسب داده شود:
_ بازده
- عدالت
-------- صفحهٔ بعد --------
۳ ۷ راهنمای بهرهگیری از سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری و زهکشی
بررسی برخی مطالعات انجام شده در انتخاب خودکارسازی در شبکههای آبیاری کشور نشان میدهد که برای بهبود
سطح مطلوبیت که یکی از شاخصهای مدیریت خودکارسازی است. به تعامل مجموعه عوامل تاثیرگذار» شناسایی
الگوهای حاکم بر پدیده و بررسی تغییرات الگوهای رفتاری شناسایی شده در طول زمان نیاز است. اولویتها با اعمال
گزینههای اصلاحی, در بهبود سطح مطلوبیت شبکه به قرار زیر هستند:
اولویت اول- تخصیص بودجه و اعتبارات سرویس و خدمات خودکارسازی بر اساس میزان مورد نیاز در کل شبکه
اولویت دوم - ارتقا سطح آگاهی و مهارت بهرهبرداران
اولویت سوم- جلب اعتماد و مشارکت کشاورزان در فرایند خودکارسازی
با شناخت صحیح مکانیزمهای تاثیرگذار بر کاربرد خودکارسازی و تاثیر آن بر سطح مطلوبیت آن در سامانه. میتوان
با تعیین خط مشیها و سیاستهای مناسب در دراز مدت. موجبات ار تقا سطح مطلوبیت را فراهم آورد.
اعتقاد مدیران بهرهبرداری و نگهداری به این امر که بدون ارتقای سطح آگاهی و مهارت بهرهبرداران ذینفع و جلب
اعتماد و مشارکت کشاورزان در فرایند خودکارسازی. شاخصهای بیان شده برای خودکارسازی به طور مطلوبی ارتقا
نخواهدیافت. گام اول در موفقیت سامانه خودکار است.
رویکرد حاصل از مشارکت و تعامل تصمیمگیران. کارشناسان و بهرهبرداران ذینفع در انتخاب خودکارسازی در
سامانه آبیاری» کمک خواهد کرد تا تصمیمات اتخاذ شده روی دغدغههای اصلی طرفین متمرکز شده و بدین ترتیب
راهحلهای امکانپذیر با استفاده از دانش و تجربیات تصمیمگیران, کارشناسان و گروههای کشاورزان پدیدار شود. رویکرد
مشارکتجویی و همیاریطلبی. موجب خواهد شدکه مسایل پراکنده شناسایی و نسبت به راهحلهای پیشنهادی, توافق
را به دست آید.
۴-۶- شاخصهای انتخاب نرمافزارهای مدبریتی سامانه آبیاری
نرمافزار مدیریت آبیاری, مسوولان آبیاری را قادر میسازد تا سفارشات آب را مدیریت کنند. بر استفاده از آب نظارت
کرده و با مشتریان ارتباط برقرارکنند؛ همچنین امکان تولید فاکتورها و تجزیه و تحلیل عملکرد را در اختیار مسوولین
قرار دهد. این نرمافزار باید دارای یک هسته پایگاه داده به همراه ابزارهای مختلف کنترل, تحلیل, دریافت تقاضا و ... باشد
که شامل موارد زیر است:
- رابط ارتباط با مشتری مانند وبگاه, اپلیکیشن و پاسخگویی صوتی برای برقراری ارتباط مستقیم بین کاربران
آب با مقامات آبیاری
- ابزارهای مدیریت حقوقی آب و مدیریت منابع آبی مطابق با این حقوق که با مقررات دولتی همخوانی داشته
-------- صفحهٔ بعد --------
فصل ششم - شاخصهای مدیرینی, فرهدگی- اجتماعی در انتخاب خودکارسازی شبکههای آبیاری ۱۴۰۲/۰۵/۰۷ )۲۱
- ابزارهای مدیریت دریافت تقاضاء برنامهریزی و تحلیل آنها بر اساس ظرفیت سامانه به منظور تحویل خودکار
و مطابق برنامه آب با تنظیم آبگیرها
- ابزار مدیریت تعرفه و آببهاء همراه با ابزار صدور صورتحساب برای سادهسازی مدیریت درآمدها
اصولا با وجود سامانه اسکادا بخش اصلی مدیریت انتقال و توزیع آب در شبکه توسط نرمافزارهای اسکادا صورت
میگیرید و میباید برای دریافت تقاضا از مصرفکنندگان, برنامهریزی و مدیریت مصرف نرمافزارهای مدیریتی اضافه شوند.
- قابلیت بهرهبرداری؛ نرمافزار پیشنهادی لازم است قابلیت بهرهبرداری برای طیف بیشتری از کارکنان سازمان
بهرهبرداری و نگهداری را داشته باشد و امکان تعامل با مصرفکنندگان و آببران را فراهم کند.
* مولفه مدیریت تقاضا در نرمافزار این اطمینان را ایجاد میکند تا یک سفارش درخواستی باعث نقض
ظرفیت و محدودیتهای بهرهبرداری ایمن سامانه نشود.
* برنامه زمانبندی آب در هر خروجی آبیاری. طبق تقاضای مصوب سازمان آبیاری انجام شود.
* جریان در هر یک از سازهای تنظیم و مسیرها برنامهریزی شود.
- سادگی؛ نرمافزار توانایی کافی در ارائه ساده فرایندهای کنترلی و خودکارسازی را ارائه نماید و برای
مصرفکنندگان به سادگی قابل اجرا و درک باشد.
- نمادسازی در اقدامات؛ نرمافزار توانایی نمادسازی برای فرایندها و اقدامات و نتایج را در زمینه موضوع
خودکارسازی داشته باشد.
- توانایی راهنمایی؛ نرمافزار توانایی راهنمایی برای رفع معایب احتمالی خود نرمافزار و گزارشات را داشته باشد.
- تهدیدات الکترونیکی؛ امنیت کافی نسبت به تهدیدات الکترونیکی, مانند بدافزارهاء سفارشات نامعقول و نفوذ
۵-۶- مدیریت برنامه آموزشی خودکارسازی سامانه
با توجه به آشنایی کمتر کشاورزان» بهرهبرداران و حتی برخی از کارشناسان و مدیران آب و کشاورزی در ارتباط با
ابزار و ادوات فنی خودکارسازی و جدید بودن سامانه و بهکارگیری ابزار و ادوات نوین در مدیریت انتقال و توزیع آب.
آموزش در این زمینه اهمیت بسیار زیادی پیدا میکند. از اینرو ضرورتهاء الزامات. روشهای آموزشی و چگونگی تنظیم
برنامههای آموزشی به صورت عام و خاص امری حیاتی است و باید مورد تاکید باشد.
آموزش ضعیف یا ناکافی کارکنان. حتی در شبکههای با کنترل دستی, میتواند عامل اصلی عملکرد ضعیف در
سازمان و سامانه خودکار آبیاری باشد. آموزش, کار دشواری است که برای انجام کارآمد آن نیاز به کارشناسان متخصص
دارد. این امر مستلزم درک کاملی از موضوع و نیازهای آموزشی شرکتکنندگان (مدیران, اپراتورهاء آببران» کشاورزان)
است. به ویژه اگر لازم باشد سامانه انتقال, توزیع وتحویل به صورت خودکار باشد.
-------- صفحهٔ بعد --------
۳۳۲ 0۷ رراهنمای بهرهگیری از سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری و زهکشی
۱-۵-۶ الزامات برای موفقیت در آموزش
- آمادهسازی هدفمند موارد آموزشی و استفاده از روشهای مناسب با توجه به مخاطب. اساس موفقیتآمیز
آموزش است. طیف گستردهای از نیازهای آموزشی در بخش آبیاری و زهکشی وجود دارد که در سامانه
خودکار, ماهیت آموزش. ویژه است و شرایط متفاوتی خواهد داشت. برای این که افراد بتوانند رفتار خود را
مطابق خواستههای مدیریت تغییر دهد باید چهار اصل به قرار زیر را دارا باشند:
* آنها باید آگاه باشند که عملکرد یا وضعیت آنها میتواند بهتر باشد.
* آنها باید برخی از موارد یادگیری را هنگام آموزش انجام دهند.
* آنها باید آنجچه را که آموختهاند. عملی کنند.
برای آموزش کاربردی, محتوای برنامه آموزشی باید بهگونهای باشد که کارآموز را از سطح مشخصی از توانایی به
سطح دیگر و بالاتر ارتقا دهد. برای تحقق این تغییر باید یک برنامه آموزشی طراحی و اجرا شود و مسوولیت این امر بر
عهده مدیریت است. ارزیابی نیازهای آموزشی میتواند به قرار زیر خلاصه شود:
نیاز آموزشی کارآموز < دانش و مهارتهای لازم - دانش و مهارت کارآموز
از اینرو قبل از دوره آموزش, باید سطح دانش و توانایی کارآموز مشخص و با سطح دانش و توانایی مورد نیاز مقایسه
-------- صفحهٔ بعد --------
فصل ۷
۰ اه ۰ ه* ۰
منشور آمنیت و پدافند غیرعامل
-------- صفحهٔ بعد --------
-------- صفحهٔ بعد --------
فصل هفتم - منذشورامنیت و پدافند غیرعامل ۳( ۳۵
۱-
۷- مقدمه
توجه ساختاری به موضوع پدافند غیرعامل در خودکارسازی و مدرنسازی شبکههای آبیاری و زهکشی به دلیل نقش
این گروه از سازهها و تاسیسات وابسته در انتقال, توزیع و تحویل آب کشاورزی» موجب میشود که توان و ظرفیت
مدیریت بهرهبرداری و نگهداری شبکههای آبیاری و زهکشی به طور چشمگیری ارتقا یابد. با اجرای پدافند غیرعامل
میتوان از وارد شدن خسارات مالی به تجهیزات و تاسیسات و تلفات انسانی جلوگیری نموده یا میزان این خسارات و
تلفات را به حداقل ممکن کاهش داد.
همانطور که در فصول پیشین اشاره شد. کنترل خودکار یک سامانه آبیاری عموما مبتنی بر استفاده از []111/) ]ها
وجود دارد. مدیریت سامانه آبیاری میتواند از جهات زیادی در زمینه مدیریت بحران و پدافند غیرعامل از سامانه اسکادا
بهرهبرداری کند (ر.ک ۲-۶-۲). سامانه اسکادا با قابلیت اعلام فوری و هشدارء به عنوان اصول پدافند غیرعامل, هنگام بروز
اقدامات غیرمعمول, رخنه امنیتی با شرایط بحرانی. در مواجهه با مخاطرات و آسیبهاء سریع و کارآمد است. (ر.ک. ۳-۵-
۲-۷ شناسایی ریسکها. مخاطرات. حوزههای امنیتی و نقاط آسیب یذ بر
پدافند غیرعامل در زیرمجموعه مدیریت ریسک جای دارد. در تدوین منشور امنیت و پدافند غیرعامل در زمینه
آسیبپذیر در کلیه عناصر خودکارسازی نصب شده ضروری است.
در کلیترین حالت میتوان ریسکها و مخاطرات را در دو دسته فیزیکی و اطلاعات بررسی نمود که میتوان به
مسایلی مانند مقاومت در برابر حوادث طبیعی (مانند سیلابها)» خرابکاری. دستکاری غیرمجاز تجهیزات در نقاط
کنترلی راهدور و موارد امنیتی مربوط به حفاظت از مرکز کنترل, موارد امنیتی فیزیکی و اطلاعاتی در سطح کسب داده و
کنترل" (حس گرهاء اندازه گیرها و عملگرها)» سطح انتقال دادهها " (شبکه ار تباطی, مخابراتی و اینترنت)» سطح پردازش
دادهها " (تحلیل دادهها و کنترل نظارتی) و سطح کاربرد " (ارتباط با آببران و مدیریت سامانه) اشاره کرد. برخی مشکلات
و چالشهای حوزه امنیتی در شبکههای خودکار آبیاری عبارتند از:
5۵۲۹۱۵ -|
۲ 1۳۵۹۵۲ -2
7 ۳۳۵۵۵۵۵1۳2 -3
]| ۸01102110 -4
-------- صفحهٔ بعد --------
۳۶ ۷ راهنمای بهرهگیری از سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری و زهکشی
- عدم بهرهگیری از زیرساختهای فناوری اطلاعات برای مدیریت و بهرهبرداری
- عدم استفاده از روش رمزنگاری اطلاعات
- استفاده از سامانههای احراز هویت بسیار ساده و ناامن
- عدم وجود برنامه رسمی اطلاعرسانی و آموزش امنیتی کارشناسان سامانه کنترل شبکه آبیاری
- عدم وجود برنامه بازیابی اطلاعات بعد از وقوع خرابی
- کم بودن یا عدم وجود ممیزیهای امنیتی در سامانه کنترل
- خط مشی امنیتی نامناسب برای سامانه کنترل
مدیریتی سامانه افزایش یابد. تهیه نقشه کلی از سختافزارهای متکی به فرمانهای الکترونیکی نصب شده در شبکه
آبیاری اولین قدم در این راه است و طبقهبندی نقاط متکی به فرمانهای خودکارسازی در شبکه آبیاری لازم است تهیه
شود. در یک سامانه مبتی بر استفاده از ن]11[/۳+آها مدارک زیر باید همواره در دسترس باشد:
۱(- مشخصات سامانه تحت کنترل
۲ جدول ورودیها و خروجیهای متصل به ۲1
۳- دستورالعملهای راهاندازی و توقف سامانه
۵- دستورالعملهای فنی شرکت سازنده ]111/۳
- راهنمای نرمافزارهای مورد استفاده
این اعداد بر مبنای جداول شدت اثرء احتمال وقوع و قابلیت کشف (که در هر سازمان بهرهبرداری و نگهداری به طور
اختصاصی تدوین میشود) در یکدیگر ضربشده و عدد اولویت ریسک ((](5(۳-]۲۳۸) محاسبه و بهدست میآید. بر
اساس عدد اولویت ریسک ([1۳8) " ریسکها به سه دسته زیر تقسیم میشوند:
(۳۸۳۸) دزدبران ۸ ۳۲۵۵۹۵ 20 +000 ۳۵۵۱۵۵ -1
6 ۳۲۱۵۲۱۷ ۸۱۹۲ -2
-------- صفحهٔ بعد --------
فصل هفتم - منذشورامنیت و پدافند غیرعامل ۱۳( ۳۲۲۷
- ریسک با درجه اهمیت پایین: در این دسته, ریسک تاثیر ناچیزی بر عملکرد شبکه آبیاری و زهکشی داشته
و میتوان با مدنظر قرار دادن جوانب امر از پرداختن به آن صرفهنظر نمود.
- ریسک با درجه اهمیت متوسط: ریسک با توجه به شدت آن تاثیر قابل توجهی بر عملکرد شبکه آبیاری و
زهکشی و تجهیزات الکترونیکی نصب شده» دارد. در این دسته اقدامات کنترلی مرتبط با تهدیدها و اقداماتی
که جهت بهرهمندی از فرصتها در حال انجام است کفایت لازم را ننموده و لازم است با مدنظر قراردادن
اولویت پرداختن به ریسک. اقدامات لازم تعیین و اجرا گردد.
- ریسک با درجه اهمیت بالا: ریسک با درجه اهمیت بالا یعنی اقدامات جاری مدیریت خودکارسازی و
مدرنسازی کافی نبوده و باید اقدام اجرایی ویژه با اولویت قراردادن این دسته از ریسکها تعریف شود. از
منظر فرصتهاء باید از فرصت پیشرو حداکثر بهره را برد و از منظر تهدیدها این دسته از ریسکها برای شبکه
آبیاری و زهکشی. سختافزارها و نرمافزارها مرتبط با خودکارسازی غیرقابل قبول بوده و باید برای حذف یا
کاهش یا کنترل اثرات آن اقدام شود.
۳-۷- جوانب امنیتی طرح و تدوین منشور امنیت اطلاعات جهت رعایت اصول پدافند غیرعامل
یک سامانه خودکار انتقال آب آبیاری باید از جدیدترین فناوریهای اطلاعاتی و ارتباطی برای نظارت بر کل فرایند
توزیع و استفاده از آب. تصمیمگیری برای اجرای برنامه کاربردی به منظور اندازهگیری جامعتر, استفاده از منابع
ایجاد یک سامانه کنترل جامع, حاوی تمام اطلاعات به منظور بهرهبرداری و مدیریت شبکه آبیاری, علاوه بر تسهیل
امورء مشکلات امنیتی را نیز به همراه دارد. هدف اصلی در ایجاد سامانه کنترل خودکار آب. تحقق بهرهبرداری شبکه
است و ساخت سامانه تامین امنیت اطلاعات. معمولا نادیده گرفته میشود که در نتیجه آن سامانه خودکار جامع کنترل
شبکه آبیاری در معرض خطر دستکاری اطلاعات. سرقت دادههاء ورود غیرقانونی و ... قرار میگیرد. بنابراین علاوه بر
پردازش و مدیریت اطلاعات نیز باید مورد توجه باشد. در نتیجه باید از فناوریهای امنیت اطلاعات پیشرفته, به طور فعال
و مبتنی بر اهداف کلی طرح برای حفاظت از اطلاعات درنظر گرفته شود.
بالاترین مقام مسوول سازمان بهرهبرداری و نگهداری شبکه آبیاری مسوول تهیه منشور امنیت اطلاعات جهت رعایت
-------- صفحهٔ بعد --------
۳ ۷ راهنمای بهرهگیری از سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری و زهکشی
۴-۷- ملاحظات پدافند غیرعامل در کاهش اثرپذیری کلی سامانه از تهدیدات و حملات
به طورکلی شبکههای خودکار انتقال آب کشاورزی از منظر تهدیدات و حملات نسبت به سایر تاسیسات آبی, مانند
سدها و تاسیسات تامین آب شرب از حساسیت بالایی برخوردار نیستند؛ اما رعایت اصول اولیه کار با نرمافزارها و
سختافزارهاء مانند عدم ورود افراد غیرمسوول به محدوده اتاق کنترل سامانه و ایجاد سامانههای امنیتی با تجهیزاتی
مانند دوربینهای نظارتی. حسگرهای حرکتی. سوئیچهای تماسی (در محل تجهیزات راهدور و دربها و پنجرهها)
دستگاههای ثبت ورود و خروج و کارتخوانها همگی برای کنترل و جمعآوری دادههای ثبت وقایع امنیتی " ضروری است.
امنیت در شبکههای کنترل در بسیاری از مکانها از جمله اتاق کنترل. موضوعی چالش برانگیز است. چراکه
سامانههای کنترل/اسکاداء اطلاعات خود را به یک بانک اطلاعاتی ارسال میکنند که این بانک اطلاعاتی و سامانه اسکادا
دارای یک بستر ارتباطی یکسان هستند و این به معنای وجود یک مسیر دسترسی به سامانههای اسکادا و شبکههای
انتقال داده از طریق هر سامانه مبتنی بر 12-۳/1۳ و رایانه است. از این رو این دسترسی میتواند به صورت تمام وقت و
۴ ساعته و غیرفیزیکی باشد. این ساختار باعث پدید آمدن یک موقعیت برای حمله به سامانههای کنترل به روشهای
مختلف (از جمله توسط کارکنان اتاق کنترل) و اهداف مختلف خواهد بود.
شبکههای داخلی در بسیاری از سامانههای مبتنی بر 7۳۳/1۳ و از جمله سامانههای اسکادا استفاده میشوند. با توجه به
این نکته که ها و 717 ها اطلاعات خود را به وسیله یک گروه از پروتکلها مانند 115-485.2/10108175.077۳3, -15
2 و معمولا توسط بسترهای ارتباطی شبکه. مانند خطوط تلفن, ماهواره» شبکههای رادیویی خصوصی و غیره منتقل
بسیاری را در سامانه به وجود آورد. علاوه بر آن با توجه به این نکته که بسیاری از این پروتکلها تحت مالکیت نیستند
(شبکههای ار تباطی باز ) میتوان با دسترسی به بسترهای انتقال تقریبا هر ضربهای را به یک سامانه کنترل وارد کرد.
بر این اساس نمیتوان آفند (حمله) را تنها به از بین بردن اطلاعات تعبیر کرد. بلکه حملهها میتوانند در مرحلههای
مختلف و به روشها و با راهبردهای گوناگون صورت پذیرند. با این توصیف آفند عبارت است از هر عملیاتی که به هر
روشی برای کسب منافع متضاد با منافع بهرهبردار بهکار گرفته میشود». به عنوان مثال چهار نمونه از حملهها به شرح
زیر دستهبندی میشوند:
۱- دسترسی نامشروع به اطلاعات یک سامانه در جهت تغییر و بهرهبرداری مغرضانه
۲ خاموش کردن و شروع مجدد (ریست کردن) سامانه تحت کنترل
دما واهه5 -1
۵06۵ 0۵00 م0 -2
-------- صفحهٔ بعد --------
فصل هفتم - مذشورامنیت و پدافند غیرعامل م۳( ور۲
۳ ارسال اطلاعات اشتباه به بهرهبردار
۴ نابودی بانک اطلاعات
مانند کاربران یا دسترسیهای سطح پایین مانند [۳].۳/871ها باشند. براین اساس میتوان به چند نمونه از حملات
کلاسیک مندرج در جدول (۱-۷) اشاره کرد.
جدول ۱-۷- حملههای کلاسیک به سامانههای کنترل و اسکادا
خرابی و غیر عملبانی کردن ساماته حمله با دف تخریب سرورها که منجر به شرایط خاموشی میشود
پاک کردن فایلهای 1
۲ : خرابی و غیر عملیاتی کردن سامانه پاک کردن فایلهای سرورهای سامانه کنترل/اسکادا
نه
۳ نصب بدافزارها اس کرضن کنترل 2 | نصب بدافزارهایی مانند تروجان برای به دست گرفتن کنترل سامانه
قدرت فرماندهی اپراتورها
دزدی شناسه کا دزدی شناسه کار م
ردی ربری و ردی ربری و رمر عبور ار ۱ مقدماتی جهت زمینهسازی لات کاملتر
رمر عبور ربق داربران
دردی اطلاعات حساس تخریب مزایای رقابتی و9 استقلال دردی اطلاعات حساس کار خانهها برای شرکتهای رقیب یا
خرا سامانه و از دست رفتر ی نقاط رد اطلاعات دهر هیر دا برای القای شرابط
۶ القای شرایط اضطراری خرابی و از رفتن تغییر تنظیم و بهرهبر ری برای القای شرا
اطلاعات بهرهبرداری غیرقابل کنترل و خاموش کردن سامانه از طریق بهرهبردار
استفاده از اسکادا به عنوان پایگا ت تهدید و ایجاد خطر
۸ سوءاستفاده سوءاستفاده از ۳آها ۵ از سرور اس به کون پایگه هت مدید و ی مر
برای سامانههای دیگر
۵-۷- میزان اثرپذبری کلی سامانه از عوامل خرابکاری داخلی و خارجی در صورت به کار بردن
سختافزار و نرمافزارهای مختلف ساخت داخل و خارج کشور
از آنجا که در کشور ما بسیاری از نرمافزارهای پایه. از قبیل سیستمهای عامل و نرمافزارهای کاربردی و
سختافزارهای کنترلی و ارتباطی از طریق واسطهها و شرکتهای خارجی تهیه میشود. نپرداختن به امنیت آنها گاهی
باعث بروز خساراتی خواهد شد. استفاده از نرمافزارها و سختافزارهای داخلی مورد تایید نهادهای ارتباطی در کشور
۱- حمله محرومیت از سرویس («(105) یا حمله منع سرویس توزیع شده(1105]). در علم رایانه تلاش برای خارج کردن ماشین و منابع شکه از دسترس
کاربران مجازش تعریف میشود؛ اگرچه منظور از حمله 1708 و انگیزه انجام آن ممکن است متفاوت باشد. اما بهطور کلی شامل تلاش برای قطع موقت با
-------- صفحهٔ بعد --------
۳۳۰ ۷ راهنمای بهرهگیری از سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری و زهکشی
درصورتی که حفرههای امنیتی در آن وجود نداشته یا قبلا در سامانههای دیگر با موفقیت به کار گرفته شده باشند.
با توجه به اینکه تولیدات تجاری سختافزارها و نرمافزارهای مخصوص خودکارسازی در کشور محدود بوده و در
مراحل ابتدایی است و با توجه به اهمیت تحقق اهداف خودکارسازی و دوری از حوادث و مشکلات در شبکه آبیاری,
استفاده از تجهیزات تولیدی دیگر کشورهاء همانند انجه در صنایع برق و آب و فاضلاب کشور اجرا شده» ناگزیر است و
همچنان میتوان از تجربیات این صنایع در خصوص تهیه تجهیزات و نرمافزارها و راهبردهای آمنیتی در خودکارسازی
شبکههای آبیاری بهره برد. به خصوص که امنیت تاسیسات آبی مانند سدها و تاسیسات تامین آب شرب نسبت به
شبکههای انتقال آب کشاورزی, از منظر تهدیدات و حملات بسیار پرمخاطرهتر است و در این تاسیسات از تجهیزات و
نرمافزارهای ساخت خارج استفاده میشود.
۶-۷- راهکارهای امنیتی در طراحی و پیادهسازی سامانه کنترل به منظور بالا بردن مقاومت شبکه.
کاهش میزان خسارات و تسهیل بازسازی در حملات و شرایط بحران
راهکارهای دفاع از سامانههای کنترل میتواند به صورت ابتدایی و غیرهوشمند باشد که روشهایی مانند ایجاد شبکه
مستقل یا عدم نصب سامانه اسکادا را میتوان برای آن برشمرد؛ این راهکارها ناکارآمد و بیانگر عدم وجود دفاع هوشمند
هستند. اسکادا ابزاری برای کاهش هزینههاء افزایش بازده سامانه و مهمتر از همه ابزار اعمال تئوری کنترل به سامانه
است و به طور واقعبینانه بدون آن» فرآیند کنترل بازده لازم را ندارد.
پدافند عبارت است از «تهیه و اجرای یک راهبرد مناسب و مجموعهای از روشها به صورت یکپارچه با بازخورد
کامل و بررسی تمامی جوانب از جمله معماری سامانه کنترل (اسکادا) فایروالهاء پراکسی سرورهاء سیستمهای عامل,
لایههای کاربری, لایههای انتقال اطلاعات. قوانین و فرآیندها با درنظرگرفتن درجه امنیت اجرایی سامانه». انعطاف پذیری,
استفاده از یک روش جامع, ساختار یکپارچه. هوشمندی و مقرون به صرفه بودن از موارد حیاتی یک سامانه پدافند
کامل است.
برای تحقق این موارد ضروری است برای برقراری امنیت. سامانه کنترل با شبکه فناوری اطلاعات (17) ادغام شود که
شامل موارد زیر میگردد:
- به کارگیری فناوریهای امنیتی همچون رمزگذاری اطلاعات و منابع اطلاعاتی سامانه کنترل و سامانه نظارت
- مدیریت جامع برای ایجاد تصمیمگیری در مواقع بحرانی
- قابلیت پشتیبانگیری و امنیت مکانیزم ذخیرهسازی اطلاعات
- توسعه خط مشیهای امنیتی. مطالب آموزشی و دستورالعملهایی که در سامانه کنترل بهکار میروند
- پایش برخط و کنترل شبکه سامانههای اسکادا در مقابل حملات نفوذگران و رفع خطا
-------- صفحهٔ بعد --------
فصل هفتم - مذشورامنیت و پدافند غیرعامل م۳۲۲
- محدود کردن دسترسی فیزیکی به وسایل و شبکه سامانه کنترل و نظار
- باز آرایی شبکههای اسکادا به منظور کاهش آسیبپذیریها
معماری یک سامانه خودکار را میتوان به دو قسمت سطوح کنترل شامل سطح کسب داده و کنترل, سطح انتقال
دادههاء. سطح پردازش دادهها و سطح کاربرد و سامانه امنیتی. شامل امنیت اطلاعات و مشخصات امنیتی استاندارد
تجهیزات دستهبندی کرد. در سطح کسب داده و کنترل, با نصب حسگرهاء اندازه گیرها و عملگرها در نقاط مورد نظرء
وضعیت. مکان, پارامترها و سایر اطلاعات مربوط به نقاط پایش آب. به طور کامل و به موقع جمعآوری میشود. در سطح
انتقال دادههاء دادهها و اطلاعات جمعآوری شده از طریق اینترنت. شبکههای ارتباطی تلفن همراه, شبکه اختصاصی
سامانه کنترل یا سایر شبکهها مخابره میشود. در سطح پردازش, روشهای پردازش دادههای شبکه. روشهای محاسبات.
فناوری میانافزارها یک با رچه شده و اطلاعات برای کنترل پردازش میشود. باید در نظر داشت که سطح کاربرد بر اساس
۵6 ۱ 7
امنیت معیارهای
اطلاعات استاندارد
۱ ار ٩
شکل ۱-۷- معماری عمومی سامانه کنترل شبکه آبیاری خودکار هوشمند
-------- صفحهٔ بعد --------
۳۳۲ ۷ راهنمای بهرهگیری از سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری و زهکشی
۲-۶-۷- دستهبندی تهدیدها بر اساس سطوح معماری سامانه خودکار آبیاری
الف- تهدیدهای سطح کسبداده و کنترل:
۱) نقاط کسبداده و تنظیم دچار مشکل شوند. برای مثال به دست افراد
مهاجم بیفتند یا تایید دستگاهها برای انتقال داده دچار اختلال شود.
۲) تغییر و دستکاری دادهها و ایجاد
اطلاعات کاذب.
۳) تخریب فیزیکی, ۴) مشکلات امنیتی مربوط به 1۳10۱ و ...
ب- تهدیدهای سطح انتقال:
۱) حملات 105 و 171005 و مشابه آنهاء ۲) مشکلات ناشی از تاییدیه دستگاههاء مانند
ورود مهاجم در میانه راه انتقال داده, ۳) مشکلات امنیتی ذاتی روش ارتباطی (امنیت شبکه تلفن همراه
اینترنت و ...)»
۴) عدم همخوانی و تطابق در ارسال و دریافت دادهها و ....
پ- تهدیدها در سطح پردازش:
۱) عدم توانایی سختافزاری و نرمافزاری برای تشخیص و پردازش اطلاعات گسترده
و زیاد دریافتی از پایانههای متعدد موجود در شبکه.
۲) حملات از داخل مرکز کنترل و پردازش (کارمند
ناراضی)»
۲۳) مشکلات حریم خصوصی, ۴) جعل هویت.
۵) مشکلات در امنیت دادههای مدیریتی (درصورت عدم
رمزگذاری و سطحبندی دسترسی به اطلاعات. کاربران معمولی نیز میتوانند اطلاعات را مشاهده کنند).
ت- تهدیدها در سطح کاربردی:
۱) گمشدن تجهیزات با قابلیت اتصال و تایید امنیتی» بهویژه تجهیزات قابل حمل.
۲) مشکلات حریم خصوصی آببران»
۳) مشکلات ناشی از ضعف قابلیت اتصال همزمان کاربران.
۴) تهدید در
هنگام تایید دسترسی کاربران.
۵) درز اطلاعات.
۶) جعل هویت.
۷) از بین رفتن اطلاعات و دادهها.
۳-۶-۷- راهکارهای مربوط به سامانه امنیتی
الف- امنیت در سطح کسب داده و کنترل: در این سطح., امنیت به شکل فیزیکی, از طریق کدگذاری تجهیزات و
0 ایجاد میشود. عموما باید حسگرها و عملگرها دارای برچسبهای 8۳۴10 بوده و همچنین نقاط
مسیریابی " دارای خوانندهانویسنده 1۳10 و شبکه بیسیم شامل پروتکلهای مربوط به 13110 باشد. علاوه بر
]1۹ لازم است از روشهای سبک امنیتی (برای عدم تحمیل بار اضافی بر شبکه) شامل الگوریتمهای
رمزنگاری (یکسان بودن کدها) و پروتکلهای امنیتی سبک (پروتکلهای اعتبارسنجی) نیز در این سطح
بهرهبرد.
۱- سامانه بازشناسی با امواج رادیویی (1001111110211010 /(۳۳۵۵۵۲۵ 12010) یک سامانه شناسایی بیسیم است که قادر به تبادل دادهها بهوسیله برقراری
۳ 2
اطلاعات بین یک 128 متصل به یک کالاء تجهیزات. کارت و... و یک بازخوان (16۸00۲) است. سامانههای (]]۲۹۳ از سیگنالهای الکترونیکی و
الکترومغناطیسی برای خواندن و نوشتن دادهها بدون تماس بهرهگیری میکنند.
211205 6[ 6-1100 1- 100-11 -2
۷65 1۵۵۱۵۵ -3
-------- صفحهٔ بعد --------
فصل هفتم - مذشورامنیت و پدافند غیرعامل ۳( ۳۳۳
اطلاعات رمزنگاریشده (مدیریت و تطابق کلیدها)» پایش شبکه. ایجاد دیوار آتش. استفاده از ویروسیابها و
ضد بدافزارهاء روشهای دسترسی به شبکه. استفاده از استاندارهای امنیتی هر راه ارتباطی (شبکه تلفن همراه»
پ- امنیت در سطح پردازش: ایزوله کردن دادهها استفاده از روشهای بازیابی دادههاء ایجاد مقاومت در برابر
حوادت. قابلیت مدیریت خودکار, تایید درستی دادهها.
ت- امنیت در سطح کاربرد: استفاده از نرمافزاهای مطمئن. پایش نحوه اجرای نرمافزارهاء. محافظت از حریم
خصوصی, رصد درز اطلاعات. محدودسازی سطح دسترسی کاربران» آموزش و مدیریت امنیتی کاربران, آرزیابی
امنیتی. کنترل دسترسیهای انجام گرفته به اطلاعات.
۷-۷- امنیت فیزیکی
در چند سال اخیر اهمیت امنیت اطلاعات به دلیل گسترش شبکههای محلی, شبکههای گسترده و اینترنت که امکان
سوءاستفاده کاربران غیرمجاز را فراهم میکنند. بیشتر شده است. یکی از مهمترین مسایل در امنیت بهویژه در
کاربردهای حساس و مواردی که امکان پیادهسازی مکانیزمهای امنیتی در حوزه شبکه امکانپذیر نیست (مانند
بخشهایی از شبکههای صنعتی)» رعایت اصول امنیت فیزیکی است.
در بخشهای قبل نیز در هر یک از سطوح ایجاد امنیت. مواردی مربوط به امنیت فیزیکی نیز آرائه شده است. امنیت
اطلاعات. میتواند یک سازمان را حفاظت یا تخریب کند. در مورد امنیت اطلاعات. فازهای متفاوتی از امنیت مطرح است
که اولین و مهمترین آنها امنیت فیزیکی است. در بیشتر موارد امنیت فیزیکی ندانسته توسط فردی بدون هیچ نیت
بدی, به خطر میافتد. به عنوان مثال یک کارگر ممکن است هنگام جارو کردن اتاق سرورء به سیم برق برخورد کند و
بدون تعمد برق را قطع کند. بدون وجود تدابیر امنیتی درست. این اتفاق به ظاهر ساده منجر به خاموش شدن سرور و
راهاندازی مجدد آن و نقصهایی در سامانه میشود.
در امنیت فیزیکی نیز فازهایی وجود دارد که باید در پیادهسازی آن در نظر گرفته شوند. این فازها عبارتند از:
- کل محیط/ساختمان مرکز کنترل و نظارت
- مناطق حساس و ضروری در محیط/ ساختمان (اتاق کنترل / اسکادا)
ما1۸ -[
-------- صفحهٔ بعد --------
۳۳۴ 0۷ راهنمای بهرهگیری از سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری و زهکشی
- محیط داخلی سازمان
- عوامل انسانی
امنیت فیزیکی سختافزارها باید اولین و مهمترین مرحله در امن کردن سامانه باشد. بدون پیادهسازی این فاز از
امنیت. بقیه اقدامات امنیتی. بیمعنی است. برای مثال اگر هر کس بتواند به سرورها دسترسی فیزیکی داشته باشد.
علیرغم هزینه هنگفت برای امن کردن سرورها با نصب فایروالهاء رمزنگاری و نرمافزارهای آنتیویروس امکان
سوءاستفاده از کنترلهای امنیتی نصب شده روی سرورها و دسترسی به اطلاعات حساس یا حتی دزدیدن یا آسیب به
خود سرورها مهیا خواهد بود.
طبق بررسیهای انجام شده. خطرات محیطی یکی از بزرگترین تهدیدات امنیتی هستند.
برخی از این خطرات عبارتند از: آتش, سیل, گرد و غبار» برق و حرارت؛ هر یک از این عوامل میتواند برای تجهیزات
رایانهای مخرب باشد.
خطر آتشسوزی از مواردی است که باید در هر سازمان به آن توجه کرد و میتواند توسط هشدار دهندههای دود و
حرارت. خاموشکنندههای آتش (شیرهای آتشنشانی) و سامانههای آبپاش کنترل شود. آموزش کارمندان برای استفاده
از این دستگاهها نیز اهمیت دارد.
هشدار دهندههای دود و حرارت باید در داخل و خارج اتاقهای رایانه. نصب شوند و به صورت دستی و اتوماتیک عمل
خسارتها را میگیرد. هر اتاق رایانه باید حداقل یک وسیله اطفا حریق مناسب داشته باشد.
تخریبهای ناشی از آبگرفتگی, از دیگر خطرات زیستمحیطی است که علاوه بر سیل ممکن است در اثر ایجاد مشکل
در لولههای آب یا حتی سامانههای آبپاش داخلی رخ دهد. برای پیشگیری از خسارات این حوادث, آشکارسازهای آب باید
روی زمین یا نزدیک تجهیزات رایانهای نصب شوند. علاوه بر آن باید پوششهای ضد آب به آسانی قابل دسترس باشند.
با توجه به تاثیر دما و رطوبت بر کارکرد سامانههای رایانهای. اختصاص یک اتاق مجزا با قابلیت تنظیم دما و رطوبت
برای حفاظت از آنها ضروری است. دمای اتاق رایانه معمولا باید بین ۱۸ تا ۲۴ درجه سانتیگراد و سطح رطوبت باید
بین 1۴۵ تا ۵۵/ تنظیم شود (طبق دستورالعمل مربوط به تجهیزات) دما و رطوبت باید به طور منظم پایش شود و
درصورت رسیدن رطوبت به 7۲۰ یا *۷/ و دما بالای ۰۳۰۶۲ سامانه باید هشدار شرایط بحرانی را صادر کند تا کارآیی
مسالهای که هنگام حفاظت از عوامل محیطی باید در نظر گرفت. تداوم فعالیت سیستمهای رایانهای است.
سیستمهای رایانهای نیاز به تامین برق مداوم دارند که این کار با منبع تغذیه بدون وقفه (1۳5]) و تولیدکننده برق
(ژنراتور برق) تضمین میشود.
-------- صفحهٔ بعد --------
فصل هفتم - مذشو رامنیت و پدافند غیرعامل ۳( ۳۳۵
۲-۷-۷ امنیت فیزیکی و عوامل انسانی
یکی از عوامل کلیدی در سوءاستفاده از رایانه. عوامل انسانی است. آمار نشان میدهد که بیشتر از *۸ درصد حملات
رایانهای عمدی یا غیر عمدی, توسط کاربران داخلی و احراز هویت شده در سامانه انجام میشود. اگر شخصی توسط
دسترسیهای خاص مورد اطمینان قرار گرفت. سازمان اطمینان میکند که آن فرد از دسترسیهایی که به آن داده شده
است. سوءاستفاده نمیکند. این تفکر در بعضی از مواقع نادرست است. بهترین روشی که سازمان برای پیشگیری از این
نوع حملات میتواند استفاده کند. آموزش کارمندان است که حملههای مخرب را شناسایی کنند و گزارش دهند. یکی
دیگر از اقدامات پیشگیرانه, مکانیزمهای ردیابی و ثبت فعالیتهای! شخص است که میتواند شامل دوربینهای ناظرء
امنیت شخصی و دستگاههای بیومتریک باشد. هرچند ممکن است هیچکدام از این روشها نتواند جلوی حمله را بگیرد
اما در پیشگیری از رخ دادن دوباره آن موثر است.
با توجه به مفهوم کلی امنیت اطلاعات. امنیت فیزیکی باید در مدل امنیت اطلاعات گنجانده شود. برای تحقق این امر
باید شبکه امنیت فیزیکی به شبکه 1۳ متصل و با آن یکپارچه باشد؛ به عنوان مثال وقتی علائم کنترلکننده امنیت
فیزیکی نشان میدهد که کارمندی ساعت ۱۵ از سازمان خارج شده است. ولی در داخل شبکه داخلی احراز هویتی در
ساعت ۲۰ اتفاق افتاده است. یک هشدار اعلام میشود. این راهحل یکپارچه. خطرات امنیتی در سازمانها را کاهش
میدهد و همچنین در کاهش هزینهها کمک میکند.
راهکارهای پدافند غیرعامل به طور خلاصه:
- استفاده از نرمافزارهای امن پایدار و قابل اعتماد با توجه به نقش آنها در سامانههای خودکار آبیاری و زهکشی
- بررسی,» آزمایش و شبیهسازی پروتکلهای استفاده از نرمافزارها قبل از استفاده از هر نوع نرمافزاری (ساخت
داخل یا خارج)
- مطابقت سختافزارهای الکترونیکی از نظر شرایط محیطی که به کارگرفته خواهند شد.
- در نظر گرفتن اصول مکانیابی. پوشش, مقاومسازی و امکانات اعلام خبر و هشدار در طراحی خودکارسازی
شبکههای آبیاری تا حد امکان
- یکپارچهسازی امنیت فیزیکی و امنیت اطلاعات
- ایجاد یک طرح احتمالی در شرایط بحرانی برای بازیابی و بهرهبرداری مجدد شامل: بازیابی و پشتیبان گیری از
سرورهاء دادههاء شبکه و اطلاعات کارکنان و همچنین تهیه قطعات و تجهیزات پشتیبان در مقادیر کافی
18 ۵00 7۳۵08 -۱
-------- صفحهٔ بعد --------
-------- صفحهٔ بعد --------
فصل ۸
انتخاب روشهای کنترل برای
شبکههای آبیاری در دست
بهربرداری
-------- صفحهٔ بعد --------
-------- صفحهٔ بعد --------
فصل هشتم - انتخاب روشهای کنترل برای شبکههای آبیاری در دست بهرهبرداری ۱۴۰۳/۰۵/۰۷ ۳۳۹
۱-
۸- کلیات در امر خودکارسازی شبکههای موجود
تعدد و وسعت پروژههای در دست بهرهبرداری یا در دست ساخت شبکههای آبیاری در گستره کشور قابل توجه است.
با توجه به قدمت شبکههای ساخته شده و پذیرفته شدن آنها به عنوان وسیلهای برای بهتر شدن امر آبیاری و کشاورزی,
به همین نسبت نیز دلبستگی به شرایط موجود و حفظ آن میتواند ریشهای باشد. در فصول دوم تا پنجم. مفاهیم و
محدودیتهاء عوامل و اجزای تاثیرگذار و مبانی کنترل در خودکارسازی به تفصیل توضیح داده شده است.
در این فصل به راهکارها و فرایند انجام خودکارسازی شبکههای آبیاری درحال بهرهبرداری پرداخته میشود. اما
کلیاتی که لازم است مهندسان و بهرهبرداران قبل از اقدامات اساسی و تصمیم به برنامهریزی مطالعاتی و اجرایی تحول
مورد توجه قراردهند. به قرار زیر است:
۱-۱-۸- چالشها
در کشور ماء ظرفیت ساخت سدهای مخزنی تامین آب کشاورزی و شبکهها و کانالهای بزرگ به سر آمده است.
امروزه لازم است آنچه که ایجاد شده, بهبود یابد. سوّالات اساسی در این راستا که قبل از هر تحول بنیادی در هر شبکه
باید به آن پاسخ داده شود عبارتند از:
- با توجه به شرایط جدید نیاز آبی و وضعیت موجود شبکه. آیا مجموعه ذینفعان و ذیمدخلان لزوم تغییر
- آیا مدیران ایدههای لازم برای تجدید ساختار به منظور پاسخگویی موثر به نیازهای پیچیده مدیریت و آبیاری
نوین آمروزی را دارند؟
اساسیترین چالشهای پیش رو در شبکههای آبیاری کشور برای ایجاد تحول به قرار زیر است:
- تولید محصول بیشتر در ازای هر واحد آب و انرژی مصرفی (افزایش محصول با مقدار آب و انرژی کمتر)
- حفاظت از محیط زیست
نتایج حاصل از دههها تلاش در زمینه خودکارسازی پروژههای آبیاری. علیرغم حرکت کند و نامتجانس آن در سطح
جهانی, عوامل شکست را معین نموده و نیازمندیهای لازم جهت دستیابی به موفقیت در این بخش را مشخص کرده
به آخرین دستاوردهاء در پاسخگویی به نیازمندیهای این تحول, اعمال نمایند.
۲-۱-۸ چشمانداز موفقیت
با توجه به قدمت شبکههای آبیاری و نهادینه شدن مدیریت اجرایی, آیا میتوان انتظار تحول داشت؟ در عین چالشی
بودن موضوع, پاسخ مثبت است. اما نباید فراموش کرد در شبکههای در دست بهرهبرداری در سطوح مختلف افرادی
-------- صفحهٔ بعد --------
۳۳۰ 0۷ راهنمای بهرهگیری از سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری و زهکشی
هستند که معتقدند روشهای توزیع آب آبیاری در عمل قابل تغییر نیست و روشهای موجود برای شرایط محلی تطبیق
یافتهاند و اصرار دارند که تغییرات چندانی دست یافتنی نیست و خودکارسازی هدر دادن منابع مالی است.
اظهارات فوق میتواند بخشی از حقیقت باشد. اما این واقعیت را که ادامه روند موجود از نظر تولید محصول و حفاظت
محیطزیست قابل قبول نیست. تغییر نمیدهد. بسیاری از آمور فنی-مدیریتی باید تغییرکند. تغییرات نیز نمیتواند جزئی
باشد و فرایندهای بهبود باید متحول گردند. تجربیات جهانی و موفقیتهای تحول در سامانههای آبیاری برخی کشورها
۳-۱-۸- ظرفیت بهبود
برای ارتقای شبکههای در دست بهرهبرداری, در اولین مرحله باید مشخص نمود که آیا کنترلی قانونمند و کارآمد در
شبکه اعمال شده است؟ و در صورت منفی بودن پاسخ, اصولا ظرفیت واقعی برای بهبود مدیریت شبکه و تولید محصول
بیشتر به ازای مصرف آب و انرژی کمتر از زاویه اعمال اصولی کنترل, وجود دارد؟ در مرحله بعد باید مشخص شود که
چه سطحی از بهبود از طریق سرمایهگذاری در مزرعه و چه مقدار بهبود از طریق ارتقای سامانه انتقال, توزیع و تحویل
آب دست یافتنی است و این شرایط در موقعیتهای مختلف شبکه در دست بهرهبرداری چگونه است؟
۳-۱-۸ سوابق و تجربیات خودکارسازی شبکهها
اشراف مدیران اجرایی و مهندسان مشاور فعال در پروژهها به پیچیدگیها و اهمیت مهندسی خودکارسازی سامانههای
آبیاری ضروری است و لازم است دامنه و ارزش کار قبل از شروع هر اقدامی, به درستی تعریف گردد. تا زمانی که جایگاه
واقعی این تحول, برای تصمیمسازان و تصمیمگیرندگان سرمایهگذاری مشخص نگردد. اقدام به انجام ناقص کارء بیفایده
بوده و مسالهساز خواهد بود.
موفقیت تحول شبکه نیازمند بسترسازی با حضور موثر دانشگاهها و موسسات آموزشی پیریزی میشود. به عنوان
نمونه. مرکز تحقیقات و آموزش آبیاری 111۹۳ در غرب آمریکا از سال ۱۹۸۹ با هدف تربیت نیروهای متخصص در زمینه
نوسازی شبکه و کلیه مسایل مربوط به خودکارسازی آنها تاسیس شد. این دانشگاه در نوسازی بیش از ۲۰۰ شبکه
آبیاری در آمریکا فعالیت داشته که ۴۰ مورد از آنها از خودکارسازی مبتنی بر ]۳ بهره میبرند. بر اساس منابع معتبر
جهانی توصیه کارشناسان مجرب در این زمینه این است که خودکارسازی گام به گام صورت گیرد و با استفاده از تجارب
حاصل در سطح محلی و ملیء همافزایی دانش و مهارتهای مرتبط. گامهای بعدی مستحکمتر برداشته شود.
۵-۱-۸ شکیبایی
یکی دیگر از پیش نیازهای موفقیت خودکارسازی, برنامهریزی تدریجی و مرحلهای است. تجربیات نشان میدهد
برنامهریزی و اجرای حتی یک تغییر ساده. در برنامه خودکارسازی. طی یکسال به سختی امکان پذیر است. در کشورهای
توسعهیافته. مناطقی با شبکههای آبیاری متعدد به صورت مرحلهای طی ۱۶ تا ۱۵ سال موفق شدهاند به پیشرفتهایی
-------- صفحهٔ بعد --------
فصل هشتم - انتخاب روشهای کنترل برای شبکههای آبیاری در دست بهرهبرداری ۰ ۱۴۰۲/۰۵/۰۷ ۲۳
در این زمینه دست یابند و اکنون تجربه و تخصص مناسب کسب کرده و با سرعت بیشتری پیشرفت میکنند. با آگاهی
خودکارسازی قابل قبول و اجرایی است.
۲-۸ برنامه شناخت اجزای تاثیرگذار سامانه موجود آبیاری و زهکشی
اولین مرحله در روند برنامهریزی,» اقدام به شناسایی همه جانبه سامانه آبیاری در دست بهرهبرداری است. برنامهریزی
انتخاب کنترل با توصیف اهداف و خصوصیات فیزیکی پروژه آغاز میشود. معیارهای بهرهبرداری تطابق کارآمد بین
قابلیتهای سامانه آبیاری و نیازهای آن رانشان میدهد. در این مرحله محدودیتهای فیزیکی که با اهداف پروژه تداخل
دارند. مشخص میشوند. توصیه میشود تمام این اطلاعات پیشنیاز. قبل از اقدام به دقت مشخص شوند. (در فصل سوم
عوامل و اجزای تاثیرگذار در بهرهبرداری خودکار شبکههای آبیاری به تفصیل توضیح داده شده است)
مرحله دوم برنامهریزی» انتخاب روش کنترل است. این مرحله باید با انتخاب مفهومی بهرهبرداری و کنترل که
معیارهای عملکرد مورد نظر را برآورده میکنند. آغاز شود (مفاهیم کنترل, روشهای بهرهبرداری و روشهای کنترل در
فصل چهارم شرح داده شده است). پس از شناسایی ایدههای مناسب برای پروژه» میتوان روش کنترل و روش اقدام را
انتخاب کرد. بیشتر مطالعات بهرهبرداری در این مرحله ضروری است چرا که قبل از انتخاب بهترین روش. ممکن است
لازم باشد که روشهای کنترل جایگزین با استفاده از مدلهای رایانهای مورد تجزیه و تحلیل قرار گیرند. معمولا انتخاب
مرحله سوم فرآیند برنامهریزی, تعیین الزامات است. یک سامانه آبیاری موجود ممکن است برای ایجاد تغییر در روش
کنترل, به اصلاحات ساختاری و تجهیزات اضافی در شرایط تغییر روش کنترل, نیاز داشته باشد. دراین مرحله جزییات
آمادهسازی کار با بررسیهای میدانی و ملاحظات فنی تجهیزات. مشخص میشود. برای تعریف استراتژیهای کنترل و
پارامترهای بهرهبرداری معمولا به مطالعات کافی نیاز است.
مرحله چهارم برنامه» توجیهپذیری روش کنترل انتخاب شده و ارزیابی آن است. امکانسنجی براساس هزینههای
برآورد شده سامانه کنترل جدید و درآمدهای حاصل از این روش صورت گرفته و شاخص مربوطه ارائه میشود.
مرحله نهایی (مشخصات فنی. اسناد اجرایی و اجرا» در این مرحله اقدامات و جزییات نهایی طراحی برای آمادهسازی
و استقرار تجهیزات کنترل در محل و مشخصات فنی نصب و آزمایش پذیرش تجهیزات کنترل سامانه مشخص میشود.
برای اطمینان از عملکرد سامانه کنترل جدید. ممکن است اصلاحاتی در محل مورد نیاز باشد. پس از این اقدامات.
تجهیزات کنترل نصب. واسنجی و آزمایش میشود. برای اطمینان از عملکرد تجهیزات مطابق طراحی, آزمایش قبل و بعد
از نصب لازم است.
فهرست اساسیترین اطلاعات پایه از اجزای سازهای و مدیریتی سامانه که لازم است برای تصمیمگیری در اختیار
مدیران پروژه و کارشناسان طراح خودکارسازی قرار گیرد. در ادامه آورده شده است.
-------- صفحهٔ بعد --------
۳۳۲ ۷ راهنمای بهرهگیری از سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری و زهکشی
۱-۲-۸- سیمای عمومی طرح
شرح پروژه با شناسایی اهداف شبکه آغاز میشود. ماهیت منبع آب. نوع انتقال و مفهوم تحویل به طور خاص, اهداف
سامانه را مشخص میکند. این عوامل همچنین تعیین خواهند کرد که آیا سامانه آبیاری, تقاضاگرا یا عرضهگرا خواهد بود.
نقش کانالها به عنوان تحویلدهنده, جمعکننده یا انتقالدهنده طبقهبندی میشوند (ر.ک.
فصل ۳و ۴). طرح کلی شبکه
ساخته شده شامل محدوده کل اراضی تحت پوشش, واحدهای عمرانی و واحدهای زراعی و مزارع است. علاوه بر طرح
کلی سامانه. ارائه مشخصات شماتیک نیمرخ طولی از کل سامانه. اطلاعات اولیه پیش نیاز زیر را به راحتی به
- آبگیری در سامانه تقلی است یا پمپاز؟
- آیا کانال از یک مخزن, سد انحرافی» یک کانال دیگر آبگیری میکند یا از یک رودخانه طبیعی؟
- سامانه ذخیره مخزن بالادست چند منظوره است و شامل نیروگاههای تولید برق یا پمپاژ میشود؟
- شمای کلی از استقرار سازهها
- آرایش عمومی شبکه و نحوه استقرار واحدها
- پراکندگی روستاها و مراکز جمعیتی محدوده سامانه
۳-۲-۸ سامانه کنترل و توزیع
الف- زیرساختهای انتقال و توزیع جریان و کنترل آن که لازم است شناسنامه آن به صورت بهروز شده تهیه شود. به
- موقعیتهای مکانی و استقرار سازههای در مسیر کانال:
* _طول بازه ذخیره میان کانالی؟
چه تعداد سازه تنظیم در سامانه فعال است؟
* چه تعداد سازه آبگیر انشعابی از بازه کانال تحت تاثیر سازه تنظیم قرار دارد؟
- حداکثر آبدهی طراحی برای هر بازه کانال؟
- دامنه تغییرات تقاضا در آبگیرهای درجه ۳؟
- موقعیت مکانی و ظرفیت تخلیه سرریزهای جانبی. سیفونهای معکوس, شیب شکنها یا سایر سازههایی که
- خصوصیات فیزیکی که باید توصیف شوند عبارتند از:
* موقعیت مکانی سازههای تنظیم
* تعداد سازههای تنظیم و نوع آنها (قطاعی یا حرکت عمودی و...)
-------- صفحهٔ بعد --------
فصل هشتم - انتخاب روشها ی کنترل برای شبکههای آبیاری در دست بهرهبرداری ۰ ۱۴۰۲/۰۵/۰۷ ۳۳۳
* _چگونگی حرکت دریچه سازه» از نوع برقی» هیدرولیکی یا دستی
* نوع موتورهای بالابر: سرعت ثابت یا متغیر
* واسنجی جریان در مقابل دهانه دریچه به عنوان تابعی از سطح آب بالادست و پاییندست
ب- خدمات تحویل آب در تمامی سطوح شبکه شامل:
- سازمان و سامانه کنترلی و اندازه گیری جریان
- سامانه ارتباطی در سطح شبکه
- چگونگی تحویل آب از کانال اصلی یا درجه ۱ به درجه ۲ یا انشعابات در پاییندست
- چگونگی تحویل آب در آبگیرهای واحد مزرعه و محل تحویل به مصرفکنندگان
- چگونگی تحویل آب به آبگیرها و قطعات زراعی منفرد
۳-۲-۸ ضوابط و معیارها در بهرهبرداری
معیارهای بهرهبرداری یک سامانه آبیاری شامل اهداف. محدودیتهای کاهش دامنه انعطافپذیری بهرهبرداری و
اقدامات توسعهای لازم برای ارتقای امکانات بهرهبرداری, میشود.
الف - اهداف: توصیف مشخصات عملکردی سامانه آبیاری شامل اهداف دقیق تاسیسات آبگیری شبکه و آبگیرها
در کانالهای انتقال و کانالهای انشعابی است. اهداف به عنوان اصول پایهای برای انتخاب راهبرد و روش
بهرهبرداری و راهبرد کنترل عمل میکنند. بنابراین معیارهای بهرهبرداری باید روشن, مختصر و مفید ارائه شود.
ب- محدودیتها: محدودیتهاء توانایی سامانه آبیاری را برای پاسخگویی به تغییرات در میزان تقاضا در انشعابات و
ایجاد یک رابطه کارآمد عرضه/تقاضاء محدود میکنند. عوامل محدودکننده, انعطافپذیری بهرهبرداری را کاهش
میدهد و توانایی حفظ سطح آب و برنامههای جریان مطلوب را در سامانه آبیاری تحت تاثیر قرار میدهد.
۳-۲-۸ سازمان بهرهبرداری, پیشنهادی اولیه و موجود
بررسی مبانی و معیارهای طراحی شبکه موجود و روند تغییرات و اساسیترین مواردی که توجه به آن در تهیه مدلها
و الگوریتم کنترل و مجموعه به هم پیوسته نرمافزاری بسیار با اهمیت و ضروری است. به قرار زیر خواهد بود:
الف- توانمندی مدیریت بهرهبرداری و تشکلها با توجه به فرآیند دوره بهرهبرداری
ب- برنامههای آموزشی و ترویجی و میزان اثربخشی آن
پ- وظایف و روابط درون و برون سازمانی» مقررات حاکم بر تشکلها و مدیریت بهرهبرداری و چگونگی مشارکت در
خودکارسازی
ت- برنامهر یزی و فرایند اجرای فعالیتهای بهرهبرداری
-------- صفحهٔ بعد --------
۳۳۴ ۷ راهنمای بهرهگیری از سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری و زهکشی
ث- مشکلات و آسیبهای موجود شبکه و چگونگی مقابله با آنها
ج- برنامهها و روشهای عملیاتی بهرهبرداری شبکههای موجود
چ- فعالیتهای نگهداری و تعمیرات
ح- شرایط و ضوابط ارائه خدمات تحویل آب
خ- دسترسی به آنرژی الکتریکی و سابقه بهرهگیری از آنرژی خورشیدی در منطقه
د- متوسط هزینه و درآمد و بودجهبندی سالانه
۵-۲-۸ اقدامات میدانی شناخت عوامل موثر
به موازات برنامهریزی گردآوری گزارشات. نقشهها و اطلاعات پایه دفتری مورد اشاره در بالاء برنامهریزی و بازدیدهای
میدانی نیز به شرح زیر انجام میشود:
- برنامهریزی عملیات میدانی برای چگونگی پرکردن فرمها توسط کارشناسان دفتری. دریافت و تکمیل نقایص
- کار دفتری-میدانی بررسی نقشههای چونساخت شبکه آبیاری و نهایی کردن آن به همراه مدیر یا کارشناسان
- بازدید آبگیر مرکزی, بررسی دقیق نحوه کارکرد و مدیریت آبگیر مرکزی یا آبگیر اصلی در واحدی مشخص و
یا آبگیر مرکزی کل شبکه که به صورت ثقلی یا پمپاژ خواهد بود. از اهمیت زیادی برخوردار است. این
بررسیها علاوه بر این که براساس نقشههای چونساخت و مشخصات فنی طرح اولیه است. لازم است تغییرات
بعدی و مسایل و مشکلات آن به لحاظ فیزیکی و مدیریتی مورد توجه باشد و با حضور میدانی متخصصین امرء
- پیمایش کانال اصلی, شروع این پیمایش از منبع آب یا آبگیر مرکزی و انتهای آن. نقطه پایان کانال اصلی و
توزیعکننده است. در مسیر این پیمایش از کلیه سازهها عکس تهیه شده و شرایط طراحی, اجرا و وضع موجود
از آنجایی که مغایرتهایی بین آنچه واقعا انجام میشود و آنچه برنامهریزی میشود وجود دارد. باید حساس
است که میتواند در تدقیق برخی اظهارات و گفتهها و اطلاعات جمعآوری شده مفید باشد.
- در پیمایش کانال اصلی و درجه ۰۱ آبگیرهای کانالهای درجه ۱ و ۲ نیز بازدید میشوند. این آبگیرها از دو
منظر مورد ارزیابی قرار میگیرند. اول به عنوان جزئی از یک مجموعه در کانال اصلی و درجه ۱و دوم به
عنوان تامین آب کانال درجه ۲ که به آبگیرهای درجه ۳ تحویل به مزرعه میشود.
پس از طبقهبندی مشخصات کانالهای درجه ۲ از تعدادی از هر کدام از این کانالهای درجه ۲ بازدید و شرایط
ابگیرهای درجه ۳ به عنوان نقاط تحویل مورد توجه قرار گیرد.
-------- صفحهٔ بعد --------
فصل هشتم - انتخاب روشها ی کنترل برای شبکههای آبیاری در دست بهرهبرداری ۰ ۱۴۰۲/۰۵/۰۷ ۳۳۵
تبادل نظر با مصرفکنندگان آب بسیار با اهمیت است. انتخاب این افراد باید بهگونهای باشد که کارشناس
- مصاحبه با کشاورزانی از موقعیتهای مکانی مختلف مثلا ابتدای شبکه و انتهای شبکه به صورت انتخابی و
- نشست مشترک با تشکلهای آببران و دریافت اطلاعات از چگونگی تحویل و میزان آب دریافتی, آببها و
نحوه پرداخت آن. وضعیت خودگردانی تشکلها به لحاظ مالی و مسوولیتپذیری آنها و دامنه پذیرش
تحولات اساسی و در نهایت خودکارسازی
۳-۸- تعیین محدودیتها و امکانات سختافزاری و نرمافزاری خودکارسازی
بررسیها و کارهای تحقیقاتی زیادی در ارتباط با محدودیتها و امکانات مدرنسازی شبکهها که خودکارسازی یکی از
وجوه مهم آن است. در سطح جهان انجام شده که چکیدهای از مهمترین آنها جهت توجه کاربران به صورت خلاصه
ارائه میشود:
- مدرنسازی سختافزاری, به طور چشمگیری میتواند باعث بهبود در سهولت عملکرد سامانه و همچنین سطح
نیازهای مدرنسازی, شامل سختافزارء مدیریت و ترکیبی از این دو است.
- حضور تشکل آببران کارآمد یا تشکلهای قوی از مصرفکنندگان آب با تکیه بر وجود برخی ویژگیهای مهم
زمینههای موفقیت خودکارسازی را فراهم نماید.
- برخلاف پروژههای آبیاری موجود. در سامانههای آبیاری خودکارء به میزان قابل توجهی هرج و مرج و
بینظمی.کاهش یافته و از بین میرود.
- تشکلهای آببران خودگردان که توانایی قانونی کافی و حمایتهای اجرایی لازم را داشتهاند. در شرایط
مطلوبی توانستهاند هزینههای بهرهبرداری و نگهداری از شبکه را جمعآوری و تامین کنند.
- برخلاف جمعآوری صرف دادهها یا کار در دفترء کارکنانی حتی با سطوح پایینتر از کاردانی اما با انگیزه و
دارای ار تباطات مردمی خوب که بیش تر وقت خود را در شبکه آبیاری میگذرانند. نشان دادهاند که خیلی
موفق تر عمل کرده و میتوانند مسایل و مشکلات خدماترسانی را به سرعت حل کنند و رضایت کشاورزان را
تا حد زیادی به دست آورند.
- چنانچه مدیران اجرایی شبکههای بزرگ مفهوم تقسیم پروژه به زیر مجموعههای قابل کنترل از لحاظ ساختار
هیدرولیکی را به خوبی درک کنند تا در تقسیمبندی, هر مجموعه وظیفه ارائه سطح مشخصی از خدمات را به
-------- صفحهٔ بعد --------
۳۳۶ ۷ راهنمای بهرهگیری از سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری و زهکشی
- در خودکارسازی سامانه طرح هیدرولیکی مناسب عملکرد کمابیش سادهتری داشته و در این شرایط میتواند
خدمات تحویل آب به کشاورز نیز منعطف باشد.
- تجربه نشان داده در برخی شبکههاء. گاهی اقدامات موضعی تغییرات ساده در طرح اولیه و بهرهبرداری
- برای بسترسازی تحول در سامانههای آبیاری و بهبود خدمات تحویل آب. حتی در شرایطی که برای این تحول
نیاز به سرمایهگذاری قابل توجه و صرف زمان و هزینه وجود داشته باشد. راهحلهای کمابیش سادهای برای
عملیاتی کردن تحول اساسی وجود دارند که متاسفانه بسیاری از مواقع در شبکهها این راهحلها تشخیص داده
ساده هستند. بلکه این بدان معناست که درصد قابل توجهی از محدودیتها در سامانههای آبیاری وجود دارند
که میتواند با استفاده از راهحلهای کمابیش سادهای که به خوبی نیز توسط کارشناسان خبره قابل درک
- افزایش آگاهی به اهمیت و ارزش آب و باور به آن در شبکههای کشور با تکیه بر زیرساختهای باارزش موجود در
- برای ایجاد کادری متخصص که درک درستی از جزییات و چیدمان آنها در یک برنامه خودکارسازی داش:
باشند. برنامههای آموزشی آساسی و کاربردی قابل توجهی, با حضور فعال دانشگاهها و مهندسان مشاور مورد
۱-۳-۸ اقتصادی بودن خودکارسازی
اقتصاد مهندسی سنتی و معمول در پروژهها در تعریف نوین خودکارسازی نیاز به بازنگری داشته و لازم است
درآمدهای ناپیدا که در محاسبات کنونی دیده نشده. مورد توجه قرار گیرد. اقتصاد مهندسی طرح جدید. باید آرزش ذاتی
آب را در نظر داشته باشد و این که آیا بازده بهرهوری آب با این تغییر در سامانه افزایش مییابد یا خیر و این که چگونه
بهبود خدمات بر بهبود هزینههای آب و نگهداری تاثیر میگذارد. بهویژه باید توجه داشت که این عوامل لزوما در سال اول
یا دوم بهبودی چشمگیر را نشان ندادهاند.
۲-۳-۸- محدودیتها و امکانات خودکارسازی در شبکههای آبیاری در دست بهرهبرداری کشور
الف- محدودیتها
- سابقه اجرایی خودکارسازی در شبکههای آبیاری و زهکشی کشور و به تبع آن تجربه کافی وجود ندارد.
-------- صفحهٔ بعد --------
فصل هشتم - انتخاب روشها ی کنترل برای شبکههای آبیاری در دست بهرهبرداری ۰ ۱۴۰۲/۰۵/۰۷ ۳۳
- غیرواقعی بودن ارزش آب تحویلی که باعث عدم دستیابی به درآمد واقصی شده و محدودیت منابع مالی را
ایجاد کرده است.
- کارکنان مرتبط با شبکه و مشاوران پروژه باید از سطح دانش و تجربیات بالاتری در ارتباط با جزییات مدیریت
- در شبکههای آبیاری کشورء کشاورزان عموما خرده مالک. در مجموع از خدمات تحویل آب که دریافت
اجرای شبکه یا با مناطق همجوار که هنوز آبگیری نامطمئن از منبع, انتقال و توزیع پرتلفات و پرهزینه و به
صورت سنتی است. مقایسه میکنند. این در حالی است که ساختار و شرایط موجود انتقال و توزیع آب تقریبا
در بسیاری از شبکههای آبیاری کشور نه تنها با اهداف تعریف شده فاصله دارد بلکه به هیچوجه درآمد حاصل.
متناسب با سرمایهگذاری انجام شده نیست.
- علیرغم تمام کارهای سختافزاری و بسیج گروه عظیم نیروهای کارمندی, بهرهوری استفاده از آب در
سامانهها به طور کلی بسیار پایین است. خودکارسازی باعث بیکار شدن برخی از این نیروها شده و باعث
- استفاده از رایانه و نرمافزارهای بهروز باید متناسب با نیازهای تحول واقعی در شبکه توسعه یابد. استفاده ناقص
و ضعیف از این ظرفیتهاء باعث هدر رفت وقت و منابع مالی شده و به اعتبار «خودکارسازی» خدشه وارد
کرده و آن را ضایع میکند.
- شبکههایی با ناچیزترین خدمات تحویل آب و بیشترین عدم تطابق بین خدمات اعلام شده و واقعی, دارای
سازمانی گسترده هستند که باور دارند کار بزرگی انجام میدهند. این باور باید بازنگری شده و تغییر کند و
- متاسفانه سامانه مدرن اغلب به درستی درک نمیشود و اقداماتی ساده و در کنار هم چیده شده مانید
کانالهای پوششدارء دریچههای با قابلیت باز و بسته شدن بدون مشکل, برقی یا هیدرومکانیکال, وجود
سازمانهای مصرفکننده آب و مجهز بودن دفتر به کامپیوترء نوسازی پنداشته میشود. در حالی که
خودکارسازی, سامانهای به هم پیوسته. فرایندی مشتمل بر فرایند فکر و ایدهاطراحی ابهرهبرداری که هدف آن
در نهایت. تحویل منطبق بر نیاز و تقاضای آب و مدیریت کارا و پرمنفعت در سطح یک شبکه است.
ب - امکانات:
- تحویل آب بر اساس تقاضا مورد دلخواه کشاورزان است و اکثر شبکههای آبیاری کشور نیازمند تغییر در جهت
نزدیک شدن به این خواسته منطقی کشاورزان است.
- سیاستهای عمومی و الزام به تحویل حجمی آب با حمایتهای قانونی, پشتوانه خوبی برای انجام کار است.
-------- صفحهٔ بعد --------
۳۳ ۷ راهنمای بهرهگیری از سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری و زهکشی
- درصورتی که محدودیت آب قابل دسترس در مقابل اراضی حاصلخیز کشاورزی و ارزش ذاتی آب. به درستی
بهرهوری از آب. پشتوانه بسیار با اهمیتی برای تغییرات در سامانه است.
- سامانههای آبیاری و زهکشی کشور به عنوان زیرساختهای ارزشمند موجود در گسترهای بیش از دو میلیون
- پژوهشها و تحقیقات قابل قبول و با ارزش در دانشگاه و موسسات علمی در مورد امکانات و محدودیتهای
استفاده از خودکارسازی در شبکهها انجام گرفته و تاکید اساتید و محفقین بر ضروری بودن و ناگزیر بودن
ایجاد تغییرات در شبکهها با بهرهگیری از فناوری نوین تدوین شده است.
- ظرفیتهای گسترده برای توسعه نرم افزارهای مورد نیاز برای خودکارسازی در اشکال مختلف آن و استقبال
دانشگاهها و شرکتهای دانش بنیان در این زمینه. وجود دارد(پ.۲-۱).
- وجود سازندگان با تجربه جهت ساخت ابزار و ادوات مورد نیاز اندازه گیری و عملیات خودکار کنترل و توزیع آب
۳-۸- راهکارهای مدرنسازی و بسترسازی در شبکهها برای تحقق خودکارسازی شبکههای ابیاری
برنامههای موفقیتآمیز خودکارسازی به مدیران قدرتمندی نباز دارند که به ضرورت کار ایمان داشته و چشمانداز
روشنی را داشته و آیندهنگر باشند. این مدیران در همه سطوح. از مدیران پروژه گرفته تا مجریان بهرهبرداری کانالها تا
کشاورزان سرگروه مزارع, باید آموزش ببینند و مهارتهای لازم را کسب نمایند. برای آموزش خودکارسازی حتی از مراکز
علمی نیز باید کمک گرفت و تجربیات جهانی را مورد توجه قرار داد. نتیجه این اقدامات. باورمندی همراه با توانایی
شبکه. با قدرت میتوان روبرو شده و بر آن فائق آمد.
برای ایجاد بستر مناسب و امکانپذیرشدن خودکارسازی شبکه آبیاری موجود. ۱۳ مورد ذکرشده به عنوان مراحل
اصولی در مدرنسازی در بند ۵-۲ با توجه به امکانات و محدودیتهای شبکه موجود. باید بررسی و پیش از
خودکارسازی, عملی شود. همچنین تعریف روشن و منطقی دامنه انتظارات از خودکارسازی, تغییر در سامانه کنترل را با
مشکلات کمتری مواجه میکند. از اینرو در راهکارها توجه به موارد زیر ضروری است.
- چشمانداز کلی خودکارسازی برای شبکه مورد نظر در چه سطحی منطقی و اقتصادی است؟
- رعایت الزامات سختافزاری و نرمافزاری تاثیرگذار برای آرائه چنین خدماتی تا چه حد عملیاتی است؟
-------- صفحهٔ بعد --------
فصل هشتم - انتخاب روشهای کنترل برای شبکههای آبیاری در دست بهرهبرداری ۱۴۰۳/۰۵/۰۷ ۳۳۹
- با توجه به هزینهها و چالشهاء تغییر در سامانه چه تاثیرات اساسی در عوامل اقتصادی و اجتماعی را در پی دارد؟
۵-۸- راهکار پیادهسازی سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری
کارهای تحقیقاتی و تلاشهایی برای خودکارسازی در شبکههای آبیاری کشور به صورت موردی و در طول یک کانال
اصلی, نشان داده است که ظرفیت توسعه در این زمینه وجود دارد. اما اجرایی شدن آن نیازمند اقداماتی سنجیده و
همهجانبه است. برای ارائه خدمات مناسب به کشاورزان هر سامانه باید به صورت شبکهای از لایهها در نظر گرفته شود
که هر یک از این لایههاء خدماتی مشخص و تعریفشده را در ارتباط با لایه پایینی مرتبط در بر داشته باشد. برای این که
ارائه این خدمات قابل کنترل باشند. باید اندازه گیری آبدهی (اندازهگیری عمق آب. آبدهی) در نقاط تحویل بین لایهها و
امکان انتقال آن به کنترلگر یا مرکز کنترل, به عنوان اصلیترین متغیر کنترلی کل شبکه آبیاری, انجام شود در غیر
۱-۵-۸ انتخاب کنترل کاربردی سازههای تنظیمی
انتخاب طرح کنترلی مناسب در شبکههای موجود. از طریق بهینهسازی بهرهبرداری با رفع یا کاهش محدودیتهای
اعمال شده بر روی سامانه آبیاری» میباشد. کنترل سازههای شبکه آبیاری با چهار روش پایهای به قرار زیر انجام میشود
(توضیحات در بندهای ۵-۴ تا ۹-۴ فصل ۴ و ۵-۵- فصل ۵ ارائه شده است):
- محلی دستی (که در شبکههای موجود کشور بیشتر به این صورت انجام میشود)
- محلی خودکار (مانند سازههای هیدرومکانیکی یا ۴ ۳1)
- کنترل نظارتی (کنترل مرکزی دستی, مرکزی خودکارء اسکادا)
کنترل محلی دستی, کنترل محلی خودکار و کنترل نظارتی لزوما از یکدیگر مجزا نیستند و در بسیاری از پروژهها
میتوان ترکیبی از این شرایط را داشت. لازمه این امرء استفاده از سازههای تنظیمی و تجهیزاتی است که قابلیت مکانیزه
شدن را داشته باشند (ر.ک.
فصل ۳ و فصل ۵). برای مثال در آبگیرهای نقلی وجود کنترل خودکار برای ایجاد آبدهی
ثابت بسیار کارآمد است. چرا که با توجه به تعداد آنها میرابها امکان حضور به موقع در موقعیت آبگیرها را برای تنظیم
نخواهند داشت. در حالی که محل آبگیر از تاسیسات آبگیر میتواند به صورت دستی کنترل شود. علاوه بر این» با توجه به
تغییر آبدهی کانال در تاسیسات آبگیری, حتی با وجود آبگیرهای خودکار» همچنان نیاز به تنظیم مقادیر هدف جدید
برای سازههای تنظیم وجود دارد که این کار در مرکز کنترل نظارتی صورت میگیرد.
همچنین میتوان از کنترل محلی خودکار و دستی به صورت همزمان در نقاط کنترلی استفاده کرد. با وجود
1۳11/۳ و درنتیجه امکان کنترل محلی خودکار نیاز به مخابره (ارسال و دریافت) دائم و پرحجم دادهها کم میشود و
-------- صفحهٔ بعد --------
۳۴۰ ۷ راهنمای بهرهگیری از سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری و زهکشی
پردازش اطلاعات در مرکز را کاهش میدهد و درنتیجه مرکز به صورت نظارتی عمل میکند و تنها در مواقع ضروری»
دستور لازم را ارسال خواهد کرد.
مثالی دیگر در شرایط اضطراری در کنترل نظارتی خودکار است که شیوه کنترل سازهها با توجه به شرایط توسط
اپراتور تغییر میکند. در معمولترین حالت آن. کنترل دستی به عنوان جایگزین کنترل خودکار در مواقع قطع برق. قطع
ارتباط یا از کارافتادن عملگر یا اشکال در اجرای الگوریتم کنترل به کار میرود. اپراتور در مرکز کنترل با مشاهده شرایط
ویژه حادث شده. دستور تغییرات لازم را به اپراتورهای میدانی اعلام میکند یا تغییرات را در صورت امکان از راه دور
مستقیم در سازههای تنظیمی اعمال میکند.
۲-۵-۸ سامانه کنترل پیشنهادی
سامانه کنترل مناسب به شرایط هر شبکه بستگی دارد. اما آنجه مهم است در انتخاب هرکدام از روشهای فوق یا
ترکیبی از آنهاء بهرهگیری از سامانه نظارتی مانند اسکادا برای اندازه گیری و9 پایش شبکههای آبیاری ضروری است (رک.
فصل ۵). طبعا در شرایط موجود شبکههای کشورء سامانه کنترل تمام خودکار سرتاسری شبکه با ریسکهای زیادی روبرو
است. اما کنترل نظارتی (به صورت محلی دستی, یا با []11. کنترل مرکزی دستی با ل]۳/ل]161. کنترل محلی خودکار)
در زیر سیستمهاء مثلا یک واحد زراعی مشتمل بر مجموعهای از آبگیرهای مزارع تحت پوشش یک کانال درجه ۲ یا واحد
عمرانی مشتمل بر مجموعهای از آبگیرهای واحدهای زراعی تحت پوشش یک کانال درجه ۱ء قابلیت اجرایی دارد.
از آنجایی که بیشتر سامانههای آبیاری کشور برای ایمنی و نگهداری پیشگیرانه. نیاز به گشتزنی روزانه توسط یک
میراب دارند. معمولا این میرابها در هنگام انجام وظایف منظم گشتزنی. کنترل دستی محلی را انجام میدهند. حتی
هنگامی که سامانه آبیاری از کنترل محلی خودکار توسط دریچههای هیدرومکانیکی تنظیم سطح آب استفاده میکند.
یک روش عمومی. ترکیب کنترل دستی محلی با یک سامانه کنترل نظارتی است که فابلیت دریافت دادههای
اندازهگیری شده از کل شبکه و درنتیجه پایش شبکه را از راه دور دارد. با نظارت از راه دور و دریافت اطلاعات تغییرات
آبدهی. سطح آب. بارانسنجها یا اطلاعات ایستگاههای هیدرومتری در بالادست. میتوان میرابها را به محل اعزام داشت
آب میتواند کارایی یک بهرهبرداری معمول را به میزان قابل توجهی افزایش دهد. اگرچه در این حالت کنترل خودکار
وجود ندارد.
مرکزی است. در این حالت نیازی به بازدیدهای مکرر میرابها از سایت نبوده و مقادیر هدف را میتوان از ایستگاه
مرکزی تنظیم نمود. کنترل خودکار محلی میتواند شرایط جریان عادی را حفظ کند و در صورت خرابی تجهیزات کنترل
-------- صفحهٔ بعد --------
فصل هشتم - انتخاب روشها ی کنترل برای شبکههای آبیاری در دست بهرهبرداری ۰ ۱۴۰۳/۰۵/۰۷ )۲۴
خودکار محلی, کنترل نظارتی از ایستگاه مرکزی قابل اتکا است. از اینرو در شرایطی که دریچههای کنترل کانال در
بالادست و پاییندست یک کنترلکننده دریچه تنظیمی از کار افتاده باشد. این دریچهها به صورت دستی تنظیم
پیشبینی نشده به کانال, مدیر واحد بهرهبرداری, میتواند مقادیر هدف را با دریافت اطلاعات از کل سامانه اصلاح کند و
اقدام کنترلی لازم را اعمال نماید. باید تاکید شود که در اجرای کنترل محلی خودکار به همراه کنترل نظارتی دستی,
بهتر است ابتدا کنترل محلی دستی به همراه کنترل نظارتی دستی (روش قبل) اعمال شود تا اشکالات کنترلی مشخص
شده و کارایی منطق کنترلی و الگوریتمهای کنترل تایید شود. به علاوه کارشناسان و اپراتورهای مرکز کنترل تجربه و
توانایی کافی را برای گذار به کنترل محلی خودکار و نظارت و کنترل دستی از راه دور به دست آورند.
کانالی را در نظر بگیرید که دارای تجهیزات اندازهگیری است که با دستگاه کنترل مرتبط نیستند. همچنین آبگیرها
به دلیل تعداد زیاد در ابتدای طرح خودکار نشدهاند. در این مثال, اپراتور دریچه آبگیر را تنظیم میکند تا آبدهی مورد
نیاز را بر اساس اطلاعات دستگاه اندازهگیری آب تامین کند. سازه تنظیم عرضی با کنترل محلی خودکارء سطح آب در
آبگیر فراهم میکند. بنابراین. طرح کنترلی با شرایط ذکر شده, ترکیبی از ویژگیهای کنترل دستی و خودکار است. با
گذر زمان و درنظر گرفتن تمهیدات لازم انتظار میرود کنترل دستی کمتر و کنترل خودکار به تدریج بیشتر شود.
همانطور که اشاره شد. استفاده همزمان از روشهای کنترل دستی و خودکار و گذار تدریجی به سمت کنترل
خودکارء معمولا ترکیبی عملی از روشهای کنترل است و با کاهش ریسک و روند تدریجی اجراء منافع اقتصادی و
بهرهبرداری بیشتری از پروژه را در اختیار واحد بهرهبردار قرار میدهد. (برای اطلاعات تکمیلی رجوع شود به بند ۳-۹-
۱- در فصل )٩
۳-۵-۸ انتخاب روشهای کنترل سادهتر در شبکههای تحت بهرهبرداری
مواردی که استفاده از خودکارسازی مبتنی بر ]۳ مجاز نبوده و نباید توصیه شود. در بند۷-۲ فصل ۲ تشریح شده
است. اگر اهداف مشابه خودکارسازی مبتنی بر ]۴ را بتوان بهروشهای کنترلی سادهتری بهدست آورد. باید از آن
روشهای سادهتر استفاده کرد.
عملیترین و موثرترین اقدامات و شاید تا حدودی ساده و قابل دسترسترین آنها برای تحول مثبت در شبکه
شناخت نقاط ضعف و قوت و امکانات و محدودیتها در شبکه در دست بهرهبرداری است. اساسیترین این پارامترها که
در فصول گذشته نیز بحث شد. از جنبه تاکیدی آن به قرار زیر است.
- شبکه جادههای دسترسی برای حضور در نقاط کلیدی با وسایط نقلیه موتوری چگونه بازسازی شود؟
- سامانه اندازهگیری در چه سطحی شبکه را پوشش میدهد؟ در هر شرایطی نصب تجهیزات آندازهگیری و
استقرار سامانه اندازهگیری پیوسته و قابل اعتماد ضروری است.
-------- صفحهٔ بعد --------
۳۳۲ ۷ راهنمای بهرهگیری از سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری و زهکشی
- سازههای آبگیری تا چه میزان قابلیت کنترلی دارند؟ قابل کنترل بودن آبگیرهای اصلی امکانات خوبی برای
مدیریت مطلوب سامانه است.
- سازههای آبگیری. قابلیت اندازه گیری دارند یا با تغییر مختصر به این قابلیت میرسند؟ توصیه این است که به
فوریت این امر در شبکه بررسی شده و به اقتصادیترین شکل این اقدام صورت گیرد.
درصور تی که یکپارچه و با انضباط باشد. بسیار موثر خواهد بود.
- دستورالعملها تا چه حد مستند. اجرایی و قابل کنترل است؟ بازنگری, کنترل و بهروز رسانی شود.
- قطعهبندی و آرایش عمومی شبکه تا چه میزان هم شکل و هم اندازهاند؟
- مدیریت شبکه و مشارکت تشکلها در نحوه انتقال مدیریت انتقال و توزیع میتواند به انتخاب کنترل سادهتر
است و راهکارهای حمایتی از فروش آب. چگونه است؟ حل مشکل مالی سامانه و داشتن نقدینگی برای
تغییرات اهمیت ویژهای دارد.
- شرایط مالکیت اراضی چگونه است؟
کنترل کافی, در اشکال کنترل سادهتر مفید و موثر هستند.
- سیستم ارتباطی مدیریت و عوامل اجرایی چه مقدار گسترده است؟
- برنامههای نرمافزاری مناسب و مورد استفاده کارکنان موجود یا قابل تهیه است؟
- برنامههای آموزشی کاربردی, طراحی و تدوین شده است؟
- سامانه مستندسازی و ثبت اطلاعات وجود دارد؟
- تحویل آب به چه صورت است؟ سهمیهبندی, تحویل حجمی آب. بازارهای فعال آب و...
- میزان اعتماد کاربران به خدمات تحویل آب و کنترل صحیح آب چه میزان است؟
شناخت دقیق موارد فوق. آمکان انتخاب روشها را سادهتر میکند و برای شرایطی که امکان تغییرات و تحول بنیادی
از جمله تعویض آبگیرها و سازههای کنترل نباشد. لازم میشود از تمامی ظرفیتهای موجود زیر ساختی و برنامهای,
حداکثر استفاده را به عمل آورد و با تغییرات در سازه تاسیسات آبگیری و آبگیرهای اصلی و استفاده از سامانه نظارتی,
کنترل قابل قبولی را پیاده نمود. نمونههایی از شبکههای آبیاری موجود با شرایط متفاوت برای خودکارسازی در ادامه
ارائه شده است.
-------- صفحهٔ بعد --------
فصل هشتم - انتخاب روشها ی کنترل برای شبکههای آبیاری در دست بهرهبرداری ۰ ۱۴۰۳/۰۵/۰۷ ۳۳۳
الف - شبکههای با سازههای نیمهخودکار هیدرولیکی
در شبکههای سفیدرود. زرینهرود و دشت قزوین» سیستم کنترل انتخابی بیشتر دریچههای آمیل و آبگیرهای مدول
نیرپیک (دریچههای پیمانهای) است و در عمل سامانه تنظیم سطح آب خودکار هیدرولیکی و دریچهها از نوع اندازه گیر
دستی و محلی است. ظرفیت حداکثر مدولهای 8 , ۸ ,با .
ن) به ترتیب معادل ۱۵۰ ۵۰۰ ۱۵۰۰و ۳۰۹۹۰ لیتر در
هر ثانیه و دامنه خطای اندازه گیری با تغییرات سطح آب نسبت به عمق نرمال, به ترتیب دریچههای تکسپره فوق به
عمق ۷ ۰۱۱ ۲۰ و ۳۳ سانتیمتر و برای دوسپره به عمق ۲۶ ۳۶ ۵۱ و ۸۳ به میزان ۳۰ ۱۰۰ ۳۰۰ و۶۰۰ لیتر در هر
انیه در هر آبگیر خواهد بود و این به روشنی ضعف تنظیم و اندازه گیری خودکار هیدرولیکی را نشان میدهد و تبدیل آن
به سامانه قابل کنترل خودکار و ممانعت از دخالتهای افراد مزاحم بدون هزینههای قابل توجه. به سادگی امکانپذیر
نیست. با توجه به ویژگی تعادلی هیدرولیکی دریچههای آمیل شاید بتوان عملکرد تنظیمی تعادلی آن را قابل کنترل و در
دامنه مشخص و قابل قبولی از عمق نرمال, کنترل و خطای اندازهگیری را اصلاح نمود. اما باید توجه داشت که این نوع
عمل بررسی تغییر مکانیسم هیدرومکانیکال به هیدرومکانیکال تنظیم شونده. جای تامل دارد. دریچههای مدول نیرپیک
نیز سازهای ویژه و غیر قابل تبدیل به آبگیر تنظیمشونده خودکار است. از اینرو در این شبکهها تاکید بیشتر پاید بر روی
سامانه کنترل ترکیبی متناسب با ساختار آن باشد.لذا اصلاح مدیریت بهرهبرداری باید متناسب با خودکارسازی تاسیسات
آبگیری, ایستگاههای پمپاژ . مخازن تنظیمی و تحت کنترل در آوردن کانالهای اصلی تغذیهکننده و و توسعه امکانات
ذخیرهای بازههای مابین دو سازه این کانالها (ذخایر میان کانالی) . اقدام گردد .
ب- شبکههای با سازههای با قابلیت خودکارشدن
در شبکههایی که سامانه کنترلی و آبگیری آنها مجهز به دریچه های کشویی و قطاعی هستند خودکارسازی در
اشکال مختلف آن عملی بوده و با تغییراتی در دریچههای کشویی, سازه قادر به اندازهگیری و کنترل خودکار میشود.
آبگیرهای این شبکهها عمدتا کشویی است که با اقدامات اصلاحی ارائه شده در «ضوابط انتخاب و بهرهبرداری از تجهیزات
اندازه گیری آب در شبکههای آبیاری و زهکشی- ضابطه ۸۳۳ سازمان برنامه و بودجه کشور» میتوان قابلیت اندازه گیری
خودکار را به آنها اضافه نمود. در صورت امکانپذیری این اقدامات. تا حدودی بستر تغییر سازههای موجود به سازههای
با قابلیت تنظیم و کنترل خودکار فراهم است و در چنین شرایطی, اقدامات نرمافزاری ضرورت پیدا میکند که شرح
مختصری از آن در چند محور زیر ارائه میشود:
- مدلسازی برای بررسی گزینههای قابل انتخاب (تجهیزات تکمیلی» محل نصب. فرایند کنترل خودکار)
- تعیین راهحل کنترلی (با توجه به سازههای تنظیمی مانند دریچه. سرریز و ... موقعیت سازهها و روند موجود)
- اصلاح روند و الگوریتمهای کنترل برای رسیدن به اهداف خودکارسازی (احتمالا سختترین مرحله)
- آزمایش طرحهای کنترلی (مدلسازی یا بهرهبرداری بخش به بخش شبکه)
-------- صفحهٔ بعد --------
۳۳۴ ۷ راهنمای بهرهگیری از سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری و زهکشی
- شروع عملیات عمرانی و اجرایی
که به صورت مشروح در فصول مختلف این راهنما به آن اشاره شده است.
۶-۸- توجیه پذ بری طرح خودکارسازی در شبکههای موجود
امکانسنجی سامانه کنترل جدید بر اساس ارزیابی هزینهها و درآمدهای واقعی قابل قبول, استوار است. در هر صورت
هزینهها نباید بیش از آن چیزی باشد که واحد بهرهبرداری سامانه آبیاری قادر به پرداخت منطقی آن است چرا که این
مبلغ بر اساس توانایی کشاورزان یا آرزش افزوده ملی, قابل توصیه است.
برای هر گزینه پیشنهادی سامانه کنترل, کلیه هزینههای اجرای سامانه کنترل باید برآورد شود. برآورد درآمدها
دشوار تر است زیرا ممکن است بسیاری از مزایای درآمدی نامشهود باشد. برای برآورد مزایای مرتبط با یک سامانه کنترل,
قضاوت کارشناسی قوی و تجربه در امر بهرهبرداری لازم است.
بیشتر منافع و مزایای محسوسی که ارزش ریالی آن به وضوح مشخص شده باشد. کمتر از هزینه سامانه کنترل
جدید است. با این حال, جذابیت مزایای نامشهود (آن مزایایی که برآورد ارزش ریالی آنها دشوار است) باعث میشود که
برای اجرای سیستم کنترل, تلاش لازم برای برآورد نزدیک به واقعیت صورت پذیرد. معمولا امکان اجرای یک سیستم
۱-۶-۸ آنواع هزینهها
برای انتخاب کنترل مناسب. باید هزینه دو یا چند گزینه مختلف برآورد شود. هزینهها شامل موارد زیر خواهد بود:
- خدمات مهندسی (مطالعات بهرهبرداری و تدوین دستورالعملهاء نقشهبرداری, آزمایشگاه و ...)
- آمادهسازی بازسازیهای لازم برای استقرار تجهیزات جدید
- خرید تجهیزات و ابزاردقیق کنترل و اندازهگیری
- نصب. راهاندازی و آزمایش سامانه
- هزینههای مرتبط بهرهبرداری و نگهداری و جایگزینی و آموزش
مطالعات بهرهبرداری و تهیه دستورالعملهاء انتخاب و اجرای سامانه خودکار, بسته به دامنه و پیچیدگی مدل ریاضی
مورد نیازء میتوانند پرهزینه باشند. برخی از طرحهای کنترلی برای توسعه و تایید روش کنترل انتخاب شده و
پارامترهای کنترل برای شرایط مختلف جریان به مدلسازی گسترده رایانهای نیاز دارند. برخی مدلهای ریاضی در این
زمینه موجود است. برخی از آنها را میتوان در رایانه شخصی اجرا کرد. تهیه مدل ریاضی مناسب و منطبق بر شبکه و
یادگیری استفاده از آن. ممکن است هزینهبر باشد.
گاهی مطالعات بهرهبرداری توسط سازمان بهرهبردار مبتنی بر راه حل سعی و خطا استوار است که این روش در
شرایط پیچیده بودن سامانه عملی نیست. بنابراین نیاز به زمان طولانیتر برای بررسی همه شرایط مختلف جریان و
-------- صفحهٔ بعد --------
فصل هشتم - انتخاب روشها ی کنترل برای شبکههای آبیاری در دست بهرهبرداری ۰ ۱۴۰۲/۰۵/۰۷ ۳۴۵
سناریوهای بهرهبرداری دارد. اگر واحد بهرهبرداری سامانه آبیاری توانایی انجام آن را نداشته باشد. خدمات مهندسی لازم
بنابراین هزینههای مهندسی برای انتخاب و تایید طرح کنترل پیشنهادی باید در قالب خدمات مهندسی در هزینهها
هزینههای آمادهسازی نقاط کنترلی شامل؛ حسگرهاء محل حفاظت تجهیزات. چاهک آرامش سطح آب. بهروزرسانی
امکانات مکانیکی/ الکتریکی موجود. کانالهای ارتباط عملیات بهرهبرداری, تجهیزات حفاظت الکتریکی میباشد. لولههای
برق» سیم و کابل و سایر موارد نیز باید منظور گردد. برای تغییر روش کنترلی سامانه آبیاری موجود. شاید تغییراتی
سازهای در طول شبکه و در موقعیتهای نصب تجهیزات مورد نیاز باشد.
هزینههای تجهیزات کنترلی بر اساس تجربه طراحان سامانه و استعلام از تامینکنندگان تجهیزات. برآورد میشود و
چهبسا بالاترین بخش از هزینهها خواهد بود. هزینههای تجهیزات کنترل باید شامل آموزش تجهیزات. مستندسازی و
هزینههای نصب و آزمایش: شامل نصب. واسنجی و سنجش عملکرد و راهاندازی میدانی برای بهرهبرداری» نصب
سختافزار و نرمافزار باید مورد توجه قرار گیرد. پرسنل آموزشی که برای بهرهبرداری از کانال با سامانه کنترل جدید
اختصاص داده شدهاند. باید در این زمینه لحاظ شوند.
تکنسینهای مسلط به نرمافزار و سختافزار سامانههای کنترل و ارتباطات و همچنین آشنایی برای تهیه آسان لوازم
یدکی برای تسهیل خدمات و تعمیر به موقع. ضروری است.
مراجع معتبر حداکثر هزینه یک سامانه کنترل را به طور کلی تقریبا ۲ درصد از کل هزینههای پروژه سامانه آبیاری
برآورد میکنند (به استثنای هزینههای استملاک اراضی). گاهی هزینههای بالاترء زمانی قابل توجیه است که بهروزرسانی
سامانه کنترل, منجر به مزایای ملموسی شود که هزینه سامانه کنترل جدید را جبران میکند.
معمولا" توجیهپذیری هزینه سامانههای کنترلی پیچیدهتر برای سامانههای کوچک موجود. حتی وقتی هزینه تجهیزات
کنترلی قابل قبول باشد. مشکل داشته و غیر عملی است. چرا که سایر هزینههای مرتبط در روند مطالعه و اجراء ممکن
است توجیهپذیری را منفی و مانع اجرای پروژه شوند. از جمله این موارد آمادهسازی لازم» هزینه مهندسی برای انجام
مطالعات و هزینههای نگهداری مرتبط با نیاز به تخصص فنی بیشترء میتواند به سهولت منافع آشکار سامانههای آبیاری
۲-۶-۸ انواع درآمدها
برای درک واقعی درآمدها باید اهداف و مزایای سامانه کنترل خودکار سامانه آبیاری فراموش نشود:
- خدمات بهتر به استفادهکنندگان از آب
- انتقال کارآمد آب. کاهش تلفات بهرهبرداری و فراهم کردن آب برای گسترش پهنه آبیاری
-------- صفحهٔ بعد --------
۳۴۶ 0۷ راهنمای بهرهگیری از سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری و زهکشی
- کاهش هزینههای بهرهبرداری
- حفاظت از محیط زیست و حفظ سلامت رودخانهها
- ایجاد بسترهای ارتباطی کاربردی و ساده برای آببران و مقامات مسوول برای ارتباط موثر و در نتیجه تطابق
برآورد ارزش ریالی بسیاری از مزایای نامحسوس ارائه خدمات بهتر به استفادهکنندگان از آب. دشوار است. یک سامانه
کنترل بهروز شده. به کاربر امکان میدهد مقدار برنامهریزی شده آب را در زمان مشخص شده. برخلاف محدودیتهای
روشهای کنترل معمولی, دریافت کند. وقتی محصولات بتوانند مقدار مناسب آب را در زمان مناسب استفاده کنند.
تولید مزرعه و کارایی آن افزایش مییابد. بنابراین» استفادهکنندگان از آب میتوانند مزایای قابل توجهی دریافت کنند.
کاهش تلفات و انتقال کارآمد آب از منبع به واحدهای مزارع از اهداف مدیریت در مصرف آب بوده و ضروری است. در
بسیاری از سامانههای آبیاری, کاربران برای دریافت آب مازاد رقابت میکنند. این درحالی است که در بسیاری از پروژههاء
کاهش میزان هرزآب قابل محاسبه نبوده و در عمل به توجیه اقتصادی سامانه کنترل کمک نمیکند. مزایای این پروژهها
در درجه اول نامشهود است اما وقتی صرفهجویی آب باعث توسعه اراضی دیم زمینهای موجود کشاورزی گردیده و
اقتصادی در اثر کاهش مصرف برق میشود. زیرا این یک مزیت برای پروژهای که شامل مقدار قابل توجهی واحدهای
پمپاژ است. محسوب میشود. در بیشتر کانالهای موجود به خصوص سامانههای قدیمیترء سامانه کنترل این امکان را
دارد که نیاز به هرزآبروها را حذف کند. حذف یا کاهش این مجاری. تبعات منفی و خسارات احتمالی این جریانات اضافی
در مجاری و زمینهای اطراف کاهش داده ولی از فواید نامحسوس ناشی از عدم استفاده از سامانه کنترلی است که کمتر
مورد توجه قرار میگیرد. کاهش هزینههای بهرهبرداری و نگهداری, اصلیترین مزیت قابل لمسی است که میتوان آن را
با هزینه سامانه کنترل مقایسه کرد.
با اجرای خودکار محلی. نظارتی یا ترکیبی از روشهای کنترل, تعداد میرابهای مورد نیاز برای کنترل سامانه آبیاری
(بهویژه یک سامانه پیچیده) کاهش مییابد. با این حال, حداقل کنترل روزانه سامانه آبیاری توسط میراب برای بررسی
اقدام غیرمجازه خرابکاری یا سایر خطرات احتمالی که میتواند ایمنی را به خطر بیندازد. ضروری است. بنابراین,
سامانههای کانالهای کوچکتر معمولا کاهش قابل توجهی از هزینههای پرسنلی را محقق نمیکنند. به عنوان یک قاعده
کلی» حذف دو میراب معمولی و جایگزینی آن با یک تکنیسین واجد شرایط برای حفظ سامانه کنترل جدید به طور
در پروژههایی که تولید انرژی برقابی و پمپاژ آب وجود دارد. با سامانه خودکار و اجرای بهینهسازی برنامههای پمپ/
ژنراتور» میتوان کاهش قابل توجهی را در هزینه انجام داد. اجرای خودکار بهرهبرداری از ایستگاههای پمپاژ در خارج فصل
پیک مصرف آب و در صورت امکان پیک مصرف برق. باعث کاهش هزینه انرژی میشود. بهینهسازی تولید انرژی باعث
-------- صفحهٔ بعد --------
فصل هشتم - انتخاب روشها ی کنترل برای شبکههای آبیاری در دست بهرهبرداری ۰ ۱۴۰۲/۰۵/۰۷ ۳۳۲
افزایش درآمد میشود. هزینه کاهش یافته برای پمپاژ و افزایش توان مصرفی برق میتواند هزینه یک سامانه کنترل را
یک سامانه کنترل دارای تواناییهایی برای از بین بردن نوسانات شدید سطح آب درکانالها را دارد که به دلایل
مختلف و در شرایط جریان غیرعادی و اضطراری رخ میدهد و از این رو باعث کاهش آأسیب به پوشش کانال و خاکریز
میشود. این کاهش خسارت در هزینه نگهداری و در کوتاه مدت. کمتر ملموس است و میتوان براساس سوابق نگهداری
تاریخی برآورد شود.
۷-۸ واحد آزمایشی
قابلیتها و اثربخشی خودکارسازی در واحد آزمایشی نشان داده میشود. در شرایطی که هدف خودکار نمودن کل
ضروری در این واحد آزمایشی شامل موارد زیر است:
- برقراری یا بهبود دسترسی به سایتهای کلیدی کنترل
- بهبود یا ارتقا سامانه ارتباطات از طریق استفاده از فناوری نوین
- بهبود تجهیزات و سازههای کنترل سطح آب و آبگیری منطبق بر طرح نوین
- عملیات سیستماتیک کنترل و اندازهگیری جریان در نقاط کلیدی و مستندسازی آن
- استقرارسایت کنترل از راه دور جهت ارزیابی عملکرد
- بهبود زیرساختها و امکانات دفتری و آموزش مشارکت در اقدامات میدانی
در فرایند بهرهبرداری از سامانه باید اطمینان حاصل شود که تلاشهای اولیه ثمربخش بوده و به خوبی عمل
میکنند. اهداف این مزارع آزمایشی علاوه بر اطمینان از عملکرد طرح خودکارسازی. برای کارشناسان و مدیران است.
توصیه شده است بارها با افرادی که تحت تاثیر این پیشرفتهای چشمگیر پروژه قرار گرفتهاند. تبادل نظر شود خواه
آنها میراب کانالها باشند یا مهندسین یا کاربران نهایی (کشاورزان). باید مطمئن شویم که این افراد از پیشرفتها راضی
هستند و پیشنهادات خود را مطرح کرده و در این ایدههاء تغییرات لازم را به درستی درک میکنند. در چنین شرایطی
اهمیت آموزش میدانی مورد تاکید است.
برنامههای بازدید از موفقیت واحد آزمایشی بهویژه در ارتباط با ذینفعان واحد. مهم است. بدیهی است مشاهدات
آنها و تبادل نظر با کشاورزان مربوطه باعث میشود افراد و ذینفعان بیشتری از مناطق دیگر پروژه متمایل به ایجاد
تغییر در مناطق خود گردند. اگر ذینفعان واحد زراعی آزمایشی قانع و مشتاق نباشند. تلاشهای خودکارسازی پروژه
طبعا دستاورد واحد آزمایشی شامل همه جنبههای سختافزاری, نرمافزاری و مدیریت سامانه است که مشخص
-------- صفحهٔ بعد --------
۳۴۸ ۷ راهنمای بهرهگیری از سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری و زهکشی
روشنتر در آرزیابی شده و به ایدهگرفتن برای چگونگی تغییر در شبکههای موجود کمک میکند.
-------- صفحهٔ بعد --------
٩ فصل
نتخاب روشهای کنترل خودکار در
سامانههای آبیار ی و زهکشی -
مرحله طراحی
-------- صفحهٔ بعد --------
-------- صفحهٔ بعد --------
فصل نهم - انتخاب روشها یکنترل خودکار در سامانههای آبیاری و زهکشی- مرحله طراحی ۰ ۱۴۰۲/۰۵/۰۷ )۳۵
۱-
۹- مقدمهای بر طراحی سامانه آبیاری خودکار
همچنان که در ضابطه ۲۸۱ سازمان برنامه و بودجه کشور تاکید گردیده است «هدف از ساخت شبکههای آبیاری,
فراهم آوردن امکان توزیع و تحویل آب به صورت عادلانه بهلحاظ مکانی و زمانی در راستای بهرهوری حداکثری از منابع
آب و خاک با ایجاد تاسیساتی است که در آنها اصول و ضوابط فنی و اقتصادی و اجتماعی و زیستمحیطی رعایت شود
و در نتیجه حداقل تلفات آب و حداکثر بهرهوری را به همراه داشته باشد و در عین حال میزان سرمایهگذاری و طول
زمان اجرا نیز به حداقل ممکن کاهش یابد». از اینرو در طرحهای مطالعاتی جدید ضابطه یادشده مورد تاکید است. اما
در جهت عملیاتی شدن و توسعه حداکثری آن. بهکارگیری روشهای کنترل خودکار در سامانههای آبیاری و زهکشی
ضرورتیافته که در اینجا به آن پرداخته میشود.
از نظر تئوری میتوان گفت که طراحی یک سامانه خودکار انتقال آب آبیاری جدید. نسبت به اصلاح یک شبکه
موجود برای خودکارسازی مزیت بیشتری دارد. زیرا طراح میتواند از همه گزینههای ممکن برای دستیابی به یک
طراحی بهینه سامانه استفاده کند. بهرهبرداری و کنترل به یکدیگر وابسته هستند و خودکارسازی, ابزاری برای ارتقای
کنترل و مدیریت بهرهبرداری شبکه آبیاری است. طراحی سامانه خودکار آبیاری جدید باید اهداف مدرنسازی را برآورده
کند و برای دستیابی به این اهداف باید موارد زیر در خودکارسازی درنظر گرفته شود:
۱- ایجاد یک چارچوب خودکار برای برقراری تعادل بین سفارش آب و برنامه تحویل آب
۲- ثابت نگهداشتن سطح آب در حداکثر مجاز در تمامی بازههای کانال تا فراهم نمودن بارآبی و آبدهی لازم برای
بخشهای بعدی
۳- کاهش یا حذف سرریز آب در سامانه آبیاری از طریق مطابقت بین عرضه و تقاضای آب در کل سامانه و هر
۴ حذف برداشتهای اضافی در آبگیرهای مزارع و سرریز آب مازاد در انتهای آنها با کنترل دقیق آبدهی مطابق
با نوع محصول, نیاز آبی و آب قابل تخصیص
برای آمکان پذیرکردن خودکارسازی وجود عوامل زیر لازم است:
- دریجههای خودکار هوشمند که با تجهیزات اندازه گیری مناسب مرتبط شدهاند و میتوانند مستقل یا هماهنگ
با مجموعهای از دریچهها و به صورت مداوم در سامانه آبیاری عمل کنند تا امکان حفظ سطح آب در محدوده
رقوم طراحیشده در تمامی بازههای شبکه فراهم گردد.
- زیرساختهای ار تباطی و مخابراتی با قابلیت دسترسی و ظرفیت تبادل بالا و زمان تأخیر کم تا ارتباط مطمئن
بین دریچههای خودکار و مرکز کنترل ایجاد گردد.
-------- صفحهٔ بعد --------
۲ 0۷ راهنمای بهرهگیری از سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری و زهکشی
- نرمافزارهای مدیریت آبیاری که به مقامات مسوول شبکه امکان مدیریت سفارش آب و برنامهریزی تحویل,
درنظر گرفتن حقوق آب. پایش و تجزیه و تحلیل مصرف و ارتباط با آببران و سایر قابلیتهای حسابداری آب
را فراهم کند.
۲-۹- فرایند طراحی سامانه آبیاری خودکار
در طراحی سامانههای آبیاری خودکار باید رویکردهای جدید و غیرسنتی گرفته شود. اگر طراحی تنها بر اساس
فرضیات حالت پایدار و روشهای بهرهبرداری متداول سنتی صورت گیرد. گزینههای مناسب بهرهبرداری که با
خودکارسازی امکانپذیر هستند به دلیل محدودیتهای ساختاری حذف خواهند شد. در رویکرد جدید طراحی باید
شرایط واقعی بهرهبرداری, شامل انواع جریانها در شبکه و گزینههای مختلف و منعطف بهرهبرداری درنظر گرفته شود.
طراحی جدید شبکه باید با مطالعه جامع جریان ناپایدار و آرزیابی گزینههای مختلف بهرهبرداری شروع شود. بعد از
مشخص شدن راهبرد بهرهبرداری, روشهای کنترل سازگار را میتوان بررسی و انتخاب کرد و سپس منطق و الگوریتم
کنترل خودکار و تجهیزات مناسب را طراحی و تعیین نمود.
به طور معمول, طراحی جدید یک کانال خودکار یک فرایند تکرارپذیر است. یک طراح ممکن است بارها و بارها برای
ارزیابی گزینههای طراحی یا تغییر آنها به مراحل قبلی برگردد. گامها در طراحی سامانه آبیاری خودکار به ترتیب زیر
۱ مشخصکردن اهداف اصلی و فرعی پروژه
۲- انتخاب گزینههای مختلف طرح و ترکیب شبکه انتقال آب
۳ انتخاب یا پیشبینی نظام بهرهبرداری
۴ انتخاب یکی از راهبردهای کلی تحویل آب (شامل یکی از روشهای گردشی و ..)
۵ در نظرگرفتن ابعاد اولیهای برای کانال (بهصورت اولیه برحسب محاسبات هیدرولکی جریان ماندگار)
۶ تعیین ضوابط و محدودیتهای بهرهبرداری
۷- گزینش یک روش کلی کنترل سامانه (بالادست. پاییندست. ترکیبی از بالادست و پاییندست)
۸- انتخاب روش کنترل بازهها (عمق ثابت پاییندست. عمق ثابت بالادست. حجم ثابت. حجم کنترلشده)
۹ طراحی اجزا ساختاری (شامل: کانال انتقال, سازههای تنظیم, تجهیزات اندازه گیری, آبگیرهاء هرزآبروهاء مخازن
تنظیمی درون و برون کانالی, ایستگاهای پمپازژ, زهکشهای تقاطی و ...)
۰۶ امکانسنجی و توجیه اقتصادی طرح
۱- انتخاب کلی نوع کنترل کانال (بازخوردی, پیشخوردی, مرکب)
۳۲۳ انتخاب یک روش بهرهبرداری کانال (کنترل دستی, محلی. کنترل خودکار محلیء کنترل نظارتی دستی با
خودکار, اسکادا)
-------- صفحهٔ بعد --------
فصل نهم - انتخاب روشها ی کنترل خودکار در سامانههای آبیاری و زهکشی- مرحله طراحی ۱۴۰۲/۰۵/۰۷ ۳۸۳
۳ توسعه دادن فرایندهاء منطق و الگوریتمهای کنترل (1.01. م17 ۱/۳ و .)
۴- مشخصکردن تجهیزات کنترل مورد نیاز (حسگرهاء شبکههای ارتباطی. ۳1۳/8717. عملگرها)
۵- عملیاتی کردن سامانه کنترل
۶ بهرهبرداری و نگهداری
۷- ادامه توسعه و ارتقا سامانه
انجام تمامی موارد اشاره شده به ترتیب پیشنهاد شده همواره نیاز نیست. اما فهرست پیشنهادی, روندی برای فرایند
طراحی ارائه میکند. طراحان باید در مراحل مختلف فرایند. گزینههای مختلف را ارزیابی کنند. هر زمان که ارزیابی منجر
به تغییر طراحی شود. به مراحل قبلی برگردند. برای مثال, امکانسنجی اقتصادی در مرحله ۱۶ هزینه گزینههای
مختلف را مشخص میکند و بر انتخاب روش تحویل. محدودیتها و روش بهرهبردای تاثیر میگذارد. ممکن است طراحان
مجبور شوند مراحل ۴ تا ۱۰ را به توالی بازنگری کنند تا بهترین طراحی حاصل شود و سپس وارد مراحل بعدی شوند.
اگرچه تواناییهای سامانه خودکار در شرایط بهرهبرداری توسط نرمافزارهای شبیهساز تا حدودی مشخص میشود. ولی
عملکرد واقعی در شرایط بهرهبرداری و در شرایط دینامیکی (در یک دوره زمانی) مشخص خواهد شد.
فرایند طراحی با تعریف پروژه شروع میشود. این مرحله شامل تعیین اهداف پروژه. طرح و ترکیب کلی شبکه. الگوی
توزیع و تحویل آب مورد انتظار و ضوابط بهرهبرداری پروژه است. طراح باید برای انتخاب یک طرح کلی و راهبرد
بهرهبرداری از شبکه. محدودیتهای شبکه آبیاری را در نظر داشته باشد (ر.ک.
بند۴-۴ و ۴-۹-۴). هنگامی که نحوه
تحویل آب و راهبرد بهرهبرداری مشخص شود. انتخاب سازهها روشنتر خواهد شد. مشخص بودن نحوه تحویل آب به
تعیین حداکثر آبدهی و تغییرات مورد انتظار جریان کمک میکند. همچنین برای طراحی و تعیین نیمرخ طولی سطح
آب نیاز به دانستن روش بهرهبرداری و کنترل (بالادست. پاییندست و ...) است.
محاسبات جریان آب در کانالها ابتدا با حالت پایدار آغاز شده و نیمرخهای طولی سطح آب و برگشت آب ایجادشده
که اطلاعات مهمی را برای ادامه طراحی ایجاد میکنند. بررسی میشود. طراح با صرفنظرکردن از تاثیرات انتقالی
جریان. برای آنواع روشهای مختلف بهکارگیری بازه کانال, تغییرات حجم ذخیره را تخمین میزند. معمولا محاسبات
جریان پایدار برای انتخاب روش بهرهبرداری از بازه کانال کفایت میکند.
برای روشهای بهرهبرداری خاص, باید نیمرخ طولی جریان پایدار بهدست آید تا دادههایی مربوط به تغییرات حجم.
تغییرات عمق و عمق آزاد مورد نیاز. سطح آب تحویلی و طراحی اولیه هرزآبروها و سازههای کنترل را فراهم کند.
هزینه روشهای مختلف کنترل با توجه به شرایط جریان حداقل و حداکثر تخمینزده شود. با تخمین حداکثر تغییرات
ممکن شدت جریان در یک بازه زمانی مشخص و مقایسه نیمرخ طولی سطح آب. طراحان میتوانند تغییرات عمق کوتاه
مدت را تخمین و تعداد سازه تنظیم را به صورت اولیه انتخاب کنند.
-------- صفحهٔ بعد --------
۳۸۴ ۷ راهنمای بهرهگیری از سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری و زهکشی
محاسبات جریان ناپایدار نیز باید در فرایند طراحی انجام شود. عکسالعمل سامانه به روشهای مختلف کنترل بازه
کانال, بهصورت قابل ملاحظهای متغیر است. محاسبات جریان ناپایدار برای تایید اینکه عکسالعمل روش کنترل
انتخابشده با تغییرات جریان و سطح آب مجاز مطابق انتظار باشد. لازم است.
آنالیز جریان ناپایدار برای تصحیح طراحی سازهها و مطالعه رفتار سامانه کنترل ضروری است. علاوه بر این موارد.
آنالیز جریان ناپایدار» برای تعیین ارتفاع امواج انتقالی بهویژه در کانالهای دارای واحد پمپاژ و در نتیجه تعیین ارتفاع آزاد
کانال به کار میآید (ر.ک. ۱-۸-۴ پ و ج).
۳-۹- انتخاب روشهای کنترلی
اگر مراحل ۱ تا ۶ (در بند )۲-٩ درنظر گرفته شده باشد. باتوجه به سازگاری راهبردهای بهرهبرداری با روشهای
کنترل و بررسی امکان تقسیم شبکه آبیاری به بخشهایی با کنترلهای مختلف. میتوان روش کنترل شبکه را انتخاب
نمود. بعد از این انتخاب و قبل از طراحی سازههاء طراح باید روشی را برای کنترل سطح آب در بازههای کانال انتخاب
کند؛ به عبارتی یکی از روشهای کنترل عمق ثابت پاییندست. عمق ثابت بالادست. حجم ثابت یا حجم کنترل شده باید
انتخاب گردد (ر.ک.
بند ۱-۸-۴).
در روش عمق ثابت پاییندست بازه که با روش بهرهبرداری بالادست هماهنگی دارد. زمانی که در انتهای بالادست
کانال تغییر جریان رخ دهد. کانال با تاخیر واکنش نشانداده و با تاخیر زمانی به شرایط پایدار جدید میرسد. اما هزینه
ساخت کانال نسبت بهدیگر روشها کمتر است. در روش عمق ثابت بالادست بازه که با بهرهبرداری از پاییندست
(برحسب تقاضا) مطابقت داردء تنها مشکل, نیاز به ساخت یک کانال با دیواره تراز است. در این روش هزینههای اضافی
مربوط به خاکریزی و پوشش بتنی برای همتراز کردن کانال تحمیل میشود.
روش حجم ثابت میتواند هم با جهت بهرهبرداری بالادست و هم پاییندست هماهنگ باشد. برخلاف روش قبل برای
رسیدن به سطح پایدار جدید نیازی به تغییرات قابل ملاحظهای در حجم ذخیره درون کانالی نیست. همچنین این روش
به سادگی میتواند با اصول کلی بهرهبرداری (پاییندست یا بالادست)» تغییر کند.
روش حجم کنترلشده. هم میتواند برای روش پاییندست و هم بالادست استفاده شود. حجم آب در هر بازه کانال
پاییندست مورد استفاده قرار گیرد. به صورت تئوری. روش حجم کنترل شده تمامی مزیتهای روشهای دیگر را دارد.
این روش در کنترل بازههایی با نیازهای کاربری پیچیده مانند موارد زیر میتواند برتریهایی داشته باشد:
- اصل تحویل برحسب تقاضا
- کانالهایی با پمپاژ کناری (انتقال آب به مسیر جانبی با ارتفاع بیشتر)
- کانالهایی با پمپاژ درون مسیری (انتقال آب به مخزن یا مسیر در تراز بالاتر)
-------- صفحهٔ بعد --------
فصل نهم - انتخاب روشها یکنترل خودکار در سامانههای آبیاری و زهکشی- مرحله طراحی ۰ ۱۴۰۲/۰۵/۰۷ ۳۸۵
- کانال با جریانهای ورودی سیلابی
- شبکه بدون هرزآبرو
- کانال بدون امکانات ذخیرهسازی
۱-۳-۹ انتخاب پیکربندی کنترل
طراح همچنین انتخابی بین پیکربندیهای مختلف خودکارسازی سامانههای کانال که در فصل ۴ و ۵ به تفصیل
توضیح داده شده به قرار زیر دارد (شکل ۱-۹):
- کنترل پراکنده (غیر متمرکز) که در آن کنترل از طریق واحدهای خودکار مستقل حاصل میشود (کمتر در
شبکههای انتقال آب آبیاری کاربرد دارد).
- کنترل متمرکز که در آن کنترل از طریق یک ایستگاه بالادست خودکار اعمال میشود.
- کنترل نظارتی ترکیبی
تجربیات جهانی نشان داده است. برای هر سطح از یک سامانه آبیاری تعدادی گزینهی قابل رقابت وجود دارند که
میتوان از ترکیبی از مطلوبترین گزینهها به بهرهبرداری ساده با سطح خدمات بالاتر رسید. این گزینهها در شکل (۲-۹)
از اینرو اصول کلی شامل عوامل فیزیکی و سازمانی که باید توسط برنامهریزان و طراحان مورد توجه قرار گیرد با
اهمیت بوده و به قرار زیر است:
- خدمات تحویل آب تا آنجا که ممکن است باید مشتری مدار باشد. قابل اطمینان بودن و عدالت درتحویل آب
از ویژگیهای اساسی سامانه توزیع آب آبیاری است. با این وجود. تامین نوعی انعطافپذیری مطلوب آببران و
امکانپذیر در تناوب» میزان جریان و طول مدت آبیاری باید در مرحله برنامهریزی در نظر گرفته شود.
- راهبردهای مختلف کنترل میتوانند در یک سامانه آبیاری با هم ترکیب شوند. بنابراین میزان انعطافپذیری
میتواند از یک سطح به سطح دیگر شبکه متفاوت باشد.
- هدف اصلی در شبکه باید سهولت بهرهبرداری باشد و این امر لزوما با سادگی در طراحی یا نصب تجهیزات
- کنترل خودکار پاییندست برای کانالهای طولانی درشبکههای گسترده مناسب است. زیرا نیاز به برنامهریزی
پیشرفته و تعدد تخمینها را کاهش میدهد. لازم به توضیح است استفاده از کنترل پاییندست در شبکههای
بزرگ همیشه به معنای تحویل برحسب تقاضا در سطح مزرعه نیست و توانایی مدیریت شبکه در انتقال و
- خودکارسازی با دریچههای هیدرومکانیکال در مقایسه با سامانه کنترل خودکار الکترونیکی. نیاز به حداقل
مهارت و آموزش را داردء اما قابلیت کنترل منعطف و مواجهه با شرایط بحرانی را ندارد.
-------- صفحهٔ بعد --------
۳۸۶ ۷ راهنمای بهرهگیری از سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری و زهکشی
سامانههای تقسیم به نسبت دارای سادهترین کارایی و طراحی هستند. اصولا این سامانهها انعطافپذیری در انتقال
آب را ندارند. برای الگوی کشت مشخصی طراحی شده و نمیتوانند به تغییرات سالانه الگوی کشاورزی پاسخ دهند. با
اینحال, گاهی میتوان با تغییراتی در طراحی اولیه و تکمیل سازه و نصب تجهیزات ویژه نسبت به تنظیم جریان در
((الف) سامانه خودکار پراکنده
ایستگاه کنترل مرکزی
ایستگاه کنترل مرکزی
1۸1]: 1۵۲۵۵ 1077۱۱1 ۵[ ]1
(پ) سامانه کنترل نظارتی
شکل ۱-۹- راهبردهای کنترل در سامانههای خودکار کانالهای توزیع و تحویل آب آبیاری
-------- صفحهٔ بعد --------
فصل نهم - انتخاب روشها ی کنترل خودکار در سامانههای آبیاری و زهکشی- مرحله طراحی ۱۴۰۲/۰۵/۰۷ ۳2۷
انتخاب راهبرد کنترلی
کاهش دفعات
بازدید از نقاط
بهرهبرداری
بدون کنترل
را ای
۱
۱ عدالت توزیع را )
. ۱
1 افزایش دهد اما !
!حداقل انعطاف پذیری
ا را دارد. ا
1 ۱
ل سا
شکل ۲-۹- نمودار انتخاب راهبرد کنترلی
یکی از عوامل موثر در ارتقای کنترل در یک شبکه انتقال آب آبیاری, امکان ذخیره کردن و بازچرخانی آب به جهت
جلوگیری از هرز رفت آب است. استفاده از مخازن تنظیمی درون شبکه یا کناری با توجه به شرایط. میتوانند امکان
تقسیم شبکه را به بخشهای مجزا با کنترل بالادست و پاییندست فراهم کنند تا آب با کمترین یا بدون تلفات و به
مقدار کافی تحویل آببران شود (ر.ک.
بند ۶-۲). توضیحات کامل در مورد جانمایی و عملکرد مخازن تنظیمی در بند ۳-
۶- داده شده است.
۳-۹- سختافزارها و تجهیزات مورد نیاز
انتخاب تجهیزات متناسب با طرح کنترلی انتخابی بوده که در فصل ۳ توضیحات مفصلی درباره تجهیزات کنترل
جریان در شبکه آبیاری ارائه شده است.
-------- صفحهٔ بعد --------
۳۸۸ ۷ راهنمای بهرهگیری از سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری و زهکشی
۱-۴-۹- سازههای کنترلی در سامانه خودکار
انتخاب و طراحی سازههای کنترل و تنظیم سطح آب و آبدهی در کانالها با تجهیزات مکانیکی و هیدرومکانیکی
مناسبی که امکان خودکارسازی آنها در طرح فراهم باشد. صورت میگیرد. خصوصیات مکانیکی و هیدرولیکی انواع
سازههای متحرک مورد استفاده در خودکارسازی, در فصل سوم بند ۳-۳ ارائه شده است. توصیه میشود طراحان شبکه
در پروژههای مطالعاتی جدیدی که کنترل خودکار برای آنها انتخاب میشود. خود را پایبند سازههای سنتی نکرده و
بعد ازمقایسه فنی و اقتصادی و با رویکرد شرایط نوین تحویل آب. سازههای مناسب را با توجه به آخرین تجربیات در این
- سرریزهای متحرک
- دریچههای کشویی
- دریجههای قطاعی
- دریچههای سالونی
درصورتی که خودکارسازی با تجهیزات مبتنی بر لا" بهدرستی انجامشود. تفاوتی در عملکرد دریچههای روگذر و
(به دلیل حساسیت کمتر نسبت به تغییرات پیشبینی نشده جریان) استفاده شود (شکل .)۲-٩۹
)( - ۸1۱۱ (
را
شکل ۳-۹- تغییرات آبدهی در سرریز (سازه روگذر) و روزنه با تغییر در بار آبی
در انتخاب و اجرای روش کنترل, تجهیزات و سازههای شبکه. باید ضوابط و استانداردهای ابلاغ شده از سوی دستگاهای
تخصصی مرتبط مورد استفاده قرار گیرد
دریچهها باید در سازههای تنظیم. به نیروی محرکه مجهز شوند. امکان استفاده از دریچههای قطاعی و کشویی
عمودی که امکانات ساخت داخلی وسیعی دارند وجود دارد. اما دریچههای قطاعی برای خودکارسازی برتری دارند.
دریجچههای کشویی هزینه اولیه کمتری دارند. اما مشکلات نگهداری و بهرهبرداری بیشتری دارند. دریجههای قطاعی با
-------- صفحهٔ بعد --------
فصل نهم - انتخاب روشها ی کنترل خودکار در سامانههای آبیاری و زهکشی- مرحله طراحی ۱۴۰۲/۰۵/۰۷ ۳2۹
دوامترندء آشغال را بهتر از خود عبور میدهند. میتوانند با دقت بالاتری تنظیم شوند و عملکرد بهتری در حرکت به
صورت متناوب دارند. به طور کلی در طراحیها وقتی که شدت جریان طراحی از ۶ مترمکعب در هر ثانیه تجاوز میکند
یا دریجهها عریضتر از ۱/۸ متر میشوند. دریجههای قطاعی مورد استفاده قرار میگیرد. اگرچه باید درنظر داشت که
طراح درصورت امکان میتواند با درنظر گرفتن دریچههای موازی, فشار بر روی دریچهها را کاهش دهد و قابلیت کنترل
در مجموع دریچههای قطاعی برای عملگرهای خودکار کوچکتر به منظور دستیابی به کارکرد با درجه اطمینان
طولانی مدت و کاستن هزینهها مناسب هستند. بالابرها و موتورهای دریچههای خودکار باید برای تنظیم دقیق و متناوب
دریچهها. طراحی شده باشد. جهت مهیا کردن موقعیتیابی دقیق و جابهجایی دریچه. مکانیزم بالابر دریچه باید به
گونهای باشد که حداقل میزان جابهجایی حاصل شود. بهتر است موتور, دندهها و وسیله بالابرنده دریچه. برای تنظیم
۶ متر در هر دقیقه در نظر گرفته میشود. موتورهای دریچه باید به منظور هماهنگ کردن تعداد زیادی حرکات در
روزء تاب آوری و بازده دورانی بالایی داشته باشند.
در طراحی باید به شرایط غیرعادی و اضطراری هم توجه داشت:
- اگر ارتباط یا برق سازه تنظیم قطع گردد. عکسالعمل دریچه چه خواهد بود؟
- آیا برق اضطراری نیاز است یا خیر؟
- در طول زمان قطعی برق, آیا دریچه باید به صورت خودکار بسته شود یا این که بیحرکت بماند؟
دستی بستگی دارند که در ادامه بحث میشود.
در اکثر سامانههای آبیاری در طول شرایط غیرعادی بهرهبرداری, سادهترین روش پشتیبانی» کنترل دستی موضعی
سازهها است. در زمان قطعی برق. ارتباط یا خرابی تجهیزات. کارکنان بهرهبرداری و نگهداری با تمهیدات ویژه ناگزیر به
حضور سریع در محل و تنظیم دستی دریچهها هستند. هر چند در چنین شرایطی,» بهرهبرداری از سامانه ممکن است در
مدت زمان کنترل محلی دستی مشکلاتی داشته باشد. اما شبکه کانال باید از تخریب محافظت شود تا شرایط به صورت
عادی برگردد. طراحی تجهیزات باید بهگونهای باشد که امکان تنظیم دستی دریچه سازه تنظیمی حتی با چرخش دستی
یا زنراتورهای قابل حمل برای ایجاد نیروی محرکه وجود داشته باشد. دریچههای تنظیم برای حفظ موقعیت به محض
قطعی برق پا ارتباط. لازم است طوری طراحی شوند و به تجهیزاتی مجهز باشند که اختلال در جریان کانال به حداقل
برسد (ر.ک.
بند ۲-۳-۳ عملگرهای دریجد).
کنترل دستی موضعی همیشه نمیتواند پشتیبانی مناسبی را به منظور کنترل خودکار دریچه داشته باشد. در زمان از
کارافتادگی سامانه کنترل اولیه. هنگامی که احتمال دارد اپراتور نتواند خود را به سرعت به محل تنظیم برساند. پاید با
-------- صفحهٔ بعد --------
۳۶۰ ۷ راهنمای بهرهگیری از سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری و زهکشی
آیندهنگری» تمهیدات بیشتری درنظر گرفته شود و شاید بهتر باشد سامانههای پشتیبانی پرهزینهتری طراحی و به کار
گرفته شود. از اینرو در شرایط قطع منبع اصلی برقء در سازههای تنظیمی که باید به صورت مداوم کار کنند یک موتور
مولد برق یا تجهیزات ذخیره خورشیدی با یک استارت خودکار نیاز است. اما در شرایطی که نیاز به کار مداوم نباشد
میتوان از قطعکنندههای خودکار جریان آب. با امکان استفاده از باتری یا فشار ذخیرهشده در مخزن, استفاده شود و
برای جلوگیری از اختلالات جریان آب در سامانه بهتر است این قطعکنندهها در طول مدت کوتاه قطعی برق, کار خود را
۵ یا ۱۰ دقیقه به تاخیر بیندازند.
سازههای تنظیمی بیشتر ترکیبی از دریچهها و سرریزها هستند. سرریزهای جانبی" (دیوارهای سرریزی) در یک
سمت یا هر دو طرف دریچهها به منظور منحرف کردن جریان اضافی در مواقع اضطراری و همچنین جلوگیری از افزایش
عمق جریان بیش از حد درکانال ساخته میشوند (شکل ۴-۹). ظرفیت سرریزهای جانبی معادل مقدار ماکزیمم جریان
کانال در مواقعی که دریچه به طور ناگهانی بسته میشود. است. در این مورد طراحان ممکن است بپذیرند که افزایش
سطح آب وارد ار تفاع آزاد شود اما باید مطمئن بودکه این افزایش سطح آب از کنارههای کانال بالاتر نباشد.
شکل ۴-۹- نمونهای از یک نقطه کنترلی شامل سه دریچه کشویی خودکار موازی و سرریزهای جانبی در دو طرف
معمولا در کانالهای مورد بهرهبرداری که در شرایط غیرخودکار طراحی میشوند. رقوم تاج سرریز جانبی حدود ۶
سانتیمتر بالاتر از رقوم نرمال سطح آب در کناره بالادست سازه تنظیم. توصیه شده است. در روش انتخابی بهرهبرداری
خودکارء سرریزهای جانبی یا باید حذف شوند یا باید رقوم تاج بیشتر از رقم ارائهشده فوق باشد تا سطح آب بالادست
ثابت استفاده میشود. سرریزهای جانبی باید بالاتر از عمق جریان صفر" در پاییندست بازه کانال و انتهای آبگیر باشند.
1- 8۵۵8 ۷/۵
2- 70۲0 ۷7
-------- صفحهٔ بعد --------
فصل نهم - انتخاب روشها ی کنترل خودکار در سامانههای آبیاری و زهکشی- مرحله طراحی ۰ ۱۴۰۲/۰۵/۰۷ )۳۶
یک راه دیگر درصورت توجیه اقتصادی, استفاده از دریچه به جای سرریز ثابت است. در این نوع طراحی میتوان سطح
آب را کنترل کرد و به موجب آن حجم قابل ذخیره در بازه را تحت کنترل درآورد.
یک دریچه تنظیم میتواند در هر دو شرایط آزاد و مستغرق پاییندست خود. عمل کند. وقتی که سطح آب
پاییندست. پایین باشدء جریان آزاد و وقتی که سطح آب پاییندست. بالا باشد» جریان مستغرق خواهد بود. در منطقه
تبدیل جریان به آزاد یا مستغرق, ممکن است جریان در دریچه آزاد یا مستغرق باشد. عملکرد یک دریچه در منطقه
اگر جریان در ناحیه انتقالی. بین جریان آزاد و مستغرق نوسان داشته باشد. ممکن است بیثباتی کنترل بیشتر شود.
سازههای تنظیم بهتراست طوری طراحی شوند که در هنگام بهرهبرداری نرمال, جریان در دریچه همیشه یا مستغرق یا
۲-۴-۹- انتخاب فاصله سازههای تنظیم
تصمیمگیری برای تعداد و موقعیت سازههای تنظیم مهم است و بهرهبرداری از کانال را به شدت تحت تاثیر قرار
میدهد. سازههای تنظیم حداقل باید در موقعیتهای ویژه قرار داده شوند؛ مثل محل تقسیم کانال به دو شاخه.
سیفونهاء دراپهاء محل تغییر در ظرفیت کانال, آبگیرهای اصلی و هرزآبروها. شکل )۵-٩۹( تفاوت نوسان سطح آب را
در بالادست دراپ با یک یا دو سازه تنظیم کننده سطح آب نشان میدهد (ر.ک. ۱-۸-۴).
علاوه بر طراحی سازههای تنظیمی که در محلهای بحرانی قرار دارند. باید تنظیمکنندههای بیشتری برای ایجاد
طول بازه مناسب برای آبگیرها درنظر گرفته شود. فاصله بین سازههای تنظیمکننده. بیشترین تاثیر را روی توانایی
کنترل جریان در بازه کانال دارد. اگر این فاصله زیاد باشد. تغییر جریان بدون ایجاد نوسانات زیاد در سطح آب مشکل
خواهد بود. مقدار نوسان بین نیمرخ جریان حداکثر و نیمرخ جریان حداقل با نسبت معکوس رقوم پایین افتادگی از یک
سازه تنظیم تا سازه بعدی مطابق با رابطه (۱-۹) کم میشود. (رقم دقیق آن با توجه به نیمرخ آب برگشتی قابل محاسبه
است). شکل )۶-٩۹( این پارامترها را در کنترل عمق ثابت در پاییندست نشان میدهد. در کنترل عمق ثابت بالادست
(دیواره همتراز)» حداکثر مجاز نوسان سطح آب در پاییندست بازه باید درنظر گرفته شود.
|< 1۷ 5 )۱-۹٩(
در این رابطه [ طول بازه بین دو سازه (فاصله بین تنظیمکنندهها)» ال حداکثر مجاز نوسان سطح آب و 5 شیب بازه
بین دو سازه است.
-------- صفحهٔ بعد --------
۳۶۲ ۷ راهنمای بهرهگیری از سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری و زهکشی
وه
ور رک رک 2 سور رس را لس
شکل ۶-۹- تاثیر فاصله سازه تنظیم بر نوسانات سطح آب
۳-۴-۹- هرزآبروها در سامانه خودکار
در طراحی معمول, هرزآبروها کانال را از تخریب حفظ میکنند و جریانهای بیش ازحد نرمال را به خارج کانال
تخلیه میکنند. هرزآبروها در طول کانالها در موقعیتی جانمایی میشوند که جریان اضافی بتواند از طریق کانالهای
زهکش طبیعی یا ساخته شده به رودخانه تخلیه شوند. ضوابط این سازه در ضوابط مختلف طراحی شبکههای آبیاری ارائه
الف - تعیین نیاز: ممکن است در نظر گرفتن هرزآبروها همیشه نیاز نباشد. هرزآبروها میتوانند به واسطه کنترل
مناسب جریان آب در کانال و همچنین استفاده از مخازن در درون کانالی در طراحی حذف شوند. بدیهی است
ارزش آب در هر منطقه در تصمیم گیری در مورد خارج کردن از سامانه یا ذخیره کردن آب اضافی تاثیر مستقیم
دارد. همچنین در سامانههایی که آب به منبع مرتفعتری پمپاژ میشود. در صورت هرز رفتن آب هزینه انرژی
-------- صفحهٔ بعد --------
فصل نهم - انتخاب روشها ی کنترل خودکار در سامانههای آبیاری و زهکشی- مرحله طراحی ۱۴۰۲/۰۵/۰۷ ۳۶۳
پمپاژ هدر خواهد رفت. در عین حالی که باید توجه داشت که همیشه امکان یافتن مکانی مناسب برای تخلیه
آبهای اضافی وجود ندارد.
ب- انتخاب نوع هرز آبروها: هرزآبروها در شبکههای آبیاری بیشتر شامل یک سازه تخلیه آب نقلی به صورت سرریز
هستند. این هرزآبروها ممکن است مانع استفاده قسمت بالایی منشور کانال برای ذخیره آب شوند. در برخی
سازهها که برای هرزآبرو دریجه دارندء میتوانند بسته نگهداشته شوند تا سطح آب کانال بالا رود و در مواقع
ضروری برای سرریز جریان به صورت خودکار باز شوند. در این نوع هرزآًبرو دریچهدار اگر آستانه به اندازه کافی
پایین باشد. میتواند به عنوان دریچه حذف رسوب و سایر مواد زائد مستغرق در کانال به کار روند. به هنگام
طراحی باید میزان خطر تخریب و درجه اطمینان عملکرد هرزآبروها ارزیابی شود. از اینرو هرزآبرو دریچهدار با
تجهیزات کنترل اضافی, پشتیبانهای برق و علائم و هشدارها میتوانند ایمنی بیشتری را تامین کنند. کنترل
موضعی دستی برای چنین دریچههایی ممکن است در مواقع اضطراری لازم باشد. همچنین میتواند از
سرریزهای سیفونی هیدرولیکی نیز استفاده کرد. که با تراز سطح آب به صورت خودکارهیدرولیکی عمل میکند.
پ- تعیین ابعاد: برای تعیین اندازه هرزآبروء باید بیشینه سرریز جریان مورد نیاز محاسبه شود. در بعضی موقعیتها
یک هرزآبرو باید به اندازهای باشد که ۱۰۰ جریان را تخلیه کند. در بعضی موقعیتها نیز یک هرزآبرو کوچک
۴-۴۳-۹- سیفونها و شیب شکنها
تغییرات ناگهانی ارتفاع در مسیر کانال ممکن است نیاز به ساخت سازههای شیبشکن و سیفون معکوس را ایجاب
بیشتر اوقات مستقل از عمق پاییندست است. در این مورد جریان عبوری از سازه به شرایط بالادست بستگی دارد و اثر
جریان برگشتی از یک سازه کنترل پاییندست از بین میرود.
ممکن است نوسانات زیادی در سطح آب بالادست آنها رخ دهد. تغییر جریان, تاثیری به مراتب کمتر در سطح آب
پاییندست این سازهها نسبت به بالادست آنها دارد (مقایسه شکل ۷-۹ الف و ب). اگر جریان متوقف شود کانال
بالادست توسط سیفون یا دراپ به طور کامل زهکشی (تخلیه) میشود. در این شرایط بهرهبرداری از بازه باید به شدت
محدود شود تا از نوسانات سطح آب جلوگیری شود. شکل (۷-۹) نوسان سطح آب بالادست را در یک سیفون بدون
یک گزینه طراحی برای حفاظت از کانال, شامل تقویت پوشش کانال بالادست سیفونها یا شیبشکنها است. طوری
که کانال بتواند نوسانات زیاد در سطح آب را تحمل کند. این گزینه ممکن است برای یک بازه کانال کوتاه امکانپذیر باشد.
-------- صفحهٔ بعد --------
۳۳۴ ۷ راهنمای بهرهگیری از سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری و زهکشی
در سیفون با تنظیمکنندههای ورودی, به دلیل غیرقابل پیشبینی بودن سطح آب پاییندست سازه تنظیمء کنترل
جریان میتواند مشکل و پیچیده شود. سطح آب بین دریچه(های) تنظیمکننده و ورودی سیفون نسبت به شرایط معمول
نوسان بیشتری خواهد داشته و ممکن است جریان دریچه به صورت مستغرق صورت نگیرد. سیفونها به منظور انتقال
جریان پر و با یک افت بار معین طراحی شدهاند. معمولا ورودی سیفون در جریان حداکثر ناشی از جریان مستغرق
دریچه» مستغرق خواهد شد. به هر حال, افت بار کمتر در سیفون در جریانهای کم. ممکن است جریان دریچه را به
صورت آزاد ایجاد کند و جریان به داخل سیفون فوق بحرانی شود. همچنین سطح آب در پاییندست دریچهها و جریان
در سازه تنظیم» ممکن است در پیشبینی دقیق افت بار سیفون, ممانعت ایجاد کند. وقتی که جریان دریجچه بین آزاد و
مستغرق نوسان داشته باشد. کنترل سازه تنظیمکننده همراه با خطا خواهد بود. مشکلات بالقوه, شامل حرکت بیش از
اندازه دریجه و عدم ثبات آنها است.
۵-۴-۹- آبگیرهای توزیع (آبگیرهای مزرعه)
نوع و موقعیت آبگیرهای جانبی باید با روش بهرهبرداری از کانال هماهنگ باشد. در طراحی, بهتر است ابتدا موقعیت
آبگیرهای مزارع تعیین شود تا بتوان موقعیت سازههای تنظیم و روش بهرهبرداری بازه کانال را تثبیتاتعیین کرد.
در آبگیرهای ثقلی مزرعه. سطح آب کانال باید نسبتا ثابت باشد تا جریان ماندگار در آبگیر مزرعه رخ دهد. تغییر
جریان کانال باعث خواهد شد که نوسانات سطح آب. عملکرد آبگیر مزرعه را مختل کند. بهویژه اگر آبگیرهای مزرعه در
میانه بازه کانال قرار گرفته باشند. بنابراین بیشتر کانالها با آبگیرهای ثقلی مزرعه. باید به منظور ارائه خدمات خوب به
آببران» یک جریان ثابت را برقرار کنند. این محدودیت شدیدا بر انعطافپذیری تحویل آب تاثیر منفی گذاشته است. تا
آنجا که یک طراح ممکن است نوع, تعداد یا موقعیت آبگیرهای مزرعه را تغییر دهد. برای مثال میتوان جریانهای
تحویلی را به جای تعداد زیادی از آبگیرهای مجزای مزارع از کانال اصلیء در یک آبگیر تجمیع کرد. این آبگیر بهتر است
(برای بهکار گرفتن یک سامانه توزیع فانویه (لترال یا فرعی)) در جایی قرار داده شود که سطح آب بازه کانال نسبتا ثابت
باشد. سامانههای توزیع با خطوط لوله, انعطافپذیری بالایی برای توزیع و تحویل آب بین متقاضیان ایجاد میکند.
نوسانات سطح آب کانال ممکن است اثر کمی بر جریانهای تحویلی داشته باشد یا اصلا تاثتیری نداشته باشد. بنابراین
توزیع لولهای میتواند در هر جایی در طول کانال قرار داده شود تا زمانی که حداقل سطح آب کانال, آب آبگیرمزرعه را
-------- صفحهٔ بعد --------
نهم - ان
صلیترین قابل
اندا: 5۵ هم
ره
بطه شماره ۱۳۳
وشها ی کنترل خودکار در سامانههای آبیاری و زهکشی- مرحله طراحی ۱۴۰۳/۰۵/۰۷
۱ ر ۱ ۵ ۰ ۱
(0)ک 510 ۸11 3 1 00
اب سم
0
/
شکن معکو رای سطح آب در
شدت جریان
سطح آب در دک
اک 4
سس یپ لپ وچ
ری
و0
/ سم
4 7
(ب) سیفون در نصف شدتجریان حداکثر
"(شیبشکن معکوس * ۲۵/*) - افت بار آبی سطح آب در
شدت جریان
سطح آب در ده حداکث
شدت جریان 1
حداکثر ۵۳ 4
ص۳۳ ۷ و 8 2 ۱ 7
7
:
/ 0
/
(پ) سیفون بدون شدت جریان
(کانال بالادست بدون آب)
شکل ۷-۹- افت سطح آب در سیفون با شدتجریان (الف) حداکثر (ب) نصف و (پ) بدون جریان
انتخاب تجهیزات و سازههای تنظیم و اندازهگیری
بت تجهیزات اندازهگیری برای کنترل خودکار سامانه آبیاری, قابلیت تبدیل مقدار قرا
الوگ) که بتوان به عملگر یا مرکز کنترل انتقال داد. برای اطلاعات بیشتر به بند (
ینطور «ضوابط انتخاب و بهرهبرداری از تجهیزات اندازه گیری اب در شبکههای |
/» مراجعه شود.
۳۳۵
لت شده به شکلٍ
۴-۳- ابزاردقیق و
پاری و زهکشی -
-------- صفحهٔ بعد --------
۳۶۶ ۷ راهنمای بهرهگیری از سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری و زهکشی
۶-۹- امکانات اجرآبی مخابرات و انرژی مورد نیاز
۱-۶-۹- مخابرات
در بند ۱۳-۴ فصل ۴ و بند ۳-۳-۵ فصل ۵» سامانههای مخابراتی برای جمعآوری اطلاعات و دادهها از سطح شبکه و
انتقال فرامین به تجهیزات و سازههای قابل کنترل در سامانه خودکارسازیشده. تشریح شده است. وجود این سامانهها
برای انجام اهداف درنظر گرفته شده برای خودکارسازی و عملکرد مناسب شبکههای آبیاری. ضروری است. ضروری است
ابتدا مدلهای ار تباطی, پیکربندی شبکه ارتباطی, حالتهای ارتباطی و پردازش ارتباطات و اهداف سامانههای مخابراتی
تعریف شود. انتخاب سامانه مخابراتی برای خودکارسازی شبکهها با توجه به سامانه کنترلی منتخب و موقعیت تجهیزات
اندازهگیری و تجهیزات قابل کنترل در شبکه و هزینه سامانه مخابراتی انجام میگیرد.
انواع سامانه مخابراتی که بیشترین کاربرد را در خودکارسازی شبکههای آبیاری دارد به شرح زیر هستند:
- کابل فلزی
- کابل فیبر نوری
- فرکانسهای بالای رادیویی (11۳/۷۲۳)
- ماکروویو
هر یک از این گزینهها باید قبل از انتخاب نهایی سامانه مناسب مخابراتی برای خودکارسازی ارزیابی شود. بعد از
انتخاب روش مناسب برای سامانه مخابراتی. طراحی. نصب و کیفیت نگهداری, موفقیت کلی سامانه مخابراتی را تعیین
۲-۶-۹- انرژی
شبکه آبیاری خودکارء برای باز و بستن دریچه و سامانه کنترل خود نیاز به یک منبع انرژی مطمئن داشته و بدان
وابسته است. چگونگی تامین انرژی در بندهای ۷-۳ فصل ۳ و ۷-۲-۳-۵- فصل ۵ تشریح شده و نحوه محاسبه توان مورد
نیاز و معایب و مزایای انرژی خورشیدی و استفاده از شبکه برق توضیح داده شده است.
تا زمانی که اطمینان کامل از عدم قطع برق شبکه یا مشکلات عملکردی تجهیزات انرژی خورشیدی حاصل نشده
باشد. ایجاد اختلال در تامین آب هزارها هکتار محصولات کشاورزی و معضلات اجتماعی پیرو آن وجود دارد. از اینرو با
توجه به مشکلات احتمالی استفاده مستقل از آنرژی خورشیدی یا از شبکه برق و همچنین با توجه به انتظاراتی که از یک
شبکه خودکار میرود. جهت بالا بردن قابلیت اطمینان سامانه خودکارء بهتر است از یک سامانه ترکیبی از انرژی
خورشیدی و شبکه برق استفاده شود. در این حالت کنترلهای شبکه اصلی که تعدادشان کمتر و نقش کنترلی بالاتری
دارند از شبکه برق و آنرژی خورشیدی تامین آنرژی شود و شبکههای فرعی فقط توسط آنرژی خورشیدی تغذیه شوند.
-------- صفحهٔ بعد --------
فصل نهم - انتخاب روشها یکنترل خودکار در سامانههای آبیاری و زهکشی- مرحله طراحی ۰ ۱۴۰۲/۰۵/۰۷ ۶۷
۷-۹- ضوابط و معیارهای انتخاب سطح خودکارسازی جریان آب در شبکه
انجام کامل کنترل و برنامه اندازه گیری جریان آب. مستلزم وجود شبکه اندازهگیری منظم و تجهیز شده و در برگیرنده
تاسیسات و نقاط کلیدی آبگیری یا انشعاب آب در فرایند انتقال, توزیع» تحویل و مصرف آب است. این سامانه (نقاط
اندازه گیری) باید متناسب با مشخصات فیزیکی, فنی, دیدگاهها و اهداف مدیریت شبکههای آبیاری و زهکشی و نیازهای
کاربران باشد. خودکارسازی شبکه نیز به طبع آن میتواند کنترل خودکار شبکه را از پایینترین سطح خود برای نبات با
تعیین میزان آب مورد نیاز گیاه با مقایسه رطوبت خاک. ظرفیت نگهداری خاک مزرعه (1.
۳) و نقطه پژمردگی (۷/.
۳) و
رشد گیاه و توسعه ریشه. میزان تبخیر و تعرق روزانه». حساسیت نبات و ملاحظات حقابه و غیره محاسبه و درخواست آب
نماید و این درخواست به صورت سلسله مراتبی به صورت خودکار به منبع رسیده و تامین آب صورت گیرد. طبعا چنین
برنامهای در مقیاس شبکههای بزرگ با مالکیت روستاییان عملی نبوده و هدف این راهنماء. موضوع خودکارسازی شبکه بعد
از منبع تامین آب تا آبگیر مزرعه (یا کشاورزان همآب) بوده که میتواند بخش به بخش تا حصول پوششدهی کنترل
خودکار کامل شبکه انجام شود. اما کنترل نیمهخودکار میتواند تعاریف و اشکال مختلفی داشته باشد. به صورت سلسله
مراتبی از بالا به پایین باشد یا واحدهایی از شبکه به صورت مستقل خودکار شود. شبکههایی که با پمپاژ تامین آب میشوند
یا تقویت فشار در مسیر آنها مورد نیاز است. میتوانند به طور مستقل خودکار شوند.
در شرایط نیمهخودکارء تحویل آب برحسب تقاضا از نظر پاسخگویی کمرنگ شده و طبعا بهرهوری آب کمتر میشود؛
اما برای حفظ بازده بالا در چنین شرایطی مخازن تنظیمی آبء یکی از راهکارها است. امری که در شبکههای کشور ما به
آن کمتر توجه شده است. سطح خودکارسازی میتواند فقط کنترل در نقاط کلیدی شبکه اصلی تا آبگیرهای کانالهای
تغذیه کننده (کانال درجه دو) مجموعه مزارع باشد و آبگیرهای مزارع خارج از سامانه کنترل خودکار باشند.
برای تعیین سطوح مختلف کنترلی لازم است سامانه اندازه گیری شبکه به دقت بررسی و تحلیل شود. بدیهی است با
توسعه نقاط کلیدی و بهرهگیری از نتایج سامانه کامل اندازهگیری, دادههایی دقیقتر برای مدیریت بهینه بهرهبرداری
شبکه فراهم میشود. از نظر تعداد سازهها در یک شبکه مدرن اصلی و فرعی, نسبت آبگیرهای واحد مزرعه به کل شبکه
بالغ بر۹۰ درصد است و در عمل شبکه اصلی *۱ درصد را شامل میشود. طبعا همین ۱۶ درصد درصورت پیشبینی
ظرفیت ذخیرهسازی مناسب نقش بسیار با اهمیتی را ایفا میکند.
بر اساس هدف کنترل, نقاط الزامی برای نصب تجهیزات کنترلی و نوع سازه تنظیم و اندازهگیری متفاوت خواهد بود.
به ویژه حفظ تجهیزات و امنیت عملکردی آنها عامل تعیینکننده است. از اینرو تعیین نقاط کلیدی بسیار با اهمیت بوده
و هر طرح میتواند شرایط خاص خود را داشته باشد. در هر شبکهای اساسیترین نقاط کنترلی به قرار زیر است:
-------- صفحهٔ بعد --------
۳۶۸ ۷ راهنمای بهرهگیری از سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری و زهکشی
۱-۷-۹- نقطه کلیدی ابتدایی
محل ورودی آب به شبکه آبیاری, اولین و مهمترین نقطه است. تحویل از منبع در شبکههای آبیاری ثقلی و
تحتفشار در اشکال مختلف به صورت زیر وجود دارد:
محزن)
- سد انحرافی (دریچه یا دریچههای آبگیر ابتدای کانال یا انهار سنتی)
- خروجی ایستگاه پمپاژ (آبگیری از رودخانه. مخازن. حوضچه آبگیری)
- خروجی از تاسیسات تامین فشار نقلی برای شبکه آبیاری مستقل که دارای چنین سازههایی باشند.
طولانی بودن کانال انتقال آب دریافتی از منبع آب» بستگی به موقعیت استقرار و بعد مسافت منبع تا محدوده شبکه
دارد. تعداد این نقاط کلیدی با توجه به ابعاد شبکه. پراکندگی یا تمرکز واحدهای عمرانی با توجه به شرایط کانال انتقال
و اهداف کنترلی جریان میتواند یک یا چندین مورد باشد.
۲-۷-۹- نقاط کلیدی میانی در شبکه اصلی آبیاری
نقاط کنترلی در انشعابات درونی شبکه اصلی آبیاری ثقلی و تحتفشارء با توجه به وسعت شبکه. شامل استقرار
سازهها و تجهیزات کنترلی در ابتدای واحدهای مختلف به قرار زیر خواهد بود:
- نواحی تحت پوشش کانالها و خطوط لوله تغذیهکننده پا اصلی
- واحدهای عمرانی, تحت پوشش کانالها و خطوط لوله تغذیهکننده یا اصلی
- واحد مالکیت روستایی یا طایفهای تحت پوشش کانالها و خطوط لوله تغذیهکننده یا اصلی یا درجه!۱ و
درجه ۲
- واحد زراعی تحت پوشش کانالها و خطوط لوله درجه ۲
۳-۷-۹ نقاط کنترل کلیدی انتهای شبکه اصلی
آبگیرهای درجه۳ مستقر بر روی کانالهای درجه ۲ برای تامین آب مزارع ۶۰ تا ۱۲۰ هکتاری است و در عمل نقطه
کلیدی و ارتباطی بین مدیریت شبکه اصلی و بخشی از تشکل آببران مزرعه است. این آبگیرها بخشی از تاسیسات آبی
شبکه اصلی بوده و تعداد آنها در یک شبکه ۱۰۰۰۰ هکتاری بالغ بر ۱۰۰ تا ۲۰۰ آبگیر و آببند خواهد بود.
در شبکه اصلی آبیاری, بیشترین تعداد آبگیرها که نیازمند سازه پا تجهیزات کنترلی هستند. آبگیرهای تحویل آب به
واحد مزرعه یا کانال درجه ۳ را شامل میشوند و پس از آن آبگیرهای تامین آب کانال درجه ۲ و بعد از آن کانالهای
درجه ۱ یا لترالها و نقاط ابتدایی میگردد. پراکندگی و تعدد سازههاء به طور تقریبی در شبکهای که با رعایت
-------- صفحهٔ بعد --------
فصل نهم - انتخاب روشها ی کنترل خودکار در سامانههای آبیاری و زهکشی- مرحله طراحی ۱۴۰۲/۰۵/۰۷ ۳۳۹
استانداردها ساخته شده. نسبت آبگیرهای درجات ۰۱ ۲ و ۳ و به تبع آن نقاط کنترلی به ترتیب حدود /۹/۰۱ و /۹۰
است. بدیهی است اولویتبندی مراحل خودکارسازی با توجه به سیاستهای راهبردی مدیران شبکه خواهد بود.
۸-۹- محدود بتها 9 امکانات سختافزاری 9 نرمافزاری
در فصل پنجم (سامانه اسکادا) و فصل هفتم (پدافند غیرعامل) لزوم وجود یک سامانه یکپارچهشده فناوری اطلاعات
با سامانه کنترل و استفاده از سامانه اسکادا که باعث توسعه و ارتقای امکانات مدیریتی و بهرهبرداری میشود تاکید شد.
زمانی که سختافزارها انتخاب شدند. آنچه مهم است نیاز به یک معماری یکپارچه به لحاظ روشهای انتخابی مختلف
در سامانه کنترل شبکه آبیاری است؛ در این شرایط مهندسان کنترل و فناوری اطلاعات نقش مهمی در تحقق این امر
خواهند داشت. از اینرو نیازهای سختافزاری رایانهای و برخی از نرمافزارهای تعاملی بین آببران و مدیریت و
یکپارچهسازی آنها و ایجاد یک سامانه مطمئن و امن در یک سامانه خودکار آبیاری از طریق متخصصان برق. کنترل,
مخابرات و 1[ تامین میشود. در حقیقت موفقیت یک طرح خودکارسازی نیاز به همکاری بسیار نزدیک و مستمر بین
متخصصان رشتههای مختلف دارد.
۱-۸-۹- ضوابط جانمایی اجزای شبکه در طراحی
محدودیتها و امکانات سختافزاری و نرمافزاری سامانههای خودکارسازی در به کارگیری آنها در شبکههای آبیاری
به تفصیل در فصول گذشته معرفی شده است. اساسا پارامترهای تعیینکننده سخت افزاری در جانمایی شبکه و
قطعهبندی و آرایش کلی شبکه در پروژههای مطالعاتی خودکارسازی تا حدود زیادی منطبق بر همان ضوابطی است که
در ضوابط شماره ۲۸۱ و ۸۳۳ سازمان برنامه و بودجه کشور اعلام شده و پیشنهاد میشود بررسی و ملاک عمل قرار
گیرد. اما آنجه شرایط را متمایز میکند ضرورت ساخت حوضچههای تنظیمی جریان آب در میانه شبکه یا استفاده از
حجم ذخیرهای در بازههای کانالها در برخی شرایط خودکار در شبکهها است.
۲-۸-۹- ملاحظات اجتماعی
محدودیتها و امکانات از منظر ملاحظات اجتماعی و مدیریتی شامل موارد زیر است:
- ساختار نظام بهرهبرداری موجود. تشکل گروه همآب در هر واحد مزرعه
- مدیریت آبیاری. مسوولیتها و ساختار بهرهبرداری و نگهداری شبکه
- ارزیابی میزان مشارکت و علاقمندی کشاورزان صاحب زمین در اجرای شبکه مدرن مورد ارزیابی قرار گیرد و
تاثیرگذاری این مهم در اجرا و بهرهبرداری شبکه
- آگاهیرسانی و مشارکت دادن خبرگان محلی و کشاورزان روستاهای شبکه در دوره مطالعات و طراحی با
هدف کسب نظرات آنها مدنظر باشد و اعمال نتیجه در طراحی
-------- صفحهٔ بعد --------
۳۳۰ ۷ راهنمای بهرهگیری از سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری و زهکشی
- میزان اثرگذاری و اعمال نظرات و دیدگاههای خبرگان محلی و کشاورزان در تعیین روشهای مختلف کنترلی
براساس نتایج کارگاههای هم اندیشی و جلسات حضوری مشخص
- امنیت منطقهای حفاظت از تجهیزات
۳-۸-۹- ملاحظات بهرهبرداری در انتخاب روش کنترل
جانمایی شبکه به صورت واحدهای عمرانی مجزا امکان خوبی برای استقلال لایههای مختلف کنترلی ایجاد میکند و
با فراهم نمودن امکان خودکارسازی, مدیریت بهرهبرداری را تسهیل مینماید. این روش جانمایی شبکه همچنین امکان
انجام آزمایشی روش کنترلی منتخب را به همراه اجرای مرحلهای شبکه و بهرهبرداری تدریجی با اولویت واحد عمرانی
مورد نظر را فراهم میکند. قبل از شروع طراحی شبکه با رویکرد سامانه خودکار ضروری است اصول و الزامات مورد نیاز
در سامانه که تمام یا بخشی از موارد زیر است در نظر گرفته شود:
- هر سطح تا حد ممکن از لحاظ مالی خودگردان و از لحاظ هیدرولیکی مستقل باشد.
- هر سطح انتخابی از نظر فنی و عملیاتی قادر به تحویل آب قابل اطمینان و به موقع به سطح پایینتر است.
۴-۸-۹- ضریب انعطاف پذیری ظرفیت کانالهای روباز
به منظور فراهم آوردن امکان عبور شدت جریان بزرگتر از ظرفیت نرمال کانالهای روباز در جهت انتقال و توزیع آب
شبکه در شرایطی نظیر موارد زیرء ضریب انعطاف پذیری " (:
1) برای افزایش ظرفیت کانالهای روباز در نظر گرفته میشود:
- در شرایط برقراری تناوب نوبتی (گردشی) در آب اندازی کانالها به لحاظ محدودیت مدت جریان آب در هر
کانال به افزایش شدتجریان کانال نیاز است.
- بهکارگرفتن همزمان تعدادی از واحدهای مزارع تحت پوشش یک کانال برای کشت تک محصولی با چند
محصول پرمصرف الگوی کشت برحسب ضرورت در شرایط بهرهبرداری زراعی متمرکز (تعاونی تولید. کشت و
صنعت و ...)» این مورد در شرایط بهرهبرداری خرده مالکی جز در موارد عدم تمکین برخی زارعین به الگوی
کشت و نا کارآمد بودن نظام بهرهبرداری برای کنترل برقراری الگوی کشت مصوب. اتفاق نمیافتد.
- تغییر ساعات آبیاری در شبانهروز در دوره بهرهبرداری نسبت به ساعات آبیاری پیشبینی شده در طرح. به
ویژه در شرایطی که آبگیری کانالهای شبکه با پمپاژ صورت میگیرد.
۱- منظور از ظرفیت نرمال کانال آبدهی محاسبه شده برای طراحی کانال براساس سطح خالص تحت آبیاری کانال و هیدرومدول شبکه است.
1 ۳۵۳۱۷ -2
-------- صفحهٔ بعد --------
فصل نهم - انتخاب روشها ی کنترل خودکار در سامانههای آبیاری و زهکشی- مرحله طراحی ۱۴۰۲/۰۵/۰۷ )۳۷
۹-۹- نحوه ساماندهی دادههای پابه متناسب با سطح خودکارسازی شبکه
معمولا خودکارسازی یک سامانه کانال فرعی یا سراسر یک کانال, نیاز به مشخص کردن دو هدف عمده کنترل دارد:
اهداف سایت و اهداف شبکه.
- اهداف مدیریت سایت به طور خاص با اهداف محلی ارتباط دارند. مانند نگهداری یک تنظیم جریان در طول
سایت یا حفظ فوری سطح آب بالادست یا پاییندست در نقاط تعیینشده. الگوریتم برای برقراری ارتباط با
حسگرها و محرکها و الگوریتم کنترل به طور کلی در دریچه کنترل در ]۳ / (] 1٩1 مستقر است. برای
آنکه نظارت و بهرهبرداری از راه دور را برای کارمند آبیاری ممکن سازد. فقط نرمافزار اسکادا و زیرساختهای
ارتباطی مورد نیاز هستند.
- اهداف کنترل شبکه مستلزم این است که یک منطقه کنترلی با مناطق کنترلی همجوارش برای تحقق اهداف
کنترل سامانه یا شبکهای (و همچنین اهداف محلی) در ارتباط باشد. در کاملترین شکل سامانه, آببران» با
شبکه ارتباطی با سامانه در تعامل هستند و سفارشات خود را از این طریق مشخص میکنند. برای اطمینان از
بهرهبرداری از سامانه آبیاری در محدوده مطمئن ایمن بهرهبرداری, اطلاعات مربوط به سفارشهاء در سامانه
کنترل استفاده میشود و این سفارشها به طور خودکار تنظیم میشوند. این قابلیت نیاز به تکمیل تقریبا تمامی
زیرساختها و خدمات مرتبط با آن را دارد (شکل .)۸-٩۹
دروازه ((1۸10۵))
دی
3 چا 7 یوج لب
۳ ئ ۹ ۳ ۹ ی 9 4 ۳ سامانه آبیاری با نقاط
۰ م ی کی س یم : جم خی شم 2 :
ا ها ۹ ظا د ظط و ۳ کنترل خودکار
ابگیرهای مزارع
شکل ۸-۹- زیرساختهای خودکارسازی و ذینفعان
-------- صفحهٔ بعد --------
۳۳۲ ۷ راهنمای بهرهگیری از سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری و زهکشی
بنابراین» نرمافزار کنترل مورد نیاز. به نوع اهداف کنترلی مورد نظر بستگی دارد. نرمافزار کنترل میتواند در چند
نرمافزار 1111/۳146 برای اسکن حسگرها و راهاندازی عملگرهای دریچههای کنترل از طریق الگوریتم کنترلی و
برقراری ارتباط در سختافزار ن1]11/۳[۸؟! نصب میشود. در زمان یکپارچهسازی هنگام سازگاری با اسکاداء نرمافزار باید
با سرور مرکزی ارتباط برقرار کند. بسته به نوع اجرای کنترل و پیکربندی ارتباطات. وظایف کنترلی بیشتر مانند کنترل
]1117/۳ قابل انجام است.
نرمافزار کنترل نظارتی و جممعآوری دادهها (اسکادا) به اپراتور کانال این امکان را میدهد تا یک دریجه کنترل.
مجموعهای از دریچهها یا کل شبکه آبیاری را از راه دور کنترل و بهرهبرداری کند.
مدیریت تقاضا» فراهم میکند. (توضیحات تشریحی در بند ۳-۵ فصل ۵ به تفصیل آورده شده است).
۱۰-۹- مثال کلی از یک پروژه اجرایی :
۱-۱-۹ مشخصات ابستگاه و خط انتقال شامل موارد زیر است کنتر ل ایستگاه پمیاز
تجهیزات کنترل ایستگاه پمپاژز مطابق دیاگرام ۱۳۵:10 و مشخصات فنی خصوصی مندرج در اسناد پیمان است. با
توجه به برخی تغییرات در این راهنما فقط فلسفه کنترل مرتبط ارائه میشود. لازم است قبل از اقدام به خرید و ساخت و
پیادهسازی سامانه کنترل, نقشه سامانه کنترل بررسی و مورد تایید قرار گیرد.
۱-۱-۱-۹ تابلوهای محلی
در تلمبهخانههای این مثال, به ازای هر الکتروپمپ و شیربرقی مربوطه, یک تابلوی محلی قرار دارد. بر روی این تابلو
کلیدهایی برای روشن/خاموش کردن هر یک از الکترویمپها و بازابسته کردن هر یک از شیرهای برقی» وجود دارد.
همچنین یک کلید قارچی با فنر قابل برگشت برای قطع اضطراری بر روی هر یک از تابلوها قرار میگیرد. به علاوه»
۱- ۳۱۵۱۵۵ ۵00 13۹1۳۵1۵1۱۵۱۱ 3
-------- صفحهٔ بعد --------
فصل نهم - انتخاب روشها ی کنترل خودکار در سامانههای آبیاری و زهکشی- مرحله طراحی ۱۴۰۲/۰۵/۰۷ ۳۳۳
تعدادی چراغ سیگنال بر روی تابلوی محلی قرار دارد که وضیتهای الکتروپمپ (روشن/خاموش/آماده) و شیربرقی
مربوطه (باز/ بسته) و خطا را نشان میدهد. در ضمن برای هر کدام یک کلید انتخاب قفلدار" سه حالته برای
وضعیتهای محلی/خاموش/دور " بر روی تابلوی محلی قرار میگیرد. کلیه ترمینالهای لازم برای اتصال کابلهای کنترلی
ورودی و خروجی به تابلوی کنترل محلی باید درنظر گرفته شوند از این تابلو بیشتر به منظور تعمیرء نگهداری و
سرویسهای دورهای و مرحلهای استفاده میشود. به همین منظور کلیدی سلکتوری قفلدار تحت عنوان 7681 در آن
تعبیه گردیده است تا درصورت انجام کارهای تعمیراتی با قرار دادن این کلید در حالت 704۲ و قراردادن سامانه در حالت
محلی, فرامین به محض صادر شدن اجرا میشوند. در غیر اینصورت (انتخاب نشدن حالت ۲0٩1 فرامین پس از فراهم
آمدن شرایط اجرا میشوند. در حالت 70:1 مدارهای کنترلی از مدار خارج خواهند شد.
۲-۱-۱-۹- تابلوی کنترل
در تلمیهخانه اینترلاکها در 1-2 تحقق میپاید. در اتاق کنترل دو رایانه با کلیه لوازم جانبی و نرمافزارهای لازم
ذخیره تمامی سیگنالهای دستگاههای اندازه گیری و جراغ سیگنالهایی که وضعیت الکترویمپها (روشن/خاموش/آماده)
و شیرهای برقی مربوطه (بازابسته) و خطا را دارد. بنابراین کاربر از کیفیت کار کلیه قسمتها و تجهیزات تلمبهخانهها
اطلاع حاصل مینماید. کلید قطع هشدارء نیز بر روی تابلوی کنترل قرار دارد. صدای هشدار توسط این کلید قطع
میشود. یا با گذشت زمان مناسب و قابل تنظیم حذف میگردد ولی چراغ سیگنال مربوطه تا رفع کامل خطا باقی خواهد
ماند. در صورت قرارداشتن هر یک از الکتروموتورها در حالت دورء فرمانهای کنترلی از طریق لحلا۲ بهصورت دستی با
خودکار صادر میگردد.
به منظور امکان راهاندازی ایستگاه پمپاژ در صورت خطا در عملکرد ]۳ لازم است که کلیه فرامین مربوط به
راهاندازی و توقف هر پمپ به صورت دستی از طریق تابلوهای ۱۸1260 امکانپذیر باشد. باز و بستن شیر برقی در حالت
دستی از طریق تابلوی 1710۳ باید انجام شود.
1-7
0010 م] -2
)6 [0۵۳۵) 2/1010 -3
-------- صفحهٔ بعد --------
۳۳۴ ۷ راهنمای بهرهگیری از سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری و زهکشی
۲-۱۰-۹- اصول بهرهبرداری
مبنای اصلی سامانه کنترل, فعالیت صحیح الکتروپمپها و شیرهای برقی است که برخی از این مبانی عبارتند از: باز و
بسته شدن شیرهای رانش با وضعیت الکتروپمپ نظیر آنها. هنگام روشن شدن الکتروپمپ. شیر رانش باید بسته باشد.
پس از روشن شدن الکتروپمپ و رسیدن آن به دور نامی» شیر با زمانبندی خاصی باز میشود. همینطور برای خاموش
شدن پمپ ابتدا شیر مذکور بسته و سپس الکترویمپ خاموش میگردد. شرایط بحرانی از این قاعده مستثنی بوده و
امکان خاموش شدن الکتروپمپها به طور همزمان وجود دارد. باز و بسته شدن شیر باید در زنجیره قطع و وصل قرار
۳-۱-۹- اولویتبندی و سطوح کنترل
راهاندازی و کنترل الکتروپمپها و شیرهای برقی مربوطه از دو محل صورت میگیرد. این فرامین, همانگونه که در
ادامه ذکر شده. علاوه بر تابلوهای محلی. از تابلوی کنترل ۳1۳ واقع در میز کنترل نیز قابل اعمال هستند.
اولویت راهاندازی از تراز (سطح) کنترل پایین به بالا است و توسط کلید انتخاب قرارگرفته بر روی هر یک از
تابلوهای محلی تعیین میگردد.
در صورتی که کلید انتخاب در وضعیت خاموش قرار داشته باشد. الکتروپمپ و شیر برقی مربوطه از جایی فرمان
نمیگیرند. چنانچه این کلید در وضعیت محلی ؛ قرارگیرد. اعمال فرمانهای راهاندازی, فقط از تابلوی محلی امکانپذیر
است. با قرار دادن کلید انتخاب در وضعیت دور الکترویمپ و شیربرقی مربوطه فقط از طریق اتاق کنترل قابل راهاندازی
و کنترل خواهد بود.
به طورکلی کنترل تجهیزات تلمبهخانههای طرح از محلهای زیرصورت میگیرد.
- شیرهای برقی: از تابلوهای محلی و سامانه ۳1۴ و تابلوی 70۳
- الکتروپمپها: از تابلوهای محلی و سامانه :]۳1 و کلیدهای روی تابلوی ۷1۲-۲
- سایر تجهیزات: از محل نصب آنها و سامانه مانیتورینگ واقع در اتاق کنترل (درصورتی که قابلیت ارسال
7 -[
[۵م] -2
-------- صفحهٔ بعد --------
فصل نهم - انتخاب روشها ی کنترل خودکار در سامانههای آبیاری و زهکشی- مرحله طراحی ۰ ۱۴۰۲/۰۵/۰۷ ۳۵
۴-۱-۹ مکانیزم کنترل الکترویمپها و شیرهای برقی
به طور کلی کنترل و راهاندازی سامانه به دو طریق دستی و اتوماتیک امکانپذیر است برای این منظور یک کلید
انتخاب دو حالته (دستی اتوماتیک) پیشبینی گردد تا امکان راهاندازی دستی (خارج از ۳1۳) فراهم گردد.
با توجه به رزرو بودن یک دستگاه از الکتروپمپها (۴+۱)» سامانه کنترل باید به نحوی طراحی گردد که حداکثر ۴
دستگاه الکتروپمپ به طور همزمان روشن باشد.
مبنای اصلی سامانه کنترل, فعالیت صحیح الکتروپمپها و شیرهای برقی است. باز و بسته شدن شیرهای برقی
خروجی هر خط پمپاژ با وضعیت الکتروپمپ آن خط در ارتباط است.
برای پرکردن خط انتقال لازم است شیر خروجی خطوط پمیاز بسته بوده و پس از راهاندازی یک دستگاه الکتروپمپ
و با باز کردن تدریجی شیر رانش اقدام به پر کردن خط انتقال نمود.
برای جلوگیری از پدیده ضربه قوچ باید بعد از رسیدن پمپ به دور نامی. شیر برقی باز شود. زمان رسیدن پمپ به
دور نامی و باز شدن شیر برقی توسط یک ترانسمیتر فشار که دارای دو کنتاکت است. مشخص میگردد که یکی برای
فشار بالا (۳۹17) و دیگری برای فشار بحرانی بالا (۳51111) در نظر گرفته شده است. بدین ترتیب با فعال شدن کنتاکت
مربوط به فشار بالا شیر برقی که در خروجی هر الکترویمپ وجود دارد شروع به بازشدن میکند؛ اگر فرایند بازشدن شیر
برقی طول بکشد و موجب افزایش بیش از حد مجاز فشار در خروجی پمپ گردد باید فرمان خاموش شدن الکتروپمپ و
شیربرقی و قطع مکانیزم راهاندازی صادر شود که در این حالت کنتاکت مربوط به فشار بحرانی بالا فعال میگردد.
همچنین برای هر یک از شیرهای برقی کلیدهای حدی بازابسته و کلیدهای حدی گشناور تعبیه گردیده که به
ترتیب جهت اعلام وضعیت شیر و اندازهگیری نیروی اعمالی به محور شیر در هنگام بازابسته شدن استفاده میگردد.
چنانچه این نیرو از حد تعریف شده فراتر رود. کلیدهای حدی گشتاور فعال شده و سیگنالی را به مدار فرمان ارسال
میکنند. این سیگنال بلافاصله موجب توقف شیر برقی و خاموش شدن الکتروپمپ و فعال شدن سیگنال خطا و هشدار
میگردد. برای شیرهای دستی نیز در مواردی که در نقشهها مشخص گردید. میکروسوئیچ جهت اعلام وضعیت (باز ابسته)
برای اندازه گیری سطح آب در حوضچه وآگاهی از شرایط بحرانی مانند «حداقل بحرانی», «حداقل مجاز»» «حداکثر
مجاز» و «حداکثر بحرانی» روی حوضچه مکش ترانسمیتر سطح نصب میگردد که در آن کنتاکتهایی جهت تامین این
سوئیچها وجود دارد.
در ورودی هر یک از پمپها یک کلید حدی فشار یک کنتاکته برای فشار پایین )۳۹٩1( درنظر گرفته شده است که
در صورت کاهش فشار ورودی به پمپ فرمان قطع دهد و از خشک کار کردن پمپ جلوگیری کند.
-------- صفحهٔ بعد --------
۳۳۶ ۷ راهنمای بهرهگیری از سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری و زهکشی
۱-۴-۱-۹ منبع تغذیه سامانه کنترل
ولتاذ تغذیه تجهیزات ابزاردقیق و 6 ]۴. ۸۳/1۳۳/50112 220۷ است که باید برای تلمبهخانه تامین شود. همچنین با
توجه به ماهیت طرح. برای سامانه کنترلء برق اضطراری (از نوع 17۳5 0(11۵) با ظرفیت ۶۳۳۷۸ بهره میبرد.
-------- صفحهٔ بعد --------
فصل ۱۰
مدیریت» بهرهبرداری و نگهداری
-------- صفحهٔ بعد --------
-------- صفحهٔ بعد --------
فصل دهم - مدیریت» بهرهبرداری و نگهداری ۳( ۳۹
۱-۰- روشهای پایش و ارزیابی عملکرد سامانههای انتقال و توزیع آبیاری خودکار
۱-۱-۰ ارزیابی عملکرد سامانه
مدرنسازی و خودکارسازی در عمل, ارتقا و تحول مدیریتی و تا حدودی سازهای در شبکههای آبیاری و زهکشی است.
از اینرو ارزیابی عملکرد آن مانند شبکههای دیگر طبق ضابطه شماره۷۵۳ سازمان برنامه و بودجه کشور تحت عنوان
«راهنمای ارزیابی عملکرد سامانههای آبیاری و زهکشی سطحی» و همجنین ضابطه شماره ۷۹۱ تحت عنوان «راهنمای
ارزیابی عملکرد سامانههای انتقال و توزیع آبیاری تحتفشار و کمفشار» انجام میشود. همجنانکه در مقدمه این راهنما
اشاره شده است «هدف اصلی ارزیابی عملکرد. دستیابی به سامانهای کارآمد. موثر و مولد در آبیاری و زهکشی است تا با
فراهم آوردن بازخورد و تعامل مناسب در تمام سطوح مدیریتی» به شناسایی و حل مشکلات و نارساییها کمک کند». بدین
ترتیب. ارزیابی عملکرد. ابزاری مناسب برای مدیران و سیاستگذاران خواهد بود تا مطلوب بودن یا نبودن عملکرد را
تشخیص داده و در صورت مطلوب نبودن آن, نسبت به شناسایی نارساییها و اقدامات اصلاحی که باید صورت گیرد. اقدام
نمایند. هدف کلی ارزیابی عملکرد به طور معمول, رسیدن به نقطهای است که در آن پایداری پروژه و محیطزیست اطراف
آن حفظ شود و راههای بهبود عملکرد به نحوی مشخص شود که اهداف طرح تحقق یابد. نتایج ارزیابیهای گذشته قطعا در
چگونگی امر خودکارسازی موثر و مفید است. روشهای کنترل, پایش و آرزیابی نظارت بر عملکرد سامانههای خودکار به
طور خاص در این فصل ارائه میشود.
۳-۱-۰ پیش نیازهای طراحی جهت عملکرد مورد انتظار در بهرهبرداری
برای داشتن عملکرد دلخواه, اشراف به مشکلات این روش نوین ضروری است. در شروع هر فرایند خودکارسازی.
کاربران و توسعهدهندگان خودکارسازی اغلب انتظارات بالایی دارند. درصورتیکه تمامی جوانب امر در نظر گرفته نشود و
به جدید بودن این تحول توجه کافی نشود. پس از اجرای امر خودکارسازی» ممکن است عملکرد سامانه بسیاری از این
انتظارات را برآورده نکند. بهویژه این که بعضی اوقات کاربران تا زمان اجرای سیستم. پیامدهای تصمیمات گرفته شده در
مورد استراتژیهای کنترل را کاملا درک نمیکنند. در عین حال. طراحان نیز همیشه نمیتوانند عملکرد طراحی سامانه
کنترل خود را به درستی پیشبینی کنند و در شبکههای در دست بهرهبرداری اغلب به دلیل شرایط متفاوت
زیرساختهای فیزیکی موجود و ماهیت جریان کانال روباز. سطح واقعی کنترل مورد انتظار» محدود است.
طراحان با تجربه کافی در زمینه اتوماسیون شبکه کانالها در شرایط کار تیمی متشکل از تخصصهای مورد نیاز و
کارشناسان خلاق. شاید بتوانند سطح عملکرد ممکن برای یک طرح کنترل خاص را پیشبینی کنند اما متاسفانه
تجربیات کمی از تعداد محدودی از کانالهای خودکار در تعداد محدودی از شبکهها قابل دسترس است. بنابراین تکیه
صرف بر تجربه در شرایط فعلی کافی نیست و توصیه بر کار تیمی و منسجم است.
-------- صفحهٔ بعد --------
۳/۰ ۷ راهنمای بهرهگیری از سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری و زهکشی
توصیه شده است برای اطمینان از عملکرد مورد انتظار استراتژی انتخاب شدهء آزمایشهای عملکرد پیش از اجراء از
طریق مدل شبیهسازی انجام شود. در شرایطی که اپراتورها درک قابل قبولی از محدودیتهای خودکارسازی شبکه داشته
میتوانند به جای کنترل کامل یا علاوه بر اتوماسیون محدود کانالهاء اجرای سایر ویژگیهای کنترلی مانند مخازن
کوچک را در موقعیتهای مناسب توصیه کنند. این امر باعث میشود تا کارکنان عملیاتی مزایا و محدودیتهای
خودکارسازی را بهتر درک نمایند. ارتباط پویا بین طراح سیستم کنترل و کارکنان عملیات بهرهبرداری برای جلوگیری از
سوء تفاهمها در اقدامات متحولسازی شبکه. ضروری هستند.
برای جلوگیری از مشکلات ارتباطی و آرزیابی عملکرد سیستم کنترل سامانه. این راهکار توصیه میشود که اپراتورها
بتوانند نحوه عملکرد سیستم کنترل را با آزمایشهای مشخص و عینی و توصیفی, فراگیرند تا در زمان راهاندازی پروژه و
در مدت زمان کمتری در ارزیابی عملکرد سامانه بههنگام تحویل موقت مشارکت نمایند.
۳-۱-۰- راهاندازی سامانه
اندازه گیری عملکرد برای ارزیابی اثرگذاری و بهرهوری سامانه آبیاری پس از اتمام پروژه. تحت پروتکلهای تعریف
شده. مراحل زیر را طی میکند:
۱- راهاندازی
تجهیزات راهاندازی و عملکرد از نظر مطابقت با اهداف و مشخصات فنی هر یک از تجهیزات بررسی شود.
۲- فعالسازی و تنظیم نهایی کنترلگرها و ...
بعد از راهاندازی کامل سامانه خودکارسازی و اسکاداء سامانههای کنترلی در تمامی شبکه فعال و کنترل شود.
بعد از ارزیابی تمامی کنترلگرهاء تنظیمات نهایی انجام گیرد.
۳ ارزیابی و تایید عملکرد (بهرهبرداری)
عملکرد نهایی اندازه گیری و با اهداف کلی سامانه جهت تایید کارایی مقایسه شود.
۴- عملیات و نگهداری بعد از تایید
یکی از مهمترین بخشهای خودکارسازی, عملیات و نگهداری بعد از بهرهبرداری است.
این بخش در شبکههای معمول نیز به عنوان یک روال مشخص انجام میگیرد و در سامانه خودکار نیز شامل
-------- صفحهٔ بعد --------
۴-۱-۰- ملاحظات آزمودن عملکرد نقاط کنترلی در سامانه آبیاری خودکار
در یک تقسیمبندی کلی دو نوع موقعیت کنترلی از لحاظ پیچیدگی در عملکرد در سامانه خودکار وجود دارد. نقاطی
که مستقل از دیگر اجزا سامانه کنترل را انجام میدهند و نقاطی که کنترل وابسته به موقعیتهای دیگر دارند. ملاحظات
- کنترل خودکار جریان آب در ورودی شبکه
- کنترل ورودی یا خروجی از مخزن
- کنترل دور متغیر یک واحد پمپاز
میزان جریانی که باید کنترل شوند) بسیار نزدیک است مثلا حدود ۱۶۰ متر. در موقعیتهای مستقل, تجهیزات کنترل
۲- پیکربندی پیجیده: چندین دستگاه در ارتباط با هم که اقدامات منفرد فوق را در یک مجموعه به هم وابسته
انجام میدهند و شامل موارد زیر است:
تجهیزات خودکارء زمانی «پیچیده» محسوب میشوند که تحت تاثیر سایر تجهیزات خودکار قرار میگیرند یا اگر
زمان رسیدن تغییرات جریان به محل اندازه گیری قابل توجه باشد. بهخصوص در جایی که اطلاعات یک نقطه کنترلی (از
جریان ناپایدار توصیه شده است که به بهرهبردار و آببران امکان درک بهتری از قابلیتهای سامانه خودکار معرفیشده
میدهد. همچنین شبیهسازی جریان ناپایدار برای آموزش عوامل بهرهبرداری در درک عملکرد سامانه خودکار در شرایط
مختلف. از جمله شرایط اضطراری میتواند استفاده شود.
در نقطه کنترلی. کنترلگر یک قرائت از یک حسگر دریافت و مقدار پارامتر کنترلی را محاسبه میکند. به عنوان مثال
تا زمانی که عمق آب محاسبه شده به عمق دلخواه برسد. انجام میدهد (مثلا تغییر در گشودگی دریجه). اما هر شرایطی
الگوریتم کنترل خودکار نیست. مشابه همین خطا در مورد اندازه گیری آبدهی هم بهوجود میآید. اگر اندازهگیری آبدهی
-------- صفحهٔ بعد --------
۸۲ ۷ راهنمای بهرهگیری از سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری و زهکشی
دقیق نباشدء موجب تغییر مقدار آبدهی به مقدار اشتباه میگردد. خطاها در واسنجی تجهیزات اندازه گیری, نمیتواند
توسط تجهیزات خودکار اصلاح گردد و مشخصات مجزایی برای واسنجی تجهیزات اندازه گیری مورد نیاز است. افزون بر
این. نگهداری و واسنجی دورهای باید درنظر گرفته شود.
بیشتر سازههای خودکارء یک دریچه یا شیر را تا زمانی که سطح آب یا آبدهی به مقدار دلخواه برسد. تنظیم
میکنند. اکثر حسگرهای دریچهها یا شیرهاء دیجیتال هستند که یک وضوح حداقل دارند. به عنوان مثال, افزایش
خروجی یک حسگر ممکن است منجر به 22۱۰ میلیمتر تغییر در موقعیت فیزیکی دریچه شود. بدین ترتیب حسگر
موقعیت دریچه. میزان گشودگی را بین ۵* میلیمتر شناسایی میکند و سامانه کنترل فقط قادر به کنترل دریچه بین
۵ میلیمتر خواهد بود و موجب خطای تصادفی در کنترل دریچه میگردد. اگر جریان عبوری از دریچه به موقعیت
دریچه حساس باشد. برای سامانه کنترل, تنظیم دقیق مقدار جریان عبوری یا سطح آب درست. امکانپذیر نیست. این
موضوع برای یک کنترلگر سطح آب. باعث ایجاد نوسانات در سطح آب میگردد زیرا نمیتواند موقعیت دریچه را دقیقا
در جایی قرار دهدکه جریان ورودی و خروجی به یک بازه کانال را متعادل نماید. اگر نوسانات پدیدار گردد. تشخیص بین
عدم کفایت الگوریم کنترل یا عدم تنظیم مناسب کنترلگر و وضوح ضعیف در اجزا سامانه فیزیکی, مهم است.
۵-۱-۰- شاخصهای کارایی
برای محلهایی که سازه آبگیر دستی وجود دارد. سطح آب ثابت بر مقدار آبدهی ثابت. دلالت دارد. بدین ترتیب
بسیاری از سامانههای کنترل خودکار کانالهاء برای نگهداشتن سطح آب ثابت. عمل مینمایند. در سایر موارد کنترل
مقدار آبدهی, به طور مستقیم انجام میشود. بنابراین برای سامانه یا تجهیزات کنترل, دو هدف کارایی کنترل وجود دارد:
کنترل سطح آب و کنترل آبدهی. ارزیابی کارایی این دو نوع کنترل ممکن است متفاوت باشد.
شاخصهای مدیریتی عملکرد سامانه خودکار به قرار زیر است: (این شاخصها به تفصیل در ضابطه ۷۵۳ سازمان
برنامه و بودجه کشور ارائه شده است).
- تامین میزان جریان مورد نظر (درخواستی) برای کاربران در یک بازه زمانی مشخص
- کنترل دقیق و قابل اطمینان سطح آب
- میزان کاهش هزینههای کارکنان
- میزان کاهش تلفات آب از سرریزها
- صرفهجویی در مصرف آب
- انجام عملیاتی که به صورت دستی غیرممکن هستند .(مثلا کنترل پاییندست)
توصیه میشود شاخصهای فوق نه تنها در فرایند مطالعات بلکه به هنگام تحویل موقت پروژه نیز مدنظر باشند.
-------- صفحهٔ بعد --------
۶-۱-۰ کنترل عملکرد هیدرولیکی سامانه خودکار
کنترل آبدهی در هر آبگیر کانال معمولا با یک سازه اندازهگیر جریان عبوری و یک دریچه قابل تنظیم. عملی
میشود. بنابراین پیچیدگی کمتری از کنترل سطح آب دارد. اگرچه برای ارزیابی. اساسا موضوعات مشابه هستند.
معیارهای کارایی کنترل سطح آب که برای هر بازه کانال باید مشخص شود. به ترتیب زیر است:
- حداکثر خطاهای سطح آب
- متوسط خطاهای سطح آب
- خطاهای حالت پایدار
- تغییرات در جابهجایی دریچه یا آبدهی
- سرعت بازگشت به شرایط مطلوب بعد از انحراف از محدوده هدف
برای کنترل سطح آب. تغییر در گشودگی دریچه. در معیارهای کارایی منظور میشود ولی دلیل اصلی برای محدود
کردن حرکت دریچه. اطمینان از پایداری و اجتناب از نوسانات سطح آب (علاوه بر فرسایش اجزا) است. بنابراین ارزیابی
کارایی کنترل سطح آب. نیازمند توجه به انحرافات سطح آب و تغییر در گشودگی دریچه است. با وجود شاخصهای
بسیار زیاد. قضاوت در مورد شایستگی یک الگوریتم کنترل, نسبت به دیگری میتواند دشوار باشد. مگر اینکه کنترلگر
در همه شاخصها برتری داشته باشد. اگرچه منطقهای کنترلی مختلفی در مرحله شبیهسازی عملکرد خوبی را نشان
میدهند. ولی بهدلیل برنامهنویسیهای میدانی» محدودیتهای علا۳] و کنترلگرها و جزئیات انتخاب تجهیزات
کنترلی /اندازهگیری. ممکن است در عمل کارایی لازم را نداشته باشند. به هرحال اگر منطق کنترل در شبیهسازی
عملکرد مناسبی نداشته باشد. با برنامهنویسی میدانی و تجهیزات عالی نیز نمیتوان منطق نامناسب را جبران کرد.
معمولا الگوریتمهای کنترل کانال, هم برای تغییرات سطح آب و هم برای تغییرات آبدهی, برای حداقل کردن
خطاهای محتمل تلاش میکند. برای ارزیابی دقت عمل سامانه کنترل آبدهی, موارد زیر با توجه به نوع سامانه باید به
هنگام تحویل موقت کنترل و با آنچه در مبانی آمده است مقایسه شود:
- تغییر آبدهی و رسیدن به آبدهی جدید چه مدت طول میکشد؟
- آیا جریان آب دچار نوسان میشود؟
- آیا خطای حالت پایدار وجود دارد؟
- آیا تعداد تنظیمات دریچه برای رسیدن به آبدهی مورد نظرء بیش از حد انتظار است؟
- آیا شرایط کنترلی پایدار است؟
- به چه میزان اندازهگیری آبدهی, قابل اطمینان است؟
- اندازهگیری آبدهی چقدر دقیق است؟
- آیا کنترل سایر سازهها باعث ایجاد اختلال جریان آبدهی ثابت میشود؟
-------- صفحهٔ بعد --------
۳۴ 0۷ راهنمای بهرهگیری از سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری و زهکشی
معیارهای کارایی همانند معیارهای کارایی کنترل سطح آب. میتواند مورد استفاده قرار گیرد اما توجه داشته باشید
که کنترل آبدهی با تبدیل سطح آب به میزان شدتجریان صورت می گیرند.
کانالهایی که نوسانات برداشت غیرمعمول آب در پاییندست. تغییرات زیادی در سطح آب ایجاد کرده و میتواند موجب
جریان محدود برای سایر کاربران گردد. ضروری است. تغییرات جریان در آبگیرهای پاییندست بر اساس تقاضاء در
کانالهای با ذخیره کم و زمان انتقال آب طولانی, امکان ندارد. پارامترهای کارایی میتواند به شرح زیر باشد:
(۱-
۱۰) ام - آک انش - ۱۷1۸
موم
که در آن ,۷( سطح آب در زمان و میروان سطح آب مورد نظر است.
- انتگرال قدر مطلق مقادیر خطا
(۲-۱۰) 1 سپ
موی لا 1۳0
که در آن آ زمان آزمایش است.
این پارامترها برای هر بازه کانال به طور مستقل اندازهگیری میشود و بدون بعد است.
۲-۰- چگونگی بازنگری ساختار سازمانی مدیریت بهرهبرداری و نگمهداری
۱-۲-۰ کلیات
ساختار سازمانی مدیریت بهرهبرداری و نگهداری برای پروژههای در دست طراحی شبکههاء متفاوت از شبکههای در
دست بهرهبرداری موجود و به شیوه سنتی خواهد بود. در پروژههای مطالعاتی (در دست طراحی) امکانات بیشتر و
محدودیتهای کمتری برای بهینه کردن سیستم و سازمان مدیریت بهرهبرداری وجود دارد. در طرحهای مطالعاتی پس از
تدوین نهایی طرح, به دلیل زمانبر بودن اجرای شبکههای آبیاری و لزوم بهرهبرداری از بخشهای تکمیل شده در مراحل
مختلف. نیاز به اولویتبندی است. این امر با توجه به جمیع جهات که در راس آنها شرایط اجتماعی. کشاورزی» منابع
مالی و امکان پیادهسازی یک واحد مستقل خودکارسازی است. صورت میگیرد.
اما در طرحهای در دست بهرهبرداری, بررسی شرایط تحول درساختار سازمانی, کاملا بستگی به وضعیت موجود شبکه از
لحاظ فیزیکی, مدیریتی و اجتماعی موجود آن دارد که نحوه شناسایی آن در فصل نهم به تفصیل توضیح داده شده است.
ساختار سازمانی در شبکههای خودکار, بستگی به ابعاد پروژه و اولویتبندی اجرایی خودکارسازی در آن دارد. اما
آتجه مسلم است. سازمان اساسا وظیفه مدیریت یک سامانه با فنآوری نوین سختافزاری و نرمافزاری را به عهده دارد. از
-------- صفحهٔ بعد --------
اینرو نیروی انسانی. محیط کارء روابط و گردش اطلاعات و نحوه اقدام. از نظر ماهیت با شرایط سنتی حاکم در شبکهها
متفاوت است 9 صرورت دارد استفاده حداکثری از امکانات و زیرساختهای موجود در اولویت باشد. در عین این که باید
توجه شود در مواردی که احتمال اختلال در عملکرد سامانه جدید وجود دارد. این اصل در اولویت دوم قرار میگیرد.
۳-۳-۰ ساختار سازمانی مدیریت بهرهبرداری و نگهداری
با توجه به توضیحات بالا برای پروژههای شبکههای در دست مطالعه, ساختار سازمانی و الزامات آن طبق ویژگیهای
طرح و آخرین استانداردهای معتبر و سیاستهای بالادست تعیین و در محاسبات توجیهپذیری فنی-اقتصادی طرح
ملحوظ میشود. اما نباید فراموش کرد که تاخیر در شروع عملیات اجرایی طرح یا طولانی شدن اجراء میتواند فنآوری
پیشبینی شده را به دلیل رشد سریع دستگاههای دیجیتالی و توسعه نرمافزارهاء نیازمند بازنگری نماید. از اینرو در
چنین شرایطی سازمان و روابط درونی آن باید بازنگری شود.
اما در شبکههای در دست بهرهبرداری موجود. ساختاری وجود دارد که با توجه به شرایط خاص پروژه شکل گرفته و
در بسیاری از موارد به دلیل دستی بودن عملیات. سازمان فاقد نیروهای با تخصص و در برخی موارد آموزش یافته و
تشکیلاتی است. طبعا در صورتی که نیروها فاقد تحصیلات لازم بوده یا قدرت فراگیری آموزشهای متناسب با تحول
جدید را نداشته باشند. تجدید سازمان ساده نبوده و با چالشهایی همراه است. به همین دلیل است که مراجع معتبر به
اجرای مرحلهای و گام به گام سامانه تاکید دارند. در جنین فرایندی امکان استخدام نیروهای محدود تحصیل کرده به
همراه آموزش نیروهای با انگیزه. جوان و مستعد از کارکنان قبلی تسهیلاتی را در پیشبرد تحول فراهم خواهد ساخت.
بیگمان واحد بهرهبرداری و واحد نگهداری شبکه آبیاری سازمان, نیاز به دگرگونی اساسی خواهد داشت و لازم است
تا حد امکان نیروهای فاقد آموزش یا غیر توانمند در قسمتهایی مستقل از سیستم نوین قرار داده شوند و واحد کنترلی
با انضباط حداکثری مورد نیاز سامانه خودکار مطابق آنچه در این راهنما بدان اشاره شده. سازمان یافته و مدیریت شوند و
نیروهای مستعد با برنامههای آموزشی فشرده ارتقا دانش و مهارت یابند.
به منظور دستیابی به ساختار سازمانی مناسب و با رعایت اصولی که در فصل ششم همین راهنما به آنها اشاره شد.
لازم است ابتدا جایگاههای فعالیت و مسوولیت که در ساختار سازمانی قبل از خودکارسازی موجود بوده ولی با
خودکارسازی وظایف آنها تعطیل یا تقلیل یافته است. تعیین. حذف یا اصلاح شود. سپس بررسی نمود که امکان ادغام
جایگاههایی از ساختار موجود که در وظایف آنها تحولی ناشی از خودکارسازی صورت نگرفته اما به دلیل اجرای
خودکارسازی در شبکه آبیاری و زهکشی برونداد نهایی آنها بهعنوان درونداد خودکارسازی» باید مورد استفاده قرار
در طراحی ساختار سازمانی برای محدوده خودکارسازی» توجه به گستردگی سطح شبکه آبیاری و زهکشی ضروری
است. برای تدوین و طراحی ساختار سازمانی مورد نیاز در محدوده سامانههای خودکارسازی شده. پیشنهاد میگردد
دستورالعمل بهرهبرداری و نگهداری اصلاح شده پس از خودکارسازی, ملاک طراحی ساختار سازمانی قرار گیرد. معمولا
-------- صفحهٔ بعد --------
۳۸۶ ۷ راهنمای بهرهگیری از سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری و زهکشی
در تهیه و تدوین دستورالعمل, فرمهای بهرهبرداری و نگهداری ساختار سازمانی نیز طراحی شده است. توجه به اصل
طراحی ساختار سازمانی پهن و افقی در مدیریتهای بهرهبرداری و نگهداری برای حداکثر کاهش هزینههای نیروی
انسانی ضروری است.
در طراحی جایگاههای ساختار سازمانی لازم است به اصلی که هر «جایگاه» در ساختار سازمانی نشانه
«وظیفه-فعالیت» است و نه «نیروی انسانی» مورد نیاز. توجه نمود. بنابراین. این ظرفیت همواره در ساختار سازمانی
وجود دارد که با توجه به گستردگی شبکه آبیاری و زهکشی و زمانسنجی برای اجرای فعالیتهاء یک سلول توسط یک
نفر نیروی انسانی و یک نفرکارشناس یا تکنسین (یا بیشتر) به اجرا درآید. میتوان سلولها را براساس فرایندهای اصلی,
به دلیل اینکه تعدادی از سازمانهای بهرهبرداری و نگهداری علاوه بر مدیریت تامین, انتقال و توزیع آب. مسوولیت
تولید محصولات کشاورزی و تامین مکانیزاسیون مورد نیاز محدوده را نیز به عهده دارند. از ظرفیت این گروه از سلولها
نیز میتوان برای طراحی ساختار سازمانی مطلوب وکاهش نیروی انسانی بهره برد.
برای بازنگری ساختار سازمانی پس از خودکارسازی سامانه. تهیه سوابق از ساختارهای سازمانی سایر شبکههای
آبیاری و زهکشی که در آنها خودکارسازی به اجرا درآمده (شبکههای آبیاری و زهکشی داخلی یا شبکههای آبیاری و
زهکشی خارجی) میتواند راهنمای موثری در این خصوص باشد. معمولا مسوولیت تهیه و پیشنهاد ساختار سازمانی با
مسوول آمور آداری و مالی و با مشارکت مسوولین فرایندهای اصلی, مدیریتی و پشتیبانی است. بدیهی است که تصمیم
نهایی را مدیریت ارشد نهاد بهرهبرداری و نگهداری با درنظر داشتن ظرفیتهای مالی نهاد بهرهبرداری و نگهداری و نحوه
جابهجایی (تعدیل) نیروی انسانی موجودء پس از مشورت با همه مسوولین واحدها خواهد گرفت.
۳-۰- چگونگی بازنگری شرح وظایف و شرایط احراز فنی مورد نیاز
۱-۳-۰۵ تجربیات موحود
برای درک همهجانبهتر و عینیتر موضوع به جمعبندی ارائه شده از یک شبکه آبیاری نیمه خودکار موفقی به نام
چاوچیلای که توانسته در مدت زمان کوتاهی با رسیدن به خودکفایی اهداف طرح را محقق نماید. اشاره میشود.
عناصر کلیدی ساختار فیزیکی شبکه چاوچیلای کالیفرنیا. نمونهای از شبکه انعطافپذیر و موفق در زمینه جلب
رضایت بهرهبرداران و افزایش ضریب بهرهوری آب و دریافت آببها به روش تحویل حجمی به شرح زیر است:
- در بالادست کانال اصلی یک مخزن تنظیمی وجود دارد. تامین آب از سدی مخزنی در بالادست است. آب رها
شده و انتقال پافته از طریق رودخانه در این مخزن تنظیم و تحویل شبکه میشود. این مخزن عدم تطابق
-------- صفحهٔ بعد --------
- این ناحیه علاوه بر مخزن تنظیمی ابتدای شبکه. مخزنهای تنظیم مجددی دارد که به صورت برنامهریزی
شده و راهبردی در موقعیتهای مناسب شبکه کانالها قرار گرفتهاند. ورود و خروج به این مخزنها به صورت
اتوماتیک است تا شدت جریان مناسب یا کنترل سطح آب مطلوب صورت گیرد.
- بالادست هر کانال فرعی (لترال) اندازهگیری جریان خوبی وجود دارد.
- هر آبگیر اندازهگیری جریان دارد (یا با جریانسنج پروانهای یا دریجهی اندازهگیر کانال)
- نوسانات سطح آب در کانالها توسط بهکار گیری دریچههای یکطرفه 1716 (که با برنامه طراحی 1716 به
صورت بومی تولید شده باشند) در سطح قابل اطمینان ثابتی نگه داشته میشود.
- دریجههایی که شدت جریان را به کانال اصلی کنترل میکنند. اتوماتیک هستند بنابراین شدت جریان در حد
مطلوبش باقی میماند حتی اگر سطح آب مخزن تامین آب نسبت به زمان متغیر باشد.
- نقاط کلیدی در ابتدا و انتهای کانالها به صورت پایدار پایش میشود.
امکانات و اختبارات عناصر کلیدی (اپراتورها) به قرار زیراست:
- تمامی اپراتورها وانت دارند.
- تمامی اپراتورها دستگاه موبایل یا ارتباط رادیویی دارند.
- اپراتورها هر کدام مسوول یک ناحیه هستند و تشویق میشوند که در ناحیهی خود برای آرائه سرویس بهتر به
- اپراتورها همچنین در تماس پایدار با دیگر اپراتورها و سرآبیار" هستند به طوریکه میتوانند شدت جریان را
بنا به نیاز در محدوده ناحیه تغییر دهند.
اساس سفارش آب و تنوع صورتحساب به صورت زیر است:
- سفارشات آب باید بهصورت رسمی هر بعدازظهر توسط کشاورزان ثبت شود. کشاورزان به اداره زنگ بزنند و
تغییر شدت جریان یا تحویل آب را درخواست دهند.
- درخواستها به صورت مستقیم وارد یک برنامه کامپیوتری میشود که بعدا برای صورتحساب و مطابقت
دادن مورد استفاده قرار میگیرد.
1
-------- صفحهٔ بعد --------
۳۸۸ ۷ راهنمای بهرهگیری از سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری و زهکشی
- سرآبیار در اداره اصلی» تغییرات کلی و زمان تغییرات در هر کانال و ناحیهی آبیاری را با در نظر گرفتن فاصله
مکانی آبگیرها و توسط نرمافزار دردسترس (مانند [ع110۵) محاسبه میکند و سپس مشخص میکند که آیا
سفارشات مطابق درخواستها قابل تحویل هستند یا خیر.
- هر صبح اپراتورهای کانال در دفتر اصلی سرا بیار را میبیند و برنامه زمانبندی را دوره میکنند.
- کانالهای اصلی تحت مسوولیت سرآبیار است. بنابراین مشکلی در مورد نواحی موضعیای که در پایین دست
آب کافی دریافت نمیکنند. وجود ندارد.
- حجم تحویلی واقعی توسط اپراتورهای در محل به صورت روزانه ثبت میشود. اطلاعات به صورت پیوسته در
برنامه دفتر مرکزی بهروز میشود تا حجمهای تحویلی نسبت به تخصیصهای سالانه مقایسه شود و
صورتحسابهای ماهانه تهیه شود.
موارد زیر حداقلهای مورد نیاز برای دریافت آببها در تحویل حجمی آب است:
۱- روند دریافت آببها برای محاسبه شدت جریان و حجم آب تحویلی, به روشنی توسط آببران و تامینکنندگان
آب شناخته شده است. این کار باید شامل روش واحدی برای آببران باشد که شدت جریانها و حجمهای
تحویلی را کنترل و ملاحظه کنند.
۲ ساختار قیمتگذاری مورد توافق, به روشنی قابل فهم باشد که این ساختار شامل موارد زیر است:
- زمانیکه آببها پرداخت میشود
- عواقب عدم پرداخت آببها
- چگونه آببها درخواست شود
- مکانیزم پرداخت آببها (به چه کسی پرداخت شود و چگونه پرداخت شود)
- آیا آببر (آببران) میتواند از پرداخت آبی که بدون اعلام نیاز به او تحویل داده شده است. امتناع ورزد.
۳- یک قرارداد کتبی بین تامینکننده و آببر (آببران) در مورد ماهیت سرویس تحویل آب شامل موارد زیر
برقرار است:
- زمان مورد نیاز برای درخواست یک شدت جریان جدید. تغییر یک شدت جریان درخواستی یا قطع یک شدت
جریان درخواست شده
- سایر جزئیات در ارتباط با انعطافپذیری توسط متولیان آبیاری» در ارتباط با تناوب سرویس تحویل آب. میزان
خدمات سرویس تحویل و دوره زمانی سرویس تحویل آب
- دقت سازهها و ابزارهای اندازهگیری شدت جریان
- چه کسی میتواند (مجاز است) در سازه کنترلی, تغییراتی در شدت جریانها ایجادکند (آببر یا تامینکننده آب)
-------- صفحهٔ بعد --------
فصل دهم - مدیریت, بهرهبرداری و نگهداری ۳( ۳/۹
- چگونه شدت جریان به طور متناوب (با چه بازه زمانی) میتواند تغییر کند
- چگونه شدت جریان به طور متناوب (با چه بازه زمانی) مورد کنترل/بازرسی/تایید قرار بگیرد و این کار چگونه
انجام شود
- مسوولیت نگهداری از سازههای کنترل و اندازهگیری
- عواقب تامین کننده آب اگر سازهها همان گونه که مشخص شده نگهداری و بهرهبرداری نشود یا اگر کیفیت
سرویس تحویل آب پایینتر از آنچه توافق شده, باشد
- فرایندی که مشخص کند کی و چگونه محدودیتهای حجمی تعیین شود
۴ یک نیروی قهریه مداوم و شفاف و نیروی پلیسی برای پشتیبانی از اجرای قرارداد آب. نوشته شده و اجرا
میشود.
۵- آببها بایستی منطقی باشد و باید ارزش خدمات تحویل آبی را که برای آن پرداخت صورت گیرد را داشته باشد.
۲-۳-۰ چگونگی بازنگری شرح وظایف
شرح وظایف و گردش کار سازمانی مدیریت بهرهبرداری و نگهداری برای پروژههای مطالعاتی شبکهها در زمان طراحی
و با توجه به مبانی و ضوابط طرح انجام میگیرد. این شرح وظایف به صورت کلی بوده و به دلیل زمانبر بودن اجرای
شبکههای آبیاری و شروع بهرهبرداری منطقهای از بخشهای تکمیل شده در مراحل مختلف نمیتواند چندان دقیق باشد.
از اینرو شرح وظایف نیازمند بازنگری است.
اما بازنگری شرح وظایف نیروهای انسانی و تجهیزاتی در طرحهای در دست بهرهبرداری بستگی به وضعیت موجود
شبکه از لحاظ فیزیکی. مدیریتی و اجتماعی آن دارد. همانطور در توضیحات ساختاری نیز اآشاره شد شرح وظایف افراد
سازمان در شبکههای خودکارء بستگی به ابعاد پروژه و اولویتبندی اجرایی خودکارسازی در آن دارد. از آنجایی که سامانه
با فنآوری نوین سختافزاری و نرمافزاری نیازمند افراد با تخصصهای تعریف شده است از اینرو نیروی انسانی» روابط و
گردش کار و نحوه اقدام با شرح وظایف تعریف شده و معمول شرایط سنتی حاکم در شبکهها متفاوت خواهد بود و
ضرورت دارد با عنایت به تجدید ساختار مدیریتی و تجهیزات به خدمت گرفته شده از قبیل نوع سختافزارها و
نرمافزارهاء استراتژی استقرار سامانه و مرحلهبندی آن تعریف شود. شرح وظایف افراد مسوول در خودکارسازی وابسته به
ساختار سازمانی و همچنین وابسته به حد خودکارسازی, نرمافزارها و سختافزارهای مورد استفاده در سیستم است.
بنابراین با شناخت آنها و شرایط حاکم در هر شبکه باید در مورد بازنگری شرح وظایف تصمیم گرفت.
۳-۳-۰- چگونگی بازنگری و شرایط احراز مهارتهای فنی موردنیاز
یک سامانه کانال خودکارء نیازمند یادگیری تعدادی مهارتهای کامپیوتری جدید توسط اپراتورها و سازگار شدن
آنها با روشی از بهرهبرداری است که شامل عکسالعمل نسبت به مشکلات بهرهبرداری است تا اجرای روالهای ساده.
-------- صفحهٔ بعد --------
۳۹۰ ۷ راهنمای بهرهگیری از سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری و زهکشی
ایفا مینماید. خلبان باید با هوشیاری وسایل را پایش کند و برای موقعیتهای پیشبینی نشده و زنگ خطرهاء آنها را
خیلی از موارد.ء تغییرات تقریبا همیشه نتایج مثبتی داشته است. نه فقط اپراتورها دانش و مهارتهایشان را توسعه دادهاند
بلکه شغل آنها بسیار متنوع و سازنده شده است. با این وجود. مدیران نواحی آبیاری, لازم است با دقت این انتقال را
مدیریت کنند و آموزش بخش جداییناپذیر این روند است.
یک چالش عمومی برای اپراتورهاء یادگیری خوانش و تفسیر دادهها و نمودارها بر روی صفحه نمایش کامپیوتر نسبت
به تجربه دیداری قدم زدن در کنار یک کانال است. دومین و احتمالا چالش مهمترء تغییر از یک حالت شهودی تفکر و
عا۳هاء [۹71آهاء و تلهمتری. اطلاعات اپراتورهای کانالها در مورد اثر مداخلات آنها بر روی قسمتهای دیگر کانالها
کم بود. در ابتدای بهرهبرداری از یک سامانه خودکار. زمانی که اپراتورها حسابهای سرانگشتی خود ر به کار میبردند و
خودکارسازی کانال فقط بر بهرهبرداری آثر نمیگذارد. وسایل جدید نظیر رادیوها یا دریجههای خودکار. به روالهای
متفاوت بهرهبرداری و مهارتهای مختلف نیاز دارد و مهارتهای جدید. رضایت شغلی بیشتری ایجاد کرده و ممکن است
آموزش باید در مراحل مختلف یک پروژه انجام شود تا اطمینان حاصل شود که کارکنان ناحیه آبیاری از تغییرات.
توسعه مهارتهای جدید برای بهرهبرداری از سامانه خودکار انجام اقدامات پیشگیرانه و عیبیابی مشکلات. نمیترسند.
آموزش باید موارد زیر را پوشش دهد:
- بهرهبرداری و نگهداری از حسگرها و کنترل دریچهها
- بهرهبرداری و نگهداری از سامانه ارتباطات
- بهرهبرداری از اسکادا
- بهرهبرداری از نرمافزار کنترل شامل شبکه کنترل, سفارش آب و مدیریت تقاضا
یک محیط مجازی از سامانه اسکادای واقعی میتواند برای رسیدن به اهداف آموزش, استفاده شود.
۱-۳-۳-۰ دفترچههای راهنما
علاوه بر آموزش, باید دفترچههای راهنما برای هر یک از اجزای تشکیل دهنده سامانه. در ناحیه آبیاری ارائه شود. در
موارد نیاز به حل مشکلی خاص. تجدید ساختار کامل سامانه موجود. توسعه سختافزارها و نرمافزارهای موجود با تر کیب
-------- صفحهٔ بعد --------
و بهروزأوری سامانه موجود با سامانه جدید دفترچهها همانند یک مرجع برای مهندسان و کارکنان ناحیه آبیاری خواهند
پیمانکار خودکارسازی باید دفترچههای فنی برای هر مورد از نرمافزار اسکاداء نرمافزارهای ]۳ و [1 161 نرمافزارهای
سفارش آب و مدیریت تقاضاء نرمافزار نمایندگی شبکه. سختافزار ]۳ و 871 سختافزار ارتباطات و معماری,
۲-۳-۳-۰ دفترچه راهنمای توضیح سامانه
دفترچه راهنمای سامانه باید شامل توضیح جامعی از سختافزار و نرمافزار اسکادا و حداقلی از اطلاعات زیر باشد:
- بررسی اجمالی سامانه: مدارک بررسی اجمالی سامانه باید شامل یک نمودار بلوکی از کل سامانه باشد تا
معماری سامانه درک عمومی از سختافزار و نرمافزارء توابع کنترل, روابط و دادههای عمومی جریان در ارتباط
با کل سامانه را فراهم نماید.
- توضیحات سختافزار سامانه: باید حداقل, جزئیات سختافزار هر زیرسیستم را ارائه نماید. توضیحات باید
شامل زیربنای سرور مرکزی, زیربنای -6ا۳ و 11 و زیربنای شبکه ارتباطات باشد.
- توضیحات نرمافزار سامانه: شامل توضیحات طراحی نرمافزار عمومی کل سامانه. نمودارهای بلوک عملکرد
شامل تشریح جزئیات مبنای هر زیر سیستم و یک نمودار سطح بالا که نشاندهنده روابط عملکردی اجزا
نرمافزار اصلی کنترل و اجزا مدیریت تقاضا و تخصیص آب باشد.
۳-۳-۳-۰- دفترچههای سختافزار
مدارک سختافزار باید شامل جزئیات کافی اطلاعات برای نصب. اجراء توسعه و تجهیزات جدید همراه با فراهم کردن
اطلاعات برای نگهداری پیشگیرانه و اصلاحی سامانه خودکار باشد. مدارک سختافزار باید حداقل شامل اطلاعات زیر باشد:
- تئوری بهرهبرداری
- دستورالعمل نصب
- روش نگهداری فقط شامل حل مشکل
- وسایل سنجش عملکرد
- نمودارهای شماتیک و روابط منطقی
- نمودارهای سیمکشی و کابل کشی
-------- صفحهٔ بعد --------
۳۹۲ 0۷ راهنمای بهرهگیری از سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری و زهکشی
۴-۳-۳-۰ دفتر چههای نرمافزار
دفترچههای نرمافزار باید شامل جزئیات کافی باشد تا اطلاعات نصب, بهرهبرداری, توسعه, تغییره حل مشکل و اضافه
نمودن برنامهها و ماژولهای جدید همچنین اطلاعات برای نگهداری پیشگیرانه و اصلاحی نرمافزار سامانه اسکادا را
- مدارک طراحی زیرسیستم یک نرمافزار: خلاصه توضیحات هر زیر سیستمی که در مدارک توضیحی سامانه
وجود دارد را گسترش میدهد و شامل روابط بین هر زیرسیستم و نرمافزارهای سایر زیرسیستمها است. تمام
توابع اجرا شده در هر نرمافزار باید شرح داده شود و به توابع اجرا شده در برنامهها مرتبط گردند. مدارک
طراحی زیرسیستم نرمافزار باید شامل اطلاعات زیر باشد:
* نرمافزار ۳ و 8717
* نرمافزار ارتباطات
* نرمافزار اسکادا
* نرمافزار مدیریت تقاضا و سفارش آب
* نرمافزار تجسم شبکه
- مدارک طراحی جزئیات نرمافزار برای هر نرمافزار سامانه: توضیحات باید جزئیات کافی برای فعال کردن کدها
و تست هر برنامه را داشته باشد و شامل:
* مطالعه دقیق توابع و جزئیات توسعه یافته برای تکمیل آنها
* تشریح جزئیات ساختار پایگاه داده و قالب کلیه دادههای استفاده شده در پایگاه داده. یک توضیح برای هر
پایگاه داده استفاده شده در سامانه باید فراهم شده باشد و مدارک باید شامل همه توضیحات برای کلیه
ساختارهای دادهها که به دادههای ورودی برنامهها ارجاع داده شده است یا دادههای خروجی از سامانه از
پایگاه دادههای به شکل لحظهای
۹ توصیه ارتباطات ایجاد شده توسط نرمافزار
۵-۳-۳-۰ دفترچه بهرهبردار
این مدرک باید شامل توضیح جامعی از کاربرد کلیه نرمافزارهای استفاده شده باشد. این مدرک باید به عنوان یک
راهنما برای بهرهبردار تهیه و شامل دستورالعمل عملیاتی بهرهبرداری برای کنترل دریچههاء اسکاداء تجسم شبکه و
نرمافزار مدیریت تقاضا و سفارش آب باشد. همچنین باید شامل کلیه مراحل لازم برای یک بهرهبردار که بتواند به طور
مستقل از سامانه بهرهبرداری نماید. باشد. تصاویر وسایل باید در جایی که میتواند بهرهبردار را راهنمایی کند. گنجانده
-------- صفحهٔ بعد --------
فصل دهم - مدیریت, بهرهبرداری و نگهداری ۳( ۳۹۳
۶-۳-۳-۰ دفترچه عیبیابی و رفع اشکال
این مدرک. راهکار و توضیح رفع مشکل را برای عیبهایی که در عملکرد هر یک از تجهیزات میتواند ایجاد گردد.
ارائه مینماید.
۴-۰- چگونگی بازنگری سازمان نگهداری و ملزومات مورد نیاز در سامانه
در شرایط تحول اساسی مدیریت سامانه آبیاری و زهکشی از روش سنتی به روش مکانیزه و خودکارء تغییرات در همه
ساختاری مرکز کنترل, امکانات استقرارء ابزار و ادوات در حال بهرهبرداری و نیازمند نگهداری در انبار»ء وسایط نقلیه.
وسایل ارتباطی و گردش کار است. مهمترین مواردی که در بازنگری سازمان نگهداری ضرورت دارد مورد توجه قرار گیرد.
به قرار زیر است.
۱-۴-۰ اتاق کنترل
برخلاف سامانه سنتی موجود. در شرایط اتوماسیون لازم است فضای کاملا مستقل و مناسبی به اتاق کنترل اختصاص
یابد. این اتاق به عنوان مرکز و قلب عملیاتی سامانه کنترل مکانیزه شبکه آبیاری به شمار میرود که مهمترین نقش را
جهت ارتقای بازده کاری کارکنان در مدیریت بهرهبرداری ایفا میکند که نیازمند حفاظت ویژه است. از آنجایی که اتاق
کنترل محل کار کاربرها با دستگاههای مداربسته یا سرورهای کامپیوتری است. میباید از نظر فضای زیستی, طراحی
مناسبی داشته باشد. چرا که کاربرها زمان زیادی را در اتاق کنترل و دیدهبانی میگذرانند و از اینرو باید آرامش آنها در
نظر گرفته شود. بدین ترتیب طراحی هر چه بهتر و صحیحتر اتاق کنترل و دیدهبانی ضروری مینماید. نوع طراحی
اتاقهای کنترل و نحوه چیدمان نمایش گرها بر عملکرد کاربرها در دستیابی موفق به اطلاعات به موقع و بدون خطا تاثیر
خواهد داشت.
تاسیسات آبرسانی و شبکههای آبیاری و زهکشی دارای پراکندگی بسیاری به نسبت سایر فرایندهای صنعتی در
توزیع بوده و اقاق کنترل باید متناسب با گستردگی تاسیسات و حساسیت آنها به صورت مختلف محلی و مرکزی
پیادهسازی و اجرا شوند.
الق کنترل باید طوری طراحی شود که احتمال ایجاد خطر برای ساکنین اتاق. در حد قابل قبول بوده و جهت اهداف
نگهداری و کنترل حتی در شرایط بحران مناسب باشد. زیرا در شرایط اضطراری و نامناسب و وقایعی همچون انفجارات.
واکنشهای گرمازاء آزاد شدن گازهای سمی و آتشسوزیها میتوانند روی اتاق کنترل اثرگذار باشند. برای جلوگیری از
اثیرات این عوامل بر روی اتاق کنترل, پاید تمهیدات لازم در هنگام طراحی اتاق کنترل مطابق استانداردها در نظرگرفته شود.
اتاق کنترل باید به اندازه کافی بزرگ باشد. به نحوی که بتوان اسباب و وسایل و تجهیزات را بدون مشکل در آن
جانمایی کرده و فضای کافی برای فعالیت افراد وجود داشته باشد. اگر اتاق کنترل خیلی کوچک یا شکل ناموزونی از نظر
-------- صفحهٔ بعد --------
۳۹۴ ۷ راهنمای بهرهگیری از سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری و زهکشی
ظاهری داشته یا دارای ستونها یا سقف شیبدار باشد. طراحی آن با محدودیت روبرو خواهد شد. همچنین میتواند بر
نحوه قرارگیری مانیتورها تاثیر گذارد که این امر علاوه بر این که توانایی اپراتور را در دنبال کردن وقایع پیوسته محدوده
میکند. وی را در معرض خطرات ایمنی و آسیب به سلامت قرار میدهد.
بهعلاوه باید فضای کافی برای نگهداری از تجهیزاتی که باید در مواقع ضروری بدون ایجاد وقفه در روند طبیعی کار
اتاق کنترل مورد استفاده قرار گیرند. وجود داشته باشد. اگر احتمال میرود که سامانه پایش در آینده گسترش یابد. باید
فضای کافی برای ایستگاههای کاری اضافی و تجهیزات با رعایت شرایط مناسب زیستی وجود داشته باشد.
ملاحظات فاکتورهای انسانی استاندارد باید در طراحی و عملکرد اتاق کنترل در شرایط نرمال و غیرنرمال یکسان,
برای کاهش تکرار خطاهای انسانی در نظر گرفته شود. نکته با اهمیت این است که اتاق کنترل و کاربرهای آن به عنوان
یک سیستم واحد بوده و جدا از یکدیگر نیستند. برای مثال اتاق کنترلی که برای کارکرد ۳ کاربر طراحی شده است. اگر
به وسیله ۴ کاربر راهبری شود.ء میتواند دچار مشکل گردد و برعکس.
۳-۴-۰ توسعهپذیری و مدیریت پذیری
در شرایطی که پروژه خودکارسازی در شرایط مطالعاتی یا بهرهبرداری از شبکه باشد.ء ضرورت دارد سیاستهای
درازمدت مدیریت مشخص شود و با توجه به اولویتبندی اجرا و زمانبندی کلان آن نسبت به طراحی زیرساختها اقدام
گردد. در مورد اتاق کنترل با توجه به اینکه امکان افزایش کاربرها و سرویس دهندههای شبکه طبق برنامه زمانبندی
وجود دارد. از اینرو محیط طراحی شده باید از قابلیت توسعهپذیری طبق برنامه مدون برخوردار باشد. شبکههای آبیاری
در واحدهای تعریف شده مزرعه, واحد زراعی, واحد عمرانی و منطقهای آرایش یافتهاند. معمولا اجرای شبکه مرحلهای
است و تحول خودکارسازی در شبکههای در دست بهرهبرداری, مرحلهای خواهد بود. قطعا تمامی واحدهای زراعی
پوشش زیر آبگیر درجه ۲ مستقل از یکدیگر هستند. اما خطوط اصلی در شبکه اصلی باید قابلیت توسعهپذیری برای
تمامی واحدهای زراعی که در آینده خودکار شده و به سامانه میپیوندد راء داشته باشد.
در طراحی و پیادهسازی یک زیرساخت مناسب به صورت سازمانیافته. مدیریتپذیری به عنوان یک پارامتر کلیدی
مطرح میگردد. هر کدام از قطعات و اجزای شبکه با یک برچسب منحصر به فرد شناسایی و مشخص میشوند. از اینرو
مدیریت نصب کابل و تجهیزات از طریق این روشها بسیار دقیق و منظم خواهد بود.
۳-۴-۰- تامین انرژی
انرژی در سامانه خودکار شرط حیاتی سیستم است و به هیچ عنوان نباید سامانه بدون انرژی محرکه و کار با
نرمافزارها به صورت مطمئن و مستمر باشد. برای اتاق کنترل, ایستگاههای پمپاژز و سامانه کنترل در کانالهای اصلی از
برق شبکه سراسری استفاده میشود و در صورت امکان و عملکرد با اطمینان بالاتر»ء ترکیب سلول خورشیدی نیز با شبکه
برق قابل استفاده است و در شرایط خودکارسازی کامل در یک شبکه گسترده و وسیع شاید لازم باشد از ژنراتورهای
-------- صفحهٔ بعد --------
مناسب به عنوان ضریب اطمینان بهرهگیری شود. شرایط ترکیبی به این خاطر است که مدیریت از طریق اتاق کنترل و
تامین آب وکانالهای اصلی حساسیت بالاتری دارند و اطمینان از عملکرد دریچههای اصلی, ضمانتهای عملکرد بهینه
شبکه را افزایش میدهد. در مورد تامین انرژی و مشخصات آن در فصل ۲ به تفصیل توضیح داده شده است. در مورد
اتاق کنترل میزان روشنایی باید برای تمامی وظایف موجود (در اتاق) کافی و مناسب باشد. روشنایی باید بهگونهای باشد
که هیچگونه بازتابی بر روی تجهیزات نمایشگر به وجود نیاورد. میزان روشنایی مورد نیاز در آتاق کنترل بین ۵۰۰ تا
۴-۴-۰ ۰.۰ ات لازم برای ۰.۰ ۰ مه 1 ن ۰.۰ فیزیکی
محافظت عمومی؛ علاوه بر آنجه در شبکهها معمول است. تمهیدات ویژه خودکارسازی نیز مورد نظر قرار میگیرد. در
شبکههای خودکار. اماکن خاص مجهز به ابزار و ادوات دقیق و برقی و الکترونیکی هستند از جمله اتاق کنترل و
ایستگاههای کنترلی. به دلیل آن که ساختمان کنترل دارای تعداد اتاق با وظایف کارکردی ویژه و حساسیت امنیتی خاص
است. لازم است از وجود تجهیزات ایمنی در آنها اطمینان حاصل گردد (همانگونه که این گونه تجهیزات در فضای آزاد
۴۳ ساعته در هفت روز هفته از این امکانات برخوردار باشد.
در امان باشد و پایداری آن در مقابل لغزشها تضمین شده و بری از خطر لغزش و تخریب باشد. از اینرو ساختمانهای
قدیمی موجود در محوطه که استانداردهای لازم برای چنین مرکزی را ندارند نباید به این امر تخصیص یابد.
توسط سامانههای شناسایی و توسط سامانههای تلویزیونی مداربستهی مادون قرمز یا قابل ریت (۷آ)ل)) پایش شوند.
نگهداری و مستندات؛ مستندسازی در شرایط سامانه خودکار اهمیت فوقالعاده بیشتری نسبت به شرایط موجود
دارد و نادیده گرفتن آن گاهی باعث خسارات جبران ناپذیری میشود. از جمله این موارد مستندات سختافزارها و
نرمافزارها در شبکه است.. لازم است مستندات دقیق و کافی از طرح اجرا شده قابل دسترسی باشد تا در صورت بروز
مشکلات احتمالی در سیستم. امکان بازیابی و راهاندازی مجدد سیستم وجود داشته باشد. علاوه بر این در طول دوره
-------- صفحهٔ بعد --------
۳۹۶ ۷ راهنمای بهرهگیری از سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری و زهکشی
ایجاد محدودیت؛ دسترسی به تجهیزات را باید تا حد ممکن محدود نمود و تنها افراد خاص بر اساس نیازء اجازه
دور است. در این مورد در فصل پدافند غیر عامل شرایط اقدامات لازم به تفصیل ارائه شده است.
امنیت در برابر دسترسی غیرمجاز؛ منظور از امنسازی فیزیکی در این قسمت. کنترل دسترسی کارکنان به تجهیزات
و جلوگیری از دسترسی غیر مجاز است. برای امنسازی در این قسمت ابتدا باید سیاستی جهت تعریف حق دسترسی
ایجاد کرد. در این سیاست تعیین میشود که هر شخصی چه موقعی حق دسترسی به کدام تجهیزات را دارد و چه
دستی, احراز هویت و همچنین ثبت گزارشات نیز دیده شود. در ادامه روشهای پیشنهادی برای اتاق کنترل و
ایستگاههای مجهز به ابزار دقیق آرائه میشوند:
- استفاده از دوربینهای مداربسته: این دوربینها برای ثبت عملکرد افرادء زمان ورود و خروج آنها به
محوطههای حفاظت شده و رفتار آنها در محیط مناسب هستند.
- استفاده از حسگرهای اثر انگشت: این روش برای احراز موقعیت اتوماتیک و امن افراد مناسب است.
- استفاده از دفاتر ثبت عملکرد در اتاق کنترل: حداقل پیشنهاد میشود در ورودی آتاقهای کنترل (محل قرار
گرفتن کابینها) دفاتری برای ثبت ورود و خروج افراد شامل؛ نام سمت در سازمان» زمان ورودء زمان خروج.
شروع فعالیت و امضاء وجود داشته باشد. روشهای امنتر شامل استفاده از شناسههای امنیتی دیجیتال در
کنار رمز عبور با قابلیت ثبت رخداد برای ورود و خروج به اتاقهای حساس است.
- استفاده از دفاتر ثبت عملکرد جهت مستندسازی و اطمینان از سرویس دستگاههاء صرفا در اختیار مسوول
مربوطه خواهد بود.
روشهای شبیه به آنچه بیان شد جهت کنترل دسترسی افراد به منابع فراوان هستند و در هر سازمانی با توجه به
زیرساخت. بودجه و سیاستها از برخی از آنها استفاده میشود. آنجه مهم است این است که سیاستی صحیح و روشن
-------- صفحهٔ بعد --------
بو سسبت ۱
تجارب و سوابق سامانههای خودکار
در شبکههای آبیاری
-------- صفحهٔ بعد --------
-------- صفحهٔ بعد --------
پیوست | - تجارب و سوابق سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری ۱۴۰۳/۰۵/۰۷ ۳۹۹
پ.۱-۱- تجارب و سوابق در شبکههای آبیاری جهان
آشنایی با تجارب بینالمللی و ملی خودکارسازی, راهنمای خوبی جهت درک بهتر مراحل کار و مسایل و مشکلات
عملی است. در مسیر انطباق با فناوریهای خودکار در سرتاسر جهان. بخش آبیاری در بهرهگیری از این فناوریها نسبت
به صنایع دیگر بسیار کند حرکت کرده است. استرالیا در خودکارسازی شبکههای آبیاری از پیشروترین کشورها است که
حرکت در این مسیر در واکنش به یک خشکسالی گسترده به نام «خشکسالی هزاره!» انجام گرفت. که طی سالهای
۶ تا ۲۰۱۰ در جنوب شرقی منطقه «قطب غذا"» استرالیا خسارت شدیدی را وارد آورد. کشورهایی مختلفی مانند
آمریکاء چین, هند. نیوزیلند. کشورهای آروپایی, کاناداء مکزیک و شیلی نیز درحال مدرنسازی سامانههای تحویل آب
آبیاری خود هستند که در ادامه به نمونههایی از آنها پرداخته شدهاست. کشورهای کانادا و هلند نیز به خودکارسازی
بهحصوص در شبکههای زهکشی. اقدام نمودهاند.
پ.۱-۱-۱- تاریخچه تحول دانش خودکارسازی در شبکههای آبیاری
برای خودکارسازی کارآمد کانالهای آبیاری, مرور تحول دانش خودکارسازی کانالهای آبیاری تا به امروز» هم لازم و
هم مفقید است. نگاهی به این تحولات در ایالات متحده آمریکاء تصویر روشنی را از رویکردهای مدیران مسوول در امر
آبیاری نشان میدهد. در سال ۱۹۶۸ ۸5۳۲ کتابی با عنوان «خودکارسازی سامانههای آبیاری و زهکشی» منتشر کرد.
در طی سالهای ۱۹۶۴ تا ۱۹۷۶ مقالات مختلفی از بزرگترین پروژه آب و نیرو برای انتقال آب از کالیفرنیای شمالی
کتاب «خودکارسازی سامانههای آبی- گزارش آخرین پیشرفتها*» (1973 15114]) منتشر شد که در آن مفاهیمی مهم
مانند «بهرهبرداری بهینه تنها از طریق کنترل درست کل سامانه امکانپذیر است» معرفی شد که تا به امروز مورد تایید
بوده و بهکار میرود. در کنفرانس سال ۰۱۹۸۷ ۸5۳ با دعوت از مهندسان فرانسوی» موضوع استفاده از
تنظیم کنندههای دینامیکی در سامانه کانال دٌ پراونس تجهیزات خودکار ۳۷171:۳ و روش 131۷۸ برای کنترل
پاییندست را مورد بررسی قراردادند که جهشی در فنون خودکارسازی بود. همچنین امکان کنترل دفعات. آبدهی و
1۳0۵۷1 ۱1111۵:
1۱ -|
|80 ۳۵۵۵ -2
۳25 [ز ۲2۷ آ۵ براع وک مشهز ۸ -3
1 ۷۷/۵۱6۲ عاهاک -4
71 ۸۲ 13۵ آ0 عاهاگ ۵0-۵ ۸۱۵ حعاکرگ ۷۷/۵۱۵۳ -5
6 کعل [2۳۵) -6
-------- صفحهٔ بعد --------
۳۰۰ ۷ راهنمای بهرهگیری از سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری و زهکشی
مدتزمان توسط آببران به عنوان مفهوم انعطافپذیری, توسط دکتر جان مریام " مطرح شد. با این ایده که تنها از طریق
افزایش انعطافپذیری, آببران میتوانند بهرهوری را افزایش دهند و برگشت اقتصادی ایجاد کنند. بانک جهانی نیز در
سال ۰۱۹۸۸ مسوولین آب در نقاط مختلف دنیا را با مفاهیم مدرنسازی و بهبود عملکرد کانالها آشنا کرد. در ادامه
8] در سال ۱۹۹۱ کتاب دستورالعمل «خودکارسازی سامانههای کانال» را در سه جلد منتشر کرد. جلد اول, برای
مصرفکنندگان و مجریان آب. جلد دوم برای برنامهریزی و طراحی مهندسی و جلد سوم برای محققین و
توسعهدهندگان. با علم به این که پیشرفت خودکارسازی کانالهاء نیاز به مدلسازی جریانهای غیرماندگار در کانال دارد.
5 در سال ۱۹۹۳ روشهای استاندارد را برای مدلسازی کانالها ارائه کرد و در ادامه کمیته ۳۷/1۲ یک مقاله
بررسی جامع را برای الگوریتمهای کنترل کانال ارائه کرد (1998 ..ا۵ .۵1 ع۸1012107۲). درحالی که موارد ارائه شده. تمامی
موارد مربوط به تحقیق و توسعه را در این زمینه بیان نمیکند. اما خلاصهای از تلاشهای انجام شده برای ارتقا و بهبود
پ.۳-۱-۱- طرح گلبرن- موری استرالیا
ناحیه آبیاری" گلبرن موری (0۸4110)" از شش ناحیه اصلی آبیاری تشکیلشده است که در ویکتوریای شمالی قرار
مدرنسازی. برآورد شده است که تا ٩۹۰۰ میلیارد لیتر آب در سال در ناحیه آبیاری گلبرن موری از طریق نشت. تبخیر و
سایر مشکلات بهرهبرداری تلف شده است. در سال ۲۹۶۹۲ به منظور بررسی صرفه اقتصادی مدرنسازی آبیاری. یک
برنامه تحقیقاتی و مطالعات آزمایشی آغاز شد که در نهایت منجر به شکلگیری پروژه شپارتون و گلبرن مرکزی ۴-۱ و
پروژه نوسازی آبیاری ویکتوریا شمالی (*7۷114۳«) شد.
در سال ۲۰۰۴ ایالت ویکتوریا یک برنامه بلندمدت را برای مدیریت منابع آب. با عنوان «آب برای ما آینده برای ما*»
پایهریزی کرد. برای تحقق نتایجی پایدار و هدفمند در این طرح, گام کلیدی. مدرنسازی مناطق آبیاری در شمال و
00[ .
0۶ -|
11۹110 کم ۵۹0 ۷۷/02 بل |۵ا۵۵ ۳۵۷۱۲۵۵۳ -2
۳- ناحیه آبیاری. یک محدوده مشخص جغرافیایی است که توسط یک موسسه دولتی یا خصوصی (زیرمجموعه دولت) آداره میشود که ذخیرهسازی. انتقال و
توزیع آب آبیاری و خدمات زهکشی اراضی کشاورزی را انجام میدهد و تحت قوانین ایالتی یا کشوری اجازه فروش یا دریافت مالیات را برای توزیع آب آبیاری
در همان ناحیه آبیاری دارد.
1۳۳۱۵۵1011 10۳۵۹ 0۳۵ط1با00) -4
5- 30۳۳۵۳۵ ۷۱0۲/۵ 1۳۳1۵01100 3۵۵۷/۵ 1
6- 00۳ ۷۷/۵6۲ )0۲ 6
-------- صفحهٔ بعد --------
پیوست | - تجارب و سوابق سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری ۱۴۰۲/۰۵/۰۷ (۳۰
۱- خودکارسازی کانال: شامل جایگزینی ساختار کنترل دستی در کانالهایی با دریجههای بهروز شده است که با
دقت. جریانها را اندازهگیری میکند. دادههای اندازه گیری لحظهای را فراهم کرده و در اغلب موارد خودکار
۲- کانالها و خطوط تحتفشار: از آنجا که بخش عمدهای از شبکه آبیاری برای انتقال آب به کانالهای خاکی
روباز متکی بوده است که منجر به هدررفت آب تا ۳۰ درصد از حجم کل میشد. کاهش هرزرفت آب در برنامه
قرار گرفت و با پوششدهی و بازسازی کانالها و در بخشهایی با استفاده از خطوط لوله. تلفات آب به حداقل
رسانده شد.
۳ ارتقای دقت اندازهگیری: چرخ دیتریج" دقت کمی دارند و با استانداردهای جدید اندازه گیری ارائه شده توسط
پ.۱-۲-۱-۱- مراحل فعالیتهای انجام گرفته
در آدامه شرح مختصری از طرحهای مدرنسازی را در ویکتوریای استرالیا ارائه شده که شکل (پ.۱-۱) ترتیب زمانی
آنها را نشان میدهد.
- طرح آزمایشی سامانه کانال خاکی گلبرن مرکزی ۲ (602-ح))
* سازمان 00-1۷۷ فعالیتهای مربوط به خودکارسازی کانالها را در سال ۲۰۰۲ آغاز کرد. در این پروزه
آزمایشی. ۲۷ تنظیمکننده و ۱۴۳ اندازهگیر روی کانال شماره ۲ گلبرن مرکزی نصب شد که شامل پایش
از راه دور این سازهها بود.
- طرح کانالهای خاکی گلبرن مرکزی ۰۱ ۲و ۴ (60134-)) و کانال استوارت موری (-5۸1)
* از اواسط سال ۲۰۰۴ تا اواسط سال ۰۲۰۹۰۵ ۲۵۵ دریجه خودکار در سرتاسر کانالهای خاکی گلبرن
مرکزی ۰۱ ۲۳و ۴ و ۱۶ دریجه دیگر نیز در کانال استوارت موری نصب شد.
- طرح اندازهگیری راهبردی (5۸/1۳)
۷1061 1013۲1066 -|
دیتریج یک چرخ متشکل از یک استوانه با هشت پره ۷ شکل روی آن است که حول یک محور در عرض کانال قرار میگیرد. چرخ دیتریج در اثر جریان آب
به گردش درآمده و جریان آب انتقال داده شده به کانال مزرعه را اندازه میگیرد و روشی برای دریافت آببها از کشاورزان فراهم میکند (شکل پ.۴-۱). این
وسیله در سال ۱۹۱۰ توسط فردی استرالیایی با همین نام اختراع شد.
-------- صفحهٔ بعد --------
۳۲ 0۷ راهنمای بهرهگیری از سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری و زهکشی
* این پروژه به طور هدفمند روی آبگیرهای مهم خودکارء تنظیمکنندههای داخلی و هرزرفت در انتهای
کانال تمرکز داشت و در طول سال ۲۰۰۷-۲۰۰۶ تعداد ۳۲۷۴ دریجه در ۳۰۵ نقطه شبکه نصب شد.
طرح گلبرن مرکزی ۴-۱. طرح شپارتون و طرح ۸۷۷18۳ در اوایل سال ۲۰۰۸ (بعد از طرحهای آزمایشی مذکور)
شروع شدند. این دو طرح به طور مجزا تعریف شده و شامل فعالیتهای گستردهتر مدرنسازی بر آساس طرحهای
آزمایشی پیشین میشوند. طرح گلبرن مرکزی ۴-۱ بهصورت خلاصه شامل فعالیتهای زیر است:
- خودکارسازی کانالهای خاکی ۱ تا ۴
- ترمیم و جلوگیری از نفوذ و نشت در موقعیتهای از قبل مشخصشده
- تعویضص تجهیزات اندازه گیری 5 اصلاح تمامی آبگیرهای مزارع
1
شکل پ.۱-۱- جدول زمانی طرحهای مدرنسازی آبیاری در گلبرن- موری
پ.۲-۲-۱-۱- ناحیه آبیاری شپارتون
ناحیه آبیاری شپارتون یکی از شش منطقه آبیاری تقلی است که توسط ناحیه آبی گلبرن - موری اداره میشود. این
ناحیه با بیش از ۷۰۰ کیلومتر کانال و ۴۰ کیلومتر خط لوله (تحتفشار)» به ۲۵۰۰ بهرهبردار, خدمات آبی ارائه میکند.
مشابه با بسیاری از نواحی آبیاری دیگر, تلفات انتقال آب در شیارتون نیز حدود ۲۰ درصد بود. علاوه بر این خدمات
آبیاری فراهم شده بسیار ضعیف بوده که منجر به عدم بهرهوری مصرف آب درون مزارع میشد. راهحلهای بهکار رفته
شامل موارد زیر میشود:
۳- تعویض تنظیمکنندههای عرضی دستی با سازههای تنظیمی نوین (فلوم-دریجههای ) هوشمند خودکار (شکل
پ.۳-۱).
۴ تعویض آبگیرهای دستی مزارع با فلوم-دریچهها و دریچههای کشویی خودکار
(3۱10) ۳۱۵۷۲216060 -1
-------- صفحهٔ بعد --------
پیوست ۱ - تجارب و سوابق سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری ۰ ۱۴۰۲/۰۵/۰۷ ۳۳
به طور خلاصه طرح مدرنسازی شپارتون شامل این عملیات میشود:
- خودکارسازی حدود ۹۶۰ تنظیمکننده کانال خاکی
- تعویض یا اصلاح حدود ۱۸۰۰ نقطه خدمات آبرسانی
- اصلاح حدود ۳۹ کیلومتر کانال خاکی
- تعویض دو کانال خاکی (آبراه) به طول ۲۷ کیلومتر با خط لوله ثقلی
پ.۳-۲-۱-۱- طرح نوسازی آبیاری ویکتوریای شمالی
پروژه نوسازی آبیاری ویکتوریا شمالی (۸۷۷1۳) در ادامه طرحهای اولیه شرح داده شده در بالا. شکل گرفت و شامل
دو مرحله است. مرحله اول طرحء روی فعالیتهای اولیه مدرنسازی در پنج منطقه از شش منطقه زراعی 2۱۸/110 صورت
میگرفت. چرا که ناحیه شپارتون و گلبرن مرکزی پیشتر کار شده بودند. مرحله اول تقریبا ۸۵ درصد از ناحیه ۸4111ن) و
حدود ۶۰۰۰ کیلومتر از آبراهههای طبیعی و کانالهای خاکی را در بر میگیرد. طبق برنامه. فعالیتهای مرحله دوم پس
از اتمام کارهای مرحله اول و تصویب توجیهپذیری و تامین بودجه مربوطه آغاز شد.
به طور خلاصه این طرح شامل:
- تحویل میانگین ۲۲۵ میلیون مترمکعب در سال تا ژوئیه ۲۰۱۸ به طور عادلانه بین کشاورزان» محیط زیست و
دیگر ذینفعان این پروژه
- ایجاد یک سامانه کارآمد و پایدار توزیع آب
- اتصال تقریبی ۳۰ درصد از آببرانی که در آنزمان از کانالهای کوچکتر استفاده میکردهاند به کانال اصلی از
طریق یک اتصال مدرن
- ارتقای تجهیزات اندازه گیری (شامل تجهیزات اندازه گیری لحظهای) تا ۵۰ درصد از نقاط تحویل آب به
آببران, تا ژوئیه ۲۰۱۸
مرحله دوم شامل موارد زیر میشود:
- اندازه گیری: نصب و راهاندازی ۵۹۰۰ مورد تجهیزات اندازه گیری مطابق با استاندارد آبیاری که بسیاری از آنها
بهصورت خودکار بوده و از راه دور پایش میشوند.
- ارتباطات: توسعه امکانات ارتباطی جدید برای ۳۴۰۰ بهرهبردار که درحال حاضر توسط کانالهای کوچکتر
(تقریبا ۲۵۹۵ کیلومتر) تامین آب میشوند و در مرحله اول دیده نشدهاند. این عمل مشوقی را برای بازسازی
یا فراهمکردن زیرساختهای جدید درون مزارع برای کشاورزانی که متمایل به ترک کشت در مزارعشان
- مدرنسازی پایدار: تکمیل مدرنسازی مناطق باقیمانده از طرح جامع
-------- صفحهٔ بعد --------
۳۴ ۷ راهنمای بهرهگیری از سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری و زهکشی
- پوشش کانالهای خاکی: پوشش ۷۰ کیلومتر از بازههای درون کانال با بیشترین هرزرفت آب که خارج از
مناطق تحت پوشش مرحله اول قرار داشتهاند.
- طرح بهبود خدمات: اجرای طرحهایی برای بهبود استاندارد خدمترسانی در ناحیه ]0۸11) به ویزه در گلوگاه
کلیدی در منطقه آبیاری 10۳۳۵۲۳۵۲۲۷
- طرحهای بهبود محیط ز یپست: اجرای پروژههایی برای افزایش امکانات کلیدی در حفظ محیطزیست در
0 از جمله ساخت مسیر عبور آبزیان در رودخانه ۲۵۵۴ ۳30.
در این طرحهاء سالانه آرزیابیهایی از عملکرد این تحولات انجام میشود که نتیجه یک آرزیابی حفاظت از آب در
طرح ۱۷۷116۳ در شکل (پ.۲-۱). مشاهده میشود. طبق این نتایج بیشترین تاثیر درحفظ آب را در درجه اول
خودکارسازی و در درجه دوم بهبود تجهیزات در نقاط تحویل خدمات آب. به ترتیب ۴۳/ و ۳۶/ دارند. نمونهای از
پوشش کانال و استفاده از تنظیمکنندههای عرضی نویین در شکل (پ.۳-۱) و نمایی از کلیات نحوه مدرنسازی در
طرحهای 0۱111) مذکورء در شکل (پ.۴-۱) نشانداده شدهاست. این شکل نشان میدهد که با استفاده از سازههای ارتقا
بیشتر و پایدارتر در کانالهای انتقال آب فراهم شده است.
ه خودکارسازی کانال
شکل پ.۳-۱- نمونهای از پوششدهی کانال خاکی و نصب سازههای تنظیمی عرضی (فلوم-دریچه) در طرح ۸۷113۳ استرالیا
-------- صفحهٔ بعد --------
پیوست | - تجارب و سوابق سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری ۰ ۱۴۰۲/۰۵/۰۷ ۳۰۵
خطای اندانهگد ۳
هدررفت و نشت اب از
رِ ا
۱
اطراف و درون سازهها ٍ و ا
آب در سازهها
_ جریان بیس در ۵
پایدارتر در کانال و مزارع اندازهگیری دقیق و
کنترل تحویل آب
شکل پ.۴-۱- نمایی از کلیت تغییرات در طرح نوسازی آبیاری ویکتوریای شمالی
پ.۳-۱-۱- مدرنسازی ناحیه آبیاری رودخانه واکرء آمریکا
ناحیه آبیاری رودخانه واکر " (۷۷13170) در نوادا در کشور آمریکا واقعشده و حدود ۹۵ هزار هکتارء که ۳۲ هزار هکتار از
آن آبیاری میشود را دربر گرفته است. این ناحیه از یک سامانه کانالها در اطراف سه شاخه رودخانه واکر بهرهبرداری
میکند. در بین سالهای ۲۰۱۲ تا ۲۰۱۵ میلادی, شدیدترین خشکسالی (از ۱۹۱۹ میلادی) در این ناحیه اتفاق افتاد
که موجب خشکشدن شاخه اصلی رودخانه واکر شد. در سال ۲۰۱۵ از فرصت خشک بودن مجرای رودخانه برای
لایروبی بستر رودخانه بهره گرفتند و این کار انجام گرفت.
از سال ۲۰۰۹ میلادی, مدرنسازی این سامانه از طریق ارتقا دقت در اندازهگیری آب انشعابی از رودخانه و بهبود
قابلیت کنترل لحظهای آب برای مدیریت آن شروع شد. به منظور آبگیری از رودخانه یک مجموعه از تجهیزات و سازهها
تهیه شد. این مجموعه میتواند شامل ترکیبی از یک فلوم شیبدار " (سرریز لبه پهن اصلاحشده " یا فلوم رپلاگول) برای
اندازه گیری. دریچههای کشویی موتوردارء واحد پایانه راه دور ([]11ا) برای کنترل خودکار دریچهها و ارتباط با مرکز
اسکاداء دریچههای یکطرفه" 111۳ اصلاح سرریزهای موجود. انرژی خورشیدی منفصل از شبکه برای تمامی نقاط
|- ۷۷/۵۵6۲ 1۱۷۵۲ 1۳۳1021100 1
2- ۳۳۵۲ 6
7 8۳۵۵-۲۵۱0 ۱1001160 -3
6 ع6[ع 1610 -4
5- ۳۵۳۲ 6
-------- صفحهٔ بعد --------
۳۰۶ ۷ راهنمای بهرهگیری از سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری و زهکشی
موقعیت دیگر نیز اضافه شد. شکلهای مختلفی از این مجموعهها در ۱۲ نقطه درون شبکه با موفقیت بهرهبرداری شده و
تجهیزات در دیگر نقاط نصب شده یا درحال بررسی است. طی ۸ سال (تا سال ۲۰۱۸) این مجموعهها برای تطابق با
فناوریهای جدید. چه در محلهای بهرهبرداری شده و چه در نقاط پیشنهادی بهروز شدهاند.
پیش از مدرنسازی, مطابق شکل (پ.۵-۱) شبکه بهرهبرداری دارای دریچههای کشویی چوبی با سامانه مکانیکی
دستی باز و بسته کردن. بود. این کانال شامل تعدادی سازه سرریز در بالادست پارشال فلوم بود که باعث ثابت نگهداشتن
رودخانه ساخته شده است و سرریزهای اطمینان برگشتی به رودخانه. تقریبا در تمامی موارد کانالهای انحرافی استقرار
داشتند که خود میتوانست موجب ثابت ماندن تراز سطح آب شود. کانال اصلی نیز دارای تیرکهای آببند" (تختههای
تنظیم تاج) بود که تراز سطح آب را در آبگیرها کنترل میکردند.
برای ثابت نگه داشتت | [کانال انحرافی از رودخانه (کنترل دستی جریان با جند
و ی رام 1 ْ. ۹ +
هه ۱ کم پااندازهگیری جریان کانال (پارشال
شکل پ.۵-۱- نمایی از شبکه کانال انحرافی از رودخانه واکر (پیش از مدرنسازی)
کانال فاکس مایکی " که از شاخه شرقی رودخانه واکر جدا میشود. یک مئال از این طرح است که در شکل (پ.۶-۱)
میتوان آن را مشاهده نمود. در جایگاه ۰۱ یک سرریز انحرافی به طول ۱۳ متر قرار دارد. ظرفیت طراحیشده برای سازه
آبگیر اصلی " کانال برابر با ۴-۸15 و با ظرفیت میانگین ۲/۱۸/۹5 است. مدرنسازی انجام گرفته شامل موارد زیر
میشود:
۵ -[
[2۵) ۸1۱1۵۱۷ ۳۵۹ -2
۳100/05 -3
-------- صفحهٔ بعد --------
پیوست
۹
۲
۳
۴
۵
۶
۷
۸
۹
| -تجارب و سوابق سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری ۱۴۰۲/۰۵/۰۷
- افزودن یک حوضجه رسوب گیر با ابعاد ۱۱۳۵۵ متر و سازه رسوبگیر ۱۵ متری (جایگاه ۵۲). این حوض<
از استفاده به مدت یکسال در سال ۲۰۱۶ پر شد و برای جلوگیری از تاثیر بر بالادست آن لایروبی شد.
- انصب دریچه یکطرفه 111۹۳ روی سرریز آزاد موجود در جایگاه ۳. این سرریز برای تخلیه دایم تا ذ
5 طراحی شدهاست. (سرریز قدیمی دارای یک تیرک آببند تنظیم تراز به طول ۱/۲ متر و
کشویی ۱/۳ متری بود)
ساخت یک سازه رسوبگیر ۱۲ متری بلافاصله در پاییندست جایگاه ۳ که مقدار رسوب در کانال را
- "تعویض دریچههای کشویی (چوبی) در جایگاه ۴ با دو دریچه کنترل آبدهی خودکار کشویی جدید
به دریچههای کشویی خودکار بهمنظور کنترل آبدهی در جایگاه 0۶ ۳۰۰ متر در بالادست پارشال فلوم و
نصب دریجههای تغذیه شده با انرژی خورشیدی و اجرای کنترل خودکار و سامانه اسکادا (۷102 12/24)
انتقال دادههای آبدهی و تراز سطح آب به مرکز کنترل اسکادا هر ۱ دقیقه
نمایش آبدهی. تراز سطح آب و پارامترهای کنترلی دیگرء به علاوه ذخیره دادهها
- تعییر" آبدهی هدف و تغییر آن در صورت لزوم از مرکز اسکادا توسط نرمافزار (17۸/11 ۲122۳50۸1(۸))
ی
۹
۱ 2 ِ ۳ ۰
جایگاه ۴ [ ۱۹۹ ۳ یگاه ۶ ۳ ول
۱ ۹ ۳ ۹
[ مس
1
کانال فاکس مایکی
ده حس 5 لحسنج آب د ی د 3 لحسنج آب د
و حسگر سطحسنج آب در کم ۸ برای وس ار سطح سح اب در
چاهک اندازهگیری سک کر 1 چاهک اندازه گیری
دریجه یکطرفه و اسر دو دریچه کنترل خودکار ابدهی با
دیوار ۱ سوب گیر ای ۴حس گر موقعیت دریچه (-4
0۸))
: ا ۳ ری 2
اس ی
دما 9
دیوار رسوب یر
1
شکل پ.۶-۱- نمای کانال انحرافی فاکس - مایکی و تغییرات پیشنهادی
۳۰۷
۵ بعد
تصا
بلی
-------- صفحهٔ بعد --------
۳ ۷ راهنمای بهرهگیری از سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری و زهکشی
پ.۴-۱-۱- پروژه 111108 در کشور آمریکا
ناحیه آبادانی ۱*۸ (817108) یکی از بزرگترین تامینکنندگان آب کشاورزی از رودخانه ساکرامنتوی کالیفرنیا
است که آب را به حدود ۱۹۰۰۰ هکتار از زمینهای کشاورزی با کشت عمده برنج, تحویل میدهد. این رودخانه
بزرگترین رود در کالیفرنیا است و یک مسیر مهم برای مهاجرت ماهی سالمون شیناک" و سایر گونههای ماهی در
معرض خطر, محسوب میشود. برای جلوگیری از ورود این ماهیها به شبکه کانال آبیاری. دولت در 1810108 دستور
بهرهبرداری از سه مرکز بزرگ پمپاژ را در امتداد رودخانه صادر کرد. طراحان پروژه با جایگزینی این سه ایستگاه با یک
ایستگاه دارای حفاظ همراه با کانالهای بهمپیوسته. به بهترین راهحل اقتصادی رسیدند. اگرچه در این حالت نوسانات
زیاد سطح آب در کانال, رسیدن به آبدهی یکنواخت را در خطوط انتقال جانبی مشکل میکند که برای رفع آن به
فعالیت دائم اپراتورها برای کنترل پمپهاء. حفظ سطح آب کانال و واکنش به تغییر در تقاضاهای آبیاری» نیاز است.
زیاد آب را تحمیل میکرد. بنابراین در این ناحیه از کنترل خودکار شبکه استفاده شد که بهشکل خودکارء انتقال آب
توسط پمپها از رودخانه به استخر خروجی " و کانالهای اولیه (کانال شمالی و جنوبی) را مدیریت میکند. با استفاده از
دو پمپ سرعت متغیر و سه پمپ سرعت ثابت (۶۰۵1۹ یا ۱/۷۵۱۳۹)» آب از رودخانه به یک استخر ظرفیت محدود منحرف
میشود. این مخزن دو کانال اصلی را تغذیه میکند که به نوبه خود هرکدام شش کانال جانبی را تغذیه میکند. شکل
(پ.۷-۱) تصویر هوایی ایستگاه پمپاذ 110108 و استخر خروجی را همراه با یک نمای کلی از آن نشان میدهد.
از یک سامانه اسکادا (نرمافزار 9۳۸12۸0006018) همراه با فلوم-دریچهها در ورودی خطوط جانبی (لترالها) برای
تنظیم آبدهی این ورودیهاء مطابق با تقاضای پاییندست آن استفاده میشود. در کانال شمالی. یک ایستگاه پمپاز دیگر
که توسط یک سیستم ٩2۸۸ ثالث کنترل میشود در سامانه کنترل ادغام شده که به طور خودکار تغییرات در جریان
را جبران میکند.
وظیفه اصلی سامانه کنترل, اطمینان از رسیدن به مقدار آبدهی مطابق با تقاضاء از طریق تاسیسات آبگیری کانال
جانبی با حفظ تراز سطح آب مورد نظر در کانالهای اولیه است. هنگامی که سطح آب در کانال, درنتیجه استخراج آب
48 اد[ ۵01۵۵110 -|
10۵0 0) -2
۸۲101۳۵۷ -3
-------- صفحهٔ بعد --------
پیوست | - تجارب و سوابق سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری ۰ ۱۴۰۲/۰۵/۰۷ ۳۰۹
توسط آبگیرهای متصل به کانالهای اولیه. شروع به کاهش میکند. نرمافزار به طور خودکار به فلوم-دریچهها برای
افزایش آبدهی در بازههای بالادست دستور میدهد و آبدهی پمپها را برای حفظ تراز سطح آب در طول کانالها
تغییرمیدهد. درحالحاضر تراز سطح آب در ۹۷٩درصد مواقع. در حدود ۳۲ اینچ از تراز تعیینشده» حفظ میشود. با
پایداری در سطح آب و آبدهی قابل اعتماد. بهرهبرداران شبکه آبیاری میتوانند خدمات بهتری را به مشتریان پاییندست
ارائه دهند و درعینحال از ماهیها و محیطزیست حفاظت کنند.
شکل پ.۷-۱- نمای ایستگاه پمپاژ, حفاظ آبزیان و استخر خروجی 110108 در کالیفرنیا. آمریکا
پ.۵-۱-۱- ناحیه آبیاری کالیفرنیای مر کزی, آمریکا
ناحیه آبیاری کالیفرنیا مرکزی (۴110۱)) در حدود ۲۲۵ کیلومتری جنوب ساکرامنتو در دره سن هواکین" از دره
مرکزی " کالیفرنیا قرار دارد و حدود ۴۸۶ کیلومترمربع. شامل بیش از ۱۶۰۰ مزرعه است. کانال دلتا مندوتا (*1۸/16۴) در
دهه ۱۹۴۰میلادی ساخته شد. آب رودخانه ساکرامنتو از طریق کانال 1۸/16 با حرکت به سمت جنوب به استخر مندوتا"
|- 06۵ ۵111071۵ 1۳۳122۵1100 1
2- 5۵ [020011 ۷ ۵[[۵(۷
۷(غ[[۵ ۷ 06۳۵۱ -3
4- 16110 ۱۷1۵۵01۵ )-20۵[
5- ۱1۵۵01۵ ۳۵۵
-------- صفحهٔ بعد --------
۳۰ ۷ راهنمای بهرهگیری از سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری و زهکشی
منحرف میشود. استخر مندوتا به عنوان آببرگردان اصلی دو کانال اولیه (کانال اصلی " و کانال بیرونی") که به سمت
شمال جریان دارند. عمل میکند. دو کانال اولیه تقریبا مسطح, پر پیچوتاب و بدون پوششاند که در حدود ۱۰۰ سال
کانال اصلی با طول حدود ۱۱۲ کیلومتر و ظرفیت ۴۵۴۸/5 دارای دو روش مختلف کنترلی است. بخش بالایی و
بخش پایینی کانال اصلی با یک مخزن (مخزن اینگومار") با یکدیگر مرتبط هستند.کنترل پاییندست در بخش پایینی
مخزن و روش کنترل بالادست در بالای این مخزن اعمال میشود. به عبارتی این مخزن بهشکل یک تنظیمکننده برای
خطاها/تغییرات آبدهی نیز عملمیکند. این پروژه مدرنسازی» شامل جایگزینی ۱۳ تیرک آببند با دریچههای لنگمن
ارتقا دریجههای قطاعی و دریجههای کشویی موجود. ایجاد مسیر ارتباط جدید بین کانال اصلی و کانال بیرونی و اصلاح
آببرگردانهای نهرهای محلی و لترالهای اصلی تحویل آب و خودکارسازی آنها و نصب لها برای کنترل بالادست
در کانال بالایی است. در بخش پایینی کانال اصلی,. هشت سازه تنظیم موجود برای عملکرد خودکار, ارتقا یافتهاند و
هرکدام دارای یک الگوریتم کنترلی اختصاصی هستند که به طور مستقل عمل میکنند. به این ترتیب. کنترل
پاییندست در پایین مخزن اینگومار»ء موجب بهرهبرداری برحسب تقاضا (برحسب تمایل) شده است. مخزن اینگومار نیز
برای این مدرنسازی ساخته شده است. کانال بیرونی حدود ۱*۰ کیلومتر است و ظرفیتی حدود ۱۴۲۱/5 دارد.
همچنین چندین اتصال مستقیم از 8/۴ به کانال بیرونی در مرز غربی منطقه تحویل آب وجود دارد که بهعنوان میانبر
برای تامین ظرفیت اضافی و انعطافپذیری در بهرهبرداری عمل میکنند. زهکش سطحی از 2211 از سمت شمالشرقی
وارد نواحی آبیاری مجاور و رودخانه سن هواکین میشود.
در شکل (پ.۸-۱)» موقعیت ناحیه آبیاری کالیفرنیای مرکزی (۳211)» نمای کلی کانال اصلی و کانال بیرونی همراه
با مخازن و میانبرها (اتصالات میانی) نشانداده شده است. بخش سبز رنگ» کانال اصلی با کنترل پاییندست و بخش
بنف . کانال اصلی و کانال بیرونی که با کنترل بالادست بهرهبرداری میشوند را مشخص میکند.
1- ۱۷1۵1 )۵[
2- 00۵106 20۵1
3- 7
دع2 ۵2166 -4
-------- صفحهٔ بعد --------
پ.۶-۱-۱- نا<
رودخانه به پنج
بیش از ۰ ۳۰ َ
و سوابق سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری ۱۴۰۳/۰۵/۰۷
1 مخازن موجود 1 9
ا 5 أ 0 هه 2 1
7 مخازن پیشنهادی تسه
۱ ی ۱
۱ ۹ 1 ۱ ۹۵
زعه ای بت 6 ۹9
۱ را ۹ ۹ .۷ کی
هت مه - َ را ری زج ۹
خیرم ۱۹ ۱
رش
لس زر ۲۵
ار سا ۱ زر//0/ ۳
۹ ۱ یا ره 1
۱ ۱ ر 47
۳۷ با 9 12۱ ( ۲۱۱1۱1۵11
0
۹۳ 10۵۵۱
شکل پ.۸-۱- نمایی از ناحیه آبیاری کالیفرنیای مرکزی و دره سن هواکین
یه آبیاری رودخانه فن. چین
رودخانه فن در استان شانژی چین شامل دو مخزن و سه سرریز انحرافی است >
کانال اصلی برای آبیاری و مصارف صنعتی انتقال میدهد. ناحیه آبیاری رودخانه فن در
. اداره آبیاری رودخانه فن مدیریت میشود. آب آبیاری از طریق ۴۲۰ کیلومتر کانالهاء
کیلومتر از نهرها و آبراههای کوچک مزارع, که آنها نیز توسط مقامات اداره میشوند.
زیرساختهای این منطقهکه بیشتر متعلق به ۱۹۵۰ میلادی است. عمدتا شامل در
بدون قابلیت اندازهگیری هستند. بازدهی توزیع در این شبکه حدود ۴۵ درصد براورد
آب. قبل از رسیدن به مزارع بههدر میرفت.
1 5۵1101۱1
.0
۳۱)
4 آب را از این
حوزه رودخانه
خاکی اصلی و
برای کشاورزان
بچههای کنترل
شده بود. بدین
|- ۳۵ ۱۷۵۳ ۱
2- 5130۱ 7
-------- صفحهٔ بعد --------
۳۲ ۷ راهنمای بهرهگیری از سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری و زهکشی
وظیفه اصلی خودکارسازی در این طرح, تعویض زیرساختهای کنترلی قدیمی با دریچههای هوشمند خودکار مجهز
به جریانسنج بود. تا با کنترل خودکار و ایجاد هماهنگی بین دریچههاء امکان ارتقا تحویل آب. حذف هدررفت آب و
امکان مدیریت از راه دور و جمعآوری دادهها فراهم شود. شکل (پ. ۹-۱) جایگزین شدن دریچههای کشویی قدیمی را با
یک دریچه-غفلوم به عنوان یک تنظیمکننده عرضی خودکار در کانال رودخانه فن نشان میدهد. در اواخر سال ۲۰۱۶
میلادی, نصب سامانه کنترلی شبکه در ۵۶ کیلومتر از کانال شرقی اصلی و ۱۷ کیلومتر در یک کانال ثانویه تکمیل شد.
نتایج گزارش مرکز توسعه آبیاری و زهکشی چین ! (۲10106) نشان میدهد که استفاده از سامانه کنترل شبکه:
۱- موجب فراهمشدن منعطف آب به طور مطمئن و عادلانه میشود.
۲- بازدهی را تا ۲۰/ افزایش میدهد.
۳ با ۸۲۵ از هزینههای پوششدهی کانالهای خاکی (آبراه) قابل اجرا است و امکان شناسایی آسانتر مناطق با
۴ سرعت اجرا آن نسبت به روشهای سنتی پوششدهی و تعویض دریچه بسیار سریعتر است.
شکل پ.۹-۱- تعویض دریچههای قدیمی با دریچههای خودکار در رودخانه فن. چین
6 16۷۵100۵1 1۵026 هه 1۳2۵10 0۱۵۵ -۱
-------- صفحهٔ بعد --------
پیوست | - تجارب و سوابق سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری ۱۴۰۲/۰۵/۰۷ ۳۳
پ.۷-۱-۱- خلاصه دیگر تجربیات در جهان
در موارد ذکر شده از تجربیات جهانی. سعی بر این بوده تا کلیات مدرنسازی و خودکارسازی شبکههای آبیاری که در
آنها روشهای مختلفی, مانند پوششدهی کانال خاکی, تعویض تنظیمکنندههای سنتی و دریچههای دستی, ایجاد
محافظ آبزیان. کنترل بالادست و پاییندست. استفاده از مخزن تنظیمی استفاده شده. عنوان شود. در ادامه خلاصهای از
برخی تجارب خودکارسازی در کشورهای مختلف جهان در جدول (پ.۱-۱) فهرست شدهاست.
در هند اگرچه طرحهای خودکارسازی و مدرنسازی در دهه ۷۰ میلادی آغاز شدند و پروژه ماجالگون در همان دوران
به اتمامرسید. اما پروژه سردار سارووار که در همین دهه آغاز شد. تا سال ۲۰۱۸ میلادی کامل نشد. مشکلات در این پروژه
شامل وسعت و بزرگی طرح و عدم اجرای جز به جز آن و کمبود بودجه برای اجرا و همچنین مخالفت کشاورزان برای
ساخت کانالهای انتقال از داخل زمینهای زراعی آنها است. همچنین با گذشت زمان و پیشرفتهای صورت گرفته از نظر
فناورانه و تکنیکها و الگوریتمهای کنترلی» پیشنهاد شده است که در بازنگری پروژه روش کنترلی اولیه تغییرکند. در
مدرنسازی و دانش و فناوری خودکارسازی و مشخص شدن اهمیت اجرای جز به جز اینگونه پروژهها دانست.
جدول پ.۱-۱- خلاصهای از برخی از طرحهای خودکارسازی در کشورهای مختلف جهان
ناحیه/ کانال
آبیاری
توضیحات خودکارسازی
امتداد محدوده دره آبرفتی و کمعرض
ار تباط ز اسکادا و نقاط کنترل و پایش با 1117
رودخانه سورائیا نزدیک به لیسبون رتباط مرکز و کنترل و پایش ب
بهرهبرداری با حداکثر ظرفیت برای
۱ نقاط پایش و کنترل در ورودی کانال انتقال و توزیع و
انعطضاف در تحویل آب (یسیش از :ْ َ
۱ خروجی کانال به زهکشها برای پایش هرزرفت آب
خودکارسازی) و هرزرفت آب
ارتباط از طریق شبکه تلفن کابلی و تلفن همراه (/5)
نیع آب: دو سد بزرگ مخزنی در
کانال انتقال ,۰۱۱۲۳/۹۲۳ کانال توزریع
پایش با حسگرهای تشخیص موقعیت دریچه و سطحسنج
سامانه ثبت و اعلان هشدار به مرکز اسکادا و تلفن همراه
0 نغظرفیت آبدهی ۱۷::/۹
ان
تحهیزات کنترل: ۳۹۰۳ دریجه اأمیل
4۵دریجه آویس. ۵۷ دریچجه مدول
تعویضآتلفیق مدولهای نیرپیک با دریچههای کشویی
خودکار
نیرپیک. ۲۰۲۶ آبگیر مزرعه
1-0
-------- صفحهٔ بعد --------
۳۴
ی
ناحیه/ کانال
آبیاری
کانال
پراونسر
آریزونا
مرکزی "
پروژه انتقال
آب سردار
سارووار
۱۳(
333333333
دامه جدول پ.۱-۱- خلاصهای از برخی از ط
- طول کانال اصلی ۵۰۴۱ کانال آبرسان
0 دو رشته کانال منشعب به طول
۷ و ۱۵ کیلومتر از رودخانه ۲1072[1]
- ظرفیت ۳/۵۱۱/۰
- تحت پوشش:*۸هزار هکتار. ۱۱۰ شهر و
روستا
_ طول کاتال اصلی و طول خط
تحتفشار ۱۴۰۷۱
- ظرفیت آبدهی: ۱/۵ ۴۰
- طول کانال اصلی ۹۶۱
- ساختهشده در دهه ۱۹۸۰ میلادی با
تجهیرات خودکار (دریچههای مونوردار)
- کانال اصلی (کانال نارمادا) ۴۵۸۲۵ با
ظرفیت ۱۱۳۴۲:۱/۰
- دورترین نقطه آبرسانی ۷۰۰۱۷۱
- منطقه تحت پوشش ۴۰ ۲هزار هکتار
- منطقه قابل آبیاری ۱۱۹هزار هکتار
- کانال اصلی ۱۰۰۲- ظرفیت ۸۳/۵
- *۵کانال درجه ۲. ظرفیت ۰.۲ تا٩/ :۹۳
راهنمای بهرهگیری از سامانههای خودکار در شبکههای آبیار
رحهای خودکارسازی در کشورهای مختلف جهان
توضیحات خودکارسازی
- کانال مجهز به حسگرهاء محرکها و سامانه اسکادا است.
- شبیهسازی کنترل با نرمافزار *۳-560۸12۸ 51
- بررسی وضعیت کل سامانه و ارسال دستور لازم توسط
اپراتور
- ارتباط مرکز اسکادا با نقاط کنترل از طریق فرکانس
رادیویی
۰ ۰ ی ۰ ۲
کانال توسط تشکل خصوصی -دولتی آداره و کنترل
میشود.
- سازههای تنظیمی اندازهگیری اصلی به سامانه اسکادا
متصلاند.
- کنترل خودکار کانال توسط مدل 1۵۵14110 127۳۵۳۵
روش بهرهبرداری: تقاضاگرا
- بهروزرسانی اسکادا (نرمافزار *500۸/400)
- تجهیز ۱۰۸ نقطه کنترلی برای پایش با اسکادا
- هزینه تحهیزات برای هر نقطه نزدیک به ۱۵۰هزار دلار
- تنظیم هر دریجه در گامهای ۲۳۲۲۲ توسط اسکادا
- روش کنترلی پیشنهادی اولیه 0۱0۵۱:) ۷۵۱۵۲۱۵ [01۳0:)
(۷۴))
- سامانه اسکادا. یک واحد کنترل مرکزی و ۱۵ واحد کنترل
فرعی
از داخل اراضی
* بودجه ناکافی به دلیل وسعت پروژه
توسط بانک جهانی و فرانسه
- استفاده از دریچههای شناور. سرریزهای طویل, نوزیع
۵۵ و آبگیرهای خودکار
- ارتباط با مرکز اسکادا (نزدیک سد ماجالگون) با امواج
رادیویی
00 تعل [2۳۵) ۷
((۸[
11))) 01زا عهد 1۳۵۱ 230 11۳122103 117201۵
۱۳01
1
ی و زهکشی
وت
سال
(میلادی)
۵ 0۵ ۰ ۲-
۳۶
از ۱۹۷۰
کنترل با
1۱
0
شروع دهه
۷۰میلادی -
(تا سال
۳۲۳۱۸
ناتمام)
ذدهه
۷۰میلادی
0 - |[
ل 5001616 -2
۵ [061۳۵) -3
50۵۳01۵ -4
0 -5
-------- صفحهٔ بعد --------
پیوست | - تجارب و سوابق سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری ۱۴۰۲/۰۵/۰۷ ۳۵
در کشور ماء تا ابتدای سال ۰۱۳۹۹ شبکه آبیاری که از سامانه کنترل خودکار در کانالهای اصلی و فرعی بهره ببرد
وجود نداشت و تنها یک طرح آزمایشی در کانال ۷۷2 درجه ۱ء منشعب از کانال اصلی غربی دزء ۰۷۷1 روی هشت سازه
قطاعی در کانال [1711-۷/2-11--۱۷۷/2 طی سالهای ٩۳ تا ۹۶ توسط متخصصان دانشکده مهندسی برق دانشگاه شریف
اجرا شده است. در این پروژه» سختافزار کنترلی برای این سازهها ساخته شده و نرمافزار اسکادای نظارت و پایش نیز
برنامهنویسی شده است. اماء باتوجه به اهمیت طراحی و ارزیابی الگوریتمهای کنترل کاربردی در شبکههای آبیاری کشورء
در تعدادی از شبکههای نقلی کشور نظیر کانال اصلی غرب شبکه آبیاری دز کانالهای اصلی شبکه آبیاری عقیلی, شبکه
خودکارسازی شبکههای آبیاری در کشور به استفاده از دریجههای هیدرومکانیکی محدود شده است که اهداف مورد نظر
خودکارسازی در این راهنما را برآورده نمی کنند.
خودکارسازی در شبکههای آبیاری تقلی با توجه به شرایط هیدرولیکی و وضعیت فیزیکی شبکهها که دارای گستره و
تنوع وسیعی هستند. دارای پیچیدگی خاصی است. چنانچه ذکر شد. درحالحاضر در کشور شبکهای که به طور کامل از
سامانه کنترل خودکار بهرهبرداری نماید. وجود ندارد. در پروژههای تحقیقاتی نیز بیشتر الگوریتمهای کنترل برای
اجرای توزیع آب که در روند مدیریت بهرهبرداری از شبکههای آبیاری اهمیت بهسزایی دارد. مورد مطالعه قرار گرفتهاند.
علاوه بر روش کنترل. دست یافتن به راهبرد بهرهبرداری مطلوب به نوع سازههای تنظیم. ظرفیت عبوری و ارتفاع
پ.۲-۲-۱- خودکارسازی در زمینه شبکههای آبیاری اصلی (خطوط انتقال) و فرعی تحتفشار
خودکارسازی در شبکههای آبیاری تحتفشار به دو بخش خودکارسازی در شبکههای آبیاری اصلی و خودکارسازی در
شبکههای آبیاری فرعی (خودکارسازی در سطح مزرعه) طبقهبندی میگردد:
پ.۱-۲-۲-۱- خودکارسازی در شبکههای آبیاری اصلی (خطوط انتقال) تحتفشار
در حالت کلی شبکههای آبیاری تحتفشارء باتوجه به ماهیت آنها نسبت به شبکههای آبیاری ثقلی, قابلیت بهتری در
خصوص امکان بهرهگیری از سامانههای خودکار دارند. تعداد معدودی از شبکههای اصلی آبیاری تحتفشار که برای
تامین آب مورد نیاز بخش کشاورزی در کشور ساخته و اجرا شدهاند به سامانههای خودکار مجهز شدهاند. منظور از
سامانههای خودکار در اینجا سامانهای است که از طریق آن بتوان وضعیت فشار و آبدهی را در نقاط مختلف شبکه پایش
-------- صفحهٔ بعد --------
۳۶ ۷ راهنمای بهرهگیری از سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری و زهکشی
و در صورت نیاز بتوان به صدور فرامین از طریق تابلوهای فرمان مربوطه اقدام نمود. در شبکههای آبیاری تحتفشارء از
سطوح پایین سامانههای خودکار (اغلب خودکار موضعی) برای موارد کاربرد متعدد استفاده میگردد که در ادامه به آنها
اشاره میگردد.
در شبکههای آبیاری که پمپاز به مخازن صورت میگیرد یا خطوط انتقالی که با توجه به ارتفاع پمپاز آن. اصطلاحا به
صورت پلهای طراحی و اجرا میگردند. برای جلوگیری از سرریز مخازن یا امکان کار پمپ در بین تراز خاصی از مخزن, از
سامانههای خودکار استفاده میشود که این عمل توسط شیرهای فلوتر یا حسگرهایی با قابلیت اندازهگیری تراز آب.
صورت میگیرد. شیرهای فلوتر که معمولا در لوله ورودی به مخزن نصب میشوند. سطح مایع را در مخازن به صورت
خودکار کنترل میکنند. این شیرها با استفاده از یک شناور نصبشده در مخزن, باز و بسته میشود. اگر سطح آب از تراز
حداکثر بالاتر رود. جریان ورودی به مخزن را قطع و چنانچه سطح آب به پایینتر از تراز حداقل افت نماید. جریان
ورودی به مخزن برقرار میشود.
در ادامه نمونهای از خط انتقال آب تحتفشار آبیاری که در طراحی آن, سامانه کنترل خودکار در نظر گرفته شده
توضیح داده شده است.
- انتقال آب و سامانه کنترل و ابزار دقیق طرح تامین آب اراضی گوربه و غلامعلی
در طرح تامین و انتقال آب اراضی گوریه و غلامعلی در استان خوزستان, بهکارگیری سامانه کنترل و ابزار دقیق, توسط
مشاور مربوطه این طرح انجام گرفت. طرح انتقال آب مذکور دارای یک ایستگاه پمپاز اصلی و همچنین تاسیسات آبگیری در
ساحل راست رودخانه شطیط در نزدیکی شهرستان شوشتر است. ظرفیت ایستگاه پمپاژ اصلی ۳ متر مکعب در هر ثانیه است
که از طریق خط لوله انتقال به حوضچه ابتدای سامانه منتقل میشود. از حوضچه مذکور خطوط لوله. آب را به حوضچههای
مکش منتقل و توسط ایستگاههای مزارع (شش ایستگاه)» کل نیاز آبی اراضی تحت پوشش طرح تامین خواهد شد.
سامانه کنترل طراحیشده برای ایستگاههای پمپاژ این طرح, به صورت مرکزی بوده و با استفاده از تجهیزات
الکترونیکی قابل برنامهریزی و تجهیزات ارتباط رادیویی (استفاده از رادیو مودم) ارتباط برقرار میشود. ارسال و دریافت
فرامین کنترل بر اساس فرکانس خاصی است که از طریق رادیو مودم صورت میگیرد. بدین ترتیب هر یک از ایستگاهها
اعم از مرکز کنترل یا زیربخشهایی که امکان کنترل در آنها فراهم است. دارای کنترلکننده قابل برنامهریزی هستند.
فرآیند کنترل در مرکز کنترل طراحیشده. به دو بخش تقسیم میگردد:
۱- 50000006 )00۳۵[
-------- صفحهٔ بعد --------
پیوست | - تجارب و سوابق سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری ۰ ۱۴۰۲/۰۵/۰۷ ۳۲
۲- ارسال فرامین کنترل از مرکز کنترل بر اساس جمعآوری و تبادل اطلاعات از تجهیزات
مرکزکنترل طرح تامین آبء در ایستگاه پمپاژ ششم قرار دارد که اطلاعات نقاط مختلف در این نقطه جمعشده و امکان ارسال
فرامین کنترل از آن وجود دارد. ایستگاههای پمپاژ طرح نیز دارای اتاق کنترل هستند. با کاربرد تجهیزات و واسطهای انسان-
ماشین, آمکان نمایش موقعیتها و وضعیت تجهیزات مختلف اعم از پمپها و شیرها و حسگرها و برنامهریزی برای کنترل فراهم
میگردد. همچنین از طریق آنها اطلاعات کل سامانه ثبت و گزارشات مختلف تهیه و ارائه میشود. تجهیزات مرکز کنترل
عبارتند از: میز و تابلو کنترل که شامل تمام اجزا مدار فرمان, اعم از رله» کنتاکت. تایمرء ۳1۴ و اینترلاکهای سختافزاری است.
تجهیزات ابزار دقیق بهکار رفته در این طرح شامل موارد زیر است:
- جریانسنج مغناطیسی "
* برای پایش آبدهی خطوط لوله در این طرح از جریانسنج مغناطیسی استفاده میگردد. مقادیر
اندازه گیریشده شدت جریان به صورت لحظهای و مجموع آبدهی عبوری بوده و قابلیت نمایش آن در
محل اندازهگیری و نیز در مرکز کنترل, وجود دارد.
- سطحسنج آلتراسونیک "
* از حسگر سطحسنج آلتراسونیک در تمام حوضچهها و مخازن طرح تامین آب (به تعداد ۸ دستگاه)
استفاده میگردد. اندازه گیری تراز سطح آب به منظور محافظت پمپها و جلوگیری از افت بیش از حد
سطح آب در حوضچه مکش و مکش هوا به داخل آنها. صورت میگیرد. در صورت افشت سطح آب از
حداقل مجاز که توسط حسگر اندازه گرفته میشود. فرمان توقف الکتروموتور پمپها از طرف کنترلگر
به صورت خودکار صادر شده و علائم هشدار فعال میگردد.
پ.۲-۲-۲-۱- خودکارسازی در شبکههای آبیاری فرعی تحتفشار (خودکارسازی در سطح مزرعه)
در کشور چه از نظر بهرهبرداری و چه از لحاظ مطالعاتی (کارگاههای فنی. مقالات و پروژهها). خودکارسازی تحتفشار
در سطح مزرعه. حجم بیشتری را نسبت به شبکههای انتقال داشته است. خودکارسازی در سامانههای آبیاری میتواند
در سطوح مختلف. از کنترلگرهای محلی (موضعی) گرفته تا سامانه کنترل خودکار مرکزی اعم از جمعآوری اطلاعات.
پردازش آنها و ارسال فرامین کنترل, انجامگیرد. در سامانههای آبیاری تحتفشارء این کنترلگرها شامل فرآیندهایی
همچون بازکردن و بستن شیراآلات (اکثرا شیرهای سولونوئیدی)» تزریق کود. شستشوی فیلترهاء کنترل خودکار کارکرد
۴10۳۷ ۱00000 -۱
۲ اما 101 -2
-------- صفحهٔ بعد --------
۳ ۷ راهنمای بهرهگیری از سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری و زهکشی
و
پمپها و در موارد معدودی اندازهگیری و ثبت اطلاعات مربوط به شدت جریان و فشار آب در نقاط محدودی از سامانه
آبیاری هستند. به کارگیری سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری تحتفشار کشور در اغلب موارد بهصورت بهرهگیری
از سامانههای کنترل خودکار موصعی بوده است.
درحالحاضر, حدود ۱/۷ میلیون هکتار از زمینهای زراعی و باغات کشور (حدود ۲۰ درصد از ۸/۵ میلیون هکتار) به
سامانههای آبیاری تحتفشار در داخل مزارع مجهز هستند. خودکارسازی در سامانههای آبیاری تحتفشار داخل مزارع, با توجه به
فعالیت چند شرکت وارد کننده و مجری در کشورء در چند سال اخیر وارد فاز جدیدی شده, هرچند که با توجه به پتانسیل قابل
ملاحظه این سامانهها برای خودکارسازی, از حدود چند دهه پیش سامانههای خودکار آبیاری تحتفشار در کشور اجرا و
بهرهبرداری شده است که در جدول (پ.۲-۱) به نمونههایی از آنها اشاره میشود. در این جدول نمونههایی از خودکارسازی
ابیاری انتقال و توزیع فضای سبز نیز به دلیل مشابهت در استفاده از شیرهای برقی متصل به سامانه کنترل ذکر شده است.
در این زمینه کتاب «نگرشی بر روشهای خودکارکردن سامانههای آبیاری تحتفشار»» شماره ۱۲۱ منتشر شده
توسط کمیته ملی آبیاری و زهکشی ایران به مواردی از جمله: خودکارکردن در روشهای آبیاری بارانی» خودکارکردن در
روشهای آبیاری قطرهای و میکرو شستشوی معکوس خودکار در فیلترهای شنی و توری ابیاری قطرهای و کوددهی در
جدول پ.۲-۱- خلاصهای از طرحهای شبکههای فرعی تحتفشار بهرهمند از سامانههای خودکار در کشور
- وسعت ۳۲۱۰۰ هکتار, تحت کشت ۲۷۰۰ هکتار ۱
آبیاری ۲۵۰۰ هکتار از ارا کشت با ۲۱ دستگاه : اد ۷ شروع ۱۳۵۷
ِ ی ار از تحت کشت دستگاه ۵ *۱ دستگاه
سامانه آبیاری بارانی عقربهای در دشت ناز ساری بیاری ۱ ر ار اراصی بجخبت ر خطی و اجرا دهه
- سامانه اولیه ترایماتیک با تنظیمکننده مکانیکی
۰ _ ر ساماز بت و کنترل از راه
سامانه آبیاری بارانی خطی و عقربهای در استان مجهز به سمل مدبریت و کترل از ره ار
7 - مجهز به سامانه آبیاری بارانی خطی و عقربهای ۱۳۸۹
ت - امکان عیبیابی توسط شرکت تولیدکننده (تولیدکننده خارجی)
7 وسعت طرح ۳۹۹۰ هکتار در استانهای کرمان. سمنان و برد
ِ - شستشهی تمام خودکا, فلتهاد اسا اختلاف فشار ورودی و خره
سامانه آبیاری قطرهای زیرسطحی در باغات پسته ۱ وی تمام خودکار فیلترها بر سِ ف فشار ورودی و حروجی شروع ۱۳۸۷
۱ - آبیاری توسط شیرهای مجهز به عملگر. طبق برنامهریزی اپراتور در سامانه
- کنترل گرها مجهز به سامانه آبیاری دو کابلی "
۱- ارتباط دو کابلی یا 5(۷۹٩1011( ۷۷1۳۵ 1۷0 برای کاهش پیجیدگیها. کاهش سیمکشی در سامانههای کنترل و امکان گسترش سامانه است. دو سیم. هر دو
از کنترلگر خارج شده و سپس به یک رمزگشا (0004167(]) نصبشده در اولین شیر وصل میشود. سپس همان دو سیم به رمزگشا بعدی و به همین ترتیب
-------- صفحهٔ بعد --------
ی
آدامه جدول پ.۲-۱- خلاصهای از طر
نام طرح
سامانههای خودکار آبیاری در اراضی معاونت آب و
خاک وزارت جهاد کشاورزی در کرج
سامانه کنترل خودکار یکپارچه در طرح شبکه آبیاری
تحتفشار سورمقداد امیدیه
خودکارسازی شبکههای انتقال و توزیع فضای سبز
شهری
در سراسر طرح پخش میشود. هر رمزگشا به عنوان منب
اضافه کرد.
سبکههای آبیاری ۱۴۰۲/۰۵/۰۷
حهای شبکههای فرعی تحتفشار بهرهمند از سامانههای خودکار در کشور
توضیحات
بررسی وضعیت هیدرولیکی سامانههای آبیاری (سطحسنج تراز چاهها و
مخازن. جریانسنج اندازهگیری آبدهی خطوط لوله. فشارسنج پایش فشار
سامانه آبیاری. شیرهای برقی برای تنظیم و قطع و وصل جریان. رطوبت سنج
- پایش پارامترهای هواشناسی(پکیج هواشناسی)
- تجهیزات کنترل (1411 ۸1 تجهیزات کنترل سرعت پمپ. مودمهاا.
نرمافزار جامع کنترلی شامل نمایش تمامی موارد ذکرشده و امکان ثبت و
گزارش گیری)
- وسعت ۴۰۰ هکتار در جنوب شرقی شهرستان امیدیه استان خوزستان
- سامانه آبیاری اراضی قطرهای و بارانی با ظرفیت ۴۰۰[1۸.۹-1
- ۲۵۰ هکتار آبیاری بارانی. ۷۰ هکتار آبیاری قطرهای صیفیجات. ۴۰ هکتار
آبیاری قطرهای باغات زیتون و۴۰ هکتار آبیاری با آبفشان برای باغات نخل
- فیلتراسیون و تصفیه خودکار با کنترل اختلاف فشار ورودی و خروجی
- آبیاری خودکار بر اساس الگوی کشت توسط شیرآلات برقی قابل کنترل از راه
دور
کنترل یکپارچه فرایند پمپاژز و انتقال آب به مزراع توسط ۱16 از طریق
کنترل بازخوردی از جریانسنجهای خطوط لوله
- شیرهای برقی (شیرهای سولونوئیدی) با اتصال با سیم به کنترلگر زماندار
- سامانه آبیاری خودکار فاز یک و دو فضای سبز میدان آزادی تهران
- سامانه آبیاری خودکار زمین چمن استادیوم ورزشی دانشگاه آزاد اسلامی
واحد ابهر
- سامانه آبیاری خودکار فضای سبز نمایشگاه تخصصی شهرداری تهران
- سامانه آبیاری خودکار فضای سبز شرکت سایپا
- سامانه آبیاری خودکار فضای سبز مرکز همایش های بینالمللی کیش
آنرژی برای شیرها نیز بهکار میرود؛ به این ترتیب میتوان در هرکجا ترکیبی از شب
۲۲1۵011010
۳۹
۳
پایان
مطالعات
مرحله دوم
ر و رمزگشا را
| ۲۵۵۱۵ -|
-------- صفحهٔ بعد --------
۳۳۰ ۷ راهنمای بهرهگیری از سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری و زهکشی
پ.۳-۲-۱- خودکارسازی در زمینه خطوط آبرسانی و توزیع آب شهری (اجرایی و بهرهبرداری)
تجربیات مربوط به خطوط آبرسانی و توزیع آب شهری از این جهت در آب کشاورزی مورد اهمیت است چرا که
میتوان از آن در شبکههای آبیاری تحتفشار استفاده نمود. با این تفاوت که تقاضای آب شرب بر اساس مدت. زمان و
مقدار برداشت کاربران انعطاف پذیری دارد. ولی در اکثر شبکههای آبیاری. انعطافپذیری بسیار کمتری وجود دارد.
اجرای طرح تلهمتری و تلهکنترل مخازن استان تهران از سال ۱۳۸۱ آغاز شده است. در این طرح.ء سطح آب مخازن
تله کنترل بهصورت کامل اجرا نشده است. مراکز تلهمتری و تلهکنترل (اسکادا) در بخش آب و فاضلاب با عنوان «مرکز
پایش و راهبری تاسیسات آب و فاضلاب» نامگذاری شده است. این بخش در منطقه دو شهر تهران با نام «مرکز پایش و
کنترل تاسیسات (اسکادا)» در سال ۱۳۹۷ بهرهبرداری شده است. در آبفای منطقه یک و در محل پست امداد
صاحبقرانیه. این مرکز راهاندازی شده است که در مجموع و در افق نهایی این طرح, ۳۵ فلومتر» ۲۰ مرکز کنترل کیفی
آب و ۳۰۰ فشارشکن به سامانه اسکادا متصل خواهند شد و به صورت لحظهای کار رصد آنها در این مرکز انجام خواهد
شد. برای مثال در این نقاط. امکان روشن و خاموش کردن پمپ از مرکز کنترل وجود دارد. به این صورت که اپراتور از
مرکز کنترل وضعیت مخزن را پایش کرده و در صورت نیاز ایستگاه پمپاژ را از مدار خارج یا وارد مدار میکند. برای باقی
نقاط که مجهز به این سامانه نیستند. این فراآیند با توجه به منطقه. از طریق تلفن و با همکاری اپراتور محلی مستقر در
ایستگاهها صورت می گیرد.
ایستگاههای پمپاژز است. لازم به ذکر است در نقاطی که فرآیند تصفیه در آب شرب صورت گرفته و عمل کلرزنی انجام
میشود. امکان پایش میزان کلر وارد شده به آب و بررسی وضعیت دستگاه کلرزن از مرکز کنترل وجود دارد. نرمافزار
مورد استفاده در این سامانه تلهمتری ۲۱16015۳۸۸۶ است که با تجهیزات اجرا شده هماهنگی داشته و امکان دریافت
و نمایش این اطلاعات از طریق آن وجود دارد.
۸ - 110 1د 01و۸0 1۵3 20 [۲0۵۵۱ جوز سک -۱
-------- صفحهٔ بعد --------
پیوست ۱ - تجارب و سوابق سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری ۰ ۱۴۰۲/۰۵/۰۷ ۳۲۱
۷ شهرستان کشور در قسمت آب شرب. مجهز به سامانه تلهمتری هستند و در شهرستانهای زنجان. خراسان
رضوی و جنوبی» قزوین» قم و تهران و ۱۷ مرکز شهرهای پرجمعیت مجهز به سامانههای پایش و راهبری تاسیسات آب و
فاضلاب شدهاست. بهعلت تعدد نقاط مصرف در شبکههای آب شرب. سامانه تلهمتری و تلهکنترل در نقاط مهم و
گلوگاههای حساس که امکان کنترل فشار در آنها وجود دارد و به راهاندازها مجهز هستند. اجرا شدهاند. در این نقاط
انتقال دو طرفه دادهها صورت میپذیرد (از محل به مرکز کنترل و برعکس).
برای استفاده از سامانههای خودکارء توجه اساسی به سه بخش سختافزارء نرمافزار و بستر مخابراتی به عنوان سه
فاضلاب دچار کمبودهایی بوده که در چند سال اخیر مجبور به تهیه استانداردهای خاصی شده است.
در اکثر سامانههای خودکار آب شرب. بستر مخابراتی پشتیبان در نظر گرفته شده است تا در مواقع ضروری که یکی از
سامانهها غیر فعال شد. بتوان از سامانه پشتیبان استفاده نمود. البته در نظرگرفتن بستر پشتیبان به درجه اهمیت تاسیسات
میتوان برای نقاط و تاسیسات مهم بستر پشتیبان در نظر گرفت و برای سایر نقاط کماهمیت از آن صرفنظر نمود.
در پروژههای آب شرب در خصوص ایجاد بستر مخابراتی هماهنگی با سازمان ارتباطات رادیویی بسیار با اهمیت بوده
و تعامل سازنده باعث سرعت عمل شده و عدم رعایت این فرآیند. شرکت آب و فاضلاب را از لحاظ هزینه زمانی و مالی
دچار مشکلات فراوانی می نماید. با توجه به تعداد نقاط بسیار زیادی که تحت کنترل قرار دارند. تلهمتری و تلهکنترل
تاسیسات و دستگاهها بهصورت محلی صورت میپذیرد. سپس در مرکز هر استان دادههای کنترل محلی شهرستانهای
مربوطه جمعآوری میشود. سامانههای تلهمتری متعددی با کارفرمایی و مدیریت شرکت آب و فاضلاب در خصوص تامین
آب شرب شهرهای بزرگ و کوچک کشور انجام گرفته است که به صورت نمونه تعدادی از آنها ارائه میگردد.
- برخی از طرحهای اجرا شده
9 سامانه تلهمتری آب شرب آبیک
طرح آبرسانی شهر آبیک شامل ۱۰ حلقه چاه. ۵ باب مخزن. ۴ ایستگاه پمپاژ. ۳ فشارشکن و ۵ نقطه حساس
کنترل در شبکه میباشد. سامانه تلهمتری طراحی و اجرا شده برای تامین آب شرب آبیک. در مجموع دارای ۲۴۹ ورودی
دیجیتال, ۱۴۷ خروجی دیجیتال و ۱۸۱ ورودی آنالوگ است.
-------- صفحهٔ بعد --------
۳۳۲ ۷ راهنمای بهرهگیری از سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری و زهکشی
٩ سامانه تلهمتری آب شرب گرگان
طرح آبرسانی شهر گرگان دارای ۴۸ حلقه چاه. ۱۹ باب مخزن. ۴ ایستگاه پمپاژ و ۲ تصفیهخانه است. برای تامین
طرح آبرسانی شهر آشتیان شامل ۵ حلقه چاه ۵ باب مخزن و ۳ ابستگاه پمپاز میباشد. سامانه تلهمتری طراحی ۳
اجرا شده برای تامین آب شرب شرهر آشتیان. در مجموع دارای ۱۳۴ ورودی دیحیتال. ۱۳۹ خروجی دیحیتال, ۵۶
9 مرکز پایش و راهبری تاسیسات آب و فاضلاب سیستان و بلوچستان
این مرکز در شهر زاهدان با هزینه ۲۵ میلیارد ریال به بهرهبرداری رسیده و در این مرکز کنترل و پایش ۸ باب
9 مرکز پایش و راهبری تاسیسات آب و فاضلاب خراسان رضوی
این مرکز دارای سرور و چهار دستگاه نمایشگر صنعتی است که با هزینه دو میلیارد و ۲۰۰ میلیون ریال راهاندازی
شده است. اعلام به هنگام سطح مخازن ذخیره آب. تعداد منابع در حال بهرهداری. چاههای خاموش. بروز مشکل فنی 9
اعلام میزان کلرء فشار خطوط انتقال و مخازن و میزان انرژی مصرفی هر چاه از ویژگیهای مرکز پایش و راهبری
کنترل مرکز پایش و راهبری آبفای خراسان رضوی قرار دارد.
9 مرکز پایش و راهبری تاسیسات آب و فاضلاب قم
اندازه گیری و سامانهها بیسیم و هوشمند در تمام شهرهای استان, تمام شبکهها و تاسیسات آبء چاههاء ایستگاههای
9 مرکز پایش و راهبری تاسیسات آب و فاضلاب تهران
این مرکز قابلیت پایش و کنترل تجهیزات ابزاردقیق شامل فشارشکنهاء ایستگاههای کنترل کیفیت و جریانسنجهای
مبادی ورودی و خروجی. سطحسنجها و جریانسنجها را در سطح شبکههای آب و فاضلاب فراهم میآورد. در استان
-------- صفحهٔ بعد --------
پیوست | - تجارب و سوابق سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری ۰ ۱۴۰۲/۰۵/۰۷ ۳۳۳
تهران. ۰ استگاه کاری برای مراکز پایش و راهبری تاسیسات آب 0 فقاضلاب تعریف شده است که در قالب ۱۲ پروژه
در حال اجرا است.
پ.۴-۲-۱- خودکارسازی در زمینه ایستگاههای پمپاز آبگیری کشاورزی
در کشورء خودکارسازی در ایستگاههای پمپاژ در اغلب موارد بهصورت نقطهای (کنترل موضعی)» اعم از کنترل دور
الکتروموتور »۰ روشن و خاموش کردن موتورپمپها براساس نیاز آبی. آبدهی ورودی و کنترل تراز مخزن مکش بوده است.
این سامانهها از سالها پیش در بیشتر شرکتهای مهندسی مشاور کشور طراحی و مورد استفاده قرار میگیرد. باید
توجه نمود که براساس منحنیهای پمپاق استفاده از یک دستگاه کنترل دور برای هدف تنظیم آبدهی و فشار توصیه
میشود. توصیه میشود در ایستگاههای پمپاژ با پمپهای موازی بر اساس منحنی پمپاژ و در صورت نیاز کل پمپها به
کنترل دور مجهز شوند. استفاده از سطحسنج در ایستگاههای پمپاژ مانند دشت سلسی, برخی از ایستگاههای دشت مغان,
ایستگاه پمپاژ صفرین و ..» برای جلوگیری از سرریز مخزن یا پایین افتادن آب از سطح مجاز فعالیت پمپها انجام شده
است. در ادامه چند نمونه از سامانههای خودکار که در ایستگاههای پمپاز بخش کشاورزی استفاده شده است. ارائه
میشود.
جدول پ.۲-۱- نمونهای از سامانههای خودکار در ابستگاههای پمیاز بخش کشاورزی
وسعت اراضی ۳۳۰۰ هکتار در استان اردبیل, آبیاری بارانی کلاسیک ثابت با آبپاش
متحرک
استفاده از روش کنترل دور (بهجای کنترل فشار)- با دستگاه کنترل دور ۷۵00 و با
استفاده از روش تناسبی-انتگرالی- دیفرانسیلی (۳110) برای کنترل ۵ پمپ به شکل موازی
استفاده از حسگر فشار بر روی کالکتور خروجی و انتقال دادهها به کنترلگر دور
یکی از پروژههای موفق در زمینه کاربرد خودکارسازی در ایستگاههای پمپاز
مرحلهای بودن سامانه پمیاژ (مسافت زیاد بین ایستگاه اصلی و ایستگاههای دیگر)
ایستگاههای پمپاز شبکه آبیاری پیشنهاد مشاور مربوطه استفاده از سطحسنج ٩۱:۱۱۵( [16۷۵) و پایش از راه دور و کنترل
بت رز ر
آیدوغموش میانه خودکار
انتقال اطلاعات به مرکز کنترل, تحلیل و ارسال فرامین به ایستگاههای پمپاژ
ابگیری دو مرحلهای: مرحله اول انتقال آب به حوضچه رسوبگیر توسط پمپهای
مستغرق در رودخانه. مرحله دوم انتقال با پمپهای سانتریفوژ دو مکشه به مخزن
طرح آبگیری از رودخانه ارس تنظیمی بالادست
و جربان سنج ! برای کنترل خودکار و ندازهگیری آبدهی تحوبلی
(۷۳1) 11۷۵ ۳۵۵۵۵۳۵۵۷ ۷۵۳۵1۵ با ۳1۵ -10۲1۷۵۳ |00۵۱ ۵۶ ۱-۳۵۵۵
-------- صفحهٔ بعد --------
۳۳۴ ۷ راهنمای بهرهگیری از سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری و زهکشی
پ.۱-۴-۲-۱- مثال عینی از یک پروژه
در این قسمت ایستگاه پمپاژ آبگیری از رودخانه سیمره به عنوان یک مثال عینی از یک پروژه در دست بهرهبرداری
تشریح میشود (شکل ۳۵-۳ و شکل پ.۱۰-۱). این ایستگاه پمپاز شامل دو واحد مجزا برای آبرسانی به دو دشت با
تعدادی روستا بوده که هر واحد شامل چندین دستگاه الکتروپمپ با ارتفاع پمپاز حدود ۱۵۰ متر و آبدهی یکسان پمپ ه
به صورت موازی است. آب پمپاز شده توسط هر واحد ایستگاه پمپاژ با یک خط لوله فولادی به طول حدود ۲ کیلومتر به
یک مخزن تعادلی منتقل شده و سپس از مخزن تعادلی با خطوط لوله آبرسانی به اراضی تحت پوشش طرح انجام
میشود. با توجه به وجود مخزن تعادلی و ضرورت تنظیم آبدهی مصرفی از مخزن تعادلی با آبدهی پمپاژه پیشبینی
سیستم خودکار برای این امر ضروری است. همانطوری که بیانشد. ارتفاع پمپاژ تا اندازهای زیاد بوده و شیوههای
متداول تنظیم آبدهی شامل استفاده از شیر تنظیم آبدهی یا سرریز با توجه به هزینه زیاد پمپاز منطقی و اقتصادی
دیست.
شکل پ.۱۰-۱- ابستگاه پمپاز 9 خط لوله انتقال به ار تفاع حداقل ۰امتر از رودخانه سیمره
پ.۲-۴-۲-۱- کنتر ل محلی ابستگاه پمپاز
موتورپمپها انجام میشود.
پ.۳-۴-۲-۱- تابلوی کنترل
کلیه لوازم جانبی و نرمافزارهای لازم. همراه با برنامهنویسی ]۳ نصب شده که به منظور راهاندازی موتوریمپها و
-------- صفحهٔ بعد --------
پیوست ۱ - تجارب و سوابق سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری ۰ ۱۴۰۲/۰۵/۰۷ ۳۳۵
سیگنالهایی که وضعیت الکتروپمپها (روشن/خاموش/آماده) و شیرهای برقی مربوطه (بازابسته) را نشانمیدهند. عمل
میکند. بنابراین کاربر از کیفیت کار کلیه قسمتها و تجهیزات تلمبهخانهها اطلاع حاصل مینماید. دکمه قطع هشدار
(1۵۵۵1)» نیز بر روی تابلوی کنترل قرار دارد. هشدار توسط دکمه 0:۵۲[ برطرف میشود. یا با گذشت زمان مناسب و
قابل تنظیم حذف میگردد ولی چراغ سیگنال مربوطه تا رفع کامل خطاء روشن باقی خواهد ماند.
پ.۴-۴-۲-۱- اصول بهرهبرداری
مبنای اصلی سامانه کنترل, فعالیت صحیح الکتروپمپها و شیرهای برقی است که برخی از این مبانی عبارتند از باز و
بسته شدن شیرهای رانش با وضعیت الکتروپمپ نظیر آنها. هنگام روشن شدن الکتروپمپ. شیر رانش باید بسته باشد. پس
از روشن شدن الکتروپمپ و رسیدن آن به دور نامی. شیر با زمانبندی خاصی باز میشود. همینطور برای خاموش شدن
پمپ ابتدا شیر مذکور بسته و سپس الکتروپمپ خاموش میگردد. شرایط بحرانی, از این قاعده مستثنی بوده و امکان
خاموش شدن الکتروپمپها به طور همزمان وجود دارد. باز و بسته شدن شیر باید در زنجیره استارت و استوپ قرار گیرد.
پ.۵-۴-۲-۱- مکانیزم کنترل الکترویمپها و شیرهای برقی
به طور کلی کنترل و راهاندازی سامانه به دو طریق دستی و خودکار امکانپذیر است برای این منظور یک کلید
انتخاب دو حالته (دستی/خودکار) پیشبینی گردیده تا امکان راهاندازی دستی (خارج از -۳]6) فراهم گردد.
با توجه به رزرو بودن یک دستگاه از الکتروپمپهاء سامانه کنترل باید به نحوی طراحی گردد که همیشه یک دستگاه
الکتروپمپ در زمان کارکرد مابقی پمپ ها خاموش باشد.
مبنای اصلی سامانه کنترل, فعالیت صحیح الکتروپمپها و شیرهای برقی است. باز و بسته شدن شیرهای برقی
خروجی هر خط پمپاژ با وضعیت الکتروپمپ آن خط در ارتباط است.
برای پرکردن خط انتقال لازم است شیر خروجی خطوط پمپاژ بسته بوده و پس از راهاندازی یک دستگاه الکتروپمپ
و با باز کردن تدریجی شیر رانش اقدام به پر کردن خط انتقال نمود.
برای جلوگیری از پدیده ضربه قوچ باید بعد از رسیدن پمپ به دور نامی. شیر برقی باز شودء زمان رسیدن پمپ به
دور نامی و باز شدن شیر برقی توسط یک ترانسمیتر فشار که دارای دو کنتاکت است و یکی برای فشار بالا (۳511) و
دیگری برای فشار بحرانی بالا (۳51111) در نظر گرفته شده, مشخص میگردد. بدین ترتیب با فعال شدن کنتاکت مربوط
به فشار بالاء شیر برقی که در خروجی هر الکترویمپ وجود دارد شروع به بازشدن میکند؛ اگر فرایند بازشدن شیر برقی
طول کشیده و موجب افزایش بیش از حد مجاز فشار در خروجی پمپ گردد. فرمان خاموش شدن الکتروپمپ و شیربرقی
و قطع مکانیزم راهاندازی صادر میشود. که در این حالت کنتاکت مربوط به فشار بحرانی بالا فعال میگردد.
همچنین برای هر یک از شیرهای برقی کلیدهای حدی بازابسته و کلیدهای حدی گشتاور تعبیه گردیده که به
ترتیب جهت اعلام وضعیت شیر و اندازهگیری نیروی اعمالی به محور شیر در هنگام بازابسته شدن استفاده میگردد.
-------- صفحهٔ بعد --------
۳۲۳۶ 0۷ اراهنمای بهرهگیری از سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری و زهکشی
چنانچه این نیرو از حد تعریف شده فراتر رود. کلیدهای حدی گشناور فعال شده و سیگنالی را به مدار فرمان ارسال
برای اندازه گیری سطح آب در حوضجه مکش و آگاهی از شرایط بحرانی مانند «حداقل بحرانی». «حداقل محاز»»
«حداکثر مجاز» و «حداکثر بحرانی» روی حوضجه مکش ترانسمیتر سطح نصب گردیده که در آن کنتاکتهایی جهت
تامین این سوئیچها وجود دارد.
در صورت کاهش فشار ورودی به پمپ فرمان قطع دهد و از خشک کار کردن پمپ جلوگیری کند.
پ.۵-۲-۱- کنترل کلی ابستگاه پمیاژ براساس مصرف آب
علاوه بر کنترل محلی ایستگاه پمپاز که در بالا تشریح شده به منظور کنترل خودکار ایستگاه پمپاز با نیاز آبی
مخزن تعادلی پیشبینی شده است.
برای این منظور در مخزن تعادل یک سطحسنج آلتراسنونیک نصب شده تا تراز سطح آب مخزن را قرائت نماید. تراز
سطح آب قرائت شده وارد یک ]۳ شده و این ]۳ تراز را به یک دستگاه /۷1010۳:۸ 05۸/1 منقل نموده و از طریق
4 05۸ تراز سطح آب مخزن تعادلی به /۷10]0۳۸ 05۸/1 ایستگاه پمپاژ منتقل میشود. /100۳۸ 052/1
ایستگاه پمپاژ با یک دستگاه کارت دیجیتال خروجی تراز سطح آب را از /۷101032 005۸/1 دریافت نموده و به سیستم
شرح زیر اقدام به خاموش و روشن کردن موتور پمپها خواهد نمود.
۱- تراز سطح آب با: اقدام به راهاندازی یک دستگاه موتورپمپ اضافی
۲- تراز سطح آب بلنآ: این تراز به معنی عدم امکان تامین میزان مصرف با ظرفیت ایستگاه پمپاژ است که با پیام
۳ تراز سطح آب ]۲: خاموش کردن یک دستگاه موتور پمپ
۴ تراز سطح آب ]۲1۲: خاموش کردن یک دستگاه دیگر موتورپمپها و به ترتیب سایر موتورپمپها در صورت
عدم کاهش سطح آب از ۲11
لازم به ذکر است که برق مورد نیاز سیستم قرائت و کنترل و ارسال سطح آب مخزن تعادل کم و از اینرو برق
مصرفی با یک سلول خورشیدی مجهز به باتری تامین میشود.
-------- صفحهٔ بعد --------
پیوست | - تجارب و سوابق سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری ۱۴۰۲/۰۵/۰۷ ۳۳۷
پ.۳-۱- وضعیت سختافزاری و نرمافزاری تجربیات موجود
بیش تراد شبکههای ساختهشده دارای مشکلات زیادی در بهرهبرداری هستند که موجب کاهش کارآمدی آنها شده
است. بخش وسیعی از شبکههای آبیاری و زهکشی کشور (حدود ۴۰ درصد مساحت کل شبکههای ساختهشده) با
قدمت بیش از ۳۰ سال بوده که با توجه به عمر کمابیش طولانی که از زمان ساخت آنها میگذرد دارای مشکلات و
خودکارسازی در سطح شبکههای اصلی با توجه به اهمیت آنها (از دیدگاه حجم و سطح زیر پوشش) 9 سایر
به شبکههای فرعی آبیاری و زهکشی از وضعیت مناسبتری برخوردار است. توجه به این که امکانسنجی خودکارسازی در
بستر شبکههای آبیاری موجود. نیاز به بررسی وضعیت سازههای هیدرولیکی شبکههای آبیاری دارد. در ادامه به وضعیت
شبکههای آبیاری از دیدگاه سازههای تنظیم و تحویل آب اشاره شده است. نمونههایی از انواع سازهها و تجهیزات کنترل
سطح آب. تنظیم آبدهی و اندازهگیری جریان که به طور معمول در شبکههای آبیاری کشور مورد استفاده قرار گرفته
است در جدول (پ.۳-۱) مشاهده میشود.
جدول پ.۴-۱- برخی از انواع سازههای کنترل و اندازهگیری جریان در شبکههای آبیاری و زهکشی کشور
۱ فلومها
تا تا دریچههای مدول نبرپیک |
تا لا تا بارفل فظوم را
سرریزهای هندسی
عموم شبکههای مدرن کشور مجهز به سازههای کنترل هستند؛ اما شبکههای انتقال محدودی مجهز به سازههای
کنترل قابل تنظیم بوده که بهصورت دستی (سازههای کشویی یا قطاعی) یا هیدرولیکی (آمیل و آویس) بهرهبرداری
6:
۵۱ -|
-------- صفحهٔ بعد --------
۳۳۸ ۷ راهنمای بهرهگیری از سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری و زهکشی
میشوند. در تمامی شبکههای آبیاری روباز مجهز به سازه قابل تنظیم در کشور بهجز تعداد محدودی مانند کانال اصلی
شبکه آبیاری قزوین. شبکه آبیاری و زهکشی دشت فیروزآباد و شبکه آبیاری میانکنگی در سیستان و بلوچستان که
فرأیند تنظیم آنها با استفاده از سازههای خودکار هیدرولیکی است. بقیه بهصورت دستی یا دستی به کمک الکتروموتور
بهرهبرداری میشوند. جدول (پ.۵-۱) وضعیت شبکههای مدرن آبیاری از لحاظ سازههای تنظیم سطح آب و کنترل
جریان آبگیری وضعیت بهرهبرداری از این شبکهها را نشان میدهد.
جدول پ.۵-۱- وضعیت شبکههای آبیاری مدرن از لحاظ سازههای تنظیم
#کمیته ملی آبیاری و زهکشی. نشریه شماره ۱۶۱
پ.۴-۱- ابزار و ادوات سامانههای ابزاردقیق, کنترلی و مخابراتی تولید داخل
در ابتدا در مورد تجهیزات الکترونیکی و امکان ساخت آنها در داخل کشور نکاتی ارائه میشود که قابل توجه هستند:
۱- ابزار و ادوات الکترونیکی و کنترلی برخلاف ابزار و ادوات مکانیکی, وابستگی زیادی به صنعتی که در آن
استفاده میشوند. ندارند. بهعبارتی, ابزار و ادوات الکترونیکی که در صنعت فولاد استفاده میشوند با ابزار و
ادواتی که در صنعت سیمان یا صنعت برق یا طرحهای آبرسانی استفاده میشوند. تفاوت چندانی ندارند.
درحالی که ابزار و ادوات مکانیکی و سازههای بهکاررفته در این صنایعء به حدی با هم متفاوت هستند که در
سیگنالهای الکتریکی با سامانه تحتکنترل خود ارتباط دارند. از اینرو برای این ابزار» نحوه پردازش
سیگنالهای ورودی و تولید سیگنالهای لازم خروجی, اهمیت دارد و نه فرایند تحت کنترل؛ آزاینرو. این
ادوات به قدر کفایت. انعطافپذیری لازم جهت انطباق با انواع سامانهها را دارا هستند.
-------- صفحهٔ بعد --------
پیوست | - تجارب و سوابق سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری ۱۴۰۲/۰۵/۰۷ ۳۳۹
۲- در خصوص ابزاردقیق هم با محدودیتهای مختصری» همین موضوع صحت دارد. به طور مثال, برای
اندازهگیری سرعت و تراز سطح یک سیال با حسگر آلتراسونیک. اینکه سیال عبوری آب باشد یا روغن
خوراکی یا نفت چندان تفاوتی ایجاد نمیکند.
۳- سامانههای الکترونیکی, متشکل از قطعات و مدولهایی هستند که درحال حاضر و زمان تدوین راهنما در
داخل کشور تولید نمیشوند. درصورت تامین اینگونه قطعات و حسگرهاء شرکتهای ایرانی فعال در زمینه
الکترونیک. کنترل و مخابرات میتوانند هر سامانه الکترونیکی را با کیفیت روز دنیا طراحی و پیادهسازی کنند.
در بخشهای قبلی نمونههایی از پروژههای اجرا شده در زمینه طرحهای آبیاری و زهکشی بررسی شد. اگر پروژههای
دیگر در زمینههای آب و فاضلاب. کنترل سیستمهای برق منطقهای. پروژههای مخابراتی و پروژههای سیستمهای انتقال
نفت و گاز را مدنظر قرار دهیم. مشاهده میشود که در تمام این پروژههاء بهرهگیری از سامانههای اسکادا و کنترل از راه
دور در سطح وسیعی اجرا شده است. براساس اطلاعاتی که در این پروزژهها وجود دارد. طراحی و ساخت تجهیزات به
شرح زیر بوده است:
۱- طراحی و ساخت بردهای پردازنده اصلی؛ این بردها عملیات جمعآوری و پردازش اطلاعات را برعهده دارند.
ساختار نرمافزاری آنها بهصورت همزمان " عمل میکند و بهصورت پیشفرض از پروتکل 60870-5-101 1۳6
برای ارتباط با بالادست در آنها استفاده میشود. پروتکلهای ۸/0۵05 10۳۳3.0. 60870-5-104 156
3 1۳4۵016 و 1101 [0ع14(۵ نیز در پروژههای مختلف مورد استفاده قرار گرفته است و امکان افزودن
پروتکلهای دیگر نیز حسب نیاز پروژههای خاص وجود دارد.
۲- بردهای ورودی و خروجی که از طریق باس (گذرگاه) یا بهصورت مستقیم از طریق 13۵0101400 به برد
پردازنده اصلی متصل میشوند و اطلاعات را در اختیار آن قرار داده, یا فرامین را از آن دریافت میکنند. برای
انواع مختلف سیگنالهای ورودی و خروجی آنالوگ و دیجیتال, بردهای مناسب طراحی شده است که بسته به
شرایط پروژه قابل انتخاب هستند.
۳ سامانههای پردازنده اصلی دارای قابلیتهای مخابراتی و ارتباطی هستند. ولی درکنار این امکانء در جایی که
نیاز به بردهای مبدل پروتکل نیز باشد. آنها نیز طراحی شدهاند که قابلیت جمعکردن و متمرکزکردن
اطلاعات " و تبدیل پروتکلها" را نیز دارند. به این ترتیب بهراحتی میتوان از این ترمینالها بهعنوان ایستگاه
|- ۳۵۵1-16 ۳۳۵۵
2- 8۶۵
ما0( -د3
|۳۳۵۵۵0 -4
-------- صفحهٔ بعد --------
۳۳۰ ۷ راهنمای بهرهگیری از سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری و زهکشی
متمرکز کننده اطلاعات چند نقطه در سامانه, یا واحد پایانه اصلی (۸1717) یا دروازه ارتباطی " در سامانههای
خودکار استفاده نمود.
۴ طراحی و ساخت بردهای عملگر. جهت به حرکت درآوردن تجهیزاتی مثل پمپ و موتورها؛ این تجهیزات در
پروژههای خودکارسازی مورد استفاده قرارگرفتهاند و در پروژههای آبیاری نیز نیاز به چنین تجهیزاتی وجود دارد.
۵- از موارد مهم دیگرء طراحی و ساخت تجهیزات الکترونیک قدرت است. در این زمینه انواع متنوعی از تجهیزات
طراحی و تولید شده است که برخی از این تجهیزات عبارتند از:
- انواع 5الاهای صنعتی. جهت تداوم عملکرد سامانه درصورت بروز مشکل در سامانه برقرسانی
- انواع دستگاههای کنترل دور موتور )۸ از توانهای بسیار کم (یک دوم اسب) تا توانهای بالا (حدود
اروشگ سه)
- انواع منابع تغذیه در شکلهای خطی و سویچینگ. جهت تغذیه سامانههای کنترل
- انواع شارژرهای صنعتی
- تجهیزات لازم جهت استفاده از سلولهای خورشیدی جهت تامین انرژی؛ این تجهیزات با قابلیت ]۱۷۳۳
دارند و بدین ترتیب. سامانههای کنترل این قابلیت را پیدا میکنند که از سلولهای خورشیدی جهت تامین
انرژی سامانههای تحت کنترل استفاده کنند.
پ.۵-۱- ارزیابی و جمعبندی تجربیات موجود
بیشتر شبکههای آبیاری بهرهبرداری شده در کشورء یا بر اساس طراحی آمریکایی (مدلهای 151314]) مانند شبکه
آبیاری دز و درودزن یا بر اساس طراحی فرانسوی (مدل 021۸8۲۵۲) مانند شبکه آبیاری سفیدرود طراحی شدهاند.
سازههای بهکار رفته در شبکههای آبیاری طبق مدل آمریکایی» بیشتر به شکل کشویی و قطاعی هستند و تعدادی از
آنهاء به خصوص در مواردی که سازهها بزرگ هستند. به الکتروموتور مجهز شدهاند. از طرف دیگرء شبکههای آبیاری
منطبق با مدل فرانسوی, دارای سازههای آببند صلب غیرقابل تنظیم مانند سرریزهای نوک مرغابی و سرریزهای طویل و
1] [1611331۵ ۷1۵۹16۲ -|[
2-۱
7 -3
8 ۳۵۱۲ ۳۵۷۵۲ ۱۷1۵1 -4
-------- صفحهٔ بعد --------
پیوست | - تجارب و سوابق سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری ۰ ۱۴۰۲/۰۵/۰۷ ۳۳۱
أمیل است که این نوع سازهها نیز بهصورت خودکار هیدرولیکی بهرهبرداری میشوند ولی قابلیت تنظیم در نقطه هدف
جدید و کنترل از راه دور را ندارند.
همانطور که پیشتر ذکر گردید. تعداد دیگری ازشبکههای آبیاری کشورء نظیر قزوین» دشت فیروزآباد و ... نیز دارای
سازههای خودکار هیدرولیکی نظیر آمیل و آویس هستند که به صورت خودکار تنظیم میشوند. این سازهها در اغلب
موارد با توجه به شرایط خاص بهرهبرداری از آنها که امکان دخالت انسان را ممکن میسازد. موجب بروز مشکلاتی در
شبکههای آبیاری که از آنها بهره میگیرند. شده است. این سازهها دارای وزنههایی برای تثبیت تراز آب و شرایط
هیدرولیکی در پاییندست و بالادست خود بوده که نیاز به واسنجی منظم دارند ولی معمولا انجام نمیگیرد. همچنین با
توجه به قابل دستکاری بودن آنهاء در اغلب موارد توسط زارعین جهت افزایش یا کاهش جریان خروجی از آن» دخل و
تصرف صورت میگیرد.
بررسی وضعیت کلی شبکههای آبیاری مدرن از دیدگاه سازههای تنظیم و تحویل آب نشان میدهد. که بیشتر
شبکههای کشور از دیدگاه سازههای هیدرولیکی قابل تنظیم. بسترهای لازم برای سامانههای تنظیم خودکار را دارا
هستند. طبق بررسیها تعدادی از شبکهها دارای آنرژی برق, بهویژه در کانال اصلی برای بازکردن و بستن سازههای
- در سطح شبکههای آبیاری روباز کشورء خودکارسازی در قالب مدلهای ریاضی کنترل و بهصورت نظری
کارشده است. در این خصوص مدلهای کنترلی متفاوتی ارائه شده است.
- مطالعات نشان میدهد تعدادی از شبکههای آبیاری (قلی) از تجهیزات خودکار هیدرولیکی (نظیر آمیلها و
آویسها و سرریزهای ثابت) استفاده مینمایند که قابلیت پایش و کنترل توسط سامانههای کنترل مرکزی با
اسکادا را ندارند.
- در تعداد قابل توجهی از شبکههای آبیاری در حال بهرهبرداری به خصوص در کانالهای اصلی از سازههای
قابل تنظیم (دستی یا مجهز به الکتروموتور) نظیر سازههای قطاعی و سازههای کشویی استفاده شده است. در
این شبکههاء امکان تجهیز شبکهها به ابزارها و سامانههای لازم (مدرنسازی) و در نتیجه بهرهگیری از سامانه
خودکار مبتنی بر ۳1۳/18717 وجود دارد.
- طرح تجهیز نقاط هدف به ابزارهای اندازهگیری جریان در شبکههای آبیاری کشور (در نقاط حساس و
ورودیها) در حال انجام بوده که در این طرح با توجه به بهرهگیری از فناوریهای مدرن آندازه گیری, انتقال
اطلاعات و نمایش آنها یکی از طرحهای مهم در شبکههای آبیاری کشور در شرایط کنونی است.
- بررسی نوع تجهیزات الکترونیکی بهکار گرفته شده در شبکههای آبیاری تحتفشار و تجهیزات اندازهگیری در
میگردد.
-------- صفحهٔ بعد --------
۳۳۲ ۷ راهنمای بهرهگیری از سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری و زهکشی
- بررسی روشهای خودکار استفاده شده در سطح مزرعه نشان میدهد. علیرغم این که خودکارسازی شبکههای
تحتفشار در سطح مزرعه از توسعه نسبتا بیشتری برخوردار بوده ولی با توجه به پتانسیل و وضعیت موجود
در شبکهها از لحاظ فرهنگی و اجتماعی از یک طرف و امکان تولید و پشتیبانی تجهیزات مرتبط با سامانههای
خودکار در کشور از طرف دیگر,ء هنوز مسیر طولانی برای تحقق کامل این امر وجود دارد.
- طبق بررسیهاء بیشتر ایستگاههای پمپاژ در سطوح مختلف به صورت خودکار طراحی میشوند. رایجترین
سطح خودکارسازی در بخش ایستگاه پمپاژ استفاده از ترازسنج" است که جز سامانههای خودکار موضعی تلقی
تلقی میگردد.
- خودکارسازی در کشور در هیچ شبکه آبیاری بهطور کامل و مرکزی انجام نشده است و بهکارگیری فناوریهای
پیشرفته در شبکهها بهصورت موردی و از سوی شرکتهای دولتی بوده است.
- اگر چه کشور از لحاظ تولید و تجهیزات مرتبط با خودکارسازی (بهخصوص تجهیزات اندازهگیری) در سطح
نسبتا خوبی قرار دارد و در بعضی از شبکهها این گونه تجهیزات بهکار گرفته میشوند. اما هنوز شرکتهایی که
بهطور تخصصی در این زمینه فعالیت کنند. نادر هستند و شاید برای ساخت. تولید و تامین برخی فناوریها
نیاز به انتقال آن از خارج از کشور باشد. بنابراین تشویق بخش صنعتی به تولید تجهیزات لازم در این بخش
ضروری به نظر میرسد.
تجربه اجرای پروژههای موجود و همچنین پروژههای شکست خورده نشان میدهد. اگرچه مشکلاتی مثل موارد ذکر
شده میتوانند پروژهها را به شکست بکشانند. ولی مشاهده شده است که در موارد زیادی پروژهها نه به علت مشکلات
ذکرشده بلکه به دلایل دیگری به انجام نرسیدهاند. برخی از عوامل این شکستها عبارتند از:
- اکثر پروژههای کنترلی و الکترونیکی» تعریف مشخصی ندارند و برای این پروژهها شرح خدمات مشخص و
مستدلی وجود ندارد. در بیشتر این پروژههاء برای تعریف پروژه از خود پیمانکاران کمک گرفته میشود و
برآوردهای انجامشده از این طریق. گاهی فاصله دوری از واقعیت دارد. دراینحالت یا پیمانکاران بعد از عقد
را با تجهیزات بیکیفیت به اجرا در میآورند.
- عدم نظارت؛ پروژههای الکترونیکی و کنترلی به دلایل فوق و عدم مشخصشدن محدودههای کار و مشخصات
احتمالی از جزییات پروژه» در عمل راه را برای بروز انواع اختلالات در اجرای پروژه هموار میسازد.
0 1۵۷6 -۱
-------- صفحهٔ بعد --------
پیوست ۱ -تجارب و سوابق سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری ۰ ۱۴۰۲/۰۵/۰۷ ۳۳۳
- عدم آرزیابی دقیق پیمانکاران در پروژهها؛ روش مشخصی برای ارزیابی توانایی پیمانکاران الکترونیکی و کنترلی
یکی از عوامل اصلی عقیمماندن پروژههای الکترونیکی و کنترلی است.
برای بهتمر رسیدن پروژه خودکارسازی, باید این موارد و موانع به دقت شناسایی شده و راهحلهایی ارائه شود که
پروژهها بر اساس شرح خدمات مشخص به افراد واجد شرایط واگذارشده و درطی اجرای پروژه» نظارت دقیقی از کیفیت
اجرا و تظبیق روند اجرا با روند پیشبینی شده بهعمل آید.
-------- صفحهٔ بعد --------
-------- صفحهٔ بعد --------
نیو سستبت ۲
فرم ارزیابی
-------- صفحهٔ بعد --------
-------- صفحهٔ بعد --------
پیوست ۲ - فرم ارزیابی ۳( ۳۳
«راهنمای بهرهگیری از سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری و زهکشی»
«بازبینه»
هدف اصلی راهنما: هدف این ضابطه ارائه روش شناخت و بهرهگیری از سامانههای خودکار مناسب شبکههای آبیاری کشور بوده و راهکارهای
عملی و مبتنی بر تجارب ملی و بینالمللی برای شبکههای مدرن و سنتی در حال بهرهبرداری و همچنین راهنمای عملی برای طراحان شبکههای
آبیاری در دست مطالعه را ارائه مینماید. این ضابطه با هدف تامین اطلاعات کاربردی مرتبط با تجهیزات کنترلی خودکار و سامانه نظارتی در
شبکههای آبیاری کشور برای کلیه ذینفعان اعم ازمهندسان مشاورء مدیران اجرایی شبکهها و شرکتهای بهرهبرداری تدوین شده است.
۲- در صورت آشنایی. میزان استفاده شما از استانداردها و ضوابط منتشر شده این طرح درارتباط با سامانه آبیاری
به جه مقدار است؟
زیاد [ ]| متوسط [ ] کم []
۳- میزان اثرگذاری استانداردها و ضوابط مرتبط با آبیاری و زهکشی را در بهبود و ارتقای امور مطالعاتی, اجرایی و
بهرهبرداری صنعت آب و آبفا چگونه ارزیابی میکنید؟
زیاد [ ] متوسط [ ] کم [ ]
۴- آیا با «سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری و زهکشی» آشنایی دارید؟
زیاد [ ] متوسط [ ] کم []
۵- در صورت آشنایی. نیاز سازمان یا فعالیت شما جهت استفاده از سامانههای خودکار شبکههای آبیاری و
زیاد [ ]| متوسط [ ] کم []
است؟
زیاد [ ] متوسط [ ] کم [ ]
۷- شفافیت و کاربردی بودن راهکارهای ارائه شده در این ضایطه را تا چه میزان عملی میدانید؟
زیاد [ ] متوسط [] کم [ ]
-------- صفحهٔ بعد --------
۳۳۸ ۷ راهنمای بهرهگیری از سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری و زهکشی
۸ میزان اثرگذاری ضوابط ارئه شده در «راهنمای بهرهگیری از سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری 9
زهکشی» در بهبود و ارتقای امور مطالعاتی. اجرایی و بهرهبرداری را چگونه ارزیابی میکنید؟
۱-۸- مطالعه و طراحی:
زیاد [ ] متوسط لا کم []
۲-۸- بهرهبرداری:
زیاد [ ] متوسط لا کم []
-٩ میزان شفافیت ارائه شده در عوامل و اجزای تاثیرگذار در بهرهبرداری از سامانه خودکار چقدر است؟
زیاد [ ] متوسط لا کم []
۰ میزان شفافیت در مبانی کنترلی و بهرهبرداری خودکار سامانه آبیاری چقدر است؟
زیاد [ ] متوسط لا کم []
۱- آیا مطالب سامانه کنترل نظارتی و جمعآوری اطلاعات (اسکادا) مفید بوده است؟
زیاد [ ] متوسط [] کم [ ]
۳- مهمترین نقاط قوت این راهنما کدام است؟
۴۳- لطفا پیشنهادات و نقطه نظرات خود را در خصوص عناوین ضوابط مورد نیاز و نوع آن (راهنماء دستورالعمل.
ار را یر ار در ار را ار کر در ار در رک در در در در رد در مدمه
-------- صفحهٔ بعد --------
پیوست ۲ - فرم ارزیابی ۳( ۳۳۹
پست سازمانی: ممممماپست الکترونیک: ما شماره تماس: ی
با ای 5
-------- صفحهٔ بعد --------
-------- صفحهٔ بعد --------
منابع و مراجع ۳۳۴
منابع و مراجع
6 لع20 1611۷۲۷ 1۲۳122110 ۳۵] ان ۸10۵110 آهم) ز دع0 ۸0۵ ۲ 0 ۲0۵۵ اک 1 -ا|
060 ۳۵106۲12۶6 0 اما 200 دل۵ ۱۷۵0 ح ایوگ 112۵1100 1۵۲ ۵0 ۸0 هی ایک
۰ ,۳۵۱۵۳۹۰ ۲01 ان ام زموگ ۸0100 131۰ 0۵۰
6 0 [۵ ۷/12 ۸50۳۴ ایوگ 1221100 ۵۶ نام ما۸ آخسی) ما 2 0 هه ۷۷۵۳۱۱۵ .
ظ -2
20۰ ,22-28 .00 با 0 67 ۷۵۱ 10۳۵8 1۳8 ,۱31 3۳۵۲
48 |۵۵ ,5071070 ۸ ما ۵00 بخع۸۵ بل با ما۳ ۳ با علاط با ب10 بلادادرظ ۳ب -3
1۰ ,۵1۵۵110 ان 8۳۵۳۵ 131610۲ ۳۵ انا 10 معاهاک لالحنا ۷۵۱۰1۰ ,اف ۵ 20101۵1100
6 0۲ ]160216 معاداک لازنا .2 ۷۵۱۰ ,۷۵1.2 ,1۵۵ 0اه ما۸ کمصعامیچک لقمه) ملد اه ۵۳اط۳ ب0 4
5۰ ,1601۵1۵1100 ان 8۵۳۵۵۵ ,11۳10
:]6 0000 1۳۳822100 عاهم ما۸ بک۵ 8۵ 1 200 بصححلها ۲۰ بطم با انس ۰ ما۸ ۵۲ +5
5۱6 .00 ,2012 101۳۷ ,۷1۵1۵ ۳100 ,بک0 1010۵ 00 ادا 2012 همه معم 0 م۸
2012
2021۰ .00 3 0 2 ۷۵۱۰ 1000 18 000171100 ا0 دا نع 1 مسطظ ۲۱۰ -6
7 1۳01۳۵ دز ۷۷/۵۲ :0001721100 ۵ ۵0۳۹11100 ۳۵۳۵ اناد اعد 1۳۳8۵100 ۲۵۵ ماسظ ۵ )6 7
0۰ ,247-254 .00 +3 0 62 ۷۵۱۰ 10۵10 1۳۳۵۰ م00
1 1۳۳۱8221100 1۵۲ دعاع 100010 مادام امد هخ شک معط مدومدملمش یک یک ۵00 اس اب-8
۱-6۰ .00 ,2005 +۲016 ۷1۵۵02001 ۷۷۵۱۵۵ 115010 ۸ ۱1۵۵0۳17۵101
001۳۳۲۵ 115۳0110 1۵ ,21100 0ا۸ همه 0عدد ۵8 ]۳ رز م۸۵۵۷ ۳۵۵۰ م۸ ۵00 اسظ ۵ب -9
۰ ,801006 ۷/۵۵۲ 200 ۷120۳1 ۷۷۵۱۵۲ ع ادن ۳۵۳۵۳۵۵۵۵ ابوک 1۳۳2۵1100 عم ما5
۰ .1۳۳16 ,111001100 ذهذا0 200 ۲۳۵۳۵0۹۵0 - دای 00 اغع ۳۳ که مدا ادا .۳.0 -۱0
5۰ ,2097-327 .00 ,4 .0۵ ,9 ۷۵۱۰ بباذلوا5
062۵5 ۱18211010 ۵۲ |۵۵ ما۷۵ .0 .۳ -1 |
27۱-۰ .00 ,2007 ,۵006۹ ۷۷۵۱۵۳ 1۵۳ ک ۲1۵0۵۵۵ ان ما۵۵ موس ۲
0 1۳۳۱8201100 13010 ۳۳۵۲ 1 بخ مدرد 1۳8221100 ان ۵10 200 آو عممومامومین لمطامان" مش یک -۱2
۰ ,(11۳1)
۰ ۲161۷/0۵6 1۲۳1821100 ۳۱۵۵۵ ان و1 2۵00 ۵۵۵۵۵ا۳ 1۵۳ جعدناعل) بصمنحن 0 ماد ۷۷ امس -۱3
۵60۸ 2 ]۵0(۳۹/۳۲۷۲] ۳۷۳ ۲۷۳۳ ,۳۹۵۲۹۲۳۹ ۷۷۸۵۲۳ 0۳ ۱1۵۹11۷ :1۳۲۹۲ ۱1۳۷۷ .۱24
۰ 201 ,10111۸ 0۳ ]00۷/۳۲۹۲۲۸۲۲ ,[۷۳۲۷۸۲10] ۹۳
0 0۲ 1۵۵0۲17۵1100 1۳6 ان 1011۵110085 با 100 بش ۵0 ,۱۷1۵0۴ بط 0۵ ما ۳ -۱4
سا بعاع۲نه 1۳۵ 26وی ۳۷6 حش) دمک ۱۵ 00۷1۳۵۳۵۵۲ ۳۵۵ 200 ع اعد ۷۷ 1۵ مخ تایه
241-۰ .00 .2012 ,۳۳۵۵۰ تلد ,1100۵۹ ۹۰ ۰ ۵00 51۵۵۵
۷1۵ آ0 006۵1100 ۰۹/000 ۷/1۵0 ۰ بل 200 ,ال۱ز۷۵ ۷۰ منصشق ۲ ۷۰ ۵۳۵۵۵۷ 5 ۵۰۲۰ .5 -۱5
۷۵۰ ۳۵۵۰ 10۳۵1۵ ۲۲۳۵۰ ۳۳۹۳۷۰ ۳۵۵۹۵۵ ۵0 0۵ لتعحدطظط شک ۷۷۵۳ 1۳۵ عمساایک دلحم)
۰( ,| [-[ .00 .0401600[1ظ
1600 ۳۳۵۰ مک بامم۸ لفط باهمه) 1۳2۵10 هه اه آ ماد علعنا۸ عم منامطفاشدک ۴ ۵۰ -۱6
۰ [20 ,3916-3924 .00 15 0۰ :5 ۷۵1۰
۰ م0270 - 17101۷0۳۵1۷ 1٩10۵06 106 دوگ 1۳۳12۵1100 هنهک ۸۵۵ :۲۸ ۱7۲
1611۷ ۷۵63 .1۳۳8 0۵0۰ اوه آهمی م1۱۳۳ معا امه مادم نع ان خر نهک زنط ۰ -۵ا
۰ ,۱23-126 .00
0۱ 131۵110۵ :15۸] بل 3۳۲0 1و۸ 0۵۵ م۸ آماوم) جنگ دننک روط بش۸ 5 -۱9
4۰ ,۸۲۵۲۳۵110۲ آ0
-------- صفحهٔ بعد --------
۳۴۳۲ ۷ راهنمای بهرهگیری از سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری و زهکشی
10 برازددع0ع۲ 010060 060 مش ۱۵11006 دوک خ شک مسطظ ب) ۵00 ۳۱۵۲ با -20
۰ 1۳۵1286 200 1۳۳1221100 ۵۵ 01۳۵ [۵ 11۳۵110
7 ,دااد10 1۳12۵00 ۵۶ (۳ش۸کل) ۳۲۵۵۵۵ نادند م۸ ۴۵۵۱۵ 11۳۸۳ 1۳۵ ماسظ 6 200 دعاباک .
5 -ا2
۰ ,6 |[ 511-5 .00 ,600۷ .۱۵0۵۵8 اد
40 ۳۵۵۵ .1005 200 ۳۳۵۱۵۵0 ع0 ۵ ع0ظ وه (۸۵۲ل) ۳۳۵۵۵۵ لددند م۸ م۴۵ ماسظ 6 -22
0۰ ,۳۵۲1۹۲۵ 200 0۵ ,1۵100۹ 10000] ۳۵ ان 0۳220172100 ع۳ا م۸
0 106 10 ,60۵6 001 [[1-۳۵ظ ۷۵ حعا شاک ملع لحم ۰۹۵۵۵22 مفدا۳۵ .0 بکا -23
۰ ,5۳0۷۷۰ 1۳1221100 11۵110۵ ۸۵۵
,۳۸ .103106۵ 006۳۵100 20۵ مدرگ 1۳122000 ۵ ۷0۵۵017۵000 ما۵۵ .10 مه هام۸ ۳۰ -24
2008
۹۳ ۷۵۵00616 1۳12۵000 ۱0۵02082 بزقطه ۷۷ با 200 ,۳۵0۵ 1 |۲۹۵۵ ب10 -25
۰ ,۳۸00 :10۵ ۸0۳۵۵0۰
۸0۳106 1۳122160 رز ۱۷0۵0017۵100 ۰۳10010210۵ ,۵۹ ۷۵۵-۹۵11۵ با با -26
۰
۰ ,2005 20۷۵6 200 1۵226161 کال ۷۷۵6۳ ز 1 مذعاما ام عصام 1060 جوز زانط هدنگ
537-۰
27- ۲۰ ۳۵۳۳۵۵۰, ۰۰۹/0۵6۲۵ 1۳۳1221100 ۸161۳0۵۳۹ 0۲ 0
۷۷۵۳۵۳۵۳ ۸200۵, ۰
0۵ لع37 1۵ ,(ک۱16) 1۷ معک ۱10۵ 200 ,۳۵۵۵ ۷۷۵0 1۵۳ ماگ 1۳۳2۵1100 ۰۹۹/۵۵۵2۵۵ -28
0۰ ,2019 ,۳۵۳۵۵۰ 1۳12۵1100
۵۲ ۵۵6 ,8۵۳۷۵۵ با 200 بکعابوا5 ۷/۰ .5 ,۵۵ رها .5 -29
۰ ,02۵5 دع ۵0 معا ۷۷ 0ص ۳۵۷1۳۵۵۵۵ ۷۷۵۳۵ 1۵ مااد 1 1۳12۵1100 ۲۱۷۵۲
0 16 آ0 ۷006۳1721100 راک عده) , هک .ل 20 ,ناما ۵۰ سظ ب) مذعاباک .5 -30
۹۰
۰ 1611۷60۷ ۷۷۵6۳ 1۳۳122000 ۵۲ ۷0۵۵0۳17۵00 ۵۳۵ م۷۷۵0 لکلا همادا 1۳12۵00
۰ .0 ,1999
۰ ,اع 115 1۳۳12210 بحقس 3 مساو عط) جوز 006۸110 12۵0 -ا3
0 ۱110016 06 آ0 50 عح) :30061721100 دوگ 1۳۱2۵1100 زا۴۱۵2 یک 200 ,0۵0 بگا ,عا م0 10 -32
۰ ,169-176 .00 ,ازم۸ 0۰ ۳۵۵ 10۵0 1۳2۰ لاله ۷۷ 0۲006
0 ۸ :0۲ع[۳۲۵ ۳:10 ۳۵۷1۵1100 1۵6 جممعلد ۰۹/۵ ۹ انآ0 ۳1 سا .ل[ ۵0۵0 ]۲۸ج .0 ۸ -33
۰ ,1-16 .00 ,۳۳۵۷۵۵۵۰ همه بل 506 ,0061۵110 هم ما اد و م۸0
41 اوه ,و1۵۳6 رز ۸۲۳۵0۵ آقصع) ۷/۸3 مدرگ نامع اه دمنام ۹/00 با0 0.۳۰ 340
۰ ,69-79 .00 2 30۰ :6 ۷۵1۰ ع106 نحعا ]1
بعم(۳۳۵ |۵۵ 1۳122000 ۷10۳1۵ 01۵ :1۵00۷۳۹ ۷۷۵6۶ ان و۸ لاد ۷۷ .ک له ما۸ یک -35
2012
63- 5. 00۱۵۷۷ ۸م ونا ما ۷۷ اعم که اهعح کا ممه اد دن ادا وان طرح 4-1, ۰
۰ ۳۳۵۷۵۵۵ عل [0۵) * 0۲ ۵۵2001 ۳۵ ۵ 60 دح ۳۵۳/۵۳۵۵۵۵ ۱۵۱6 .ظ مهد ما۲ بل -37
۰ 2603-284 .00 ,17 ۷۵۱۰ ماذلوگ 10۳۵10 1۳۳۵۰ ,۳۵۵۵۰
۸5 |۵۵۳۵ آ20۵) 10۳۵۹۳۵ ۲11۹۱۵۳۵ او عع ۰۳۵۱۵۳۵0 محمعصعا0 .ل بخ امه صناطد ۷۷ 1۰ .
ظ -38
,365-375 .00 ,6 0 ,128 ۷۵۰ ع۳۵ 0۵0 1۵۰ بل با همه اج ۸50۳ 0۵
۰۵-6 بقادا 82 ۳۰ 200 ,۵60 ۷۷/۵20 7۰ ۵۰ کل م5۵00 بل کل ,ک 016060 .ل م۸ ,061000 ۷۵۵ .[ .۳ -39
06 م20 1۳۳12۵1100 1610 ۷1۵1002-5101 ۵۵ 0 ۳۳۵۷۵ ۱0۵۵1 کم جروناهام اما
۰ 747-756 .۱100 2۵۰ ,136 |۷۵ ,۳۵۵ 0۳۵10 1۵6۰ بل تلهم ۷۷۵ کاس(
۰ م27۵2( ۸۱0۳۵1100 ۲0۵ ۵۳۵5۵۵۲ +0100 .ل[ بش۸ -4(0
7۳ 06عا[۵ ۷۷ ۳6 ۵۲ ۷0۵017221100 نروا5 عحه) مها یک 200 بط بت بط مفعا اک ۷۷۰ .
5 -[4
۰ 201 ,17۵1286 200 1122100 ۵ ۲016 11۵0۵ 108 1۵ ماد 1۳12۵110
-------- صفحهٔ بعد --------
منابع و مراجع ی ۳۴۳
0 ۵ 100۵ 6یا لها ادعطع) داز معا ۳۵0 دنشک قلندک مداهمعمدک بش۸ 2006 ند 0 42۲
- 6 12-1- ۷2۳-3 0 0/10/۹۵1۵ / ۵00۵10۵۰1 ۳۲۵۹://۷۷۷ عاطهاند ۸ (ع0010] 2017
۰[ 1۳۵11-569
6 ل[هع۲ ۷افهع 1۵۳۲ ۵011۳۵۲۵ عاک ۵طا ام ععداماوز خ شک مسشعاهش)
ب) مد ۱/۵306 0 ۳ -43
40 له 5۲6۸1۸ ۵۵ 01۳6 ومع زز ,بح ط از معاه مدای 0عع 020 اه 1۵0 م20
۰ .0 ,2007 17۵1100 ۹/006 نادرگ 1122000 ۱۵۳ حعزع 1000"
ما1 1۵6 200 ع اک ما۱۵ ۳-0۰ 200 ,۴۳۵۵۵ .0 با مه بزبا800[20 ۲۰ 44۲
۰ ,778-787 .00 ,134 |۷۵ .۳۵۵ 10۳۵0 1۳۵2۰ بل م۲ 1۳122۵000 20 1۵۲۳
۵00 ۵ا- 702006 لمح اد- ۷۵ عطا جز ام ۵2 1۳۳2۵000 هه ۰۷۷/۵۳ مسح ۲۷۵ .۲ -45
40 ۵۵8616۲ ۳۹۵۳۵۹ ۳۵16۲ ۵۵ ۳۵۳۵۵ 11۵0۵ 1۳۵۵۰۰1۵ ام عزام۵م ۲ عقاها حصزحهظ ۸۱۷۵۲
22-4 .00 ,2006 ,10۵06717۵110 1۳۳1221010
۰ ,اعد 8۵ ۹[16(1 01-11۷6 م1102 1۵۵۰ 10 ۵۵2601 60اد ۷۷ مز۵9 0 .۸ -46
۰ ,اعع[(۳۲۵ |1۵ 1۳1221100 ۷1۵۳1۵ 0۳۳۵ 1۵۲ ۳۳۵۵۵ کع دا هک 0عد ۹۷ 10۵6۰ 0 -47
0 ۲ ,17۵11010 ۹/1006 1۵1101 1۳۳122000 خاک ماک ۷۷/۵۲ ویک عحم ۳۳۵۵۰ کل 200 ماسظ با۳۵۵۹ کل -48
۰ ۵.۱1۵۷ ,2017 بد۵عع 0 معساودمگ معا ۷۷ 0ص ۳۵۷۱۳۵۵۵۵۱ ۷/۵۱۵
]1ع5] ۸ 1۵ ,20۵ ۱۵1 0۵۷11۷ 6012۵ ۳۵ 0 ۳۳۵۵1 ۷00017۵1100 ۵طا ۵۵۵۵۵ ۶عا۱۵ ۷۷۰ -4(0
323-۰ .00 ,2005 ۲016 ۷1۵2261 ۱۵۳ ۷۷
0 ۳16106 1۳1221100 8260 م۲ آه و۲0۹0 ۵۵ وک عحن ۸ ,رو 0۳۵ ۴ 200 بجمط یک -50
0 ۷/۵۲۱ 370 1۵ با۳1|۵ +2ا50 ۷۷:۲۵ 112۵160 مدرک 10۳0۳ معحدظ ۳۱0۵ معمسدد ۳ ۵
۰[ .00 ,560161706 0۰ ,2019 ۳۵۳۵۰
8 1۵۳ عخوع ۸ بولگ ب) 200 م0۵00 .۸ ,۷۳۵۶ یک ما۵0 1 .۳ ,۹۳۵۵ یک بط۵ 5 1 -51
۰ ,130۵ 6۲2۵1 1۵ نارگ 1۳۳12۵000 ۲10۵0۵ ۵ط) 1 1110 جعاد ۷۷
7 50366 |۵۵ ۳۳۵۶0 ملظ .۳ .ظ 200 مخصطاماک .۸ 1 معط ۷۷۰ ۵۵۶ م2 ماب .]۷۷۰۳ -52
۰ 216-226 .00 2 30 ,68 ۷۵۱۰ 10۳۵0 1۳۳۵۰ مذاهمه) 2-۵006 م1 او دا۳۵۵ مادم
20۵1 ۸۲۱۵۳۵۲۵۵ 5۸۲0/۸0 ۵۲ 1۵08 ۳۵1۵ بهاد۵ظ ۳ ۵00 ,0 اک بل بطا بصع عا0 بل م۸ -53
199-۰ .00 ,2005 20۷۵66 200 ۵۵2061 ادن ۷۷۵۱67 1۵ دوگ 00۵
6۵ اه :1۳۳18221100 1 50۷106 ۷۷۵1۵۲ ۳۵ 10۲۵۷۵۵ +۷1۵ .۸ 200 بو معا ددع0۵ بت ۳۵۳۵۵۵62 ک 54
40 1۳۳12211010 0۵ ۲0166 ۵ 101۵0 200 10 3/0017 12۵100 ۵ کعللنن5 عحم) ا0
71-6۰ .00 ,2003 1۵286
-1191۳101 1۳18221100 ۵11101۵ ۵ ا 0 دز 00617۵1100 هم مها .گا 200 ,لماک گا ماسظ 6 -55
۰ ,2005 ,006۳17۵1100 10101 11221100 ۱۵۶ حعنووامطع 1 مادام مد خ۸ ش5۲۳۸ 1۵ و5 عحه)
235-۰
[ 11۳۵10۵ 10 بعدل] 10 را 0۳ حصطامع[۸ ام همم ,مهو بل 200 عمط بت با -56
۰ ,۳۵1۳66118 دعاودگا ۷۷۵۱۵7 ۵۵ 001۵
۰ 0۲۴ 00۲ع3 ۳۵۵۱ [0 0 همم 20000ع1 ۵259 نمعزم۳ امد ملم] موس ۳۵۶۶ -57
۷۵۵۰ 116 ,۹/۵1۰1
۰ آ0۲ 00۲ ۳۵۵۱ ]0 همم 20000ع1 ۵259 نمعرم۳ امد ملم]آ موس ۲۳۵۶۶ -56
106 ,۹/۵[.2
4۹- ف. کریمی, م. منعم» و س. هاشمی شاهدانی, «دستهبندی شبکههای آبیاری کشور براساس مسایل سازههای تنظیم
۱۳۹۷ ۱۳۰۳-۹۲
-------- صفحهٔ بعد --------
۳۴۳۴ ۷ راهنمای بهرهگیری از سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری و زهکشی
*۶۰- س. موسویحسنی, م. منعمء و م. واعظ تهرانی» «بررسی تاثیر خودکارسازی شبکهی آبیاری قزوین بر بهبود
بهرهبرداری با رویکرد دینامیک سیستمها»» نشریه آبیاری و زهکشی ایران. جلد ۰۱۱ شماره ۰۱.ص ۰۹۲-۸۰ ۰.۱۳۹۶
۱- س. برخورداری. س. هاشمی شاهدانی و ا. باقرزاده خلخالی «ارزیابی بهبود راندمان انتقال و توزیع آب کشاورزی در
کانالهای اصلی آبیاری با بهرهگیری از راهکارهای پوششدار کردن و اتوماسیون». در پنجمین همایش ملی
مدیریت شبکههای آبیاری و زهکشی و سومین کنگره ملی آبیاری و زهکشی ایران. ۰.۱۳۹۶
۷۲- ف. عباسی, ف. سهراب. و ن. عباسی. «ارزیابی وضعیت راندمان آب آبیاری در ایران» تحقیقات مهندسی سازههای
آبیاری و زهکشی, جلد ۰۱۷ شماره ۶۷ ص ۰۱۲۸-۱۱۳ ۱۳۹۵
۳*- م. حسینیجلفان و س. هاشمی شاهدانی. «ارزیابی عملکرد خودکارسازی بهرهبرداری کانالهای آبیاری از دیدگاه
ایران. ۰۱۳۹۶
۴ ترجمه: م. منعم. تغییر رویکرد آبیاری از ساخت و ساز به نوسازی: عوامل موفقیت چیست؟ سی. ام. برت. کمیته
ملی آبیاری و زهکشی. ۲۰۱۱
۵- ا. یوسفگمرکچی و ع. پرورشریزی» «مروری بر روشهای بهرهبرداری خودکار در سامانههای آبیاری تحتفشار»».
نشریه مدیریت آب در کشاورزی, جلد ۰۴ شماره ۰۱.ص ۰۲۰-۹ ۰.۱۳۹۶
۶- ا. یوسفگمرکچی و س. حقایقیمقدم. «نگرشی بر قابلیت سیستم تله متری و اسکادا در سامانههای آبیاری
تحتفشار »» تحقیقات مهندسی سازههای آبیاری و زهکشی, جلد ۰۲۱ شماره ۸۱ ص ۰۱۵۷-۱۳۹ ۰۱۳۹۹
۷- ترجمه: ا. امیری تکلدانی, و ا. صمدی, نوسازی مدیریت آبیاری- نگرش ماسکاته. نشریه آبیاری و زهکشی فائو ۶۳.
کمیته ملی آبیاری و زهکشی ایران. ۲۰۰۷.
۸- ترجمه: سح. طباطبایی, پ. کاظمیمرشت. ع. سلامت. م. یوسفی, ا. ابدی, ی. برقی, ح. ابراهیمیان. س. نیکقلب,
سامانههای آبیاری: طراحی, برنامهریزی و ساخت. نویسنده: ا. لیلاک. کمیته ملی آبیاری و زهکشی ایران, ۱۳۹۴.
۹- معاونت طرح و توسعه, «وضعیت طرحهای توسعه منابع آب و شبکههای آبیاری و زهکشی». ۰۱۳۹۴
۰- ک. شاهوردی و م. منعم. «توسعه مدل ریاضی الگوریتم یادگیری تقویتی برای خودکارسازی دریچه آب بند کشویی
کانالهای آبیاری»» در چهارمین همایش ملی مدیریت شبکههای آبیاری و زهکشی. ۰۱۳۹۲
۱- ح. تشیعی و م. محمدی, راهنمای جامع بهرهبرداری از تاسیسات آب و فاضلاب: راهکارهای استقرار سامانه اسکادا
در تاسیسات آب و فاضلاب (جلد ۷). مکث نظرء ۰۱۳۹۵
۲ ح. تشیعی وع. مبینیبیدگلی. راهنمای جامع بهرهبرداری از تاسیسات آب و فاضلاب: راهنمای نگهداری و تعمیرات
تاسیسات آب و بهسازی چاههای آب شرب (جلد ۲). مکث نظرء ۰.۱۳۹۵
۳- ز. حسینزاده ز. موسوی, و م. منعمء «مدل دینامیک حاکم بر به کارگیری خودکارسازی در شبکههای آبیاری»» در
-------- صفحهٔ بعد --------
منابع و مراجع ۳( ۳۴۵
۴- م. منعم. س. هاشمی شاهدانی, و ه. اسلامبول چیزاده» «نقش مدیریت بهرهبرداری مخازن درون مسیری دربهبود
۳۹۶
کاربری (ضابطه شماره ۱۷ وزارت نیری معاونت نظارت راهبردی» ۳۹۳
۶ گروه کار توسعه و مدیریت سامانههای آبیاری؛ «جمعبندی و تحلیل پرسشنامههای مسایل 0 مشکلات سازههای
کنترل و توزیع آب سامانههای آبیاری»» شماره انتشار:۰۱۶۱ ۰.۱۳۹۲
۷- س. هاشمیشاهدانی, ع. فیروزفر». س. صادقی, و ا. ادیب مجد. «بررسی عملکرد سامانه کنترل خودکار غیرمتمرکز
در بهرهبرداری کانال اصلی آبیاری تحت نوسانهای جریان ورودی»» تحقیقات مهندسی سازههای آبیاری و زهکشی.
۸- م. سیدجواد و م. مشعل. ارزیابی شاخصهای حساسیت هیدرولیکی سازههای نیرپیک (مورد مطالعاتی شبکهی
آبیاری و زهکشی دشت ورامین)»» مدیریت آب و آبیاری, جلد ۲ شماره ۰۷ ص ۰۲۴۲-۲۲۹ ۰.۱۳۹۳
۹- ه. قناتیان, ق. زارعی, و ع. گرجی, «اتوماسیون سامانههای آبیاری تحتفشار»» در اولین کارگاه فنی خودکارسازی
سامانههای آبیاری تحتفشار. ۳۸۶
۰- م. ربیعیزاده. «خودکارسازی و سهولت در بهرهبرداری سامانههای آبیاری تحتفشار». در اولین کارگاه فنی
خودکارسازی سامانههای آبیاری تحتفشار, ۰.۱۳۸۶
۷۱-ع. پرهیزگارء م. سلاخپور» و ان. مستوفیزاده» «کاربرد سیستم کنترل اتوماتیک یکپارچه در طرح شبکه آبیاری
تحتفشار (مطالعه موردی شبکه آبیاری تحتفشار سور مقداد در استان خوزستان)» در اولین کارگاه فنی
خودکارسازی سامانههای آبیاری تحتفشار, ۰.۱۳۸۶
۲- ب. محمودی و ج. فرهودی, «تخمین بده عبوری از دریجه آویخته در کانالهای مستطیلی تحت جریان آزاد و
مستغرق بر پایه کاربرد معادلات انرژی 9 مومنتم». تحقیقات مهندسی سازههای آبیاری 9 زهکشی. جلد ۱۹ شماره
۰ ص 0۵۸-۳ ۱۳۹۷
-------- صفحهٔ بعد --------
-------- صفحهٔ بعد --------
خواننده گرامی
امور نظام فنی» اجرایی مشاوران و پیمانکاران سازمان برنامه و بودجه کشورء با گذشت بیش از چهل سال
فعالیت تحقیقاتی و مطالعاتی خود.ء افزون بر هشتصد عنوان نشریه تخصصی - فنی, در قالب آییننامه. ضابطهء
معیاره دستورالعمل, مشخصات فنی عمومی و مقاله, بهصورت تالیف و ترجمه. تهیه و ابلاغ کرده است. ضابطه
حاضر در راستای موارد یاد شده تهیه شده» تا در راه نیل به توسعه و گسترش علوم در کشور و بهبود فعالیتهای
عمرانی به کار برده شود. فهرست نشریات منتشر شده در سالهای اخیر در سایت اینترنتی 116721111211711.
1۳
-------- صفحهٔ بعد --------
-------- صفحهٔ بعد --------
۱1۵۳۷۵۲۵ ۷ ۵۹۵۱ ۳۳۰۰ ۱۳۳1۵2۵110 200 6 1۲۵ ۷۷/۵1۳ 0
۳ ۱۷10282016۲3
2( آع 00 200 ۳120) :0۳1۱۵۵ ۹۱۵۵۳۱۲۵۶
1 ۸112۲5 ۳۵1۱۷۵ 200 10۳0۵ آن 1۳ 10۲0۱ ۸11۳67۵
۵ ۳۷۵۲۱۷۵۶ 200 11۵ با عساان امیش ۵ ۷۷۵۵۳ ان ۲۷۵۵ ۸۵11۵۲۵17۵۵11 ۲۳۹۲7۵۵
13۳
50۷۵۵ ۷۵100011 7۷1 ۲۳۲۰ 11۵ 20 ۳01۱۷۴ ۸1125 1
-------- صفحهٔ بعد --------
6 م301۳ 1۳۵206 200 1۳۳122110 دز 5165 ۱۳۳۵10 ۸ ا۵ ۲1۵2۵00
871 ۰۵|
0۰ ۳۵10۵ ۲۵۹۶1۳8 ۳۵۳۵۵۵۵ :0 ۲۳۳۵۲۱۷۵۶
7 ۸۳۲۳۵۵ :6 آ0م[۲۳۳۵
:)2 ۵۱۳1۷۱۵۳۶ یک ۸10۳۹
8 ۳10010106 1 ۱۹0 ۳۵۹۲۵1۵ ۸1
8 160107۵1100 200 1۳18201100 ۱۵ 8.5 7[ ۸1۳۵۵
8 200 50006 |1۵1۵ ۵ ۲۳۳۰۰ 1[ ۲۹۵۱۱۲
8 160107۵1100 200 1۳18201100 ۱۵ 8.5 ۵۳۵,۵1۵ 0 7۵ میک
0 2 ۳۳1۹1۵ راب۸ 1۵ ۱۹۲ 40 1005106
۳8[ 1۵ ۱.۹۵۰ 1 702ع]
40 1۳۳18۵1101 ۱۵ ۳۳۰1.۰ 6 ۳۵۱۶۱
٩۱0۵۳۷1۹0۲۷ 6۰:
8 ۵0068 ۷۷۵۱۵۲ ۳۳۰۵۰ وا مغ وان رها
7- ۳۵11 ۸010|06 ۱۹50 ۳۵۱۵۲۳ 17۵ ۲1۵۳۵
خ هرن
۷( 0۲ ۱۷1۵ ۳۳۵۱06 کعم ماگ 1۳۳12200بگ۹ ۱ ۱/1۳۵۱ ۳۵۹۱۵۳
۷1002۳8 13701۵1 8 3۵0۵ ۷۷/۵۵۲ ۳۳۰۵۰ 0 0۷۵0[ ۱10۵11۵۱۵۵
:)2 0۳2۵12806 200 1۳۳10200
۸۵2۲۱6 ۵۲ ۱۷1۵۵۶ ۳۵21108 دراگ 1۳1۱۵2۵100 چگ [۸0۵[|۵۹۵ 21۵[
10
3 2 1۳1221100 8.50 [۸۲ 51۷۵۷۵5
۳
0 20 1۳1۵22110 1۵ بکظ 71[ ۸1۳۵۵
۳
1 20۵0 ۲۱۵۵ 6 ل 2 1۳۳۱8۵110 ۱.۹۵۰ [162۷20 ۷۵۳10001 5060
0 ۳
8 5106 12۵100 ۳۳۵ 310021 [ ۵7۵ 30۵0۵ میک
6 ل 2 1۳۳18۵1101 ,۸1.۹5۵ ( 510 ۳۳۵7۲۳ ۱1۵۵۲۳۱۳۳۵۵
[(۷) ,.۸/.50 ۵0۵6 ۳۳۵۱۵۲۱۵
۳۵
8 01 ۱۷1۵۵۷ ۳۵1008 کع ماگ 1۳۳8۵05 بک۹ ۱ 16۳۵۱ ۳۵۹۱۵
0 ]۸۵6۲10۵11۳۵ ۲۳۳۰۰ 10۳۹۲ ۸۲۳۵۵
۳
17 ۷1002۳6۵ 127۳1۵1 8 ۹۵۳۵ ۷۷/۵۱۵۲ ۲۳۳۰۵۰ 0 2۷2[ ۱10۵۱۵۳۱۵۵
۷( آ0 ۱۷۱۹۱۳۷ ۳۵10۵ ماگ 1۳۳۱2۵0 ۲۳۳۰۵۰ [1( ۸۲۵۹
-------- صفحهٔ بعد --------
-------- صفحهٔ بعد --------
:ی
7 ۵۵۷6 1۵ 0011۵ 3۵ ۵۷۵ مارد اه 1۵ 00111000 هه کار 301 1۳12۵1100 ۵۲ ۸۱۵۳۵110۵
40 0۳00 1۳۵۵6 10۹5 200 13۵۵21 1۲۳۱۵2۵110 ۵۲۵۲ ۳۵۷۵ ۵0 1۵۳۳۵ م۹ 11۳۱۷ 1۳۵۷۵ ۵00
66۲۰ 1001ع۷عل 1۵ خعسوس 0 آزمن ۵00 ۷۵1۲ ان وم نالا عطا عح 1 200 1۵۵ ۳۵ ۵۵ 0۳۵۵۱
0 ال اه ۵ :01۲و کعکس0 عخع ما 0۷0۳ نام 0 له سود ۳۵۳۳۹۵۵۳ عامداند 3 نم اعضا
0۲۵۵ 200 ۵0۵110۳ 1۳۵۵۲ 1۴ .۷۷۵10 آ0 الم عم فلز مین ۵ ۱۵0 ان انس عم ماعزو موی"
40 ۵00 ۱۵۵۵ ۷۵67 لغاش ۵۷6 کا 00 ۱۳۳221100 ۵ 0۷10 ۵ ۷۷۵0 له مولاسط 0
7۲ 1 61/0۵ 1۳1821100 1۳۵ 1۵ 11060 60601 ۵00 عم ماد 1۳6 ماه ۳۵ ۱۵ 0۳۵۵۷۱
1 ع۵۵ 1۳۵ 0010۳۵۰ 200 با 20 ۱۱۵۵ ۵۷۵ ۷۳ ای اهاط ۵۳ آ۵ا ۵ ص۳۵ 2۳6 ما0
0011000 0۹11 200 00۵006 1۳۳1۵2۵1100 ۳۵ آم ام ما ع ا۹ ۱۳۵ 0۳02۳۵۵6 هه 210۵1۵0
۰ ۷۷۵16۴ آ0 ۷۵۵1 200 ع٩ ۱۵1110001 1۳36 0۳۷۵۹ رامع ها
۱1221100 ان باعل عط) ۵00 ۵2601 ال عط) ۵ عمط هام لا 1۵۶۳ 600 16
ازد رام ۲۳6 ,00010 آن۵ رانا عطا ده کلمطاع ممنامهمانه ان این عطا 200 ,۵۵۵ ع۵۳ 00
6 خعدد 0 ,۵۵ معطان عطا ۵0۵ 006۳۵1100 ۵ ۳۵۵۹ او امد عطا امد ۳۵۳۵ ان 1111۳۵۹1۳۳۵
40 00۳۵110۳۹ ۳۵ کعح مه بع لسع کلط 1 محعصااعل عم 00اه ماه کنط آم 0۳602۵100 ۵ 1۵۳۵۴
1 +ع006) بک 1610 86 001 ۵00 ۱۳۵6۵1100 عط) رز معام ام ۵ من اهط) ناه ما0 ان کا 1001۳
40 ,ب5ا0ع00 بخا2۹ 1۵۵۳۵17۵1100 ۳۴ آ0۵ ععغ11مم کعل 00 اا ( 0-1۵ آ0 ۵010۵1100 1۱006
۰ م۲۷۵۵ ۲۷۵۲۴ فده #۸ نآش5)۸ باعل 131۹1۳6 200۵1100 0۵۵ کاص ها 0
006۳۵110 200 10106121100 عط)ا 200 ۷۵11۵110 010۳۵006 ماد ,ک00 1 ۵20101۵1100
6 1 000۳105 آه 0۳20 200 ۷۷۵۱1-0۷۷ ۳۵ ان عص0د دهم محله ملاع دط ]1 محصعادیوی ۵10 ۵010
۰ 16 270۷0 610۹ 1۳۳۱821100 ۵ 2010121100
-------- صفحهٔ بعد --------
-------- صفحهٔ بعد --------
0 ۳۳۵۵۵۱۲ 1512۳16
53 )5000 فحد ۲۵۶۵
0 لآ 1۲۵7۱۹0
40 1۳۳1۶211010 10 ۹۲۷۹101۹
1۳۹1۱2۶60
ی
1 م6 (ه0:)
1291۳:۵100: 07-29-03
(8 ]0۲ ۱111۹1۲۷ 6 لک [1۵ 10 ۳۳۵۵۵۵۰ آ0 1-0
5 006۳۵100 گ [10۵ 160 ان با۵عظ 6 لک 1600۵ 01 ۲ 021ع1
۲10۳0-00۷۳6 200 120۷۵1001 200 ۹ا۹۱۵۵ ,۸۲۲۵1۳۹
وا رها اند انس و نم
2023
-------- صفحهٔ بعد --------
-------- صفحهٔ بعد --------
این ضابطه
با اعنوان «راهنمای بهرهگیری از
سامانههای خودکار در شبکههای آبیاری و
زهکشی» در ارتباط با مفاهیم. محدودیتهاء
تعیین زیرساختهاء سامانه اسکاداء. خصوصیات
هیدرولیکی شبکه» روشهای خودکارسازی.
تایید عملکرد سامانه و اجرا و بهرهبرداری از
سامانههای خودکارء مبانی و راهکارهای عملی را
ارائه میکند. همچنین در این ضابطه برخی از
تجربیات عملی شناخته شده و مرسوم در
خودکارسازی شبکههای آبیاری ارائه شده است.
12531307130813121320133013311333133413351336133713381339134013411342134313441346134713481349136013611362136313641365136613671369139113921393193119891992199319941995199620212149215121592160216521682175223522372251229823042307230923122319232623282330234323462351235323912443246324912502250725222523252425252530253125352538254225442545254625572558256025612563256425652566256725682569257125752576259826132615261626202621262226232624262526262627262826292630263126322634265926602661266226632665266626672668266926712682268326852686268727022706270727102712272027212725272727282729273027662841284228432844284528462847284828492850285128522853285428552856285728582859286028622863286428652866286828692870287128722873287428752877287828792880288128822883288428852886288728882889289028912892289328942895289628972898289929002901290229032904290529062907290829092910291129122913291429152916291729182919292029212922292329242925292629272928292929302931293229332934293529362937293829392940294129422943294429452946294729482949295029512953295429552956295729582959296029612962296329642965296629672968296929702971297229732974297529762983298429852986299430093010303230563082308430893090313631373138313931403142314731513152316131733177320132133237324232463248325132543255325632573284329933163318331933203323333733413348335233553356335733723373337433783384339433973398340334263428342934523453345434553456345734663467346834823483348434853486348834893490349634983500350535213524352535283530353135533554356335643566357136183619362036213622362436253626362736283630363236353636363836393640364336443646364736563658366336643681368237193725373037313732373337343743374437463748377337873793379938153821383438383843386438653866386738683872388038813882388338843885388638873888389038913892389338943896389738983899390039013902390439053906390739083909391239163917391839193922392339253926392939313932393339343935393739383940394239443945394739493953395539563959396139633964396539663967396839703971397239743975397639783980398739933994401240154017401940224023402440254026402783168317833983418368836984028407842784498452845384748582858485858594861086248638863986438644955695699570957695779578958095819582958396029605963796399640964196469647964896539698970097019719973297409759976497659780979797999809982998349933993599409948996199639982998399879988999099959997999899991000010004100071000810010100241004010048100571006010069101261014810152101581017910180101931019610197102071021310223102251022810243102471025510261102671028810292103051030610329103361033810341103421039910410104141044410446104481045010459104601046210465104921049310501105101052910565105671058210586105881058910591105951059710598106121061810620106241062510628106331063410638106391064010644106451064610648106491065510656106571066110673106761069010692107091071010711107131071510717107181071910720107211074610755107561076010762107701077510778107791079010793107981079910800108041081110812108161081710818108191082010821108271083210844108451084610849108511086510872108751089610908109121093510936109541095810959109701097110972109731097410975109761098210985109871099010992109931099410997109981099911003110081100911010110111101311021110271103111035110391104211043110451104611047110491105111052110531105711060110611106211063110641106511067110681107411075110771107911081110851108611087110881108911090110911109311095110961109711099111001110211105111061110711108111091111111112111161111711120111221112411125111261113111132111331113411136111381113911140111481114911150111511115211153111541115711159111601116111162111631116811170111731117711178111791118311190112091121111212112131121411218112221123111232112331123411236112381124611248112491125411256112571125811263112641126511267112681126911270112711127311276112781128111285112891129211293112951129611300113011130511307113091131311314113151131711318113201132211332113331133411335113361133911341113431134411345113461134711352113551135611357113591136011363113661136711370113771137811379113811142211431114331143411436114391144011441114421145311455114571146411465114661146811469114761147911484114851148911496114981149911500115011150311508115121151711523115241152811533115341154011541115431154411553115541155711566115681156911570115771157911582115861158911590115941159711600116031160411609116251163011635116401164111651116551165711660116621166711668116781168311684116851168611687116881168911690116911169311694116951169611697116981169911700117011170211703117041170511706117071170811709117101171711720117221173911755117651176611767117741177711778118181181911824118251182611832118411184311844118461185711858118591186011861118651187611877118811189111895118961189711898119171191911920119211192411927119291193311934119391195211953119631196411972119741197511977119781198011983119851198711995119961199912003120041200512007120081202412035120381204012041120431204612050120571206212064120671207812106121081211012111121121211312114121151211612117121181211912120121211212212123121241212512126121271212812129121301213112132121341213512136121371213812139121401214112142121541215512164121651216812170121731217412182121891219412195122161221712218122201222312224122261224212243122601226112264122651226612267122681226912270122721227612279122911229212296123111232012323123301233112333123371233912342123431234712368123691237012373"با صلوات بر محمد و آل محمد""با صلوات بر محمد و آل محمد""با صلوات بر محمد و آل محمد""با صلوات بر محمد و آل محمد""با صلوات بر محمد و آل محمد""با صلوات بر محمد و آل محمد""با صلوات بر محمد و آل محمد""با صلوات بر محمد و آل محمد""با صلوات بر محمد و آل محمد""با صلوات بر محمد و آل محمد""با صلوات بر محمد و آل محمد""با صلوات بر محمد و آل محمد""با صلوات بر محمد و آل محمد""با صلوات بر محمد و آل محمد""با صلوات بر محمد و آل محمد""با صلوات بر محمد و آل محمد""با صلوات بر محمد و آل محمد""با صلوات بر محمد و آل محمد""با صلوات بر محمد و آل محمد""با صلوات بر محمد و آل محمد""با صلوات بر محمد و آل محمد""با صلوات بر محمد و آل محمد""با صلوات بر محمد و آل محمد""با صلوات بر محمد و آل محمد""با صلوات بر محمد و آل محمد""با صلوات بر محمد و آل محمد""با صلوات بر محمد و آل محمد""با صلوات بر محمد و آل محمد""با صلوات بر محمد و آل محمد""با صلوات بر محمد و آل محمد""با صلوات بر محمد و آل محمد""با صلوات بر محمد و آل محمد""با صلوات بر محمد و آل محمد""با صلوات بر محمد و آل محمد""با صلوات بر محمد و آل محمد""با صلوات بر محمد و آل محمد""با صلوات بر محمد و آل محمد""با صلوات بر محمد و آل محمد""با صلوات بر محمد و آل محمد""با صلوات بر محمد و آل محمد""با صلوات بر محمد و آل محمد""با صلوات بر محمد و آل محمد"!"با صلوات بر محمد و ال محمد""با صلوات بر محمد و ال محمد""با صلوات بر محمد و ال محمد""با صلوات بر محمد و ال محمد""با صلوات بر محمد و ال محمد""با صلوات بر محمد و ال محمد""با صلوات بر محمد و ال محمد""با صلوات بر محمد و ال محمد""با صلوات بر محمد و ال محمد""با صلوات بر محمد و ال محمد""با صلوات بر محمد و ال محمد""با صلوات بر محمد و ال محمد""با صلوات بر محمد و ال محمد""با صلوات بر محمد و ال محمند""با صلوات بر محمد وآل محمد"*"با صلوات برمحمد و آل محمد""تامین کالا و تجهیزات. ساختمان"رک اسلا یا راب"یا صلوات بر محمد و آل محمد"#صیه هایی در مدیریت منایع آبهای زیرزمینی| موضوع مصوبه: مقررأت تامین برق مراکز استخراج رمزارزها« بخشنامه به کلیه دستگاه های اجرایی موضوع ماده (۵) قانون مدیریت خدمات کشوری »« ما لرا ری رای ولیر»«اصلاحیه سوم تنقیح و تلخیص بخشنامه (۱۱) جدید در آمد و ملحتات«با صلوات بر محمد و آل محمد»«با صلوات بر محمد و آل محمد»«با صلوات بر محمد و آل محمد»«با صلوات بر محمد و آل محمد»«با صلوات بر محمد و آل محمد»«با صلوات بر محمد و آل محمد»«با صلوات بر محمد و آل محمد»«با صلوات بر محمد و آل محمد»«با صلوات بر محمد و آل محمد»«با صلوات بر محمد و آل محمد»«با صلوات بر محمد و آل محمد؛«با صلوات بر محمد و آل محمده«با صلوات بر محمد و آل محمده«با صلوات پر محمد و ال محمد:«فهرست مصادیق خدمات بیمه های زندگی و درمان»آئین نامه تشکیلات و طبقه بندی مشاغل دانشگاه ها و دانشکده های علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درآئین نامه جامع مدیریت دانشگاهها و مْسسات آموزش عالی,آب تصفیه شده برای صنایعآبیننامه طراحی لرزهای تاسیسات و سازههای صنعت نفت (نشر یه شماره ۰۳۸)آبیننامه طرح هندسی تقاطعهاآبیننامه طرح پاهای راه و راه آهن در برابر زلزلهآح را رجا مر و رمع کی ماو رهم وی رال مورآسیبشناسی و ارزیابی وضع موجودآسیبهای وارد بر اتصالات بتنی به شرح زیر طبقهبندی میشود:آشنایی با سازمان ملی استاندارد ابرانآشنایی با سازمان ملی استاندارد ایرانآشنایی با سازمان ملی استاندارد ایرانآشنایی با موْسسهٌ استاندارد و تحقیقات صنعتی ابرانآصو با مرت وزبرانآصو با مرت وزهرانآماده سازی لجن حاصل از تصفیه فاضلابآمور مالباتی شهر و استان تهرانآن برای ادامه مطالعات و انجام طراحی تفصیلی انجام میشود. هرگاه مشاور نظری در مورد تکمیل, بآنها در پیشرفت جوامع » تهیه و کاربرد آنها را ضروری و اجتنابناپذ یر ساخته است . نظر به وسعآوقاء زایه زروانه اشتخال به کار تاردافیآیین نامه اجرای بند ۵ ماده ۱۳ قانون بیمه همگانی خدمات درمانی کشور (مصوب ۱۳۷۴/۰۶/۰۵)آیین نامه اجرایی ماده ۱۹۳ قانون برنامه سوم توسعه اقتصادی, اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی اآیین نامه اجرایی ماده (۷) قانون بیمه همگانی خدمات درمانی کشور (مصوب ۱۳۷۴/۰۳/۱۷)آیین نامه اجرایی موضوع ماده59آیین نامه اجرایی موضوع ماده219آیین نامه اجرایی موضوع ماده 79 قانون تامینآیین نامه استخدامی سازمان بیمه های احتماعی مصوب 13/12/1348 (قانون سازمان بیمه هایآیین نامه جدید استخدامی سازمان مصوب 28/12/1386آیین نامه مالی و معاملاتی دانشگاه های علوم پزشکی و خدماتآیین نامه معاملات شهرداری تهران - مصوب ۱۳۵۵/۱/۲۵ با اصلاحات فصل اول - نصاب معاملاتآییننامه اجرانی ماده 46 آییننامه استخدامی سازمانآییننامه اجرایی بند ۷ ماده واحده قانون تسریع در امر تخلیه و بارگیری کشتیها در بنادر ٍآییننامه طرح هندسی راههای ایرانآییین نامیه اجرایی میمیور مامییات ارزد امیواا و ارایی هیاک انتتیاا یاوتیه بیه شیریتا قانون اصلاح ماده (۵) قانون بیمههای اجتماعی کار گران ساختمانیاا اک هس۲۱ اوه هک مش ازاب بر فسات فهاج ۳ هی اتعقتضصااصیابالغ ارزش معامالتی امالال منالاط22ابعاد فلانج ها در اتصالات خطوط لوله برایابلاغ 71 جبران بار مالی ناشی از کرونا _ ابلاغ اولابلاغ شیوه نامه اصلاحی موضوع بند (1-3) ماده (3) اصلاحی آیین نامه اجرایی تبصره (2) مادهابلاغ صورتجلسه شورای عالی مالیاتی درخصوص مرور زمان مالیاتی جرایم موضوع ماده 169ات ی ارم ریم را ان نز او مراتاق دارو و کار تمیز (در مراکز سطح ۲-در مراکز سطح ۳ به صورت مجزا در منطقه مراقبت متوسط و ماثر مواد شیمیایی مختلف بر بتن و شیوه های حفاظت سطحی ۱۹۶اجتماعی و زیست محیطی (۶۱)اجتماعی» ارزش گذاری و توجیهاجراغ اعلان به هوابیما - اضافه بها برای طول بیش از ۵۰ متراجرای کامل مقررات نظام درآمداجرایی شهرداری تهراناجرایی شهرداری تهراناجرایی شهرداری تهراناجرایی شهرداری تهراناجرایی شهرداری تهراناجرایی شهرداری تهراناح نا و اس اد سسکا دج بدااحتراماًء به استناد مصوبات پنجاه و ششمی ین جلسه شورای عالی فنی شهرداری ت تهران به تار ریخاحتراها با توجه به بررسیهای به عمل آمده وضرورت بازنگری مدارک و شرایط تاسیس موسساتاحداث ساختمان استاندار بهااحمدی, محمد رضا. ۱۲۳۷۶. هرس سازگار با طبیعت درختان. موسسه علمی- فرهنگی «نص».احکام مالیاتی قانون بودجه سال1404اختراما؛ با غنایت به نامگذاری سال ٩۶ به عنوان سال اقتصاد مقاومتی» ولید و اشتغال» در اجرااختیارات هیأت امناء در تصویب بودجه تفصیلی دانشگاههااخیر|۱" مشاهده میگردد که واحدهای حساب انفرادی و نامنویسی بدون رعایت مفاداد وم سور ی اسا یا رایادارات کل امور مالیاتی شمال و جنوب استان تهرانادارات کل امور مالیاتی شمال. جنوب . شرق و غرب استان تهرانادارات کل امور مالیاتی شهر و استان تهرانادارات کل امور مالیاتی شهر و استان تهرانادارات کل امورمالیاتی شهر و استان تهراناداری با موضوع ابطال نامه وزارت بهداشت. درمان و آموزش پزشکی به شماره 100/18 مورخ 1401/01/2ادامه بیمه به تور اختیاری با بیمه اجباری ..ادامه جدول پ ۵-۲ شدت روشنابی اماکن بر حسب اوادحع اه شاب که یه هل مهادعمای بمردینهاری و کنهاری ازادور فننام فنی سازمان رادداری و حدل و نثل جاددایادچار ۱ را تون ۳۹اذرلسو لیر در یویر ال زرف رام ْار از اداره کل هما هنگی نی و عمرانی مناطق و سازما نها تاش 2 یی وش ویار موضوع: ایجاد تسهیلات برای کارفرمایان ,ار کر ار را را خر اراک هر نارای السا کرومارت بس مت در لاورارت مت را ناورارتباط با فصل مالیات بر درآمد حقوقارزش افزوده مصوب 0 اعمال معافیت مالیاتی در خصوص مواد خوراکی بند (الف) ماده یاد شده» منوط بارزش مطبوعیت زیست محیطی (مثل چشمانداز) در قیمت داراییها منعکس میشود. این روش بر پایه ایارسال قانون الحاق یک بند به تبصره (6) قانون بودجه سال 1402 کل کشورارسال قانون تفسیر ماده18) قانون مالیات های مستقیمارهانن مرا و نوی ورارو وافا ی کی ام وتو مس اس و ایاز ۹ / رات . ایا رای ایا را ییا ریاس ساسا یت کشا اسآ کیرش ایساز 9 دای ول صنایماز ۲۹ رد زنط و اوعد کار سر ان سل ووداز آنجا که زمینهاز تأسیسات نمک زدایی ( آب شیرین کن)از تصغضه خانه آب / فاضلاباز تصفیه خانه های آب / فاضلاباز دیدش کگ مات ار ات در نی یاز لحاظ اداراز ورقهای فلزی در شکل ۲۹-۵ نشان داده شده است.از وهای مایماس ا! ایکا سر ات را ارتاست. از محدودیتهای مندرج در ماده (۱) این قانون مستثنی میباشند و کلیه امتیازات مندرج دراست. برای اءعرا ابلاغ می گردد. ۰استاندارد ۱۹۲۸۱ موسسه استاندارد و تحقیقات صنعتی ایران)استاندارد ملی ایران شمارهٌ ۲۲۹۶۷ (چاپ اول): سال ۱۴۰۰استاندارد ملی ایران شمارهٌ ۲۲۹۶۷ (چاپ اول): سال ۱۴۰۰استانداردها از ضروریات صنعت هستند. برای خود کفایی در هر صنعت باید به تهیه استانداردهای لازاستانداردها از ضروریات صنعت هستند. برای پیشرفت و ترقی در هر صنعت باید به تهیه استانداردهایاستانداردها از پایههای صنعت میباشند و در جهت نیل به خودکفانی در هر صنعت باید به تهیه استاستانداردها از پایههای صنعت هستند. برای خودکفایی در هر صنعت باید به تهیه استانداردهای لازاستانهاء دستگاههای اجرایی پیمانکاران و مهندسان مشاور سراسر کشور یاستفاده از برق نرمال دراستفاده از پسابهای شهری برای مصارفاسر ریاد راوس از ره راررهداسناد همسان بیمان تعمیرات اساسی دراشت. درمان و آموزش پزشکاشل رودخانه با استفاده از روشاصالحیه آیین نامه اجرایی موضوع تبصره5اصالحیه دستورالعمل اجرایی موضوع ماده39) قانون احکام دائمیی ررنامیهاصلاح آیین نامه اجرایی ماده ۸ قانونی تشکیل وزارت بهداشت. درمان و آموزش پزشکی (۱۳۶۶/۱۱/۲۸)اصلاح آیین نامه اجرایی ماده (۸) قانون تشکیل وزارت بهداشت» درمان و آموزش پزشکی (۱۳۹۱/۰۷/۲۳)اصلاح و الحاق یک بند (بهعنوان بند ۷۲) بخشنامه تنقیح و تلخیص ضوابط بیمهای مقاطعه کاراناصلاحیه مصوبه تعیین وظایف سورای عالی فنی سهرداری تهران ابلاغی بهاصلیترین شیوهٌ جابه جایی درونشهری و مناسبترین شیوه برای سفرهای کوتاه و متوسطاصمفی ودرآس دیوان عدالت اذاری مورکاصو رب با مرت وزراناصول و تحلیل سیاستهای مدیریت آباصول و مبانی برنامه ریزی بخش آباضافه بها به ردیف های بتن پاشی در تونل هرگاه فاصله از تهیه بتن و بتن پاشی جداره تونل با بتاطالعات پولی و مالی واصله از جمله تراکنش های بانکی، با توجه به آرای متعدد صادره از سوی شعباعتراض به رأی کمیسیون پزشکی بدویاعلام ارزش انواع ماشین آلات راهسازی و کشاورزی (اعم از تولید داخل یا وارداتی)افراد موضوع این تبصره چنانچه از همسر دوم خود طلاق بگیرند یا همسر دوم آناناقلا را رمارد زدال موی الا یاران شماره: رش هد داالا تسد را همست یتالحاق سه بند به فصل هفتم بخشنامه تنفیح و تلخیص بازنشستگی با موضوعات اشتغال بکارمحدد و اعادالحاق یک تبصره به بند " الف " ماده (۳) آیین نامه اجرایی بند ۵۲" ماده (۱۳) قانون بیمه همگانالزامات اساسی (اصول ایمنی و عملگرد) وسایل پزشکیالف - به منظور زمینهسازی برای تربیت نیروی انسانی متخصص و متعهد. دانشمدارء خلاق والف) فضای اداری و کارکنان شامل اتاق های زیر است :الف- طول مورد نیاز برای سرریزاللهم صل علی محمد و آل محمداللهم صل علی محمد و آل محمد و عجل فرجهمالینه مدنی استکه رابطه نعمیمیافنه 148011 که از عدد پایداری استفاده میکند [رابطه /۲۰-۵)) بام آییننامه ادامه بیمه به طور اختیاری موضوع تبصره مادهام سای مور ی اسلایا را پیوستاماالی ساان ااری و ایوراماده سازی و تمیزکاری سداوح کاریامر وزه نقش و اهمیت ضوابط معبارها و استانداردها و آثار اقتصادی ناشی از به کارگیری مناسب وامروزه نقش و اهمیت ضوابط معیارها و استانداردها و آثار اقتصادی ناشی از به کارگیری مناسب و مامروزه نقش و اهمیت ضوابط. معیارها و استانداردها و آثار اقتصادی ناشی از به کارگیری مناسب وامس وزارت ادن کار و فاد ای ۷۳ /۸/ ۱۳۰۲امن داریا یام و لووی ور وت نداردامه افتی و درآمد استان تهران اسامور مالیاتی شهر و استان تهرانامور مالیاتی شهر و استان تهرانامور مالیاتی شهر و استان تهرانامور مالیاتی شهر و استان تهرانامور مالیاتی شهر و استان تهرانامور مالیاتی شهر و استان تهرانامور مالیاتی شهر و استان تهرانامور مالیاتی شهر و استان تهرانامور مالیاتی شهر و استان تهرانامور مالیاتی شهر و استان تهرانامور مالیاتی شهر و استان تهرانامور مالیاتی شهر و استان تهرانامور مالیاتی شهر و استان تهرانامور مالیاتی شهر و استان تهرانامور مالیاتی شهر و استان تهرانامور مالیاتی شهر و استان تهرانامور مالیاتی شهر و استان تهرانامور مالیاتی شهر و استان تهرانامور مالیاتی شهر و استان تهرانامور نظام فنی معاونت برنامهریزی و نظارت راهبردی رییس جمهور با گذشت بیش از سی سال فعالیت تامکان اتصال قطعات پوسته به یکدیگر و نیز جوشنها فراهم باشد. وزن یک قطعه پوسته فلزی حدود ۱۳۰امکانات خدماتی(باجه. رختکن. سایهبان و...) در حریم ساحل نباید دید به دریا را مختل نماید.ان کل محترم امور مالیاتیان کل محترم امور مالیاتیان کل محترم امور مالیاتیان یه زوا استقال به تاو توذافیاند / نویه و برآینده ار ارم صرح زد اماندازه گیری جریان نشتی زمین و جریان دراندها باید طوری انتخاب و طراحی شوند که حداقل برای ۲۰ سال شبکه را حفاظت نمایند و پس از گذشتانفورماتیکی پیمانکاران، مشاوران و شرکتهای ،دستگاههای اجرایی به بخشنامهاه و ام ماه مه تمهاوفقاء ده زروافه اشتخال به کار کاردانیاونان محترم شهردار تهراناونین محترم شهردار تهراناپ ۱۱اه تا دار هک هااک هم با شورای عالی رفاه و تامیناجتماعی)اکتشاف متایج هشبدر 9 کر پنی در صتنیت ذمشتاگر ما بتوانیم تولید داخلی را رونق ببخشیم مساله تورم حل خواهد شد.(مقام معظم رهبرری)اگرمه را هه ۷ زرهاگرمه را هه ۷ زرهای تاسیسات و سازه های صنعت نفت )نشریه شمارهای فرم درخواست احتساب مدت خدمت نظام وظیفه و حضور در جبهه :ایران. ریاست جمهوری. معاونت برنامهریزی و نظارت راهبردی. دفتر نظام فنی اجراییایعاد بیرونرفتگی ایستگاه برای راههای شریاتی درجه ۲ به شرح زیر تعیین میشود: :.ایمنی در برپا کردن اسکلت فلزیاین حالتها در ارتباط با ظرفیت باربری حداکثر ساختمان تعریف شده که گذر از آنها باعثاین دستورالعمل در اجرای ماده۲۲ قانون پیشفروش ساختمان مصوب ۱۳۸۹ و بند «د» ماده (۱)این دستورالعمل در راستای یکسانسازی و ایجاد وحدت رویه در تدوین لایحه تأخیرات پیمانهاء کاهاین سند از تاریخ تصویب معتبر و از تاریخ ابلاغ لازمالاجرا است.این صفحه توسط کمیته تحقیقات و توسعه فناوری نیروگاه تکمیل میشود.این فصل از آییناین مدرک تحت کنترل مدیریت طرح و برنامه و بودجه قرار دارد و در هنگام به کارگیری این مستند.این نامه دبیرخانه ار زیابی فناوری سلامت درمورد تجییزات بپزشگیاین نوع نرده که نمونهٌ آن رادر شکل ٩ میبینید. از پروفیل فوطی شکل ساخته میشود.این نوع کلاس کارایی برای مجموعه مولدی کاربرد دارد که در تجهیزات متصل, تقاضاهای شدیدی در موب) گسترش عدالت اجتماعی با:با : سازه بردازی ایرانبا استفاده از شناسایی ارگانهای ذیمدخل دولتی و غیر دولتی (بخشهای ۱-۱-۲-۸و ۲-۱-۲-۸ استانداربا استناد به مادهبا بسچرب لمعلاروتسد 9 بابا توجه به اجرایی شدن قانون پایانه های فروشگاهی و سامانه مودیان و فراخوان اجرای این قانونبا توجه به استقبال مودیان محترم مالیاتی از افزایش میزان تسهیلات بخشودگی جرایم در نظر گرفتهبا توجه به اطالعات واصله، برخی از دستگاهبا توجه به اینکه رعایت قوانین و مقررات توسط سازمان تامین اجتماعی به عنوان یک سازمانبا توجه به بررسی های به عمل آمده و اطالعات دریافتی از سااماههبا توجه به سوالات و ابهامات مطرح شده و به منظور ایجاد وحدت رویه در خصوص چگونگیبا توجه به عدم انطباق تاریخ الزم االجرا شدن قاانون ماییااب بار ارزف ادازوده م او1400با توجه به مصوبه اخیر مراجع قانونی، واردات طال، پالتین و نقره بههبا توجه به مفاد بندد2با توجه به موضوعات مطروحه توسط مودیان محترم مالیاتی در زمان برپایی میز خدمت، در بررسی هاابا توجه به نقش صنعت آب و برق به عنوان یک صنعت زیربنایی در توسعه کشور و اهمیت عنصربا درخواست مرکز دانشگاهی وموجود بودن کالای ارز حمایتی از فرم حواله به شماره 1۳-۳0-09 استفابا درنظر گرفتن مراتب فوق و با توجه به شرایط اقلیمی و محدودیت منابع آب در ایران تهیه استاندبا روش پبزومتریبا ری مبه رستشبا زان احرای وست:با سای مورک اسیاران 9با سلام و دعای خبربا صلوات بر محمد و آل محمد»با صلوات بر محمد و آل محمد»با صلوات بر محمد و آل محمدهبا عنابت به أن خ که معطابق بند (ت) ماده (۶) آپینن امه اجرابی موضوع ماده (۹۵) اصادحی فانونبا عنایت به اینکه آراء هیأت های حل اختلاف مالیاتی بلافاصله پس از صدور در سامانه های سازمانبا عنایت به بخشنامه شماره39با عنایت به تعطیلی روز شنبه موورخ20با عنایت به سوالات و ابهامات مطروحه در خصوص اجرای مقررات تبصره (3( ماده )17( قانون مالیاتبا عنایت به مت و تلاش بحدانه کلیه عوامل دست اندر کار » مقدمات و پیش نیازهای لازم جهت ارائهبا عنایت به مجوز مراجع قانونی» مهلت تسلیم اظهارنامه مالیاتی صاحبان مشاغل و پرداخت مالیات مبا عنایت به مفاد ماده1با عنایت به مفاد ماده237) قانون مالیاتبا عنایت به مفاد ماده (4) آیین نامه اجرایی بند (ب) ماده (11) قانون جهش تولید دانش بنیان» «با عنایت به نامه شماره 1401/300/58170 مورخ 1401/12/24 سازمان حفاظت محیط زیست و همچنین ابلابا قطعات اتصالی و متعلقات آنها برای خطوط آبرسانی تحت فشاربا محوربت ماشینهای دواربا معاونت محترم نیروی انسانئی ستاد کل نیروهای مسلح , احتساب مدت حضور داوطلیانه دربا موضوع ارسال فهرست برخی از مودیان صاحبانبا نام و یاد خداباذکشهای متالمات ری ۵ بن دای ازباران اداری واعرای لور بت داردباز کردت, تحلیه. نرمیم و بستن مش هاباس تک و رک را ۱۳۹۹۰بانک اطلاعاتی موجود در انجمن شرکتهای برق کانادا که با استفاده از دادههای واحدهای تولیدیباه تصاویر سرپرسات محتارک ووارت اماور اقتصااد و دارایاا و وویار محتارک داد،ساتر رسایده اساببلا تناکک هیک و یلاکشا اجه فمرهاد هام اداوزئلنیبتن خودتراکم بتنی است که تحت وزن خود جاری شده و بدون نیاز به هرگونه تراکم خارجی به طور کامبتنی که در پانلهای پیشساخته به کار میرود باید حداقل دارای مقاومت ۲۸ روزهای معادل ۱/۳۵بخش اول: قانون تأمین اجتماعی و آییننامههای آن (۳۲- آییننامهها) ۹ ۲۰۱بخش شیمیدرمانی بهصورت یک بخش مستقل بیمارستانی استبخش چهارم: قانون برنامه پنجم توسعه؛ فصل سوم 2 ۴۰۱بخشنامه به دستگاهبخشنامه به دستگاهبخشنامه به دستگاهبخشنامه به دستگاهبخشنامه به دستگاهبخشنامه به دستگاهبخشنامه به دستگاهبخشنامه به دستگاهبخشنامه به دستگاهبخشنامه به دستگاه های اجرابیمهندسان مشاور و پیمانکاران سسبخشنامه به دستگاههای اجرایی و مهندسان مشاوربخشنامه به دستگاههای اجرایی مهندسان مشاور و پیمانکارانبخشنامه به دستگاههای اجرایی مهندسان مشاور و پیمانکارانبخشنامه به دستگاههای اجرایی مهندسان مشاور و پیمانکارانبخشنامه به دستگاههای اجرایی مهندسان مشاور و پیمانکارانبخشنامه به دستگاههای اجرایی مهندسان مشاور و پیمانکارانبخشنامه به دستگاههای اجرایی, مهندسان مشاور و پیمانکارانبخشنامه به دستگاههای اجرایی, مهندسان مشاور و پیمانکارانبخشنامه به دستگاههای اجرایی, مهندسان مشاور و پیمانکارانبخشنامه به دستگاههای اجرایی, مهندسان مشاور و پیمانکارانبخشنامه به دستگاههای اجرایی, مهندسان مشاور و پیمانکارانبخشنامه به دستگاههای اجرایی, مهندسان مشاور و پیمانکارانبخشنامه به دستگاههای اجرایی, مهندسان مشاور و پیمانکارانبخشنامه به دستگاههای اجرایی, مهندسان مشاور و پیمانکارانبخشنامه به دستگاههای اجرایی, مهندسان مشاور و پیمانکارانبخشنامه به دستگاههای اجرایی, مهندسان مشاور و پیمانکارانبخشنامه به دستگاههای اجرایی, مهندسان مشاور و پیمانکارانبخشنامه به دستگاههای اجرایی, مهندسان مشاور و پیمانکارانبخشنامه به دستگاههای اجرایی, مهندسان مشاور و پیمانکارانبخشنامه به دستگاههای اجرایی, مهندسان مشاور و پیمانکارانبخشنامه به دستگاههای اجرایی, مهندسان مشاور و پیمانکارانبخشنامه به دستگاههای اجرایی, مهندسان مشاور و پیمانکاران سسبخشنامه به دستگاههای اجرایی. مهندسان مشاور و9 پیمانکارانبخشنامه به دستگاههای اجرایی. مهندسان مشاور و9 پیمانکارانبخشنامه به دستگاههای اجرایی. مهندسان مشاور و پیمانکارانبخشنامه به دستگاههای اجرایی. مهندسان مشاور و پیمانکارانبخشنامه به دستگاههای اجرایی. مهندسان مشاور و پیمانکارانبخشنامه به دستگاههای اجرایی. مهندسان مشاور و پیمانکارانبخشنامه به دستگاههای اجرایی» مهندسان مشاور و پیمانکارانبخشنامه به دستگاههای اجرایی» مهندسان مشاور و پیمانکارانبخشنامه به دستگاههای اجرایی» مهندسان مشاور و پیمانکارانبخشنامه به دستگاههای اجرایی» مهندسان مشاور و پیمانکارانبخشنامه به دستگاههای اجرایی؛ مهندسان مشاور و پیمانکاران سسبخشنامه به دستگاههای اجراییء مهندسان مشاور و پیمانکاران ۱۰ 1بخشنامه به دسنگههای اجرایی, میندسان فشاور و بیممگارانبخشنامه به مراجع قضایی سراسر کشوربخشنامه به کارفر مایان. تامین کنندگان و بذ برندکا,.بخشنامه به کلیه دستگاههای اجرایی موضوع ماده (۵) فانون مدیریت خدمات کشوریبخغش چهارم مجموعه مقررات ارزی و در راستای اهرای ماده یک قانون برنامهبدین وسیله فهرست انواع گوشت و فرآورده های گوشتی موضوع جزء (4-5) بند (الف) ماده (9) قانون مبدینوسیله اعلام میدارد بند. ۱-۱۷-۲ مندرج در پیوست ۱ (دستورالعمل تجهیز بر چیدن کارگاه)بر آورد اعتببر اساس تحلیل با مقاطع ترکخوردهبر رز اسارمر, ایرارهبر ری اسلا ان ری ۱۳/۵بر زرز اساریر ایرانبر زرز اسانیر ایراربر فامه ریزی و محئالحعات بریثهسازیبر ژوهشکده مطالعات فناوریبراساس ماده (۳۴) قانون احکام دائمی برنامههای توسعه و در چارچوب نظام فنی و اجرایی یکپارچهبرای بررسیای اقتصادیبرای دوره طراحی ۲۰ ساله ۲ دوره طراحی ۴۰ سالهبرای زدگشدای زیرژزمنبشیبرای کارهای دجتدسی رودخانهبرحسب سرعت طرح این راهپاء در تجدول ۹ تعیین شده است. این حداکثر برای تقاطعپایبررسی اندازه سازگاری پروژه ها بابررسی و تحلیل نتایج آزمونهای آتش و آتش سوزیهای واقعی, مبنایی را برای برآورد چهار نرخ رشدبررسی وضعیت کلرزنی اب مشروب در کشوربرنامه ار تقای سلامت و کاهش آلاینده های محصولات مهمبرنامه ارایه خدمات رفاهی به دانشجویانبرنامهریزی درست (اقتصادی)» مال اندک را افزایش میدهد وبرنامهریزی شده باشد معقول و منطقی نیست زیرا تکنولوژی به سرعت در حال پیشرفت بوده و دائماًبستهبندی» دارای دو درب در طرفین با دستگیره ازبسمهتعالی فرماندهی کل قوا بربقل به دعس و کگازبقل یه بت و داربلاستیک ها- سامانه های لوله گذاری برای شکهبمهرهبرداری اولیه از واحدهای نیروگاههایبند (د) تبصره (19) ماده واحده قانون بودجه سال 1402 کل کشورء برای اجرا ارسال می گردد.به : معاونین محترم وزارت نفتبه : معاونین محترم وزارت نفتبه : معاونین محترم وزارت نفتبه : وزبر محترم نیروبه : وزبر محترم نیروبه : وزبر محخترم نیروبه : وزیر محترم نیروبه استناد بند ۵-۱-۳-۴ از ضوابط مدیریت امور بیمهای وزارت نیرو منضم به بخشنامه شماره ۵۴۹۹۶/به استناد ماده (۲۳) قانون برنامه و بودجه و نظام فنی و اجرایی کشور (موضوع تصویبنامه شمارهبه اطلاع میرساند:به تعداد کافی و با رنگهای غیر محرک جهتبه شرح زیر تصویب کرد:به شماره ۳۲۳به مناسبت فرا رسیدن دهه مبارک فجر و تکریم مودیان محترم مالیاتی» با رعایت مقررات ماده 191 قبه منظور ارتقای سالمت اداری در کلیه فرایندها و فعالیت ها بوویهه ف ،راینودهای مربووب بوه رربه منظور تسهیل فرایند اجرایی حکم بند (ذ) تبصره (6) قانون بودجه سال 1401 کل کشور مبنی بر «کبه منظور رفع ابهام درخصوص مفاد جزء3به منظور رفع ابهام درخصوص مفاد جزء3به منظور قدردانی از خدمات کارکنان شاغل در شرکتهای وابسته (غیردولتی) و در اجرایبه منظور کمک به صنعت. تولید. رونق کسب و کار تحقق سیاستهای اقتصاد مقاومتی و مساعدت با کارفربه پیوست تصویر آیینبه پیوست تصویر آیینبه پیوست تصویر آیین نامه اجرایی ماده )4( قانون مانع زدایی از توسعه صنعت برق. موضوع تصویب نبه پیوست تصویر آیین نامه حمایت از تولید. دانشبنیان و اشتغال آفرین در حوزه اقتصاد و اصلاحیبه پیوست تصویر آییننامه حمایت از نخبگان ایرانی موضوع تصویب نامه شماره 235461/ت 60421ه موربه پیوست تصویر اصالحیه بند3به پیوست تصویر اصالحیه های بند3) ضوابط اجرایی موض وع ماده172به پیوست تصویر اصلاحیه بند (3) ضوابط اجرایی موضوع ماده 172 قانون مالیات های مستقیم که به ابه پیوست تصویر تصویببه پیوست تصویر تصویببه پیوست تصویر تصویب نامه شمماره139211/ت58962به پیوست تصویر تصویبنامه شماره 137057/ت61217ه- مورخ 1402/08/03 هینت محترم وزیران با موضوعبه پیوست تصویر نامه شماره73403به پیوست تصویر نامه شماره 11/105938 مورخ 1402/05/04 نانب رئیس محترم شورای راهبری فناوری هابه پیوست دستورالعمل اجرایی موضوع بند (3) تصویب نامه شماره 83877/ت60021ه مورخ 1401/05/19 هیبه پیوست دستورالعمل انتشار صکوک اجاره لریالی و ارزی] در سیستم بانکی؛ که در تاریخبه پیوست شیوهنامه "" تشخیص و تفکیک اسرار دولتی از اطلاعات عمومی ""مصوب کمیسیون انتشاربه پیوست شیوهنامه "شیوهنامه انتشار و دسترسی آزاد به اطلاعات متضمن حق و تکلیف برایبه پیوست شیوهنامه "شیوهنامه انتشار و دسترسی آزاد به اطلاعات متضمن حق و تکلیف برایبه پیوست صور تجلسه شماره 201-9 مورحخ 120 شورای عالی مالیاتی در خصوص «ابهامات در نحوهبه پیوست. تصویر دادنامه شماره 140109970905810073 مورخ 1401/01/16 هیأت عمومی دیوانبه پیوست. تصویر نامه شماره 122/142676 مورخ 1402/09/22 سازمان بورس و اوراق بهادار شامل فهرسبه پیوست، تصویر تصویببه پیوسه هررسه وهاهدفاآ ههروورآ مهوهد م هدمو به به موهه مامه شهماره352673به کلیه شر کتهای آب منطقهای. توسعه منابع آب و نیروی ایرات توسمه آپ و خاک میرستانبه. شه رداران محترم مناطق ۲۲ گکانه شهرداری نهرانبه: جناب آقای سید محمدعلی افشانیبه: جناب آقای پیروز حناچیبه: شهرداران محترم مناطق ۳۳ کانه شهرداری تهرانبه: شهرداران محتن رم مناطق ۳۲ کانهبه: شهرداران محنرم مناطق ۳ گانه شهرداری نهرانبه: شهرداران محنرم مناطق ۳۳ کانهبه: شهرداران محنرم مناطق ۳۳ کانه شهرداری نهرانبه: مدیراآن مخت ر مکل سنادیبه: مشاوران محت رم شهردا رتهرانبه: مشاوران محترم شهردار تهرانبه: مشاوران محن رم شهردار نهرانبه: معاوئین محترم شهردار تهرانبه: معاوئین محترم شهردار تهرانبه: معاوئین محترم شهردار تهرانبه: معاوئین محنرم شهردار تهرانبه: معاونان محت رم شهر دار تهرانبه: معاونان محت رم شهر دار تهرانبه: معاونان محت رم شهر دار تهرانبه: معاونان محت رم شهر دار تهرانبه: معاونان محت رم شهر دار نهرانبه: معاونان محت رم شهر دار نهرانبه: معاونان محت رم شهر دار نهرانبه: معاونان محت رم شهر دار نهرانبه: معاونان محت رم شهر دار نهرانبه: معاونان محترم شه ر دار تهرانبه: معاونان محترم شهر دار نهرانبه: معاونان محترم شهر دار نهرانبه: معاونان محترم شهر دار نهرانبه: معاونان محترم شهر دار نهرانبه: معاونان محترم شهردار تهرانبه: معاونان محترم شهردار تهرانبه: معاونان محترم شهردار تهرانبه: معاونان محترم شهردار تهرانبه: معاونان محترم شهردار تهرانبه: معاونان محترم شهردار نهرانبه: معاونان محترم شهردار نهرانبه: معاونان محترم شهردار نهرانبه: معاونان محترم شهردار نهرانبه: معاونان محترم شهردار نهرانبه: معاونان محتن رم شهر دار تهرانبه: معاونان محتن رم شهر دار تهرانبه: معاونان محن رم شهر دار نهرانبه: معاونان محن رم شهر دار نهرانبه: معاونان محن رم شهر دار نهرانبه: معاونان محن رم شهر دار نهرانبه: معاونان مخت رم شهر دار نهرانبه: معاونان مخت رم شهر دار نهرانبه: معاونان مخت رم شهر دار نهرانبه: معاونان مخت رم شهر دار نهرانبه: معاونین مجت رم شهر دار نهرانبه: معاونین محت رم شهردا ر تهرانبه: معاونین محترمبه: معاونین محترم شهر دار نهرانبه: معاونین محترم شهر دار نهرانبه: معاونین محتن رم شهر دار نهرانبه: معاونین محتن رم شهر دار نهرانبه: معاونین محتن رم شهر دار نهرانبه: معاونین محتن رم شهر دار نهرانبه: معاونین محتن رم شهر دار نهرانبه: معاونین محتن رم شهر دار نهرانبه: معاونین محتوم شهردار نهرانبه: معاونین محن رم شهر دار تهرانبه: معاونین محن رم شهر دار نهرانبه: معاونین محن رم شهر دار نهرانبه: معاونین محن رم شهر دار نهرانبه: معاونین محن رم شهر دار نهرانبه: معاونین محن رم شهر دار نهرانبه: معاونین محن رم شهر دار نهرانبه: معاونین محن رم شهر دار نهرانبه: معاونین محن رم شهر دار نهرانبه: معاونین محن رم شهر دار نهرانبه: معاونین محن رم شهر دار نهرانبه: معاونین محن رم شهر دار نهرانبه: معاونین محن رم شهر دار نهرانبه: معاونین محن رم شهردار نهرانبه: معاونین مخت رم شهر دار نهرانبه: معاونین مخت رم شهر دار نهرانبه: معاونین مخت رم شهر دار نهرانبه: مماو تین مخظرم وزارت نتبهتر است فاصله حدود ۲ متر بین منبع نور و دوربین در نظر گرفته شود. چون حشرات در مناطق خاصیبپشریر ۵ هر خانال هاق روبالبیر و دستورا لعملها ی ها درهدرا رتباط با مدا رک لزم جهت صدور دفترچهبیس نامه طراحی و اجرای معابر درونبیمه شدگان / مستمری بگیران و افراد تحت تکلفل آنانت- تاثیر امتداد و شیب ناییوستگی بر تونلسازی (شیبها. شیب ظاهری در امتداد محور تونل میباشندتاج ما کل دا ی ما در مکی یامد واگ استاریخ ۱۴۰۰/۵/۱۲ با موضوع جبران آثار ناشی از شیوع بیماری کرونا ۱تاریخ ارسال پرونده تأخیرات و درخواست تشکیل اولین جلسه کارگروه تاخیرات :تاریخ جلسه شماره پیمان موضوع پیمانتارییچه مدلمهای کاهیدگی و معیارهاییتاسیسات برقی سال ۱۴۰۲تاسیسات ففتی میاذین ففتی غرب ککارون در برابر سیلابتاسیسات و سازههای صنمت نفتتاسیسات گرمایی» تعویض هوا و تهویه مطبوعتال «مقررات زدایی و وحدت رویه»تبصره ۱- پزشکان روانپزشک و فوق تخصص در صورتی میتواند از تعرفههای مذکور استفادهتبصره ۱- کلیه اختیارات و وظایف قانونی وزارت جهاد سازندگی (سازمان دامپزشکی کشور) و وزارت کشتبصره ۲ ماده ۳۵ آیین نامه اداری استخدامی کار کنان غیر هیات علمی دانشگاهتبصره (2) ماده (119) قانون برنامه پنج ساله پنجم توسعهتبصره ماده (۷۶) قانون تأمین اجتماعی مصوب ۱۳۵۴ و الحاق دو تبصره به ماده (۷۶) مصوب ۱۳۷۱تجح رام و یس ره کهتجدید نظر اولتحریک انتخاب و اعلام گردد. این ترانسفورماتور باید قابلیت تحمل شرایط جریان نامی تحریک و ولتتحقیقات صنعتی ایران. مصوب بهمن ماه ۱۳۷۱ تنها مرجع رسمی کشور است که وظیفه تعیین. تدوین 9 نشتحلیلیهای اقتصادی طرحهای آب در سطح ملیتخر به فمارد ۷۸۱ معالونمت مبنهسی,» جزژوهشی و فناوریتدوین و9 ارائه سیاستهاءتعیین خط مشیها 9 نیز برنامهریزی برای فعالیتهای مربوط به تربیت نتر کیب با ر گذاری نیروها برسازه هایتشر به شما ۱۶۰تشرید شندارد زارد معاونمت همبشدسی» وژوهش و خناوریتصشهخانههای در دست ساخت و در حال بیرهبرداری)تصن ید به اس 1 مبدفیتصو بری از وضعیت کنونی شرکتهای بهره برداریتصویب نامه در خصوص تعیین تکلیف اراضی مازاد بر نیاز دانشگاههاتصویب نامه شورای عائی اجرای سیاستهای یتصویب نامه هیأت وزیرانتصویب نامه هیأت وزیرانتصویب نامه هیأت وزیرانتصویب نامه هیأت وزیرانتصویب نامه هیأت وزیرانتصویب نامه هیأت وزیرانتصویب نامه هیأت وزیرانتصویب نامه هیأت وزیرانتصویب نامه هیأت وزیرانتصویب نامه هیأت وزیرانتصویب نامه هیأت وزیرانتصویب نامه هیأت وزیرانتصویب کننده | مدیر کل تجهیزات پزشکی دکتر رضا مسائلی در ۳تصویر 13۷1 با اعمال حد آستانهتعاون ،کار و رافه اجتماعیتعرفه قیمت مطالعات شناسایی تأسیسات و عوارض زیر سطحی بهتعیین عمق مورد نیاز در ارزیابی پتانسیل روانگراییتمدید مهلت تسلیم اظهارنامه مالیاتی واحد های حقیقی و حقوقیتمدید مهلتت اتتتراب بته اوراا مالیتاتی و راأ یتیت تاأ اختتف مالیتاتی کته انیضتاأ مهلتت ن دتمدیود ملتوا ترتورته بوه تورتل ماییواتر و رتته وهست کاس را را هکتهیه و تنظیم: دفتر قوانین و مقررات معاونت حقوقی وامور مجلس سازمان تاأمین اجتماعیتهیه کننده: سازمان طرح تهیهٌ آییننامهتوان از خاموت یا گل میخ سردار و یا کالهک برشی استفاده کرد و مطابق با فصل هشتم آیینتوجه : این فرم به عنوان نمونه بارگذاری شده است. پژوهشگران باید برای اخذ فرمتوجه اصلی طراح تاسیسات مکانیکی باید به فضاهای حساس بخش (اتاق های عمل, فضای ریکاوری, فضایتوزیح آن در مدعازن سد4 ۱۵جات اس اک اما سا مار با و انجدول ۱-۳- انواع ترکیبات عایقی به همراه علائم اختصاریجدول ۷-۷- ضریب معادل وسیله نقلیه سبک برای وسایل نقلیه تفریحی در سربالاییجدول ۱۴-۱۵- بر آورد هزینه استهلاک خودروی شخصی به ازای یک خودرو -کیلومترجدول شماره ۳- در آمدجزء (1) بند (الف) ماده (9) قانون مالیات بر ارزش افزوده مصوبجمهوری اسلا میابران تاریخ:جمهوری اسلامی ایران شماره :۹۲/۴۲۰/۷۷۰۷۲/دجمهوری اسلامی ایران شماره :۱۴۴۳۸/۴۰۰جمهوری اسلامی ایران شماره :۱۷۰۴۷/۱۰۰/۰۲جمهوری اسلامی ایران شماره :۲۲۸۱۳/۱۰۰/۰۲جمهوری اسلامی ایران شماره :۲۷۰۴۲/۱۰۰/۰۲جمهوری اسلامی ایران شماره :۳۲۰۵۱/۱۰۰/۰۲جمهوری اسلامی ایران شماره :۳۲۰۵۸/۱۰۰/۰۲جمهوری اسلامی ایران شماره :۳۲۰۶۵/۱۰۰/۰۲جمهوری اسلامی ایران شماره :۴۹۱۷۸/۴۰۰جمهوری اسلامی ایران, ضوابط اجرایی قانون بودجه سال ۱۳۹۹ کل کشور را به شرح زیر تصویب کرد: ۱جناب آتقای دکتر رحمانی فضلی - وزبر محترم کشورجناب آثای دکنر رحمانی فضلی-وزبر محترم گشورجناب آفای ممندسا بر مدیر غامل محترم شرکت ملی حشاری ابرانجناب آقای دکتر خجستهمهر. معاون محترم وزیر و مدبرعامل شرکت ملی نفت ابرانجناب آقای دکتر رحمانی فضلی - وزیر محترم کشورجناب آقای دکتر رحمانی فضلی - وزیر محترم کشورجناب آقای دکتر محمود احمدی نژاد-ریاست محترم جمهوری اسلامی ایرانجناب آقای صالح آبادی مدیرعامل محترم بانک توسعه صادرات ابرانجناب آقای مهندس امانی مدیر کل محترم هماهنگی فنی و عمرانی سازمان ها و مناطیجناب آقای مهندس جوانبخت-معاون محترم آب و آبفاءرئیس هیات مدیره و مدیر عامل شرکت مدیریتجناب آقای مهندس خیرخواه مدیر عامل محترم سازمان مشاور ثُنی و مهندسی شهر تهرانجناب آقای نظر پورجناب آقلی مهری مدیرعامل محترم بانگ صنعت و معدنجناجه حسب شرایط و ویژگی های پیمان. گزارش واصله از کارگروه رسیدگی بهجهت دستهبندی سطح تمیزی هوا براساس ترکیب شیمیایی آن ۱ باید به استاندارد 14644-8 150 ارجاعحجم سنگدانهی بیشتر.ء ضمن حفظ خصوصیات بتن خودتراکم تازه» استفاده نمود. با این وجود در اغلحد آستانه به کار گرفته شده برای استخراج پوشش گیاهی. ۰/۸ میباشد.حداقل دو چراغ راهنماء از فاصلههایی که در جدول ۸ تعیین شده» باید در داخل مخروط دیذحدول ۳-۴- لیست توابع مختص ردههای بهرهوری انرژی در اتوماسیون ساختمان (ادامه)حذف واژه "خوک" از ردیف (2-1) فهرست پیوست بخشنامه های شماره 31091 مورخحسب مصوبه مراجع اعانون واردات طع،، پ،تعیو و نهعرهحسب مصوبه مراجع قانونی، احکام ذیل جهت اطالع و اقدام مقتضی ابالغ میحضشیش هر آهشحقوقی ارتباط تنگاتننگ داشته و قوانین و راهکارهای آییننامههای اجرایی یکی از ابزارهای اعماحمایت مالی از هستههای دوره پیشرشدحور" موضوع: پوشش بیمه ای گروههای خاص جامعه اس رلحوزه ... موضوع: نحوه اجرای آئین نامه بیمه اختیاری مصوب بخشنامه شماره ۶۵۱حوزه تلخیص دستور العملها و ضوابط نحوه رسید گی به ادعای افرادحوزه ستادی وزارت نیرو و شرکتهای تابعه (دولتی) مشمول قانون مدیریت خدمات کشوری به شرححوزه فنی و درآمد موضوع: تمدید کسر حق بیمه تگمیلیحوزه مشترک معاونتهای حقوقفی» مجلس و آمور بینالمئل و بیمهایحوزه معاونت بیمه ای و درمانحوزه معاونت فنی و موضوع: ارسال پیام گوتاه به مستمری بگیرانحوزه موضوع: بازنشستگی مشمولینحوزه موضوع: دستورالدمل اجرائی بخشودگی 1 دستور اداریحوزه: بیمه آی و درمانحوزه: بیمه ای و درمانحوزه: درمان و بیمه ایحوزه: مشترک حقوقی و معاونت بیمه ایحوزه: مشترک درمان و بیمه ایحوزه: معاونت بیمه ای و معاونت برنامه ریزی» مالی و پشتیبانیحوضههای آبریز و دفاتر مستقل شرکت مدیریت منابع آب ایرانحوطاسوت ار موضوع: ضوابتط اجرائیحیین قیمت تمام شده واحد آب زیرزمینی وخازن های موازی در پست های فشار قویخازن های موازی در پست های فشار قویخاکبای شور و ددیدی در آیرانخر رح کلعر یاهع وا له دح درخر روا او را امه اهخزانه دار محترم کل کشورخم که منطبق بر ضوابطخمهوری سا ین ایران تاریخ؛ ۹ رزخمینی ( ره ) که کمتر از ۵۰ سال سن داشته و مشمول مقررات حمایتی خاص دیگری قرار نداشتهخن الاسلام و اتمملهین چناب آقای لیسی اون اول محترم قوه قسالیهخود مالک مشمول یارانه .بافندگان فرش وضاغلان صنایع دستی شناسه دار و..) درقالبخوزه بخ موضوع: بیمه اعضاء انجمن صنفی بخشنامر انخی و ار تال ,کار وراه احّی پوت دارد7۵ در اسمش هر رشتد- پایداری در برابر عوامل جویدار تبرت در لا رندار تبرت درل دردارآن محترم مناطق ۲۲ گانه شهرداری تهراندارحهای آب 9 کاضصلاب در در حله تقصیلیدارم از ۲ ید ری زارت ارداز وسانی به صنایمدتم رالحدل اجرایی خدمات بر هدب رداریدختران، پسران، مردان و زنان بالیای طبیعی را به اشکال متفاوتددماید دراحی سارهدهای اتحال ودر ااهرا مرهرراتدر اجراء اصل یکصلد و بیست و سوم (۱۳۳) قانون اساسی جمهوری اسلامیایراندر اجرای اصل یکصد و بیست و سوم قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران به پیوست «قانون موافقتنامهدر اجرای بخشنامه شماره ۷۹۳۳ مورخ ۱۳۹۹/۱/۲۶ وزارت تعاون کار و زفاه اجتماعی و دستورالعماندر اجرای بخشنامه شماره ۲۵۱۱۹۲ مورخ ۱۳۹۹/۱۲/۲۷ وزارت تعاون. کار و رفاه اجتماعی.در اجرای بند (ب) ماده (۲۸) قانون برنامه پنجساله ششم توسعه اقتصادی, اجتماعی و فرهنگیدر اجرای بند «۱» هزارو دهمین جلسه هبأت مدیره مورخ ۸۶/۷/۲۳ مقرر گردید تا اعحضاء شرکت تعاونیدر اجرای ماده ۲۳ قانون نظام مهندسی و کنترل ساختمان مصوب سال ۰۱۳۷۴در اجرای ماده «۴» قانون حمایت از صنعت برق کشور مصوب ۱۳۹۴ و به موجب ابلاغیه شمارهدر اجرای مفاد تبصره (11) ماده (27) قانون مالیات بر ارزش افزوده و با عنایت به مفاد قانون اصدر اجرای مفاد دستورالعمل شماره200/1401/530در اجرای مقررات تبصره (1) ماده (123) اصلاحی قانون ثبت (موضوع ماده 10 قانون الحاقدر ارتباط با رسیدگی هاا و بررسای هاان ان ااه شادهدر این آییننامه اصطلاحات زیر در معانی مشروح مربوط به کار میروند:در این بخش برآوردی از توانایی و قابلیت ایجاد خوردگی داخلی انجام خواهد شد. خوردگی داخلی. کادر این بخش فرض میشود که ۶۵ درصد از مسافرین ساعت اوج در ۳۰ دقیقه اوج به بازرسی گمرک وارد مدر این دستگاه تشعشعات خورشید از طریق یک کره شیشهای شفاف که بر روی پایهای متصل است با متمدر این فصل ضوابط ارزیابی و بهسازی اعضا و اتصالات بتنی مربوط به سیستمهای مقاوم در برابر بادر این فصل مشخصات فنی عمومی و اجرایی سیستمهای صوتی و کاربرد آنها در طراحی و اجرای پروژهدر بسیاری موارد. جمع کننده جدید در امتداد خط یک تیر یا شاهتیر قرار میگیرد. معمولاً این مدر تصفبه خانههای فاضلاب و بردازش آندر جهت گردش کاری مناسبء نحوه وارد شدن به اتاق احیا و خارج شدن از آن به دو روش امکانپذیردر دی خدمات محالحاتشدر راستای اجرای بودجه مصوبه سالیانه شهرداری تهران و با هدف شفاف سازی و اصلاحدر راستای اجرای سیاستهای کلی نظام اداری مصوب ۱۳۸۹ و قانون ارتقای سلامت نظام اداری و مبارزدر راستای بهینهسازی و بهبود مستمر فرآیندهای اجرائی, از تاریخ صدور این دستور اداری. تغییرادر راستای تنقٌیح, تجمیع و تلخیص بخشنامه ها و دستورهای آداری. شفاف سازی مقررات. تسهبل در اردر راستای تنقیح» تجمیم وتلخیص بخشنامه ها ودستورهای آداری» شفاف سازی مقررات. تسهیل دردر راستای تکریم مودیان محترم مالیاتی میزان بخشودگی جرائم موضوع ماده22در رال نادٌذاری و حشاریدر رت خمان درحاه فنادایی رایدر رست خددات دتاالحاتدر رست مرس( رل رسدر رسی بتانسیل لنذزش دردر صنایع مرتبط بادر صورت استفاده از تابلوی ایزوله کلیه کلیدهای خطوط خروجی آن از نوع دو پل انتخاب شوند.در صورت لزوم می توان برای عبور این جریان هواء ازکانال |[ اشکل در داخل سقف کاذب بادر صورت نیازدر صورت پیشبینی این واحد. در نظر گرفتن هراسهی این فضاهادر صورتی که قفل نمودن درپوشهای سیستم لوله ایستاده خشک مورد نظر باشد. این کار منوط به تأییدر صورتی که نرخ رشد دستمزد اعلام شده کارگران در دو سال آخر خدمت آنها بیش از نرخ رشد طبیعیدر صورتیکه طول راهروی مستقیمی از ۲۲ متر بیشتر باشد.ء بهتر است با ایجاد تغییراتی شامل تغیدر قراردادهای صنعتنفتدر نامه ریژزی ازمایشیای رد ویدر وت و اس نقص در جوش (موجود)در ورد خدار زمین ذرزهدر وردعش کی ماش دم !النافتشدر پاسخ به استعالم های به عمل آمده بدینوسیله تصریح میدر پایین سپرء فشار مقاوم از راست بهچپ برابر است با :در پیشرفت جوامع. تهیه و کاربرد آنها را ضروری و اجتناب ناپذیر ساخته است. نظر به وسعت دامنهدر یرم سّدی...دراجرای اصل یکصد و بیست و سوم قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران به پیوست « قانون موافقتنامسهدراجرای بند " ۴" یک هزار و پانصد وهفتادونهمین جلسههیات مدیره محترم سازمان» مصوب ۹۴/۱/۲۶ ددرادن ,یسو یا یا یاناسدرامد در موارد زیر اصلاح و جایگزین میگردد:درجهبندی بیمارستانها بر حسب امتیازات مکتسبه بیمارستانهای عمومیدرخصوص اجرای قانون مالیات بر ارزش افزوده مصوب 1400/03/02درخواست. اعلام و بهره برداری از سوابق بیمه شدگان همچنین حذف مکاتبات دستی و تشکیلدرزهای باز: این درزها باید با فروکردن و سپس درآوردن نوار چوبی» صفحه فلزی یا سایر قطعات موردزمان ام و پوو سوردزمان بنادو و تشتیرا دردستمرالحم, فموئه بر داری |دسته رالحمل حذر و تجیزدستو رالعمل محاسه حریم حاه و ثناتدستور العمل نحوه تشویق گزارشگران فرار مالیاتی موضوع ماده (37) اصلاحیه آیین نامه اجراییدستورائدمل حفانلت از دارایی مشتریدستورالحمل حفاذلت و ایمنئی دردستورالع مل نگارش ضوابط نظام فنی و اجراییدستورالعمل اجرائی آن به شماره ۸۰۵۵ مورخ ۱۳۹۷/۱/۲۹ (تصویر پیوست) و بر اساس طرح طبقهبندیدستورالعمل اجرایی آن به شماره ۲۶۵۳۷۹ مورخ ۱۳۹۷/۱۲/۲۸ و بر اساس طرح طبقهبندی و ارزشیابیدستورالعمل اجرایی شورای حفغ حقوق بیتالمال در آمور اراضی و منابع طبیعی کشوردستورالعمل احجام و اوزان قانون بودجه سالانه کشورء به منظور تبیین حیطه مسئولیتهایدستورالعمل بررسی ویژگیهای عمومی آندستورالعمل تعیین مناسب ترین پیشنهاد در مناقصات پیمانکاریدستورالعمل ثبت کشتیها به صورت اجاره کاملدستورالعمل شستشو و گندزدایی شبکههای آپرسانیدستورالعمل صخور پروافه اشتغال به کار آموزشدستورالعمل ضوابط پذیرش و محاسبه کسر بهای آسفالت دردستورالعمل نحوه استرداد مالیات و عوارض دریافتی از خریداران کالاها و خدمات معاف از مالیات ودستورالعمل نحوه استرداد مالیات و عوارضص پرداختی سفارتخانه ها مأموریت های دیپلماتیک. پستدستورالعمل نحوه تکمیل و تنظیم اسناد همسان پیمانهای پژوهشی میدان /اکتشافی محور بالادستیدستورالعمل نگارش ضوابط نظام فنی و اجراییدستورالعمل نگارش ضوابط نظام فنی و اجراییدستورالعمل نگارش ضوابط نظام فنی و اجراییدستورالعمل نگارش ضوابط نظام فنی و اجراییدستورالعمل نگارش ضوابط نظام فنی و اجراییدستورالعمل نگارش ضوابط نظام فنی و اجراییدستورالعمل نگارش ضوابط نظام فنی و اجراییدستورالعمل و ضوابط تعیین مشاغل حاکمیتی در موسسهدستگاه های اجرایی،مهندسان مشاور و پیمانکاران به بخشنامهدستگاه های اجرایی،مهنذسان مشاور و پیمانکاران به بخشنامهدستگاههای اجرایی, مشاورین و پیمانکاراندستگاههای اجرایی، مهندسان مشاور و پیمانکاران بخشنامه بهدسذم رالحدل در هدر داری ودسهء رالعمل در هبرداری ودشریه هار رد مسااروندت مبنتسمی, رپژوهش و ضاورقدعاد را دبس رودخادهها 9 دخازن مرهادفتر آدور مقررات ملی ساختمان پبوست. :دفتر امور فنی » تدوین معیارها و شرکت مدیریت منابع آب ایراندفتر امور فنی و تدوین معیارهادفتر امور فنی و تدوین معیارهادفتر امور مقررات ملّی ساختماندفتر توسعه مدیریت و تحول اداریدفتر توسعه منابع فیزیکی و آمور عمرانیدفتر مدیریت منابع فیزیکی و مجری طرح های عمرانیدفتر مقررات ملی و کنترل ساختماندفتر مقررات ملی و کنترل ساختماندفتر مهندسی و معارهای فنیدفتر مهندسی و معیارهای فنندفتر مهندسی و معیارهای فنیدفتر نظام فنی اجرایی دفتر مهندسی و معیارهای فنی آب و آبفادفتر نظام فنی اجرایی دفتر مهندسی و معیارهای قنی آب و آبفادفتر نظام فنی اجرایی دفتر مهندسی و معیارهای قنی آب و آبفادفترنظام فنی اجرایی معاونت برنامهریزی و نظارت راهبردی رییس جمهورء با گذشت بیش از سی سال فدقد یاه دفت و دارده از نظر طول تیرء قدرت |ده مه و همم ام هممدوابنا فعالیت شرکتهای ثالث ارائه دهنده خدمات پس از فروشدوب در ساماندمی رودشاده۵۵)دوخت به پشت (اتصال بار جانبیی)دومین جلسه مورخ ۸۷/۸/۱۴ هیات محترم مدیره " زفان خانه دار" با رعایت شرایط مقرر دربیمه صاحبادون پا ره آیین نامه شورای عالی تامین اجتماعی موضوع ماده 18دکتر سیدحسن امامی رضوی و دکتر محمودرضا محققدیافراگم باید از اتصال مناسب جهت انتقال بار به قاب فولادی مهاربندی شده یا قابهای فولادی بدیران کل محترم امور مالیاتیدیزل ژنراتورهای اضطراری دردیزل ژنراتورهای اضطراری دردین مقدس اسلام بعنوان مکتبی اجتماعی و انسان سازء اصل مشارکت و مسئولیت همگانی در پیشبرد اهدذکر این نکته ضروری است که استفاده از این منحنیها و تعریف فشار آب منفذی مورد استفاده در نمرآهنمای مشار کت مردمی در طرح های اب 9 خاکرئیس محترم جمهوری اسلامی ابرانرئیس محترم جمهوری اسلامی ابرانرئیس محترم جمهوری اسلامی ایرانرئیس محترم جمهوری اسلامی ایرانرئیس منترم دانشگاه عاوم پزشگی و خدمات بهداشتی درمانی سراسر کشوررئیس هیأت مدیره و مدیرعامل محترم روزنامه رسمیرا تممو ری امامت ۱۳۳۳۶۸را خنمای واگذاری از نشعاب فاضااب بهرا سار وتمارت ارو ی حرات لا مات رو پنسا اشرا مت ۷وری «ست ۲9 صفحهرا معاونت امور فنیرا نام یا ی رد یرواف« ورک رس علواعمرا یا هارو راک نواعا ترازو یرات عاولی ,کار و راد ای وت وارورات مموری وه راراخنمای یننهبندی سبل و تتیین حد بسترراد اندازی و نحوه استفاده از نرم افزارهایرادنثمای کار برد ددلهای تجچربی و نذاریرادننمای بررسی پیشروی آبهای شور دررافتمای برّره برداری دبدرولیگی ازرال مو ریاس یارالی شماره: ۹۹/۲۱۷۰۸/۵۰۰رامئثمای را بار دل راسدحب رودخاده 15رامنمای بر. رد در داری وذن.داریرانئها ی کار برد اشنماد مرشددی درراه جانبی سه خطه یک طرفه در دو سمت آزادراهراهخنمای باز رسی در دسدکهای بزرفراهعتمای بر داشت مصالح رودخادئهایراهنمای ار زیابی ایمنی و اقدامات اضطراری در سدها و سازههای وابستهراهنمای ارزیابی و بهسازی لوزهای شریانهای حیاتی سامانه گازرسانیراهنمای انتخاب مشاور به روش بودجه ثابتراهنمای انتخاب مشاور به روش تعرفهراهنمای انتخاب مشاور به روش تک گزینهایراهنمای انتخاب مشاور به روش کیفیتراهنمای انتخاب مشاور به روش کیفیت و قیمتراهنمای انتخاب گباهان در فضای سبزراهنمای برنامهریزی و طراحی معماری بخش مراقبت ویژه جراحی قلب ۲516راهنمای جامع مطالعات طرح» بهرهبرداری و نگهداری سامانه پیشبینی و هشدار سیلراهنمای طرا حی» ساخت و نگهذاری کو رههاراهنمای فعالیتهای دارای ۵ درراهنمای فنی پایش وضعیت درراهنمای فنی پایش وضعیت در سیستمراهنمای مطالعات خیدروژ نو شیمیایی درراهنمای مطالعات ژئوفیزیک در آهای زیرزمینیراهنمای نمونهبرداری از آب زیرزمینیراهنمای نگهداری و تعمیرات تصفیه خانههای آبراهنمای کاربرد مدلهای ریاضی درراکب سهامی ابر یت اینراکتورهای موازی در پستهای فشار قویراکتورهای موازی در پستهای فشار قویراکنمای دز ردق در سازههای ازرای ال داب ری ور یمال ! مل سبشمرای عالی فنی شهرداریرباص تموری ب وست راربر ردیابی در کشوررتساان سازمانع اداری واسیرای لوررخنمودهایی در سیاستگذاری مدیریت آبرخواران به صورت همزمان انجام شده و کمردیف سواالت با توجه به شرایط و محدودیترس یا واتر را, نلااخا بسرارورسای موْسسات دولتی باگستره کشوری حداکثر(۳) پست در سقف پستهای مصوبرسد کید مد را ما مه یچ اصرضایت کارکنان قراردادی کارگاههای پیمانکاری» از تاریخ اجرای نصب اولین نگارش پائیزهرعایت ضوابط فاصله تکیهگاهها در کانالها مطابق با 5۸1۸۳1۸رفع ابهام از قسمت اخیر بند1رل بر رت را ری ا۵ ای اب اراس ۱۴۰۳/۰۴/۱۹رم این ۲۷۳ ما۹۵رم هر ام اما وا را رم مت تر مت ی کت ی رو تو اپ ارد تا ار تب تومن ۷رنگ خاک-رنگ زمینه خاک را با سامانه علائم مانسل (هیوء ولیو و کروما) مشخص نمائید. به عنوان مرنگینههای زرد شامل اکسید کرومء اکسید روی و اکسید کادمیومرنیس کل محترم بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایرانره تما زد که امه که ری خی روصتره شطی کر چا شماره سا اسرو ارور نا از نره نا اد او ۹ هر ۶۸ موجرو و ریا سا اهاط داح باروش ساده شده مدل تحلیلی که اینجا توضیح داده می شود. عبارت است از مدل کردن قاب دال -ستونی,روش های اکتشاف در زمین های کارستیروش های جلو کیری از خوردکیروشای الکذریکی مقاومت ویژه و لر زهایرول بازکن همراه با دستگاهرک به را اره ۲۸۵رگا : ضریب زلزله جانبی اصلاح شدهری * توان مورد نیاز در خروجی موتور (اسب بخار یا کیلووات)ری اسلا ی اران راز باری اطای رای اس ۱۳۹۲/۱/۱۷ری در فاصم مویارم و خصشرریاس یاران ده ریا راریاست جمهوری بسمه تعالیریاست محترام تأمین اجتماعیریاست محترر جموروری بره سیوسرت«ریاست محترم جمهوری اسلامی ایرانریاست محترم جمهوری اسلامی ایرانریاست محترم جمهوری اسلامی ایرانریاست محترم جمهوری اسلامی ایرانریاست محترم جمهوری اسلامی ایرانریاست محترم جمهوری اسلامی ایرانریاست محترم جمهوری اسلامی ایرانریاست محترم جمهوری اسلامی ایران :ریاست محترم جمهوری اسلامی ایران ِریاست محترم شعبهریز اقلام مشمول و غیر مشمول پیوست یازدهم تنقیح و تلخیص بخشنامه (۱۱) جدید در آمد و ملحقات آزئوشیزیک و نقش آن در مهندسی آبزئوفیزیک و نقش آن در ممهندسی آبزئوفیزیک و نقشس آن در ممهندسی آبزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیزان اداری راکو راعت: ۱۱:۲زان باه و لوور ورزان رام و وج تورزب عح کا را هکیت لس سَنَ سرزدوفیزیک ونتش آن در مندسی آب,زرد رل فدمام رشرت لجرانت ن ریت در سرزشگندی و بعازی خای برای دشترایی کهزمینههای بروز فساد و با هدف استفاده بهینه از ظرفیتهای پیمانکاران. مشاوران و تأمینکنشدگازهکشسی 9 بسازی خاک برای دشتهایی کهزک کا. کار را ان نت ۳ ۴ رز ها ملظسأدان بر مت و یاه رک سور رت نداردسا ری ولذارت را وی حراشت الا مات رو ای " ,سا مان "امن احای ۱ صاوو ساب غرم و بو مر مت جما وی » بوست: نداردسا یا ورا جیب یر سا دا اه دیر اور اسم ۳5 راساختمانهای با اسکلت فلزی (جوشی یا پیچ و مهرهای) معمولا به لحاظ الکتریکی پیوسته هستند و دساختمانهای حغالت در مقابلسادالش ان یلگ با سین وآروسار ماه رس در رم ارساران "انا ای راساربان اداری وا کدی سور را نداردسارمان مدیریت و برنامه ریزی کشورسارمان مدیریت و برنامه ریزی کشورساز ان مور و وربا ورویساز مان برنامه و بودجه کشورساز مان بناهدر و دریانوردیسازدان ارنامه و (ءدجه تَدْ ورسازمان آب و برق خوزستانسازمان آدرای و استخدامی کشورسازمان اداری و استخدامی کشورسازمان اداری و استخدامی کشورسازمان اداری و استخدامی کشورسازمان اداری و استخدامی کشورسازمان اداری و استخدامی کشورسازمان اداری و استخدامی کشورسازمان ام و لووجر سورسازمان امور اداری و استخدامی کشورسازمان برفامه و بودجه کشورسازمان برفامه و بودجه کشورسازمان برفامه و بودجه کشورسازمان برفامه و بودجه کشورسازمان برفامه و بودجه کشورسازمان برفامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه -وزسازمان برنامه و بودجه -وزارت نیروسازمان برنامه و بودجه آبرانسازمان برنامه و بودجه ابرانسازمان برنامه و بودجه وزارت نیروسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه کشورسازمان برنامه و بودجه- وزارت نیروسازمان برنامه و بودجه- وزارت یروسازمان برنامه و بودجه. دفتر فنیسازمان برنامه و بودجه. دفتر فنیسازمان برنامه و بودجه. دفتر فنیسازمان برنامه و بودجه. دفتر فنیسازمان برنامه و بودجه. دفتر فنیسازمان برنامه و بودحجه کشورسازمان ربانمه و بودجه کشورسازمان ربانهم و بودهج کشورسازمان ربانهم و بودهج کشورسازمان ربانهم و بودهج کشورسازمان ربانهم و بودهج کشورسازمان ربانهم و بودهج کشورسازمان ربانهم و بودهج کشورسازمان صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران - سازمان ملی استاندارد آبرانسازمان مد بربت و برنامهریزی کشورسازمان مد بریت و برفامه ریزی کشورسازمان مد بریت و برفامهربزی کشورسازمان مد بریت و برفامهریزی کشورسازمان مد بریت و برفامهریزی کشورسازمان مد بریت و برفامهریزی کشورسازمان مد بریت و برفامهریزی کشورسازمان مد بریت و برفامهریزی کشورسازمان مد بریت و برفامهریزی کشورسازمان مد بریت و برفامهریزی کشورسازمان مد بریت و برفاههریزی کشورسازمان مد بریت و برنامهریزی کشورسازمان مد بریت و برنامهریزی کشورسازمان مد بریت و برنامهریزی کشورسازمان مد بریت و برنامهریزی کشورسازمان مد بریت و برنامهریزی کشورسازمان مد بریت و برنامهریزی کشورسازمان مد بریت و برنامهریزی کشورسازمان مدبریت و برنامهربزی کشورسازمان مدبریت و برنامهربزی کشورسازمان مدبریت و برنامهربزی کشورسازمان مدبریت و برنامهربزی کشورسازمان مدبریت و برنامهربزی کشورسازمان مدبریت و برنامهربزی کشورسازمان مدبریت و برنامهربزی کشورسازمان مدبریت و برنامهربزی کشورسازمان مدبریت و برنامهربزی کشورسازمان مدبریت و برنامهریزی کشورسازمان مدبریت و برنامهریزی کشورسازمان مدبریت و برنامهریزی کشورسازمان مدبریت و برنامهریزی کشورسازمان مدبریت و برنامهریزی کشورسازمان مدبریت و برنامهریزی کشورسازمان مدیربت و برنامهریزی کشورسازمان مدیریت و برفامه ریزی کشورسازمان مدیریت و برنامه ربزی کشورسازمان مدیریت و برنامه ربزی کشورسازمان مدیریت و برنامه ریزی کشورسازمان مدیریت و برنامه ریزی کشورسازمان مدیریت و برنامه ریزی کشورسازمان مدیریت و برنامه ریزی کشورسازمان مدیریت و برنامه ریزی کشورسازمان مدیریت و برنامه ریزی کشورسازمان مدیریت و برنامه ریزی کشورسازمان مدیریت و برنامه ریزی کشورسازمان مدیریت و برنامه ریزی کشورسازمان مدیریت و برنامه ریزی کشورسازمان مدیریت و برنامه ریزی کشور وزارت نیروسازمان مدیریت و برنامه ریزی کشور وزارت نیروسازمان مدیریت و برنامه ریزی کشور وزارت نیروسازمان مدیریت و برنامه ریزی کشور وزارت نیروسازمان مدیریت و برنامه ریزی کشور وزارت نیروسازمان مدیریت و برنامهرپزی کشورسازمان مدیریت و برنامهرپزی کشورسازمان مدیریت و برنامهریزی کشورسازمان مدیریت و برنامهریزی کشورسازمان مدیریت و برنامهریزی کشورسازمان مدیریت و برنامهریزی کشورسازمان مدیریت و برنامهریزی کشورسازمان مدیریت و برنامهریزی کشورسازمان مدیریت و برنامهریزی کشورسازمان مدیریت و برنامهریزی کشورسازمان مدیریت و برنامهریزی کشورسازمان مدیریت و برنامهریزی کشورسازمان مدیریت و برنامهریزی کشورسازمان مدیریت و برنامهریزی کشورسازمان مدیریت و برنامهریزی کشورسازمان مدیریت و برنامهریزی کشورسازمان مدیریت و برنامهریزی کشورسازمان مدیریت و برنامهریزی کشورسازمان مدیریت و برنامهریزی کشورسازمان مدیریت و برنامهریزی کشورسازمان مدیریت و برنامهریزی کشورسازمان مدیریت و برنامهریزی کشورسازمان مدیریت و برنامهریزی کشورسازمان مدیریت و برنامهریزی کشورسازمان ممدیریت و برفامهریزی کشورسازمان ممدیریت و برنامهریزی کشورسازمان ممدیریت و برنامهریزی کشورسازمان ممدیریت و برنامهریزی کشورسازمان ممدیریت و برنامهریزی کشورسازمان ممدیریت و برنامهریزی کشورسازمان ممدیریت و برنامهریزی کشورسازمان ممدیریت و برنامهریزی کشورسازمان ممدیریت و برنامهریزی کشورسازمان ممدیریت و برنامهریزی کشورسازمان ممدیریت و برنامهریزی کشورسازمان ممدیریت و برنامهریزی کشورسازمان ممدیریت و برنامهریزی کشورسازمان ممدیریت و برنامهریزی کشورسازمان میراث فرهنگی. صنایع دستی و گردشگریسازمان ها و دستگاه های زیر مجموعه وزارت امور اقتصادی و داراییسازمان یام و لووم ورسازممان مد بریت و برفاههریزی کشورسازه و تمامی اجزای آن باید در برابر گسیختگی در زمان رویداد نهایی مانند زلزله طراحی شوند.سازیازه نادار دسا یور و تداردسامان با و لوو لورسامان با و لوو لورسامانه سرمایش ایستا درجه حرارت فضای داخل را به استفاده از پدیده حرارت طبیعی تنظیم میکند.سای در شود ترادسخصی افراد باید از پرده یا سایر روشها استفاده نمود.سر فصلهای نمونه برای خلاصهسر کتهای حفاری و پمپازسرا زا تسیا کم را وی بو دنل وسرپرست محترم دفتر امور هماهنگی امور مالیاتی استان تهرانسرپرست محترم دفتر امور هماهنگی امور مالیاتی استان تهرانسرپرست محترم دفتر امور هماهنگی امور مالیاتی استان تهرانسرپرست محترم دفتر امور هماهنگی شهر و استان تهرانسرپرست محترم دفتر هماهنگی امور مالیاتی شهر و استان تهرانسرپرست محترم دفتر هماهنگی امور مالیاتی شهر و استان تهرانسرپرست محترم دفتر هماهنگی امور مالیاتی شهر و استان تهرانسرپرست محترم دفتر هماهنگی امور مالیاتی شهر و استان تهرانسرپرست محترم دفتر هماهنگی امور مالیاتی شهر و استان تهرانسرپرست محترم دفتر هماهنگی امورمالیاتی شهر و استان تهرانسرپناه ایستگاه های اتوبوس و اتوبوسسری یا موانعیسس وزارت «فاع و سای سروا یم بیوست:سسط ست سار هگا رک وسشورای ی سهرداری دیهان درسل فقروردین ماه ۱۳۹۸ در استانهاسلامت کارکنان صنعت آب و برق و با عنایت به موافقت سازمان تأمین اجتماعی و مجوز بیمه مرکزیسم رک ست ی اهر وی اک اه یا ویک وج یهسنا تابن بای دج موب درا است. ام سم رممری دود العان)» ریک نداردسند 3292سند 3360سند 3361سند 3362سند 3363سند 3364سند 3365سند 3367سند 3368سند 3369سند 3370سند 3371سند 3448سند 3451سند 3506سند 3515سند 4007سند 4059سند 4102سند 4209سند 4503سند 4504سند 4628سند 4914سند 5012سند 5015سند 5023سند 5025سند 5027سند 5029سند 5053سند 5060سند 5088سند 5096سند 5098سند 5099سند 5103سند 5104سند 5119سند 5120سند 5139سند 5141سند 5146سند 5149سند 5150سند 5151سند 5154سند 5155سند 5156سند 5159سند 5161سند 5162سند 5163سند 5167سند 5170سند 5171سند 5176سند 5178سند 5179سند 5184سند 5197سند 5199سند 5200سند 5211سند 5215سند 5223سند 5227سند 5230سند 5231سند 5233سند 5235سند 5236سند 5251سند 5253سند 5255سند 5256سند 5257سند 5260سند 5262سند 5263سند 5276سند 5299سند 5302سند 5303سند 5305سند 5306سند 5311سند 5330سند 5333سند 5335سند 5338سند 5339سند 5340سند 5348سند 5352سند 5389سند 5402سند 5436سند 5437سند 5439سند 5553سند 5568سند 5681سند 5719سند 5721سند 5733سند 5745سند 5750سند 5762سند 5864سند 5893سند 6001سند 6007سند 6010سند 6013سند 6018سند 6032سنف ملی توسعه بخش بهداشت و درهانسنگ مصرفی از هر گونه که باشد باید تمیر محکم. بادوام» متجانس و بدون رگه بوده و عاری ازسوزن تا ابتدای قوس قائم با ۰/2 در نظر گرفته شود. در صورت عدم وجود فضای کافی, حداقل فضای بیسیستم های کنترل و اتوماسیون در پست های فشار قویسیم از ال در اثرازنسیون آمور زیربنایی؛ صنمت و محیط زبست در جلسه مورخ ۱۳۸۶/۱۲/۱۹ بنا به پیشنهادشاخ صههای مرحلهبندی کار در رودخانه. امکان پذ بری اجراء زمانبندی مراحل کار و سرعتشبوه نامه انتشار و دسترسی آزاد به اطلاعات « قراردادها»شده دوره ها با اولو یشده مرام من گروه از مودیان اشخاص حیحا (صا مان مشاغل) که مورام ممکرورد وال1401شر کتهای مادر تخصصی و مراکز آموزشی و پژوهشی وابستهشرایط عمومی بیمه تمام خطر نصبشرایط عمومی قراردادشرایط مدیریتی و اجرایی اندازهگیریشرت سیهامی مد بر پت سابع ۸شرح ردیف : لوله فولادی سیاه درز دار به قطر نامی ۱۵ (یک دوم اینچ). رستّه ؛ ساختمان و ساخ<شرح عمومی خدماتشرهنگ فنی آبیاری و زهکشیشرکت تأمین اندیش ایرانیان به موجب دادخواستی اعلام کرده اند که :شرکت سهامی مد بر بت منامن آب ابرانشرکت سهای مذبریت این اب ۲شرکت مادر تخصصی مهندسی آب و فاضلاب کشورشرکت مهندسی آب و فاضلاب کشورشرکت مهندسی و توسعه نفت وزارت نفت هندسه پارس هندسه پارس کاوششرکتهای زیرمجموعه در صورت عدم اجرای چارچوب قرارداد ضمیمه با شرکتهای بیمهگرشرکتهای ماک بیس سی مشاأور در طرحهیای دیشرکتهای مادر تخصصی, ساتبا و مراکز آموزشی و پژوهشی وابستهشرکتهای مادر تخصصی, ساتبا و مراکز آموزشی و پژوهشی وابستهشرکتهای مادر تخصصی, ساتبا و مراکز آموزشی و پژوهشی وابستهشرکتهای مادر تخصصی, ساتبا و مراکز آموزشی و پژوهشی وابستهشرکتهای مادر تخصصی, ساتبا و مراکز آموزشی و پژوهشی وابستهشرکتهای مادر تخصصی, ساتبا و مراکز آموزشی و پژوهشی وابستهشرکتهای مادر تخصصی, ساتبا و مراکز آموزشی و پژوهشی وابستهشرکتهای مادر تخصصی, ساتبا و مراکز آموزشی و پژوهشی وابستهشرکتهای مادر تخصصی, ساتبا و مراکز آموزشی و پژوهشی وابستهشرکتهای مادر تخصصی, سازمانها و موسسات تایعهشرکتهای مادر تخصصی,. ساتبا. موسسات و مراکز آموزشی و پژوهشیشررداران محترم مناطق ۱ الی ۲۳شفاره: شرا ار باشماره ۲۱۰۶۹ 0۵0۵3( روزنامه رسمیشماره ۱۸۵۴۲۱ ۱۳شماره نشرد شر به ۰۵ ۰شماره ویزه نامه ۱۰۵۲شماره ویزه نامه ۱۱۱۹شماره ویزه نامه: ۹۸۵شماره ویزه نامه: ۱۰۱۰شماره ویزژه نامه: ۲۱۱۶۷شماره ویژه نامهشماره ویژه نامه: ۱۰۰۰شماره ویژه نامه: ۱۰۲۵شماره ویژه نامه: ۱۰۳۴شماره: ۹۵-۵۰۰ تاریخ: ۱۳۹۴ پیوست:شماره: تشاد هرهبشماره: وفرفدرب مهشماره: یرف در رده هرشهر دارآان محترم مناطق ۲۲ گانه تهرانشهر دارآن محترم مناطق ۲۲ کانهشهردار محترم تهرانشهردارآان محترم مناطق ۲۲ کانه تهرانشهردارآن محترم مناطق ۱ الی ۲۳شهرداراآان محترم مناطق ۱ الی ۲۳۲شهرداران محترم مناطق ۱ آلی ۲۲شهرداران محترم مناطق ۱ الی ۲۲شهرداران محترم مناطق ۱ الی ۲۲شهرداران محترم مناطق ۱ الی ۲۲شهرداران محترم مناطق ۱ الی ۲۳شهرداران محترم مناطق ۱ الی ۲۳شهرداران محترم مناطق ۳ کانه شهرداری تهرانشهرداران محترم مناطق ۲۲ کانه تهرانشهرداران محترم مناطق ۲۲ گانه تهرانشهرداران محترم مناطق 22 گانه شهرداری تهرانشهرداران محنرم مناطق ۲۳ کانه شهرداری تهرانشهرست و شناسنامه نرم افزارهایشهفرست خدمات مطالعان مر حله دوم( تشریحی) وشورای اقتصاد در جلسه مورخ 13شورای عالی فناوری اطلاعات و در راستای آیجاد وحدت رویه در اجرای فعالیت های مرتبط با توسعه فشورای عالی فنی شهرداری تهرانشورای عالی فنی شهرداری تهران (شورای عالی فنی شهرداری تهران >شورای عالی فنی شهرداری تهران >شورای عالی فنی شهرداری تهران ؟شورای عالی فنی شهرداری تهران رشورای عالی فنی شهرداری تهران رزشورای عالی فنی شهرداری تهرانشورای عالی کار با حضور نمایندگان سه کروه (دولت .کارفرمایان و کار گران ) در جلسه مورخ ۱۳۹۷/شورای فنی شهرداری تهرانشورای فنی شهرداری تهرانشورای فنی شهرداری نهرو ی ینشورای ملی توسعه و نظارت بر مراکز پذیرهنویسی اهدای سلولهای بنیادی خونساز و بانکهای خونشورایعالی اجرای سباستهای کلی اصل ۴۴ ثانون اساسیشویا و پاسوخیای ایجاد شوده در اعضوای سواختمان را می توان به دو رروهشکل ۰-۱۸-۱۰ اشکال مختلف برای مهار تجهیزاتشکل ۸-۶- نحوه اجرا با یک رول پیوستهشکل ۲۳-۳: مفصل نوع یا راشکل ۳۷-۱۲- نمایی از آسیب دیدگی سگمنت در حین پیشروی ۲881شکل ۳۹ تقرس مرکب حداقل برای رابط چنبری خروجی (مرعت طرح رابط ۳۰ کیلومتر در ساعت)شیرهای سولنوییدی در مدار هیدرولیکیشین لیسی فهرروی و دیش میت نان وت ۹ در ایصاحبان حرف و مشاغل آزاد در این آئیننامه به افرادی اطلاق میشود که برای انجام حرفه و شغل مصفحه پوششی شماره ویرایش:صلی دفتر هماهنگی امور مالیاتی شهر و استان تهرانصنفی نمایندگان شرکت بیمه معلم از تاریخ ۸۷/۳/۱ مشمول مقررات قانون تأمین اجتماعی قرارصوس با رخست «ارانضای کارگروه تخصصی و عمومی و ویژه تدوین دستورالعمل نحوه رسیدگی به تأخیرات پیمان در وزارت نفضریب ریالی سال ۱۴۰۱ به میزان ۳۳۵۳ ریال تعیین شده است. به استناد ماده ۴۹ قانون خدمت وظیفه عضوابتدٌ نصب و راه اندازی» جایگزینی (استان) و جابجایی تجهیزات پزشکی سرمایهایضوابط خدمات پس از فروش شرکت های تجهیزات پزشگیضوابط و معیارهای انتخاب سامانهضوابط پذیرش و محاسبه کسر بهای عملیات اجرایضوابط کلی پذیرش طرحها به منغظور اجراییسازی شمضوع مقررات ناظر بر جرانم موضوع ماده 169 قانون مالیات های مستقیم اصلاحی مصوبطبق ضوابط قیمت گذاری کلیه کالاها (تجهیزات پزشکی ) که با ارز آزاد وارد کشور می شوند ومتقاضیطراحی بناهای در(طول موجهای کوتاهتر نور به شکل شدیدتری توسط جو پراکنده میشوند و بنابراین بر کار رصد تاثیع مصوبه: ابلاغ نرخ خرید تضمینی برق از نیروگاههای تجدیدپذیر و پاکعا موضوع: اصلاح نحوه محاسبه مستمریعبارت زیر به عنوان تبصره به بخشنامه شماره 200/1400/65 مورخ 1400/10/01 الحاقعرضه کنندگان تجهیزات و ملزومات پزشکی سراسر کشورعطف به نامه شماره ۱۱۰۳۷۹ مورخ ۱۶۰۰/۹/۲۱ در اجرای اصل یکصدعملیات خاکریزی و تراکم آن پس از لولهگذاریعنلوین و سرفصاهای دوره های آموزشی برایعنلوین و سرفصاهای دوره های آموزشی برایعنلوین و سرفصاهای دوره های آموزشی برایعنلوین و سرفصاهای ضوره های آموزشی برایعنلوین و سرفصفهای شوره های آموزشی برایعنلوین و سرفصلهای ضوره های آموزشی برایعنوان دوره: الزامات عمومی تأسیسات برقیعنوان ضابطه حمابت از تولیدعنوان فرم درخواست. ثبت وسابل پزشکی ۱عون دستورالعمل ثبت تجهپزات وملزومات پزشکی (تولید داخل و وارداتی) ٍعون نی و جهز ایغیر مخرب اسکت که با اسکتفاده از خاصکیت موئینگی برای آشککارفراخوان بکارگیری کارشناسان واجد شرایط برای همکاری کارشناسی با شورای عالی فنیفرسایش رسوب در آبخیزهافرسایش شدید سواحل دریا در محل مصب گردیده و کف کنی زیادی در پاییندست آن به وجود آمده» ضمنفرم انصراف از درخواست انتقال کسور بازنشستگی از سایر صندوقها به سازمان تامین اجتماعیفرم درخواست معرفی به کمیسیون پزشکیفرم درخواست معرفی به کمیسیون پزشکیفصل تسنسم - جداسازی لرزه ای در بهسازی سازهها ۳۹فصل دهم : الزامات کاب لکنسی منوازن و فیبر نوری ۱۹۷فصل دهم: سازه با میراگر109فصل سوم- دستورالعمل طراحی و کنترل لرزهفصل سوم- طراحی و ساخت منظرراه ۳۶( ۵۸۳فصل ششم - رفتارسنجی زمینلغزش با استفاده از تکنیک نداخلسنجی راداری ۹۹/۰۹/۲۶ ۱۷۹فصل شم الزامات طراحی سیستمهای سازهای با عملکرد برتر ۱۴۰۳/۰۶/۱۵ ۱۵۵فصل مالیات بر درآمد حقوقفصل نهم- رونسنایی پلهاء راههای مرنفع و تفاطعهای غیر همسطح )۱۳فصل هفتم - اصول فنی و مراحل ساخت آیشکنها ۸۳فصل هفتم- شرح تحولات پیش رو و تحولات تولید در طول زمان 133فصل چهاردهم - قیر در راهسازی ۳۹۵فصل چهارم: مالیات بر درآمد مشاغل ی ۳۱فعالیتهای خدماترسانی مرتبط با سامانههایفلاش تانک)- تعیین معیار مصرف آب وفنی و زیربنایی پژوهشگاه نیروفنیو درآمد و درمان سیستم جامع کمیسیون های پزشگی «فهر ست و شناسنامه نرم افزارهای مهندسی آنفهرست برخی از مودیان مالیاتی که نسببت ببه ارسبا س اسبتردادظ انهارنامبه دوره مالیباتی (هبارفهرست بهای تعمیرات پالایشگاه - سال ۱۳۹۳فهرست بهای تعمیرات پالایشگاه - سال ۱۳۹۴فهرست بهای تعمیرات پالایشگاه - سال ۱۳۹۵فهرست بهای رشته تعمیرات پالایشگاه - سال ۱۳۹۴فهرست بهای رشته تعمیرات پالایشگاه - سال ۱۳۹۴فهرست بهای نص تلمیبه خانه های نفت و انبارهای نفت منطقه اک - سال ۱۳۹۵فهرست بهای نصب تلمبه خانه هاک نفت و انبارهای نفت منطقه اک - سال ۱۳۹۳فهرست بهای نصب تلمبه خانه های نفت و انبارهاکی نفت منطقه اک - سال ۱۳۹۴فهرست بهای نصب واحدهای بهره برداری نفت و گاز و ابستگاههاکی تراکم گاز - سال ۱۳۹۵فهرست بهای نصب واحدهای بهره برداری نفت و گاز و ابستگاههای تراکم گاز - سال ۱۳۹۴فهرست بهای نصب واحدهای بهره برداری نفت و گاز و ابستگاههای تراکم گاز - سال ۱۳۹۴فهرست بهای نصب واحدهای بهره برداری نفت و گاز و ابستگاههای تراکم گاز - سال ۱۳۹۵فهرست بهای نصب واحدهای بهره برداری نفت و گاز و ایستگاههای تراکم گاز - سال ۱۳۹۳فهرست بهای نصب واحدهای بهره برداری نفت و گاز و ایستگاههای تراکم گاز - سال ۱۳۹۳فهرست بهای نصب واحدهای سرجاهی نفت و گاز و جند راهه ها - سال ۱۳۹۴فهرست بهای نصب واحدهای سرجاهی نفت و گاز و جند راهه ها - سال ۱۳۹۵فهرست بهای نصب واحدهای سرجچاهی نفت و گاز و چجند راهه ها - سال ۱۳۹۳فهرست بهای واحد پایه رشته ابنیه سال ۱۳۹۹فهرست بهای واحد پایه رشته تاسیسات برقی سال ۱۳۹۹فهرست بهای واحد پایه رشته تاسیسات برقی سال ۱۴۰۰فهرست بهای واحد پایه رشته پستهای انتقال و فوفق توزیع نیروی برق سال ۱۳۰۲فهرست بهای واحد پایه رشته پستهای انتقال و فوق توزیم نیروی برق سال ۱۴۰۰فهرست خدمات مرحله بهرهبرداری و نگهداری سدهافهرست خدمات مرحلهه شناسایی رسوبسنجی و رسوب شناسیفهرست دانشگاههای دولتی دارای حداقل یکی از رشته های مهندسیقابلیت تنظیم درجه حرارت بدن نوزاد از ۳۴ تا ۳۸قانممقام محترم وزیر ات۳ 2قانون اصلاح بعضی از مواد قانون مربوط به مقررات امور پزشکی و دارویی و مواد خوردنی و آشامیدنقانون برنامه پنحم توسعهقانون بودجه سال ۱۳۸۹ کل کشورقانون تأمین اجتماعی مصوبت ۱۳۹۵۴ و الحاقی دو تبصره به ماده (۷۶)مصوب ۹۳۱ مصوبه بواره اه موصوقانون تدوین و تشیح قوانین و مقررات کشور که با عنوان طرح به مجلسسشورای اسلامیقانون جهش تولید دانش بنیان- مواد 1055-147-148قانون جهش تولید مسکن سقانون راجع به اصلاح ماده ۲۱ قانون مربوط به مقررات امور پزشکی و داروبی و مواد خوردنی و آشامقانون ساختار نظام جامع رفاه و تأمین اجتماعی (مصوب ۱۳۸۳/۰۲/۱۲)قانون مالئیات های مستقیمقانون مالیات برقانون مالیات بر ارزش افزودهقانون مالیات بر ارزش افزوده مصوبقانون مالیات بر ارزش افزوده مصوبقانون مالیات بر ارزش افزوده مصوب1387قانون مالیات بر ارزش افزوده مصوب1400قانون مالیات بر ارزش افزوده مصوب1400قانون مالیات بر ارزش افزوده مصوب1400قانون مالیات بر ارزش افزوده مصوب1400قانون مالیات بر ارزش افزوده مصوب1400قانون مالیات بر ارزش افزوده مصوب1400/03/02قانون مالیات بر ارزش افزوده مصوب 1400قانون مالیات بر ارزشافزوده مصوب 1400قانون مالیات هایقانون مالیات های مستقیمقانون مالیات های مستقیمقانون مالیات های مستقیمقانون مالیات های مستقیمقانون مالیات های مستقیم (به شماره6978قانون مالیات های مستقیم مقانون مالیات های مستقیم مقانون مالیات های مستقیم مقانون مربوط به مصوبات شورای عالی انقلاب فرهنگی در خصوص ترکیبقانون نغلام مهندسی و کنترلی ساختمانقانون پایانه های فروشگاهی وقانون چگونگی اداره مناطق آزاد تجاری، صنعتی موادقانون کنوانسیون چارچوب حفاظت از محیط زیست دربایی دربای خزرقرارداد شماره یدقعمرات اساسی. خرید تجهیزات وقنک آبها و قأسیسات پایانهای استباایکقچء ست نات مک کت ده که نفورکیملا وزارت امور اقتصادی و دارایی مدالاه ی رای کا سو وی ها رای زکلغو ماده (۷) آیین نامه اجرایی قانون بیمه همگانی خدمات درمانی کشور (مصوب ۱۳۷۸/۰۶/۱۰)لوسر هس وکا 7 حمایت تأمیناجتماعی از حادثهدیده ناشی از کار مشروطلوله یا قوطی با قطر یا بعد کوچکتر و مساوی177لولهکشی آب سرد و آب گرم مصرفیلسا ان نارمان یام و نووی آسور بومت: تاردما ّ ,کت صوییم هیا و مهن کی سم اس طسقما یر پیش را شیمماده۱) این دستورالعمل با توجه به مشکلات موجود در عدم استفاده مجدد از کاشتنیهای ارتوپدی درماده11) قانون مالیات بر ارزش افزودهماده17) قانون جهش تولید مسکنماده 1 تعریف: نظام مهندسی و کنترل ساختمان عبارت است از محموعه قانون» مقررات, آئیننامههاءماده ۱- سرپرستی کودکان و نوجوانان فاقد سرپرست به منظور تأمین نیازهای مادی و معنوی آنان, باماده ۱۵- رئیس هیأت مدیره و مدیرعامل سازمان مکلف است کل هزینه واحدهایماده ۱۹ - کلیه دستگاههای مشمول این قانون موظفند با مرخصی استعلاجیماده واحده - بند یک ماده ۲۰ قانون مربوط به مقررات آمور پزشکی و دارویی و مواد خوردنی و آشامماده واحده - بند یک ماده ۲۰ قانون مربوط به مقررات آمور پزشکی و دارویی و مواد خوردنی» آشامیمارا ن "ان بای برمارا ن "ان بای برمالیاتی به سود تقسیم نشده شرکتماما رام و وود ورماما مار و لو ورماما ناران رام و لووی سورمان باه و لووجرم ورمان نامه وود ازمان یام و لوویز سورماندان "نی ور ارت عاولن کار و رداه اتا 59 موست: اروماوت اس ری بر و فاوری مور یسلا امران ۱ ۳۶ ۱۶ماوت ای رای سمه تعالیماولی) مار کی) رد «فاوری مور ی اسلای ان ۲ به به۵م۱مبالغ به میلیون ریالمبانی و ضوابط طراحی شبکههای جمع آوریمبحث یازدهم مقررات ملی ساختمانمبندسی در دروزههای مدندسی آتمتاون محترم وزیر ورئیس شورای قدوین مقررات ملی ساختمانمتاونت برنامهریزی و فنأرت راهبردی رییس جه: ورمتقاضی انذرادی (انعقاد پیمان با موسسه و پژوهنده)متقاضی انفرادی (انعقاد بیمان با بژوهنده)متمم فرهنگ شنی آبیاری و زهکشیمتمم فرهنگ شنی آبیاری و زهکشیمتناسب با سنوات پرداخت حق بیمهمجلس شورای اسلاسی یلا پدوسسش ومجموع خارج از قضور با آهنسات همپوشانی هامجموعه قوانین مرتبط با هیأت امناءمجموعه قوانین مرتبط با هیأت امناءمجموعه قوانین مرتبط با هیأت امناءمجموعه قوانین مرتبط با هیأت امناءمجموعه قوانین مرتبط با هیأت امناءمجموعه قوانین مرتبط با هیأت امناء ۳۷مجموعه قوانین و مقررات حوزه سازمان بیمه سلامت ایرانمحاول سم ری زر ولو فاوری در ی املّی اران ۱7۸۳محاون مرن رک رو و او دی ای این ۲ب رحمحاونن در ری ور (1) ومد ۳۹۳محترم شهردار تهرانمحدوده نوسانات ولتاژٌ در نقطه اتصالمحص و اس هس حطر, وممحمصصصی ۹ که اس امس سر در موم متاممحو مت مر ی ول وفاوری در ی اسّای امانمحورهای بلند و کوتاه با روابط زیر بیان میشوند:مختلف اعم از خریدء مناقصه» مزایده» سرمایهگذاری» مشارکت یا ترک تشریفات» توافقنامه یا تفاهمخلوط کن (از جمله کامیونهایمدا این ای رت داردمدارهای برقرسانی و کنترل به نحو رضایتبخشی نصب شدهاندمدب رآن عامل شرکتهای اصلی و فرعیمدبران کل محترم ستادیمدری کل محترم ستادیمدری کل محترم ستادیمدری کل محترم ستادیمدری کل محترم ستادیمدریان کل محترم مستقل ستادیمدریکل محترم تأمین اجتماعی استانمدریکل محترم تأمین اجتماعی استانمدریکل محترم تأمین اجتماعی استانمدیبران و روسای محترم واحدهای ستادیمدیر کل محترم امو... ر مالیاتیمدیر کل محترم امور مالیاتیمدیر کل محترم امور مالیاتیمدیر کل محترم امور مالیاتیمدیر کل محترم امور مالیاتیمدیر کل محترم امور مالیاتیمدیر کل محترم امور مالیاتیمدیر کل محترم امور مالیاتیمدیر کل محترم امور مالیاتیمدیر کل محترم امور مالیاتیمدیر کل محترم امور مالیاتیمدیر کل محترم امور مالیاتیمدیر کل محترم امور مالیاتی ...مدیر کل محترم امور مالیاتی ...مدیر کل محترم امور مالیاتی استانمدیر کل محترم دفتر روابط عمومی و فرهنگسازی مالیاتیمدیران عامل محترم بانکهای دولتی، غیر دولتی، شرکت دولتی پستمدیران محترم دادرسی سراسر کشورمدیران محترم دادرسی مالیاتیمدیران محترم دادرسی مالیاتی استان ها /شهر و استان تهرانمدیران محترم شرکت های پذیرفته شده در بورس و فرابورسمدیران محترم واحدهای تابعهمدیران کل محترم ادارات امور مالیاتیمدیران کل محترم امور مالیاتیمدیران کل محترم امور مالیاتیمدیران کل محترم امور مالیاتیمدیران کل محترم امور مالیاتیمدیران کل محترم امور مالیاتیمدیران کل محترم امور مالیاتیمدیران کل محترم امور مالیاتیمدیران کل محترم امور مالیاتیمدیران کل محترم امور مالیاتیمدیران کل محترم امور مالیاتیمدیران کل محترم امور مالیاتیمدیران کل محترم امور مالیاتیمدیران کل محترم امور مالیاتیمدیران کل محترم امور مالیاتیمدیران کل محترم امور مالیاتیمدیران کل محترم امور مالیاتیمدیران کل محترم امور مالیاتیمدیران کل محترم امور مالیاتیمدیران کل محترم امور مالیاتیمدیران کل محترم امور مالیاتیمدیران کل محترم امور مالیاتیمدیران کل محترم امور مالیاتیمدیران کل محترم امور مالیاتیمدیران کل محترم امور مالیاتیمدیران کل محترم امور مالیاتیمدیران کل محترم امور مالیاتیمدیران کل محترم امور مالیاتیمدیران کل محترم امور مالیاتیمدیران کل محترم امور مالیاتیمدیران کل محترم امور مالیاتیمدیران کل محترم امور مالیاتیمدیران کل محترم امور مالیاتیمدیران کل محترم امور مالیاتیمدیران کل محترم امور مالیاتیمدیران کل محترم امور مالیاتیمدیران کل محترم امور مالیاتیمدیران کل محترم امور مالیاتیمدیران کل محترم امور مالیاتیمدیران کل محترم امور مالیاتیمدیران کل محترم امور مالیاتیمدیران کل محترم امور مالیاتیمدیران کل محترم امور مالیاتیمدیران کل محترم امور مالیاتیمدیران کل محترم امور مالیاتیمدیران کل محترم امور مالیاتیمدیران کل محترم امور مالیاتیمدیران کل محترم امور مالیاتیمدیران کل محترم امور مالیاتیمدیران کل محترم امور مالیاتیمدیران کل محترم امور مالیاتیمدیران کل محترم امور مالیاتیمدیران کل محترم امور مالیاتیمدیران کل محترم امور مالیاتیمدیران کل محترم امور مالیاتیمدیران کل محترم امور مالیاتی ...مدیران کل محترم واحدهای ستادی ِمدیران کل و روْسای محترم واحدهای مستقل ستادیمدیران/ سرپرست های محترم دادرسی مالیاتیمدیرعامل محترم بانک ملی ایرانمدیرعامل محترم روزنامه رسمی کشورمدیرعامل محترم شرکت مشاور مدیریت و خدمات ماشینی تامینمدیرکل محترم/معاون محترم حسابرسی/مسئول محترم حوزه حسابرسی اداره کل امور مالیاتیمدیریت تعار الزام شهرداری تهران به تهیه و ارائه لایحه برنامه عملیاتی واکنش اضطراریمدیریت محترم مهندسی 9 طرحهای شرکت ملی گاز آبرانمر در یرم مرومر عم جتماعی و فرهنگیمراحل کلی ثبت تا شناسه گذاری وسبله پزشکگی دار اداره کل تحهیزات و ملزومات بپزشکی سازمان غد)مرت وک بای را چا مکمرروی بر تجربیات برنامه ریزی آبمروری بر ضوابط 9 استانداردهای انتخابمرکز تحقیقات را» مسکن و شهرسازیمس وا مرا 7 را سا اندمشارکت مارون کاران و مهندسی و خدمات چاه سی لندمشاعصات ثنی عمومی و اجراییمشاور مختلف خارجی در طول سالیان متمادی, پایگاه سست و ضعیفی را برای نظام برنامهریزی فراهممشاوران محترم شهردار تهرانمشاوران محترم شهردار تهرانمشاوران محترم شهردار تهرانمشاوران محترم شهردار تهرانمشاوران محترم شهردار تهرانمشاوران محترم شهردار تهرانمشاوران محترم شهردار تهرانمشاوران محترم شهردار تهرانمشاوران محترم شهردار تهرانمشاوران محترم شهردار تهرانمشاوران محترم شهردار تهرانمشاوران محترم شهردار تهرانمشاوران محترم شهردار نهرانمشاوران محترم شهردار نهرانمشاوران محترم شهردار نهرانمشاوران محترم شهردار نهرانمشاوران محترم شهردار نهرانمشتدل بر :سار جدد)مشخصات عمومی ساختمان در فرم ارزیابی سریع با مشاهده از بیرون ساختمان تکمیل میشود.مشخصات فنی تهیه، نصب، نگهداری و تعمیر چراغمشخصات فنی ساخت، نصب و نگهداری تابلوهای ترافیکیمشخصات فنی ساخت، نصب و نگهداری حفاظ هامشخصات فنی عمومی و اجرابیمشخصات فنی عمومی و اجرابیمشخصات فنی عمومی و اجرابیمشخصات فنی عمومی و اجرابیمشخصات فنی عمومی و اجرابیمشخصات فنی عمومی و اجرابیمشخصات فنی عمومی و اجرابیمشخصات فنی عمومی و اجرابیمشخصات فنی عمومی و اجرابیمشخصات فنی عمومی و اجرابیمشخصات فنی عمومی و اجرابیمشخصات فنی عمومی و اجرابیمشخصات فنی عمومی و اجراییمشخصات فنی عمومی و اجراییمشخصات فنی عمومی و اجراییمشخصات فنی عمومی و اجراییمشخصات فنی عمومی و اجراییمشخصات فنی عمومی و اجراییمشخصات فنی عمومی و اجراییمشخصات فنی عمومی و اجراییمشخصات فنی عمومی و اجراییمشخصات فنی عمومی و اجراییمشخصات فنی عمومی و اجرایی تاسیسات برقی جریان ضعیف ساختمانمشخصات فنی و اجرایی روسازی مسیر اتوبوس های تندرومشخصههای حرکت زمین در حین وقوع زلزله از طریق لرزهنگاری در نقاط نصب لرزهنگارها بهصورت تمشموئین ماده ۹۵ قانون تأمین اجتماعیمصالح و فر آوردههای ساختمانیمصرح در این قانون از جمله قانون تخصیص سهمیه برای زنان در پذیرش دستیاریمصوبه شورای عالی اداری در مورد واگذاری امور پشتیبانی دستگاههای اجرایی به بخش غیر دولتیمضخصات فنی عمومی راهمعا و مت اس ری ار لو ناوری مسر ی اسلّمی امرانن رامعاد لیس مود و دسا ایمعالونت برفامهریزی و تغظارت راهبردی ریس جمهورمعالونت برفامهریزی و تغقارت راهبردی ریس جمهورمعاوئت حقوقی و آمور مجلسمعاوئین محترم وزیر و مدیران عامل چهار شرکت اسلیمعاودت فنی و عمرانی پل ۳۳معاودت فنی و عمرانی پوسمعاودت فنی و عمرانی پوسمعاوست فنی و عمرانی نمیمعاوشت دی رایمعاول اس ری دس وفاوری در ی الم مان ۲ب ,۱۳۹۸معاول در ای راست مموری سم ۳۴۴۲معاولی ر ور سارمالش ام و لو وجلور پوت نداردمعاون برنامهریزی و نظارت راهبردی رئیس جمهورمعاون برنامهریزی و نظارت راهبردی رئیس جمهورمعاون برنامهریزی و نظارت راهبردی رئیس جمهورمعاون برنامهریزی و نظارت راهبردی رئیس جمهورمعاون برنامهریزی و نظارت راهبردی رئیس جمهورمعاون برنامهریزی و نظارت راهبردی رئیس جمهورمعاون برنامهریزی و نظارت راهبردی رئیس جمهورمعاون برنامهریزی و نظارت راهبردی رئیس جمهورمعاون برنامهریزی و نظارت راهبردی رئیسجمهورمعاون محترم توسعه بازرگانی وزارت جهاد کشاورزیمعاون محترم توسعه بازرگانی وزارت جهاد کشاورزیمعاون محترم علمی, فناوری و اقتصاد دانشبنیان رئیس جمهور منضم به فهرست اطلاعات (1098)معاون محترم منابع انسانی و تحقیقات شرکت توانیرمعاون محترم وزیر و مدیرعامل شرکت ملی نفت ایرانمعاون وزبر و رئیس سازمان فدمعاونان محترم سازمانمعاونان محترم سازمانمعاونان محترم شهردار تهرانمعاونان محترم شهردار تهرانمعاونان محترم شهردار تهرانمعاونان محترم شهردار تهرانمعاونان محترم شهردار تهرانمعاونان محترم شهردار تهرانمعاونان محترم شهردار تهرانمعاونان محترم شهردار تهرانمعاونان محترم شهردار تهرانمعاونان محترم شهردار تهرانمعاونان محترم شهردار تهرانمعاونان محترم شهردار تهرانمعاونان محترم شهردار تهرانمعاونان محترم شهردار تهرانمعاونان محترم شهردار تهرانمعاونان محترم شهردار تهرانمعاونان محترم شهردار تهرانمعاونان محترم شهردار تهرانمعاونان محترم شهردار تهرانمعاونان محترم شهردار تهرانمعاونان محترم شهردار تهرانمعاونان محترم شهردار تهرانمعاونان محترم شهردار تهرانمعاونان محترم شهردار تهرانمعاونان محترم شهردار تهرانمعاونان محترم شهردار تهرانمعاونان محترم شهردار تهرانمعاونان محترم شهردار تهرانمعاونان محترم شهردار تهرانمعاونان محترم شهردار تهرانمعاونان محترم شهردار تهرانمعاونان محترم شهردار تهرانمعاونان محترم شهردار تهرانمعاونان محترم شهردار تهرانمعاونان محترم شهردار تهرانمعاونان محترم شهردار تهرانمعاونان محترم شهردار تهرانمعاونان محترم شهردار تهرانمعاونان محترم شهردار تهرانمعاونان محترم شهردار تهرانمعاونان محترم شهردار تهرانمعاونان محترم شهردار تهرانمعاونان محترم شهردار تهرانمعاونان محترم شهردار تهرانمعاونان محترم شهردار تهرانمعاونان محترم شهردار تهرانمعاونان محترم شهردار تهرانمعاونان محترم شهردار تهرانمعاونان محترم شهردار تهرانمعاونان محترم شهردار تهرانمعاونان محترم شهردار تهران ۱معاونان محترم شهردار ثهرانمعاونان محترم شهردار ثهرانمعاونان محترم شهردار نهرانمعاونان محترم وزبر نفتمعاونان محترم وزبر و مدیران عاسل شرکتهای اصلیمعاونان محترم وزبر و مدیران عامل شرکتهای اصلیمعاونان محترم وزبر و مدیران عامل شرکتهای اصلیمعاونان محترم وزبر و مدیران عامل شرکتهای اصلیمعاونان محترم وزیرمعاونان محترم وزیر نفتمعاونان محترم وزیر نفتمعاونان محترم وزیر نفت ۱معاونان محترم وزیر و مدیران عامل شرکت های اصلیمعاونان محترم وزیر و مدیران عامل شرکتهای اصلیمعاونان محترم وزیر و مدیرانعامل شرکتهای اصلیمعاونان محترم وزیر و مدیرانعامل شرکتهای اصلیمعاونان محضرم هر دار تهرانمعاونت آمور آب و آبفامعاونت آمور آب و آبقامعاونت آمور آب و آبقامعاونت آمور آب و ابفامعاونت آمور مهندسی و فناوریمعاونت آمورمسکن و ساختمان عادیمعاونت امور آب و آبفامعاونت امور آب و آبفامعاونت امور آب و آبفامعاونت امور آب و آبقامعاونت امور آب و آبقامعاونت امور آب و آبقامعاونت امور آب و ابفامعاونت امور مسکن و ساختماد رهمعاونت بر نامه ریزی و نغثارت راهبردی رئیس جمهورمعاونت برفامه ریزی و نظارت راهبردی رئیس جمهورمعاونت برنامه ریزی و نظارت راهبردی رئیس جمهورمعاونت برنامه ریزی و نغفارت راهبردی رئیس جمهورمعاونت برنامهرپزی و نظارت راهبردی رییس جمهورمعاونت برنامهریزی و تغقارت راهبردی رییس جمهورمعاونت برنامهریزی و تغقارت راهبردی رییس جهوورمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردیمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردیمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردیمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردیمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردیمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردیمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردیمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردیمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردیمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردیمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردیمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردیمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردیمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردیمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردیمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردیمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردیمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردیمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردیمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردیمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردیمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردیمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردیمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردیمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردیمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردی رئیس جمهورمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردی رئیس جمهورمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردی رئیس جمهورمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردی رئیس جمهورمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردی رئیس جمهورمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردی رئیس جمهورمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردی رئیس جمهورمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردی رئیس جمهورمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردی رئیس جمهورمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردی رئیس جمهورمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردی رئیس جمهور وزارت نیرومعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردی رئیس جمپور وزارت نیرو - شرکت توانیرمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردی رئیس جمپور وزارت نیرو - شرکت توانیرمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردی رئیس جمپور وزارت نیرو - شرکت توانیرمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردی ربیس جمهورمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردی ربیس جمهورمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردی ربیس جمهورمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردی ربیس جمهورمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردی ربیس جمهورمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردی ریاست جمهوریمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردی ریاست جمهوریمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردی ریبس جمپهورمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردی ریبس جمپورمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردی ریس جمپورمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردی ریس جمپورمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردی رییس جممهورمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردی رییس جمهورمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردی رییس جمهورمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردی رییس جمهورمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردی رییس جمهورمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردی رییس جمهورمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردی رییس جمهورمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردی رییس جمهورمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردی رییس جمهورمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردی رییس جمهورمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردی رییس جمهورمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردی رییس جمهورمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردی رییس جمهورمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردی رییس جمهورمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردی رییس جمهورمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردی رییس جمهورمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردی رییس جمهورمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردی رییس جمهورمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردی رییس جمهورمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردی رییس جمهورمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردی رییس جمهورمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردی رییس جمهورمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردی رییس جمهورمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردی رییس جمهورمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردی رییس جمهورمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردی رییس جمهورمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردی رییس جمهورمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردی رییس جمهورمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردی رییس جمهورمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردی رییس جمهورمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردی رییس جمهورمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردی رییس جمهور وزارت نیرو - شرکت توانیرمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردی رییس جمهور وزارت نیرو - شرکت توانیرمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردی رییس جمورمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردی رییس جمپورمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردی رییس جمپور وزارت نیرو - شرکت توانیرمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردی رییس جمیورمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردی رییس جمهورمعاونت برنامهریزی و نظارت راهبردی رییس جمهورمعاونت برنامهریزی و نغفارت راهبردی رییس جموورمعاونت برنامهریزی و نغقارت راهبردی ریاست جهموریمعاونت برنامهریزی و نغقارت راهبردی رییس جمهورمعاونت برنامهریزی و نغقارت راهبردی رییس جمهورمعاونت توسعه مدیریت و سرمایه انسانی رئیس جمهورمعاونت علمی و فناوری ریبیس جمهورمعاونت فنی و عمراتی ماشمعاونت فنی و عمرانی را شوهمعاونت فنی و عمرانی را وهمعاونت فنی و عمرانی شهرداری تهران رامعاونت فنی و عمرانی شوهمعاونت فنی و عمرانی وال۳۳معاونت فنی و عمرانی وسمعاونت فنی و عمرانی پوسمعاونت فنی و عمرانی پوسمعاونت فنی و عمرانی پوسمعاونت فنی و عمرانی پوسمعاونت فنی و عمرانی پیرس,معاونت فنی و عمرانی پیرس,معاونت فنی و عمرانی پیرست:معاونت فنی و عمرانی پیوسس,معاونت فنی و عمرانی یرسمعاونت فنی. آمور زیربنایی و تولیدی وزارت راه و شهرسازیمعاونت فنی. امور زیربنایی و تولیدی سازمان نقشهبرداری کشورمعاونت فنی، امور زیربنایی ومعاونت فنی، زیربنایی و تولیدی سازمان نقشهمعاونت قوانین؛ بررسی و اظهارنظر نمایید.معاونت مالی و اقتصاد شهری شهرداری تهرانمعاونت مهندسی, پژزوهش و فناوریمعاونت مهندسی, پژوهش و فناورکمعاونت مهندسی, پژوهش و فناورکمعاونت مهندسی, پژوهش و فناوریمعاونت مهندسی, پژوهش و فناوریمعاونت مهندسی, پژوهش و فناوریمعاونت مهندسی, پژوهش و فناوریمعاونت مهندسی, پژوهش و فناوریمعاونت مهندسی, پژوهش و فناوریمعاونت مهندسی, پژوهش و فناوریمعاونت مهندسی, پژوهش و فناوریمعاونت مهندسی, پژوهش و فناوریمعاونت مهندسی, پژوهش و فناوریمعاونت مهندسی, پژوهش و فناوریمعاونت مهندسی, پژوهش و فناوریمعاونت مهندسی, پژوهش و فناوریمعاونت مهندسی, پژوهش و فناوریمعاونت مهندسی, پژوهش و فناوریمعاونت مهندسی, پژوهش و فناوریمعاونت مهندسی, پژوهش و فناوریمعاونت مهندسی, پژوهش و فناوریمعاونت مهندسی, پژوهش و فناوریمعاونت مهندسی, پژوهش و فناوریمعاونت مهندسی, پژوهش و فناوریمعاونت مهندسی, پژوهش و فناوریمعاونت مهندسی, پژوهش و فناوریمعاونت مهندسی, پژوهش و فناوریمعاونت مهندسی, پژوهش و فناوریمعاونت مهندسی, پژوهش و فناوریمعاونت مهندسی, پژوهش و فناوریمعاونت مهندسی, پژوهش و فناوریمعاونت مهندسی, پژوهش و فناوریمعاونت مهندسی, پژوهش و فناوریمعاونت مهندسی, پژوهش و فناوریمعاونت مهندسی, پژوهش و فناوریمعاونت مهندسی. پژوهش و فناوریمعاونت مهندسی. پژوهش و فناوریمعاونت مهندسی. پژوهش و فناوریمعاونت مهندسی. پژوهش و فناوریمعاونت مهندسی. پژوهش و فناوریمعاونت مهندسی. پژوهش و فناوریمعاونت مهندسی. پژوهش و فناوریمعاونت مهندسی. پژوهش و فناوریمعاونت مهندسی. پژوهش و فناوریمعاونت مهندسی. پژوهش و فناوریمعاونت مهندسی. پژوهش و فناوریمعاونت مهندسی. پژوهش و فناوریمعاونت مهندسی. پژوهش و فناوریمعاونت مهندسی، پژوهش و فناوریمعاونت مهندسی، پژوهش و فناوریمعاونت مهیدسی و ساخت داحلمعاونت مهیدسی, پژوهش و فناوریمعاونت مهیدسی, پژوهش و فناوریمعاونت مور آب و آبقامعاونت نظارت راهبردی وزارت تهرو ۱ 1 ۱ تبدیل های نوع سوم و چهارم تنها در ورودی سازه بکار میمعاونت پژوهش و مطالعات پایهمعاونسن محترم شهردار تهرانمعاونین محترم شهردا ر تهرانمعاونین محترم شهردا ر تهرانمعاونین محترم شهردا رتهرانمعاونین محترم شهردار تهرانمعاونین محترم شهردار تهرانمعاونین محترم شهردار تهرانمعاونین محترم شهردار تهرانمعاونین محترم شهردار تهرانمعاونین محترم شهردار تهرانمعاونین محترم شهردار تهرانمعاونین محترم شهردار تهرانمعاونین محترم شهردار تهرانمعاونین محترم شهردار تهرانمعاونین محترم شهردار تهرانمعاونین محترم شهردار تهرانمعاونین محترم شهردار تهرانمعاونین محترم شهردار تهرانمعاونین محترم شهردار تهرانمعاونین محترم شهردار تهرانمعاونین محترم شهردار تهرانمعاونین محترم شهردار تهرانمعاونین محترم شهردار تهرانمعاونین محترم شهردار تهرانمعاونین محترم شهردار تهرانمعاونین محترم شهردار تهرانمعاونین محترم شهردار تهرانمعاونین محترم شهردار تهرانمعاونین محترم شهردار تهرانمعاونین محترم شهردار تهرانمعاونین محترم شهردار تهرانمعاونین محترم شهردار تهرانمعاونین محترم شهردار تهرانمعاونین محترم شهردار نهرانمعاونین محترم شهردار نهرانمعاونین محترم شهردار نهرانمعاونین محترم شهردار نهرانمعاونین محترم شهردار نهرانمعاونین محترم فنی و عمرانی مناطق بیست و دو گانهمعاونین محترم وزبرمعاونین محترم وزبر و مدبران عامل شرکتهای اصلیمعاونین محترم وزبر و مدبران عامل شرکتهای اصلیمعاونین محترم وزبر و مدیران عامل شرکت های اصلیمعاونین محترم وزبر و مدیران عامل شرکتهای اصلیمعاونین محترم وزیبرمعاونین محترم وزیرمعاونین محترم وزیرمعاونین محترم وزیرمعاونین محترم وزیرمعاونین محترم وزیرمعاونین محترم وزیر و مدبران عامل شر کتهای اصلیمعاونین محترم وزیر و مدیبران عامل شرکتهای اصلیمعاونین محترم وزیر و مدیرآن عامل شرکتهای اصلیمعاونین محترم وزیر و مدیران عأمل شرکتهای اصلیمعاونین محترم وزیر و مدیران عامل شرکت های اصلیمعاونین محترم وزیر و مدیران عامل شرکت های اصلیمعاونین محترم وزیر و مدیران عامل شرکتهای اصلیمعاونین محترم وزیر و مدیران عامل شرکتهای اصلیمعاونین محترم وزیر و مدیران عامل شرکتهای اصلیمعاونین محترم وزیر و مدیران عامل شرکتهای اصلیمعاونین محترم وزیر و مدیران عامل شرکتهای اصلیمعاونین محترم وزیر و مدیران عامل چهار شرکت اصلیمعاونین محنرم وزبر و مدبران عامل شرکت های اصلیمعاونین محنرم وزیر و مدیران عامل چهار شرکت اصلیمعاونین محنرم وزیر و مدیران عامل چیار شرکت اصلیمعاونین و مشاورین وزیرء دفاتر مستقل حوزه ستادیمعبرهایی که برای لولهمعطوف به پروژه نشانمعلونت بر نامهریزی و تغقارت راهبردی رسسی جمهورمعلونت برفامه ریزی و تغفارت راهبردی ریس جمهورمعلونت برفامه ریزی و تغقارت راهبردی ریس جمهورمعلونت برفامه ریزی و نغظارت راهبردی ریس جمهورمعلونت برفامه ریزی و نغفارت راهبردی ریس جمهورمعلونت برفامه ریزی و نغقارت راهبردی ربیس جمهورمعلونت برفامهریزی و ارت راهبردی ریس جمهورمعلونت برفامهریزی و تغقارت راهبردی ریس جمهورمعلونت برفامهریزی و نغفارت راهبردی ربیس جمهورمعلونت برفامهریزی و نغقارت راهبردی ریس جمهورمعلونت برفامهریزی و نغقارت راهبردی ریس جمهورمعلونت برفامهریزی و نغقارت راهبردی ریس جمهورمعلونت برفامهریزی و نغقارت راهبردی ریس جمهورمعلونت برفاههریزی و نغقارت راهبردی ریس جمهورمعلونت برفنامهریزی و تغارت راهبردی ریس جمهورمعلونت برنامهریزی و تغثارت راهبردی ریس جمهورمعلونت برنامهریزی و نغقارت راهبردی ریس جمهورمعلونت برنامهریزی و نغقارت راهبردی رییس جمهورمعلونت برنامهریزی و نغقارت راهبردی رییس جموورمعلونت برنامهریزی و نغلارت راهبردی رییس جمهورمعلونت فنی و توسعه آمور زیر بناییمعمولترین روش آببندی بامها و سایر قسمتهای ساختمان, استفاده از قیر و گونی است که درمعوون مهندیی ووه و هعوریمعیارهای اجباری, برای تأمین هدفهای طراحی مورد نیاز است. چنین معیارهایی مانند این بند با حمفاونان محترم شهردار تفرانمقررات زدایی و وحدت رویهمقررات فصل نهم باب چهارم قانون مالیات های مستقیممقررات ملی ساختمان ابرانملاع مک سیخ بامماوران محترم شهردار تهرانممعال «بخشنامه تلخس شماره ۲۲ مور بسبهشدگان »من ررض در ایرارنمنابع آب زیر زمینی ومناسب ترین پیشنهاد در مناقصات پیمانکارمناسب و مستمر آنها در پیشرفت جوامع, تهیه و کاربرد آنها را ضروری و اجتنابنا پذیر کرده است.مناسب و مستمر آنها در پیشرفت جوامع. تهیه و کاربرد آنها را ضروری و اجتنابناپذ پر کرده است.مناوزن و سرفصامای دورهدای آدوزشی برایمناونان محترم شهردار تهرانمنظور متمرکز نمودن کلیۀ ضوابط کفالت، نحوه بررسی وچگونگی احراز شرایط ومنمم فرهنگ فنی آبیاری و زهکشیمننوررش در امرانمننیررش در ایرانمننیوررش در امرانمهاونت برفامهریزی و نغفارت راهبردی رییس جمهورمهاونت برنامه ریزی و نغثارت راهبردی رئیس جمهورمهاونت برنامه ریزی و نغقارت راهبردی رییس جمهورمهاونت برنامهریزی و نغفارت راهبردی رییس جمهورمهاونت برنامهریزی و نغقارت راهبردی رییس جمهورمهرودن هی و جهز ایمهلونت برفامه ریزی و تغقارت راهبردی رسسی جمهورمهلونت برفامه ریزی و تغقارت راهبردی رسسی جمهورمهلونت برفامه ریزی و تغقارت راهبردی ریس جمهورمهلونت برفامه ریزی و تغقارت راهبردی ریس جمهورمهلونت برفامه ریزی و تغقارت راهبردی ریس جمهورمهلونت برفامه ریزی و تغقارت راهبردی ریس جمهورمهلونت برفامه ریزی و تغقارت راهبردی ریس جمهورمهلونت برفامه ریزی و تغقارت راهبردی ریس جمهورمهلونت برفامه ریزی و تغقارت راهبردی ریس جمهورمهلونت برفامه ریزی و تغقارت راهبردی ریس جمهورمهلونت برفامه ریزی و نغفارت راهبردی رسی جمهورمهلونت برفامه ریزی و نغقارت راهبردی رسسی جمهورمهلونت برفامه ریزی و نغقارت راهبردی ریس جمهورمهلونت برفامه ریزی و نغقفارت راهبردی ریس جمهورمهلونت برفامهریزی و تخفارت راهبردی ریس جمهورمهلونت برفامهریزی و تخفارت راهبردی ریس جمهورمهلونت برفامهریزی و تغثارت راهبردی ریس جمهورمهلونت برفامهریزی و تغخقارت راهبردی ریس جمهورمهلونت برفامهریزی و تغخقارت راهبردی ریس جمهورمهلونت برفامهریزی و تغخقارت راهبردی ریس جمهورمهلونت برفامهریزی و تغخقارت راهبردی ریس جمهورمهلونت برفامهریزی و تغخقارت راهبردی ریس جمهورمهلونت برفامهریزی و تغفارت راهبردی ریس جمهورمهلونت برفامهریزی و تغقارت راهبردی ربیس جمهورمهلونت برفامهریزی و تغقارت راهبردی ربیسی جمهورمهلونت برفامهریزی و تغقارت راهبردی ریس جمهورمهلونت برفامهریزی و تغقارت راهبردی ریس جمهورمهلونت برفامهریزی و تغقارت راهبردی ریس جمهورمهلونت برفامهریزی و تغقارت راهبردی ریس جمهورمهلونت برفامهریزی و تغقارت راهبردی ریس جمهورمهلونت برفامهریزی و تغقارت راهبردی ریس جمهورمهلونت برفامهریزی و تغقارت راهبردی ریس جمهورمهلونت برفامهریزی و تغقارت راهبردی ریس جمهورمهلونت برفامهریزی و تغقارت راهبردی ریس جمهورمهلونت برفامهریزی و نخارت راهبردی ریس جمهورمهلونت برفامهریزی و نغارت راهبردی ریس جمهورمهلونت برفامهریزی و نغفارت راهبردی ریس جمهورمهلونت برفامهریزی و نغقارت راهبردی ربیس جمهورمهلونت برفامهریزی و نغقارت راهبردی ربیس جمهورمهلونت برفامهریزی و نغقارت راهبردی رسسی جمهورمهلونت برفامهریزی و نغقارت راهبردی رسسی جمهورمهلونت برفامهریزی و نغقارت راهبردی رسسی جمهورمهلونت برفامهریزی و نغقارت راهبردی رسسی جمهورمهلونت برفامهریزی و نغقارت راهبردی ریس جمهورمهلونت برفامهریزی و نغقارت راهبردی ریس جمهورمهلونت برفامهریزی و نغقارت راهبردی ریس جمهورمهلونت برفامهریزی و نغقارت راهبردی ریس جمهورمهلونت برفامهریزی و نغقارت راهبردی ریس جمهورمهلونت برفاه» ریزی و نغقارت راهبردی ریس جمهورمهلونت برفاهه ریزی و نغقارت راهبردی ریس جمهورمهلونت برفاهه ریزی و نغقفارت راهبردی ریس جمهورمهلونت برفاههریزی و تغقارت راهبردی ریس جمهورمهلونت برفاههریزی و تغقارت راهبردی ریس جمهورمهلونت برفاههریزی و تغقارت راهبردی ریس جمهورمهلونت برفاههریزی و نغفارت راهبردی ربیس جمهورمهلونت برنامه ریزی و نغفارت راهبردی رییس جمهورمهلونت برنامه ریزی و نغقارت راهبردی ریس جمهورمهلونت برنامهریزی و تغقارت راهبردی رییس جمهورمهلونت برنامهریزی و نغظارت راهبردی ریس جمهورمهلونت برنامهریزی و نغفارت راهبردی رییس جمهورمهلونت برنامهریزی و نغفارت راهبردی رییس جمهورمهلونت برنامهریزی و نغفارت راهبردی رییس جمهورمهلونت برنامهریزی و نغفارت راهبردی رییس جهمهورمهلونت برنامهریزی و نغفارت راهبردی رییس جهمهورمهلونت برنامهریزی و نغفارت راهبردی رییس جهمهورمهلونت برنامهریزی و نغفارت راهبردی رییس جهمهورمهلونت برنامهریزی و نغقارت راهبردی ریس جمهورمهلونت برنامهریزی و نغقارت راهبردی ریس جمهورمهلونت برنامهریزی و نغقارت راهبردی رییس جمهورمهلونت برنامهریزی و نغقارت راهبردی رییس جمهورمهلونت برنامهریزی و نغقارت راهبردی رییس جمهورمهلونت برنامهریزی و نغقارت راهبردی رییس جمهورمهلونت برنامهریزی و نغقارت راهبردی رییس جمهورمهلونت برنامهریزی و نغقارت راهبردی رییس جمهورمهلونت برنامهریزی و نغقارت راهبردی رییس جمهورمهلونت برنامهریزی و نغقارت راهبردی رییس جمهورمهلونت برنامهریزی و نغقارت راهبردی رییس جمهورمهلونت برنامهریزی و نغقارت راهبردی رییس جمهورمهلونت برنامهریزی و نغقارت راهبردی رییس جمهورمهلونت برنامهریزی و نغقارت راهبردی رییس جمهورمهندسان مشاور شرکت های انفورماتیک و،دستگاه های اجرایی به بخشنامهمهندسان مشاور و دستگاه های اجرایی به بخشنامهمهندسان مشاور و دستگاه های اجرایی به بخشنامهمهندسان مشاور و دستگاه های اجرایی به بخشنامهمهندسان مشاور و پیمانکاران ،دستگاههای اجرایی به بخشنامهمهندسی و توسعه نفت :ان نف شرکت مهندسین مشاور سازهمواد مرتبط قانون برنامه ششم توسعه با سازمان تأمینموارد استاندارد ایمنی آزمایشگاهی را هنگام استفاده از گازهای فشرده رعایت نمائید. کپسولهای گمواردی که باید در راهاندازی دستگاه رعایت شود:موافقتنامه حاغره همراه پا اسناد و مذارک موضوع ماده ۲ آن» که محموعهای غیر قابلموجن دمم ردان رد تایناخد تدم کین ایشا یت مت ٩ همینا شا مشک دددت نس شارت شاه دک و شاموجن دمم ردان رد تایناخد تدم کین ایشا یت مت ٩ همینا شا مشک دددت نس شارت شاه دک و شامور ۱ امراله را را رت را ار ار رل ارمور املای ارانن هر ام ۹۴مور ای ومقررات سال ۱۳۸۸مور خ 1401/03/11 هیات محترم وزیران منضم به فهرست شهرستان های غیر برخوردار از اشتغال درمور ی اسلا یرال رایمور ی املایارران از رتمور یاملایارانی شماره : ۸۹۵ اس ,۲۸مور یلا یاهمان ارو بر رت رامور یلا یاهمان را را را ارمور یلایامان ی را ار ایک یر ریمورا یسایس را لکمورک اسلا ار۱ تاره . را ی ای ار رامورک اسلا ی امران رامورک اسلا یا رال سرمورک اسلا یاران در : ۱۳۹۹۳مورک ام ماران تا ۱۳۹۷۳۶موری اسلا یاران باره وموری املایاران باره رای ار را رک را رهموز مطاوات موضوع: قانون حمایت خانواده بخشنامه شمارهموز کار (در صورت استفاده)موس ؛ دارد یمس هر کمن ری اسلای رایموسسات آموزش عالی و پژوهشیموسسه استاندارد و تحقیقات صنئعتی امرانموسسهٌ استاندارد و تحقیقات صنعتی ایران به موجب بند یک ماده۳ قانون اصلاح قوانین و مقررات مْموضوع : ابلاغ فهرستبهای واحد پایه رشته تأسیسات مکانیکی سال ۱۶۰۰موضوع : ابلاغ فهرستبهای واحد پایه رشته ترمیم و بازسازی نوار حفاری در معابر شهری سال ۱۶۰۰موضوع : ابلاغ فهرستبهای واحد پایه رشته توزیع نیروی برق سال ۱۳۹۹موضوع : ابلاغ فهرستبهای واحد پایه رشته خطوط هوایی انتقال و فوق توزیع نیروی برق سال ۱۶۰۰موضوع : ابلاغ گهرستبهای واحد پایه رسته خطوط زمینی انتقال و قوق توزیع ثیروی برق سال ۱۳۹۹موضوع : بیمه اعضاء انعمن صنفی نمایندگانموضوع : تداوم برداخت حق بیمه کارگران فصلیموضوع : تعیین مزد سال ۱۴۰۲ مشمولین قانون کارموضوع : تغییر در حداقل شرایط اختصاصی و ظرفیت شرکتهای پیمانکاری آییننامه طبقهبندی و تشخیصموضوع : درمان بیمه شدگان حرفومشاغل آزادو اختیاریموضوع : دستورالعمل تعدبل حقالزحمه خدمات تهمیه طرحهای توسعه و عمران. حوزه نفوذ و تفصیلی شموضوع : دستورالعمل تعدیل حقالزحمه خدمات تهیه طرح توسعه و عمران (جامع) ناحیهموضوع : دستورالعمل تعدیل حقالزحمه خدمات تهیه طرحهای هادی روستاییموضوع : ماخذ احتساب حق بیمه فراردادهای مکانیزهموضوع : کاهش دعاوی قراردادی و خسارات ناشیه (از طریق بهسازی فرایند مناقصات و قراردادهای عموموضوع استرداد اضافه پرداختی بابت مالیات بر درآمد حقوقموضوع حذف شرط "تازه بودن" محصوالت کشاورزی از کلیه فهرست های کاالموضوع راه اندازی سامانه صدور برخط گواهی عدم بدهی مالیاتی بین المللیموضوع صدور گواهی اقامت مالیاتی از طریق سامانه برخطموضوع عدم امکان مطالبه جرایم (با ماهیت تاخیری) شخص ورشکسته پس از تاریخ توقفموضوع ماده (۱۰) قانون نحوه انجام امور مالی و معاملاتیموضوع مصوبه: تصویب نمونه قراردادهای تضمین خرید آب/پساب از تصفیهخانههای آب/فاضلابموضوع مصوبه: تعرفههای آب. خدمات دقع فاضلاب و شرایط عمومی آنهاموضوع مصوبه: تعرفههای برق و شرایط عمومی آنهاموضوع نحوه اجرای احکام مالیاتی مرتبط با قانون الزام به ثبت رسمی معامالت اموال غیرمنقولموضوع: ابطال مصوبه صد و سیزدهمین جلسه مورخ 1397/10/9 شورای اسلامی شهر کرج درموضوع: ابلاغ آیین نامه ضوابط فعالیت واحد بیماران بین الملل درموسسات پزشکیموضوع: ابلاغ تعرفه خدمات ژئوتکنیک و مقاومت مصالح سال ۱۴۰۱موضوع: ابلاغ مشاغل حوره فناوری اطلاعاتموضوع: اجرای بند ج تبصره ۱۱ قانونموضوع: اجرای قانون بازنشستگی پیش از کوبموضوع: اجرای ماده ۴۰ فانون رفع موانع تولیدموضوع: ارایه خدمات برقراری غیرحضوری مستمری بازماندگان و تعهدنامه غیرحضوری فرزندان اناث بازموضوع: اصلاح برخی از بندهای بخشنامه تنقیح و تلخیص بازنشستگی به شماره ۱۰۰۰/۹۷/۱۳۱۹۶ مورخموضوع: اصلاح برخی از بندهای بخشنامه تنقیح» تلخیص و تجمیع بخشنامه ها و دستورهای آداری بیمهموضوع: اصلاح بند (۱۱) بخشنامه شماره ۱۲ مشترک فنی و د رآمدموضوع: اصلاح بندهای ۲۹ و ۳۰ بخشنامه شماره ۱۷ امور فنی بیمه شدگانموضوع: اصلاح سقف سنی جهت پذیرشموضوع: اصلاح شیوه پرداخت مستمسی بازماندگانموضوع: اصلاح مبنای محاسبه حق بیمهموضوع: اصلاح موضوع پرداخت حقبیمه توسط بازماندگان متوفی مندرج در بخشنامه شماره ۲۲ امور بیمموضوع: افزایش مستمری و کمکهای جنبی و تعیین حداقل مستمری در سال ۱۴۰۴ (بخشنامه شماره ۸۱ مستموضوع: افزایش مستمری و کمگهای جنبی و تعیین حداقل مستمری در سال ۱۴۰۲ (بخشنامه شماره ۸۰ مستموضوع: الحاق اصلاحیه ماده (۱۱) آئین نامه هیاتهای تشخیص مطالباتموضوع: الحاق بخش نهم و دهم به بخشنامه تنقیج» تلخیص و تجمیع بخشنامه بازرسی کارگاهیموضوع: الحاق بخش هشتم " بازرسی از کارگاههای دارای نیروی کار خارجی"موضوع: الحاق بندهای (۴۷) و (۴۸) به بخشنامه شماره ۱۶ اآمور فنی بیمه شدگانموضوع: الحاق یک جزء به بند (۴-۷) بخشنامه تلخیص و تجمیع بخشنامههاء دستورالعملها و دستورهاموضوع: امهال حق بیمه قراردادهای مهندسین مشاور و پیمانگاران مشمول ضوابط طرح های تملگ داراییموضوع: انتتال مکانیزه اطلاغاتموضوع: انتقال عملیات وصول و اقدامات اجرائی پرونده های مهم به اداره کل مبارزه با فرار مالیاموضوع: بازنشستگی کارگنانموضوع: بخشودگی جرائم کارفرمایان خوش حساب وموضوع: بخشودگی جرایمموضوع: بیمه شدگان ادامه بیمه به طور اختیاری سس اداریموضوع: بیمه پدید آورندگان» بخشنامهموضوع: تجدید محاسبه مستمری مشمولین بخشنامه شمارهموضوع: تصویب دستورالعمل کنترل و بازرسی در اجرای مقاوثهنامه دریایی ۲۰۰۶موضوع: تعرفه های تشخیصی و درمانی سال ۱۳۴۰۱موضوع: تعرفههای خدمات تشخیصی و درمانی سال ۱۴۰۳موضوع: تعرفههای خدمات تشخیصی و درمانی سال ۱۳۴۰۲موضوع: تَقسیط بدهی مستمری بگیران 1موضوع: حقبیمه ساختمانی پروژههای مسکن مهرموضوع: دستمزد مبنای کسر حقبیمه در سال ۱۳۰۳موضوع: دستورالدمل طرح کارورزی دانش آموختگان دانشگاهیموضوع: دستورالعمل اجرایی صدور گواهینامه حداقل پرسنل ایمن شناورموضوع: دستورالعمل نحوه محاسبه تفاوت بهای گرموضوع: رفع برخی محدودیتهای فرزند یا فرزندان چهارم باهموضوع: ساماندهی و شعال کردن پروئدههایموضوع: سامانه استعلام پروانه میارت فنیموضوع: سوابق اشتغال پزشکان سازمان به صورتموضوع: شاخصهای تعدیل مربوط به دورههای سهماهه اول و دوم سال ۱۶۰۳موضوع: قانون نقل و انتقال سوابق بیمه با کسور بازنشستگی بین صندوق های بازنشستگیموضوع: مبنای پرداخت حق بیمه بخشنامه ۶۸۶/۱موضوع: متناسبسازی حقوق مستمرییگیران در قانون برنامه هفتم پیشرفتموضوع: میزان حق سرانه درمان سال ٩۹۸ بیمهشدگان صاحبان حرف و مشاغل آزادموضوع: میزان حقسرانه درمان سال ۱۳۰۳ بیمهشدگان صاحبان حرف و مشاغل آزادموضوع: میزان حقسرانه درمان سال ۱۴۰۲ بیمهشدگان صاحبان حرف و مشاغل آزادموضوع: میزان حقسرانه درمان سال ۱۴۰۴ بیمهشدگان صاحبان حرف و مشاغل آزادموضوع: نحوه آجرای قانون بیمه های اجتماعی کارگران ...*موضوع: نحوه اجرای ماده ۳۱ قانون برنامه پنجمموضوع: نحوه احتساب اضافه کارموضوع: نحوه احرای ماده ٩٩ آئین نامهموضوع: نحوه استعلام و در یافت اسنحقاق درمانموضوع: نحوه انجام هزینهموضوع: نحوه بازرسی و تغقارت بر پوششموضوع: نحوه دریافت مستندات قیزیگی در فرایند تشخیص صلاحیت سرکبای مهندسان مشاور و پیمانگارانموضوع: نحوه معرفی مشمولین قانون بیمه اجباریموضوع: نحوهء اجرای قانون موافقتنامه تأمین اجتماعی بین دولت جمهوری اسلامی ایران و دولت جمهوموضوع: نظارت دادستانی انتظامی مالیاتی بر فرآیندحسابرسی مالیاتی عملکرد سال1400موضوع: واگذاری بخشی از فرآیند ۰موضوع: پذیرش سنوات ارفائی کار کنانموضوع: پرداخت عیدی پایان سال ۱۴۰۲ مستمریبگیرانموضوع: پوشش بیمه ای گروههای خاص شماره ۱۰موضوع: چگونگی اجرای بخشودگی جرایمموضوع: چگونگی پرداخت حق الزحمه همکاران فعال در طرح پرونده الکترونیکموضوع: کمک هزینه مسکن کارگران مشمول قانون کار در سال ۱۳۰۲موضوع: یکنواخت سازی گواهیموم یا رب ورا راموْسسه استاندارد و تحقیقات صنعتی ایرانموْسسهٌ استاندارد و تحقیقات صنعتی ایران به موجب بند یک ماده۳ قانون اصلاح قوانین و مقررات مموی املای ان و رورممکدبسی و سید : مکدیسی و سید منحنی طیف تشدید شتاب زمین در بدنه سد را مطابق شکل (پ۴-۴) ارائهمکرر قانون اجرای سیاستمکرر قانون مالیاتهاینأییر یسات و سازه های صتد صنمت نفئتنار و ادیتان سر ایرزاننارا نیام و لووزر سورناربالن اداری و یرای ور ادناریا نیام و لوور سورناریا نیام و لوور سورناریا نیام و لوور سورناریا نیام و لوور مورنازمان ام و اووم لورنازمان ام و لووم لورنام فنی و اجرایی شررداری تزراننام فنی و اجرایی شرّرداری تّران رانام فنی و اجرایی شهرداری تیراننام قنی و اجرایی شررداری ترراننامه طرح هندسی راهنامه طرح هندسی راهنامه طرح هندسی راهنان "من احّشی و ول کار ور ای موست: ارونانان۴ااحتای ور ارس عاون کار ورفاهز تا موست: ینحوه اجرای مقررات تبصره (1) ماده (146) مکرر قانون مالیات های مستقیم در خصوصنحوه اعمال بخشودگی جرایم مالیات بر ارزش افزوده قطعی شدده در اجدرام مفداد بندد (ت) تبصدره 6نحوه ثبت و رسیدگی به اعتراض بیمه شدگاننحوه رسیدگی به اعتراضات اشخاص نسبت به اطالعات و اطالعیه های خرید و فروش و بارنامه در فرآیننحوه نگهداری و استفاده از فرم مفاصاحسابنحوه پذ برش مدت خدمت نظام وظیفه و حضور .۷نداشت. درمان و آموزس بزسنذنصب پالایشگاه های زه نغت و کازنرتسو ترا و با زر اس سیدنرخ عوامل موثر در فهرستهای بهای واحد پایه سال ۱۳۹۹ - نرخنشام فنی و اجرایی شررداری ترراننشام فنی و اجرایی شررداری ترراننشام فنی و اجرایی شررداری ترراننشام فنی و اجرایی شررداری تزراننشام فنی و اجرایی شرّرداری قرراننشریه سماره ۱۷۳ دفتر امور فنی و تدوین معیارهانشریه شمارزه ۱۹۲ دفتر امور فنی و تدوین معیارهانشریه شماره ۲/۲۸۰- الف مرداد ماه ۱۳۸۹نشریه شماره ۳۷ - ازینشریه شماره ۴۳ - الف یرما ۳۳نشریه شماره ۵۲عغنشریه شماره ۶۶- الفنشریه شماره ۷۳- اننشریه شماره ۹۹ اننشریه شماره ۱۱۹-ن شروردین ماه ۱۳۷۷نشریه شماره ۱۴۹-ن دی ماه ۱۳۸۲نشریه شماره ۱۵۳ دفتر تحقیقات و معیارهای فنینشریه شماره ۱۵۵ دفتر تحقیقات و معیارهای فنینشریه شماره ۱۶۰نشریه شماره ۱۶۲نشریه شماره ۱۶۵نشریه شماره ۱۷۷ دفتر آامور فنی و تدوین معیارهانشریه شماره ۱۸۵ دفتر امور فنی و تدوین معیارهانشریه شماره ۱۸۷ دفتر امور فنی و تدوین معیارهانشریه شماره ۱۸۸ دفتر امور فنی و تدوین معیارهانشریه شماره ۱۹۰ دفتر امور فنی و تدوین معیارهانشریه شماره ۱۹۱ دفتر امور فنی و تدوین معیارهانشریه شماره ۱۹۸ دفتر امور فنی و تدوین معیارهانشریه شماره ۱۹۸- الفنشریه شماره ۱۹۹ دفتر امور فنی و تدوین معیارهانشریه شماره ۲۰۱ دفتر امور فنی و تدوین معیارنضانشریه شماره ۲۰۵ دفتر امور فنی و تدوین معیارهانشریه شماره ۲۰۶ دفتر امور فنی و تدوین معیارهانشریه شماره ۲۱۲ دفتر امور فنی و تدوین معیارهانشریه شماره ۲۱۵ دفتر امور فنی و تدوین معیارهانشریه شماره ۲۱۸ - الفنشریه شماره ۲۲۵نشریه شماره ۲۲۶نشریه شماره ۲۲۷نشریه شماره ۲۳۶نشریه شماره ۲۵۹نشریه شماره ۲۶۵نشریه شماره ۲۶۶نشریه شماره ۲۶۸نشریه شماره ۲۶۹نشریه شماره ۳۱۲ الفی خرداد ماه ۱۳۸۶نشریه شماره ۳۳۷ - الفنشریه شماره ۳۳۸- الف اسفندماه ۱۳۸۷نشریه شماره ۶۷۷نشریه شماره ۶۷۸نشریه شماره ۱۲۳۷ دفتر تحقیقات و معیارهای فنینشریه شماره ۲۳۰۹نشریه شماره ۱۴۶۳۲نشریه شماره غ۶۶عنشریه شماره ۸٩ (تجدیدنظر اول) معاونت برنامهریزی و نظارت راهبردینشریه شمازره ۲۱۲۳ دفتر امور فنی و تدوین معیارهانصب ثتلمبه خانههای نفت و کازنضام فنی و اجرایی شررداری ترراننظام فنی و اجرایی سهرداری تهراننظام فنی و اجرایی شررداری تزراننظام فنی و اجرایی شهردارینظام فنی و اجرایی شهرداری تمهراننظام فنی و اجرایی شهرداری تمهراننظام فنی و اجرایی شهرداری تهراننظام فنی و اجرایی شهرداری تهراننظام فنی و اجرایی شهرداری تهراننظام فنی و اجرایی شهرداری تهراننظام فنی و اجرایی شهرداری تهراننظر به این که هیأت محترم وزیران با توجه به نرخ تورم اعلامی از سوی مرکز آمار ایران در اجراینظر به اینکه اقدامات سازمان در دریافت حق بیمه ساختمانی مربوط به سه ماهه اول سال ۹۲/۱/۱(۹۲نظر به اینکه تنظیم لیست (صورت مزد با حقوق) بیمه شدگان مستلزم شناسایی کامل کارگاه ونظر به اینکه حسب بند3نظر به اینکه واحدهای اجرائی در برخی موارد پیرامون نحوه تشخیص دستگاهها و کارگاههای مشمول قنقطه با اختلاف دماینم کون شا میب و کحنمی ا رای وزرا ت ماو کار وراه احّی وت اروننام فنی و اجرایی شدرداری تزرانننام فنی و اجرایی شررداری تررانننام فنی و اجرایی شررداری ترّرانننام فنی و اجرایی شررداری ترّرانننام فنی و اجرایی شررداری ترّرانننام فنی و اجرایی شررداری ترّرانننام فنی و اجرایی شررداری ترّرانننام فنی و اجرایی شهرداری ترزرانننثام فنی و اجرایی شدرداری ترّرانننثام فنی و اجرایی شدّرداری ترّرانننثام فنی و اجرایی شررداری تررانننثام فنی و اجرایی شرداری تررانننلام فنی و اجرایی شیرداری تیراننهاد بازرسی: شخص حقوقی یا بخشی از شخص حقوقی است کهنو ری اسلا یا رالنوس نی و هر امینون اجرای سیاست هی اصل ۴۴نگهداری وسرویس ماشینهای همودیالیز و دستگاههای تصفیه آب ( در سال ۱۳۸۵)نی زرش در ایراننیرو نامه شماره ۰ مورخ ۳ به بیوست بخشنامه شماره ۳۲۳۸ مورخنیروی انسانی در تصفیه خانه های آب و مراقبتنیروی برشی ستون در بالای چشمهٌ اتصالنیروی مفاوم افقی: نیروی اصطکاک کف. تفاوت بین فشار خاک محرک و مقاومنیز تصمیمات متخذه در جلسه مورخ ۱۳۹۳/۱۲/۲۴ شورایعالی کارء میزان افزایش مستمری و کیکهای جنیه۶ ۵۸۵۴ تا هد مممم ممه مکن تمبر هر یار ی السا یره ۲۲۴۰۶ تا ۹۹۳۳۷۱ راه را هر مور یاسویارانه مراحل تواتری مرتبط با عملیات زهکشی زیرزمینیه) به طور کلی بر اساس بند قبلی» آسانسورها میتوانند به صورت گروهی در کنار یکدیگر و یا روبرها اک یرم ور وه موش مد دا ات ی کی اه مک وها بر اساس عملکردها بر سکس : یه ان وا سیگ سر : جراهای اجرایی ملی و استانیهای برای طراحی لرزههای برای طراحی لرزههای تقاضای حمل و نقلهای سرمایش متداول در ایرانهای عمومی شارژ خودرو و موتورسیکلت برقیهای قطار شهری و حومههای مستقیم مصوب ۰1380 به پیوست اصلاحیه حکم قسمت صدر جزء 3 بند (د) آیین نامه اجرایی مذکور کهای واحد پایه رشته توزیع نیروی برق سال ۱۳۹۹های واحد پایه رشته توزیع نیروی برق سال ۱۴۰۱هبأت وزیران در حلسه مورخ ۱۳۹۹/۹//۸ نا به پیشنهاد شماره .۱هبئت وزیران در جلسه مورخ ۱۳۸۹/۳/۵ بنابه پیشنهاد مشترک وزارت آموراقتهادی و دارایی.هبات وزیران» دستگاه های اجرایی می توانند نست به ارائه امکاناتهت را ااشسن نج زرلسای خن که سیک یت مه ساهدف: تأیید توانایی مزرعه بادی در راهاندازی و خاموشی مطلوب مورد نظر است. این تست برای تطابهر ایراشم دوره ام هر جورهر تغذیهکننده مواد شیمیایی خشک باید مجهز به محلولساز با حداقل زمان ماند پنج دقیقه در حداهر ست یمای اختصاصیهر ست یهای ااختصاهر ست یهای ااختصاهر ست یهای اختصاهر ست یهای اختصاصیهر ست یهای اختصاصیهر ست یهای اختصاصیهر ست یهای اختصاصیهر ماک نود وتهر کس انسانی را از مرگ رهایی بخشد. چنان است که گوبی همه مردم را زنضذه کرده است.هر کس انسانی را از مرگ رهایی بخشد. چنان است که گویی همه مردم را زنده کرده است.هریک از غلتکهای سهچرخ یا ردیف دوچرخ و سهچرخ باید هنگام کار باری معادل ۴۵ الی ۶۵هزینه بالاسری, به طور کلی به هزینه بالاسری عمومی و هزینه بالاسری کارء به شرح زیر تفکیک میهشتمین جلسه مورخ ۹۶/۹/۱۱ مقرر گردید. اعضاء سازمان نظام کاردانی ساختمان از تاریخ اجرای اینهعا ًٍت بر ًاه َْرهفتاد و هشتمین جلسه مورخ ۹۶/۶/۲۰ مقرر گردید اعضاء سازمان نظام مهندسی کشاورزی و منابع طبیعیهمان گونه که واقفید به موجب احکام قوانین بودجه سنوات1398همانطو رکه در عنوا ن آگیننامهقیدگر دیده استفا ده از مقررات آئیننامهمصوب شورایعالیسازمانهمانطور که در شکل (۱۷-۱۰) نشان داده شده است برای اجتناب از ایجاد ترک در پایه بتنی اغلب ازهمسران بیمه شدگان متوفی که مجدداً ازدواج دایم کردهاند و به تبع آن مستمری آنها قطع شده استهمه رت با وکا ۳ ها کرهنارت و انا ری او ردانهناوون و سرفصامای دوره های آموزشی برایهناگی دا روص ۱ رو ار ولد ری که یو اد هرهه کد ی درد رام اتش رم شش ی کارا یر تک بت تک هر تا یا ساهی ااتجام رمکلات رو سک رای ام اسهی ته نقشه و اطالعات مکانهی نگیدآری» تعمیرات (۱1) در صنعت نفت ابرانهیأت نظارت سازمان تأمین اجتماعی که در این آییننامه هیأت نامیده خواهد شد. لااقل هفتهای یکهیئت وزبرآأن در جلسسه ۱۳۹۹/۲/۳ به پیشنیاد وزارت امور اقتصادی و دارایی و به استنادهیئت وزیرآن در جلسه ۱۴۰۱/۳/۱۶ به پیشنهاد وزارت امور اقتصادی و دارایی و به استنادهیئت وزیران در جلسه ۱۳۹۳/۲/۱۰ به پیشنهاد مشترک وزارت بهداشت. درمان و آموزش پزشکی وهیئت وزیران در جلسه ۱۳۹۹/۶/۵ به پیشنهاد مجمع عمومی فوقالعاده شرکت ملی نفت ایران وهیئست وزیران در جلسسه ۱۳۹۴/۲/۶بسه پیش نهاد مش ترک وزارتخانههایهیئشت وزیرآان در جلسه ۱۳۰۵/۲/۲۷ به پیشنهاد وزارت آمور اقتصادی و دارایی و به اسستنادهیئشت وزیران در حجلسه ۱۳۳۳/۳/۸ بسه پیشنهاد وزارت علسوم. تحقیقات 9 فناوری (با همکاریهیات وزیران در جلسه مورخ ۱۳۷۶/۱۲/۲۷ بنا به پیشنهاد شماره ۶۲۷۸ ام /الف مورخ ۱۳۷۶/۸/۱۱ وزارتهیاتوزیران» این نظامنامه در چارچوب اصول اخلاق حرفهایهیشت وزیران در جلسه ۱۳۹۹/۲/۷به پیش نهاد مشترک وزارتخانههایهیشت وزیران در جلسه ۱۴۰۰/۱/۱۸ به پیشنهاد شماره ۳۸۰۶۴ مورخ ۱۳۹۹/۴/۱هیشت وزیران در جلسه ۱۴۰۰/۴/۲۰ به پیشنهاد شماره ۳۹۹۰۷۳ مورخ ۱۳۹۹/۷/۲۷و۵ جدبد در آمدو اداره گل هماهنگی فنی وعمر انی مناطق وسازما نها تاریخ ۱۳۹و ارت عاو ,کار وراه ایو ارت مهداست, درمان پبوست:و با توجه به ابهامات مطرح شده، به اطالع می رساندو با یو زمر امه بو بدون استوانه فو لادیو رات موری تم ۳۰و زمینی دو واضی قحت آبیارهو سایر کارهای مشابه است. با احداث چاه عمیق یا نیمه عمیق و پرداخت هزینههای برداشست آبت. تعو مدیران اشخاص حقوقی غیردولتیو مه یمه کیت کل بدا سکو موازی در طول تونل برای تامین هد مورد نیاز مورد استفاده قرار گیرند.و پیمانکاران مهندسان مشاور ،دستگاههای اجرایی بخشنامه بهواحد مددکاری اجتماعی توسط افراد واجد صالحیت و باتجربه و برمبنای شرح وظایف مشخصیوان محترم شهردار تهرانواهنمدای دما جات با رام هم ار تافص اووت اس ری ردو ری در ی ای ان و سور هدنود 11 ونان سا راردا این راون اور انم موز نم مهن ما و جاح سر مس ناوشا ب کش بای نها ای بش باور ار ستیاواه, کار و رف و۱۴ور ارس بادن بهار و ربا ایور املای اران تاریخ: ۱۳۹۶/۹/۱وران محترم شهردار تهرانوریاسلای اراان راوزارت آمور اقتصادی و داراییوزارت آمور اقتصادی و دارایی- سازمان برنامه و بودجه کشوروزارت اطلاعات- وزارت دادگستری - سازمان برنامه و بودجه کشوروزارت امور اقتحکدی و دار ابیوزارت امور اقتصادی و داراییوزارت امور اقتصادی و داراییوزارت امور اقتصادی و دارایی-وزارت امور اقتصادی و دارایی- بانک مرکزی جمهوری اسالمی ایرانوزارت امور اقتصادی و دارایی- وزارت نفتوزارت امور اقتصادی و دارایی- وزارت نفتوزارت امور اقتصادی و دارایی- وزارت نفت- وزارت نیرووزارت امور اقنصادی و داراییوزارت امورخارجه و به استناد ماده واحده قانون اجازه تصویب مقررات قنی ۹ قواعد مربوط بهوزارت اون ,کار و رفاه احای وتوزارت اون ,کار و رفاو ایوزارت اون کار و را ایوزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی ۲۶۵وزارت بهداشت. درمان و آموزش پزشکیوزارت بهداشت. درمان و آموزش پزشکیوزارت بهداشت. درمان و آموزش پزشکیوزارت بهداشت. درمان و آموزش پزشکیوزارت بهداشت. درمان و آموزش پزشکیوزارت بهداشت. درمان و آموزش پزشکیوزارت بهداشت. درمان و آموزش پزشکیوزارت بهداشت. درمان و آموزش پزشکیوزارت بهداشت» درمان و آموزش پزشکیوزارت بهداشت» درمان و آموزش پزشکیوزارت تعاون ،کار و رافهوزارت تعاون ،کار و رافهوزارت تعاون ،کار و رافهوزارت تعاون ،کار و رافهوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون ،کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون، کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون، کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون، کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون، کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون، کار و رافه اجتماعیوزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعیوزارت راه و شهرسازی و تأیید وزارت امورخارجه و به استناد ماده واحده قانون اجازه تصویب مقرراوزارت راه و شهرسازی- وزارت تنعاون. کار و رفاه اجتماعیوزارت راه و شهرسازی- وزارت کشور- وزارت نفتوزارت صنعت» معدن و تجارتوزارت علوم, تحقیقات و فناوری- وزارت کشوروزارت مسکن و شهر سازیوزارت نبرو شماره : فدوزارت نفت- سازمان برنامه و بودجه کشوروزارت نیرو - معاونت برنامه ریزی و نظارت راهبردی رییس جمهوروزارت نیرو- وزارت تهاون. کار و رفاه اجتماعیوزارت کشور- وزارت اموراقتصادی و دارایی- وزارت نفتوزارت کشور- وزارت اموراقتصادی و دارایی- وزارت نفتوزارت گار و آمور اجتماعی- وزارت هلوم» تحقیقات و فناوری- وزارت آموزش و پرورش- معاونتوزارتأ تعاون ،کار و رف هأ اجتماأعیأوزارتأ تعاون ،کار و رف هأ اجتماأعیأوزیر محترم امور اقتصادی و دارایی در صصیووزیر محترم تعاون» کار و رفاه اجتماعیوزیر محترم کشوروزیر محترم کشوروزیران عضو کمیسیون لوایح در جلسه ۱۳۹۹/۱/۳۰ به پیشنهاد وزارت راه و شهرسازی و به استنادوزیران» با موضوع آیین نامه اجرایی بند (ت) ماده (99) قانون برنامه هفتم پیشرفت جمهوری اسلامیوسیلهای که کار یک کنتاکتور را با استفاده از یک جزء نیمه هادی قطع و وصل کننده انجام میدهدوشهای مختلفی برای طرح مخلوط بوصول مالیات عوارض سبز موضوع ماده (27) قانون مالیات بر ارزش افزوده مصوب 1400/03/02 از واحدهوفیزیک و نقش آن در مونوله بین نی ار ان با و ادون با ای جوسای بایونان محترم شهر دار تمرآانونان محترم شهردار تهرانونان محترم شهردار تهرانونان محترم شهردار تهرانونان محترم شهردار تهرانونان محترم شهردار تهرانونان محترم شهردار تهرانونان محترم شهردار تهرانونان محترم شهردار تهرانونان محترم شهردار تهرانونین محترم شهردار تمرانونین محترم شهردار تمرانونین محترم شهردار تهرانونین محترم شهردار تهرانونین محترم شهردار تهرانونین محترم شهردار تهرانونین محترم شهردار تهرانونین محترم شهردار تهرانونین محترم شهردار تهرانونین محترم شهردار تهرانوه دا : وهی بر اس ای بسا اس مس ووه را اوه ۶۲۹۶۷وچ ویو او کوک ارو وِ از تاسیسات فمک زدایی (آب شیرین کن)ِ حوزه موضوع: بخشودگی جرائم رفرمایان خوش از مشاه ۱ْ ونین محترم شهردار تهرانپا ان توا و هم مد ین مج رک سای نیپالایشگاه هاء تاسیسات و خطوط لوله در صنعتپانلها و سازههای شامل قاب فولادیپایان مهلت ایفای تعهدات ارزی حاصل از صاادرات ااال1402پس از فروش شرکتهای فعال در زمینه تجهیزات پزشکی و بر اساس ضوابط خدمات پس از فروشپست ها خطوط فوق توزیع و انتقالپست ها خطوط فوق توزیع و انتقالپلاستیک ها- سامانه های لوله گذاری برای شبکهپوششی جدار (ولهها و اتصالات دولادیپی های تجپیزات در پست های فشار قویپیرو ابلاغ آییننامه نیازسنجی تأمین و ساماندهی تیروی انسانی شرکتهای وابسته (غیردولتی) بهپیرو بخشنامه شماره 200/56944/د مورخ 1402/08/21 با موضوع اصلاح مفاد بخشامه تفویضصپیرو بخشنامه شماره 210/99/42 مورخ 1399/04/21 مبنی بر ابلاغ رای موضوع دادنامه شمارهپیرو بخشنامه شماره 281/1400/1482369 مورخ 1400/10/29 درخصوص نحوه اقدام در ارتباط با معافیتپیرو بخشنامه های ۶۹/0 و 1۹/۹ مستمریها وبا عنایت به اینکه بعضاً عدم پرداخت به موقعپیرو دستورالعمل شماره ۱) ساماندهی ودر راستای ضابطه مند نمودن آمور جاری و ایجاد وحدت رویه وپیرو نامه شماره ۱/۲۰۶۲۲۰ مورخ ۱۳۹۸/۱۲/۲۵ بدین وسیله متن اصلاحیه مصویهپیرو نامه شماره 200/12234/ص مورخ 1400/10/26 به پیوست فهرست شرکتهای دارای پروانهپیرو نامه شماره 200/15519/ص مورخ 1401/07/27 به پیوست فهرست شرکت های دارای پروانه بهرهپیرو نامه شماره 200/69314/د مورخ 1403/09/14 با موضوع بلامانع بودن محاسبه و اخذ برخی از مناپیش نویس ضوابط مدیریت نگهداشت وسایل و تجهیزات پزشکی نگارش |پیشرفت جوامع. تهیه و کاربرد آنها را ضروری و اجتنابناپذیر ساخته است. نظر به وسعت دامنه علوپیشرفت جوامع. تهیه و کاربرد آنها را ضروری و اجتنابناپذیر ساخته است. نظر به وسعت دامنه علوپیشنیازهای لازم برای استفاده از طیف آسیبپذیریپیمانکار باید در تدوین برنامه زمانی» کنترل کیفی و انتخاب تجهیزات اجرای کارء اصل اجرای هر چپیوست ۱ مشخصات مصالح و فر آوردههای ساختمانی مصرفی در برخی سیستمهای ساختمانیپیوست ۱- تسناسنامه حفاری جاههای عمیق و نیمه عمیق ۸۵پیوست ۵ - میزان کردن دریچههای تنظیمی توربین» پس از مونتاز مجدد ۳۸۱پیوست ٩ - تعاریف مربوط به عملیات نمونهبرداری و انواع نمونهبرداری از آبهای سطحی ۸۵چا با شما ره: ۱۳۷۷۴۹۴/۷۰چراغهای راهنمایی و رانندگی شهر تهرانچم تمه له و وچ ۶و ۶ ۳۹ نج مت ۳۹ چم ۳۹ نج تمه ۲۹ (چ تمسچکیده برحخی از استانداردهایژئوفبزیک و نقش آن در مهندسی آبژتوفیز یک و تفش آن در ممهندسی آبژدوفیزیک و نقش آن در مندسی آبکا رگزاری های رسمی سازمان تأمین اجتمامی و موسسات حساپرسی عضو جامعه حسابداران رسمیکابرد لوله و فیتینگ پلیوینیل کلرایدکار «وسان , به صنایمکاربردهای پشتیبانیشده در کابل کشی متوازنکانالای آبباری و زهکشیای روبازکاهش خطر پذیری ناشی از رلزله «فتر استانداردها و معیارهای فنیکاهش خطر پذیری ناشی از زلزله دفتر استانداردها و معیارهای قنیکته در لسسته نس تو روه رشارشت به متورکر اد بو دنر بر او رای باکر یکس رو اچ تر هر بوک دمو راس ور دا شم ها هر دن یو ۰ ۱ ۱کس سم تهی در هر مک او وکار سه رخ موس یارکشور و به منظور ایجاد وحدت رویه در خصوص اعمال معافیت/نرخ صفر مالیاتی موضوع بند (ط)کظ ّر ابالغ گردیده اشت. براشاس ای ً دشج ّرانعیم صدور گ ّا ُی که ّنی ج ِت ىجلاضیان اخذ پرواکل را یسلای شماره چاپ:کلیه استانداران محترم و رؤسای محترم سازمان برنامه و بودجه استانهاکلیه دیوارهای برشی نوع 11 باید در ابتدا و انتها به قطعات دیوار برشی با نسبت ارتفاع به عرضکلیه شرکتهای آب منطلقه آیء سازمان آب و برقی خوزستان و شرکت توسعه منابع آب و نیروی ایرانکلیه کارفرمایان و کارگاههای مشمول قانون کارکلیهی تجهیزات تغذیه مواد شیمیایی و تاسیسات ذخیره سازی باید از مصالحی ساخته شوند که در مقاکمترین قیمت متناسب در مناقصات وزارت نفتکمربندی, تغذیه و شبکه گازکمیته تخصصی سلامت و علوم زیستیکمیسیون اقتصادی سازمان مقل برای ارویا (1۲:۳۲۴)) یکی از ۵ کمیسیونکنترل نظارتی و حمع آوریکنترل و بازرسی از شناوران مشروط / ممنوع ال ورود ورود الکه با مخزن متکیکه مکی ای راتکه ویک را رم را هچ دوز رجا او وت ور وان ار چا را دمن چا که وا 9 و و ازریم را خر چاو داد ماکیفیت زهکشی در این آئیننامه برای مصالح غیر أسفالتی روسازی (زیراساس و اساس تثبیت نشده) برگام هام اه ابش شماره : ۱۳۳۳۴۲گاه هاء احا سا مش شماره : ۱۳۳۱۳۴۶گاه هاء اه با مش شماره : ۱۳۴۷گاه هاء اه با مش شماره : ۱۳۱۳۱۳۵گراردان عهمسان دمن ونصب ابزار دگق بیدها اقرازداد با نیجانکار ساخنتیی:گروه برنامه ریزی راهبردی- تنظیم: مجری طرح تدوین سند چشم اندازگزارش ارزیابی کمی ایمنی سد معمولا به صورت سالانه توسط بهرهبردار یا مهندس مشاور وی تهیه وگزارش تجزیه بهای ردیف های موثر درگزارش نهائی کمیسیون تلفیقگنوی اسا یا راگواهیهای صادر شده باید هرگونه تغییراتی که با استانداردهای مربوط یا ضوابط و معیارهای مندرجی خط لوله برای برآورده سازی نیازهای فرآیندی و مکانیکی از قبیل فشار، دما، نوع سیالی سس دج ۲۱ ما و رهطم یک مورک ون برسی ود چا چیه تک وگ مک اش ان موی تور مر و لارام هه کی ۵ او را مه هر اه 1 2 وری وزارت ناونع ,کار و رفاه! سای لت ۹۹ هه ندی یز انم (بگ راییا خر با کر انا ۲۸۳۱ هام نمهبیا مس 3 اه امد ماس نتیا نا ار و ۳ تا ایا هه زیر یومیا وزارت ماد کار رزاد ای ۵/۲۱/ ۱۳۲یا پایین آمدن) خود را متوقف کنند تا به رشته مخالف اجازه ادامه دهند. از طرفی با توجه به باریا گید بخار و ظرف تحت فشاریام کار را رد و مس وه زر رایت از ییا ۱۲ ۲۷۷ اریت را وا که مس 1 4 سای ۳۳ ناتیت یی نم و تدم آمییت یی نم و تدم آمییر پیش را شیمیر یر یا نیک یکی ایا ای یا وا یا ویا وا یا ری ی را یا ی ار ایا اب نا ابا وا ایا از اس ایایراق آلات در پست های فشار قوییراق آلات در پست های فشار قوییرای اتساعی و ریست محرلی کی وتویط کار برای پروژهای معابر شهرییل مروت و مامت کلیچ وس را اعد + هاچیک لیست از پزشکان، متخصصان یا مشاورهدهندگان آنکال یا مقیم که در موارد اورژانس بتوان با 4-یکصد و سی و هشتم فانون اساسی جمهوری اسلامی آیران آییننامه اجرایی ماده پادشده رایکپارچه عملیات حفاری چاههای نفت و گازیکپارچه عملیات حفاری چاههای نفت و گازیکی از امتیازهای پایه و همه ]۳۸1 های قابل اعمال با توجه به پهنهبندی خطرنسبی زلزله انتخابیی شهرداری تهرانیی شهرداری تهران اجتماعی کارگران ساختمانی با موضوع قانون تفسیر ماده (۵) قانون بیمه های اجتماعی کارگران سا ماس مها اج که رسمیشود. باید با نمونه کاملاً مطابقت داشته باشند.پ: به ازای هر ۱۹۰۹۰۰ متر مکعب مصالح ریزدانه مصرفی یکبار آزمایش دانهبندی» حدود روانی و
