سازمان برنامه و بودجه کشور

⚠ این متن با نرم‌افزار از روی تصویر خوانده شده و ممکن است خطا داشته باشد؛ برای استناد، اصلِ سند را ببینید. جمهوری اسلامی ابران سازمان برنامه و بودجه کشور آئٌین‌نامه راه‌های ایران (آرا) ع‌ِ ۰ ۰۰ ۰ آئٌین‌نامه طراحی منظرراه‌های برون‌شهری فابطه شماره ۸۰۰-۱۱ معاونت فنی. توسعه آمور زیربنایی و تولیدی امور نظام فنی و اجرایی. مشاورین و پیمانکاران 1 ۱۳۰۱ -------- صفحهٔ بعد -------- ۲ 7 ی -------- صفحهٔ بعد -------- ) رراست و : سازمان ام و لور لور رئیس سازمان بخشنامه به دستگاه های اجرایی‌مهندسان ور و له ران 1 ستکا مشاور و پیم تاریخ : ۱۳/۳ موضوع: آیین‌نامه طراحی منظر راه‌های برون شهری در چارچوب نظام فنی و اجرایی بکپارچه. موضوع ماده (۳۴) قانون احکام دائمی برنامه‌های توسعه کشور و آیین‌نامه اجرابی آن و ماده (۲۳) قانون برنامه و بودجه. به پیوست جلد بازدهم «آیین‌نامه راه‌های ابران - ضابطه شماره ۸۰۰». با عنوان «آیین‌نامه طراحی منظر راه‌های برون شهری» با شماره ضابطه ۰۸۰۰-۱۱ به صورت لازم‌الاجرا ابلاغ می‌شود تا از تاریخ ۱۴۰۲/۰۱/۰۱ به اجرا در آید. از تاریخ ۱۴۰۲/۰۱/۰۱ برای همه قراردادهایی که از محل وجوه عمومی و با به صورت مشارکت عمومی و خصوصی منعقد می‌شوند. در چارجوب دستورالعمل کاربرد تعیین شده. اجرای مفاد این ضابطه الزامی است. برای قراردادهابی که بعد از تاریخ ۱۴۰۲/۰۱/۰۱ منعقد می‌شوند. بندهای ۹-۳. ۲-۱۱-۶ ضابطه شماره ۴۱۵ موضوع بخشنامه شماره ۱۰۰/۶۵۴۶۶ مورخ ۱۱۳۹۱/۰۸/۱۰و بند ۱۱-۳ ضابطه شماره ۲۶۷-۱ موضوع بخشنامه شماره ‎۹٩۳/۱۳۶۲۵۴‏ مورخ ۱۳۹۳/۱۱/۰۷ فاقد اعتبار است. این ضابطه بوده و اصلاحات لازم را اعلام خواهد کرد. سرا ۱ ی: ۵۹۲۲۵۵۶ -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- خواننده گرامی : امور نظام فنی و اجرایی. مشاورین و پیمانکاران معاونت فنی» آمور زیربنایی و تولیدی سازمان برنامه و بودجه کشورء با استفاده از نظر کارشناسان برجسته مبادرت به تهیه این ضابطه کرده و آن را برای استفاده به جامعه‌ی مهندسی کشور عرضه نموده است. با وجود تلاش فراوان. این اثر مصون از ایرادهایی نظیر غلط‌های مفهومی, فنی, آبهام. ایهام و اشکالات از این رو از شما خواننده گرامی صمیمانه تقاضا دارد در صورت مشاهده هر گونه ایراد 9 اشکال فنی مراتب را به صورت زیر گزارش فرمایید: ۱.در سامانه مدیریت دانش اسناد فنی و اجرایی سما ثبت نام فرمایید: ‎٩۵۸1۵۰۵7۵171۵71.1۳ ۲.پس از ورود به سامانه سما و برای تماس احتمالی, نشانی خود را در بخش پروفایل کاربری تکمیل فرمایید. ۳.به بخش نظرخواهی این ضابطه مراجعه فرمایید. ۶.شماره بند و صفحه موضوع مورد نظر را مشخص کنید. *.ایراد مورد نظر را به صورت خلاصه بیان دارید. .در صورت امکان متن اصلاح شده را برای جایگزینی ارسال نمایید. کارشناسان این امور نظرهای دریافتی را به دقت مطالعه نموده و اقدام مقتضی را معمول خواهند داشت. پیشاپیش از همکاری و دقت نظر جنابعالی قدردانی می شود. نشانی برای مکانبه: تهران. میدان بهارستان. خیابان صفی علی شاه - مرکز تلفن ۲۳۲۷۱ سازمان برنامه و بودجه کشورء امور نظام فنی و اجرایی, مشاورین و پیمانکاران ۳:۵[[ 1 ۷۷۱: -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- استفاده از ضوابط معیارها و استانداردها در مراحل مطالعه و طراحی, اجراء بهره‌برداری و نگهداری طرح‌های توسعه‌ای, توجیه اقتصادی و کیفیت فنی طرح را افزایش داده و هزینه‌های نگهداری و بهره‌برداری را کاهش می‌دهد. در اجرای ماده ۴ قانون احکام دائمی برنامه‌های توسعه و آیین‌نامه اجرایی آن با موضوع نظام فنی و اجرایی یکپارچه. سازمان برنامه و بودجه کشور موظف به تهیه و ابلاغ ضوابط مشخصات فنی, آیین‌نامه‌ها و استانداردهای اجرایی مورد نیاز طرح‌های توسعه‌ای کشور است. بدین دلیل, نظام فنی و اجرایی کشورء بر بکارگیری معیارهاء استانداردها و ضوابط فنی در مراحل تهیه و اجرای طرح‌ها تأکید جدی دارد. آیین‌نامه راه‌های ایران (آرا) به منظور تکمیل و یکپارچه‌سازی ضوابط فنی حوزه راه» مشتمل بر تدوین و بازنگری تمام ضوابط مورد نیاز مطالعات توجیهی, تهیه طرح, احداث. بهره‌برداری و نگهداری و بهسازی, با همکاری جامعه فنی و مهندسی کشور تهیه شده و به مرور نهایی و ابلاغ می‌شود. با توجه به تازگی مطرح شدن معماری منظر در طرح‌های راهسازی کشور و اهمیت این مقطع زمانی در معرفی صحیح مفاهیم و گسترش دانش و حرفه معماری منظر به عنوان یک رشته نوپا در ایران و جهان. رسالت فنی این سازمان را بر آن می‌دارد تا زمینه کار تخصصی منظرراه را مهیا کرده و آیین‌نامه آرا شامل مقررات و ضوابط برنامه‌ریزی و طراحی منظر نیز باشد. مجموعه حاضر جلد یازدهم از «آیین‌نامه راه‌های ایران» با عنوان «آیین‌نامه طراحی منظر راه‌های برون‌شهری» و ضابطه ۸۰۰-۱۱ است که در دو بخش «مقررات طراحی منظر» و «ضوابط و معیارهای فنی طراحی منظر» برای راه‌های برون‌شهری تدوین شده است. با وجود تلاش, دقت و وقت فراوانی که برای تهیه این آیین‌نامه صرف شده» این مجموعه مصون از وجود اشکال و ابهام نیست. بنابراین برای تکمیل و پربار شدن این آیین‌نامه, از کاربران محترم درخواست می‌شود موارد اصلاحی را مطابق روش اعلام شده برای اصلاح مدارک فنی به آمور نظام فنی اجرایی. مشاورین و پیمانکاران سازمان آرسال کنند. پیشنهادها با همفکری نمایندگان جامعه فنی کشور و کارشناسان مجرب این حوزه بررسی شده و در صورت نیاز. متن اصلاح شده از نشانی 11۵7۵101201.1۳۲ اعلام عمومی خواهد شد. برای سهولت یافتن آخرین ضوابط ابلاغی معتبرء در بالای صفحات. تاریخ بدین وسیله از تمام اساتید. کارشناسان و دست‌اندرکاران تهیه این آیین‌نامه به خصوص اساتید رشته معماری منظرء شرکت مهندسین مشاور راه‌یاب ملل (مدیرطرح) و شرکت مهندسین مشاور مترا (مشاور) تقدیر و تشکر بعمل می‌آید. معاون فنی, آمور زیربنایی و تولیدی تابستان ۱۴۰۱ -------- صفحهٔ بعد -------- تب -------- صفحهٔ بعد -------- ت -------- صفحهٔ بعد -------- تهیه و کنترل «آیین‌نامه راه‌های ابران (آرا) - طراحی منظر راه‌های برون‌شهری» [ضابطه شماره ۸۰۰-۱۱] مدیر طرح: مهندسین مشاور راه‌یاب ملل برهان رستمی مهندس عمران ربابه قدیری مهندس عمران محمود قطمیر کارشناس عمران کار گروه منظرراه: محمدرضا مهربانی گلزار دکترای معماری منظرء استادیار دانشگاه بین‌المللی امام خمینی قزوین مشاور فنی سعید غلامپور دکترای معماری منظرء مدرس دانشگاه علم و فرهنگ مشاور فنی منا مسعود لواسانی کارشناس ارشد معماری منظر دبیر کار گروه شهرزاد رحمانی کارشناس ارشد معماری منظر کارشناس همکاران کار گروه: مونا مسچی کارشناس آرشد معماری منظر سروناز افشار کارشناس آرشد معماری منظر زهرا استخر کارشناس آرشد معماری منظر سحر صادق کارشناس آرشد معماری منظر عاطفه کریمی کارشناس آرشد معماری منظر عطیه آسدی‌ها کارشناس ارشد معماری اعضای گروه هدایت و راهبری: علیرضا توتونچی معاون مور نظام فنی اجرایی. مشاورین و پیمانکاران سازمان برنامه و بودجه کشور طاهر فتح اللهی مرنی رئیس گروه آمور نظام فنی اجرایی» مشاورین و پیمانکاران سازمان برنامه و بودجه کشور فاطمه بابالو کارشناس آمور نظام فنی اجرایی. مشاورین و پیمانکاران سازمان برنامه و بودجه کشور برهان رستمی رئیس هیئت مدیره مهندسین مشاور راه یاب ملل سیدامیر منصوری دکترای معماری منظر- مدیرگروه معماری منظر دانشگاه تهران و رئیس پژوهشکده نظر مهدی زندیه دکترای معماری منظر- دانشیار دانشگاه بین‌المللی امام خمینی‌ررم قزوین مهدی خاک‌زند دانشیار گروه معماری منظر دانشگاه علم و صنعت ایران با همکاری: جامعه مهندسان مشاور ایران ی -------- صفحهٔ بعد -------- 3 -------- صفحهٔ بعد -------- دستورالعمل کاربرد به منظور تکمیل و یکپارچه‌سازی ضوابط فنی حوزه راه (مطالعات توجیهی, تهیه طرح., احداث. بهره‌برداری و نگهداری و بهسازی) تدوین آیین‌نامه راه‌های ایران (آرا) با همکاری جامعه فنی و مهندسی کشور در دست تهیه بوده و به مرور نهایی و ابلاغ می‌شود. آیین‌نامه. در دو بخش «مقررات» و «ضوابط و معیارهای فنی» تدوین می‌شود. مفاد مندرج در بخش مقررات. متناسب با شرایط کشور و به منظور همسان‌سازی کلیت طرح‌ها و تسریع و تسهیل در امور و جلوگیری از تغییرات تدریجی طرح در طول اجرای آن. تدوین شده است و عدول از آن نیز مجاز نیست. مشاورء مقررات را با طرح مورد نظر تطبیق داده و به کارفرما ارائه می‌کند. کارفرما هرگونه نظر مدیریتی دارد را می‌تواند در چارچوب مقررات این بخش اعمال و نظر مصوب خود را برای ادامه مطالعات و طراحی, اجرا و بهره‌برداری طرح به مشاور ارائه کند. بر اساس مصوبه کارفرما و مقررات اعمال شده در طرح مورد نظرء تشخیص استفاده و کاربرد ضوابط و معیارهای فنی در طرح. کاملا بر عهده مشاور بوده و کارفرما حق دخل و تصرف در نظرات مشاور را ندارد و پیشنهادهای کارشناسی مشاور در تبصره۱) چنانچه مشاور طرح در چارچوب ضوابط و معیارهای فنی مندرج در این آیین‌نامه. طرحی را ارائه دهد که با منظور داشتن تمام هزینه‌ها (ساخت. بهره‌برداری و نگهداری) به صرفه و دارای ایمنی و کیفیت و دوام لازم باشد. طرح تهیه شده ملاک اقدام بوده و عدول از ضوابط و معیارهای فنی, با استدلال و مسئولیت مشاور مجاز خواهد بود. با این وجود. تحت هیچ شرایطی عدول از مقررات مجاز نخواهد بود. تبصره۲) مشاور طرح می‌تواند در چهارچوب ضوابط و معیارهای فنی طراحی منظر راه‌های برون‌شهری» پیشنهاد اصلاحی خود را بجز روش‌های پیشنهاد شده در مقررات برای تثبیت شیروانی‌هاء انتخاب طرح مناسب حفاظ راهء اندام‌های راه و .... جهت تصویب به کارفرما ارائه دهد. تبصره ۳) سایر «مقررات» و «ضوابط و معیارهای فنی» آیین‌نامه راه‌های ایران که در آینده ابلاغ می‌شوند (هیدرولوژی, خاکبرداری و ترانشه و غیره) باید با درنظر داشتن ملاحظات منظر آمده در این آیین‌نامه رعایت شوند و لازم است که طراحان مسیرء پل تونل و ... ضوابط مربوط به حوزه خود را از این آیین نامه مطالعه نمایند. تبصره۴) گزینه نهایی مسیر باید در نقطه بهینه‌ای از رعایت راهبردهای منظر و سایر ملاحظات فنی و اقتصادی سازمان برنامه و بودجه کشورء تنها مرجع رسیدگی به نظرات و پیشنهادهای اصلاحی برای آیین‌نامه و به ویژه بخش مقررات آن است. در این راستا آیین‌نامه حاضر در دو بخش به شرح زیر تهیه شده است: بخش اول: مقررات طراحی منظر راه‌های برون‌شهری بخش دوم: ضوابط و معیارهای فنی طراحی منظر راه‌های برون‌شهری -------- صفحهٔ بعد -------- عمل بوده و باید رعایت شود. مسئولیت این آیین‌نامه ایجاد تعادل در توجه به جنبه‌های مختلف یک طرح حمل و نقل در رسیدن به گزینه بهینه ۱) کلیات و تعاریف. ۲) برنامه‌ریزی منظرراه, ۲۳) طراحی و ساخت منظرراه, ۴) بهره‌برداری منظرراه. با توجه به گستردگی و تازگی حوزه منظر لازم است تا جامعه مهندسی کشور در استفاده از وازژگان و اصطلاحات این حوزه تابع یک مرجع فنی معتبر باشند تا امکان انحراف از مفاهیم مشترک جهانی و بدعت‌گذاری به حداقل برسد. همجچنین موضع بالادستی مفاهیم منظر موجب می‌شود تا ملاحظات آن از مرحله برنامه‌ریزی برای راه‌های کشور مدنظر از تاریخ ۱۳۳۳/۱ برای همه قراردادهایی که از محل وجوه عمومی و 5 به صورت مشار کت عمومی و خصوصی ۱ اجرای این ضابطه برای همه کارها مجاز است. برای قراردادهایی که بعد از تاریخ ۱۳۰۲/۰۱/۰۱ منعقد می‌شوند. بندهای ۹-۲-. ۳-۱۱-۶- ضابطه شماره ۳۱۵ موضوع بخشنامه شماره ۱۰۰/۶۵۴۶۶ مورخ ۱۳۹۱/۰۸/۱۰ و بند ۱۱-۲- ضابطه شماره ۲۶۷-۱ موضوع بخشنامه شماره ۴ مرخ ۱۳۹۳/۱۱/۰۷ فاقد اعتبار است. -------- صفحهٔ بعد -------- جمهوری اسلامی ابران سازمان برنامه و بودجه کشور آئین‌نامه راه‌های ابران (آرا) آئین‌نامه طراحی منظرراه‌های برون شهری بخش اول: مقررات طراحی منظر راه‌های برون‌شهری معاونت فنی. توسعه امور زیربنایی و تولیدی امور نظام فنی و اجرایی. مشاورین و پیمانکاران ی ۱۳۰۱ -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- مقررات طراحی منظر راه‌های برون شهری ۳( صفحه( از ۱۸۸ ۱- کلیات ۱.کلیه طراحان حوزه راه از قبیل مسیر, پلء تونل و ... می‌بایست ضوابط مربوط به حوزه خود را از این آیین‌نامه مطالعه نموده و نکات لازم را در طراحی خود لحاظ کنند. .تا زمان انتشار انواع شرح خدمات‌های همسان طراحی منظرراه در قالب نشریه جداگانه سازمان. شرح خدمات‌های منضم به فصل دوم این آیین‌نامه ملاک تعریف آنواع طرح‌های منظرراه خواهد بود. تا زمان انتشار آیین‌نامه بهره‌برداری از منظرراه, رعایت ضوابط آیین‌نامه حاضر برای نهاد متولی نگهداری راه الزامی است. 4 نحوه بهره‌برداری از اراضی حریم راه باید (در قانون ایمنی راه‌ها) در قالب تهیه طرح‌های منظر تدقیق شود. *.زمان تهیه انواع طرح‌های منظر مطابق نگاره زیر رعایت شود: طرح آمایش سرزمین طرح جامع حمل و نقل ِ برنامه راهبردی منظرراه ۱ طرح ارزیابی اثرات محیط‌زیست " طرح منظر دالان راه طرح هندسی مسیر (توجیه نهایی) طرح‌های موضعی و موضوعی منظر ر ۱ نگاره ۱: ترتیب زمانی تعریف و تهیه طرح‌های لازم برای یک محور مهم 1 .نوع طرح منظر لازم به تهیه در محورها مطابق فرایند زیر انتخاب شود: (11۸) 61 ددع۸۵ 10۵01 [۵ ۷۱1۳۵۵ ۱۰ -------- صفحهٔ بعد -------- صفحه۲ از ۱۸ ۳۶( مقررات طراحی منظر راه‌های برون شهری تعریف طرح دالان منظرراه تعریف طرح‌های موضعی/ موضوعی منظرراه در صورت نیاز نگاره ۲ روش انتخاب نوع طرح منظرراه متناسب با د بستر ۲- الزامات منظر در مرحله مطالعات توجیه اولیه ۱. تصویب هرگونه کریدور طرح باید با ارائه پیوست مطالعات منظر باشد. ۲. ضمن مطالعات توجیه اولیه. چک لیست شماره ۱ منظرکامل شود. ۳ در انتخاب نوع راه شاخص‌های منظر هر منطقه (از جمله ملاحظات زیست محیطی مانند محل عبور حیوانات) اعمال شود. 5 در مناطق واجد ارزش منظر انتخاب نوع راه با سرعت‌های بالا و حد مداخلات ساخت و ساز زیاد ممنوع است. *. نقاط دارای اآرزش منظر (نقطه عطف - نشانه راه- نظرگاه) مطابق جدول ۲ تعیین شوند. واگذاری نقاط دارای دیدهای مهم به غیر نهاد متولی راه» انسداد دید و انجام -------- صفحهٔ بعد -------- مقررات طراحی منظر راه‌های برون شهری ۳( صفحه۳ از ۸ هرگونه عملیات ساخت و ساز ممنوع است. ٩‏ انسداد دیدهای مطلوب با هر مانعی از قبیل ابنیه راه» تاسیسات جانبی, تابلو درختان ممنوع است. ۷ معماری کلیه اندام‌هاء ابنیه راه و تاسیسات جانبی و از جمله تاسیسات و حصار اراضی کشاورزی حاشیه جاده مطابق معماری بومی و ارزش‌های منظر باشد (به لحاظ سبک. فرم و ابعادء نوع و بافت مصالح, رنگ و ...). ۸ طرح کاشت هر نقطه از مسیر تابع بوم آن منطقه باشد. ۳ الزامات منظر در مرحله مطالعات توجیه نهایی ۱. ضمن مطالعات توجیه نهایی پیوست مطالعات منظر تهیه و چک لیست‌های منظر کامل شود. ۲. حین طراحی, فاصله از نقاط مهم منظرین (نشانه راه» نقطه عطف. نظرگاه) مطابق چک لیست شماره ۲ رعایت شود. ۳. موقعیت تونل‌ها در طرح مسیر با توجه به ارزش منظر انتخاب شود و تخریب الگوهای ارزشمند منظر و دیدهای مهم ممنوع است. غ. در مناطق بکر و حفاظت شده» طراحی پل و تونل به مسیر هم‌سطح. ایجاد ترانشه و پاک‌تراشی طبیعت اولویت دارد. الزامات منظر در مرحله مطالعات طراحی تفصیلی * _طراحی مسیر ۱. ضمن مطالعات طراحی تفصیلی, پیوست مطالعات منظر تهیه و چک لیست‌های منظر کامل شود. ۲. طرح کاشت حول مسیر در پیوست مطالعات منظر تعیین شود. * فواصل دید -------- صفحهٔ بعد -------- صفحه۴ از ۱۸ ۳۶( مقررات طراحی منظر راه‌های برون شهری ی ءُ. حین طراحی. فاصله از نقاط مهم منظرین (نشانه راه» نقطه عطف. نظرگاه) مطابق چک لیست شماره ۲ رعایت شود. ابنیه راه ۵ فرم. ابعادء مصالح و رنگ ابنیه راه مطابق پیوست منظر انتخاب و طراحی شود. ٩‏ فرم و هندسه ابنیه راه در کل مسیر یا در هر یک از سکانس‌های راه با هم همگون و یکپارچه باشد. ۷. در ساخت ابنیه راه باید از مصالح پایدار. قابل ترمیم و با هزینه نگهداری حداقلی استفاده شود. شیروانی ۸. در پایدارسازی شیروانی‌ها و اجرای ترانشه‌هاء از سازه‌های محیطی و بومی با حفظ فرم و چهره طبیعی زمین استفاده شود. دیوار .٩‏ طرح نمای دیوارها ساده و خوانا باشد و تنوع الگوی دیوارهای یک مسیر حداقلی باشد (و ترجیحاً با یک مصالح). ۰ درصورت نیاز به ساخت دیوارء اولویت با دیوار شیبدار است. لبه دیوارهای قائم تراز افقی داشته باشد. حداکثر ارتفاع پیوسته دیوار ۴ متر است. دیوارهای با ارتفاع‌های بیشتر بصورت پلکانی با عقب‌نشینی حداقل یک متر اجرا شوند. حفاظراه ۱ طرح حفاظراه با سایر عناصر مصنوع جاده هماهنگ بوده و در طول جاده بطور یکسان حفظ شود. ۲. نصب حفاظراه محدود و حداقلی و با توجیه فنی باشد. ۳. چنانچه رعایت ایمنی با خط‌کشی, اصلاح حاشیه جاده یا نصب تابلوها و علائم مقدور باشد. نصب حفاظ مجاز نیست. ۶ رنگ‌آمیزی حفاظ‌ها به جای نصب علائم مسیرنما یا خطرنما ممنوع است. ۶۴ نصب حفاظراه صلب در نقاط باارزش منظر (چک لیست شماره ۲) ممنوع است. ۹ اآبرو -------- صفحهٔ بعد -------- مقررات طراحی منظر راه‌های برون شهری ۳۶( صفحه ۵ از ۱۸ ۹. استفاده از مصالح مصنوع برای قنو و آبرو باید توجیه فنی داشته باشد. در غیراینصورت کف آبرو ناهموارء با مصالح طبیعی و در ترکیب با پوشش گیاهی کوتاه قد باشد. ۷ سیستم جمع‌آوری آب‌های سطحی پل با تعداد مجرای حداقلی و مخفی باشد. تحویل موقت پل‌ها با نقص در مجراهای تخلیه آب‌های سطحی پل‌ها و شره و شوره بر بدنه ممنوع است. تونل ۸ چک لیست شماره ۳ به ازای طراحی هر یک از تونل‌های مسیر تهیه و در پیوست مطالعات منظر (فراخور هر مرحله طراحی) لحاظ شود. ۹ مدل دهانه تونل و گالری‌ها با توجه به ارزش منظر انتخاب شود و در کل مسیر یا سکانس‌هاء بطور همسان حفظ شود. معماری آشکارسازی و کاهش نیاز به نصب علائم ایمنی در انتخاب پورتال ورودی/ خروجی لحاظ شود (جدول ۱۸ صفحه ۹۶ ضوابط). ۰. بستر تونل از جمله دیواره بالای دهانه تونل به روش هماهنگ با الگو و ارزش‌های منظر مقاوم‌سازی یا ترمیم شود. ۱. بافت و طرح جداره داخل تونل ساده و یکنواخت باشد. ۲. چک لیست شماره ۴ به ازای طراحی هر یک از پل‌های مسیر تهیه و در پیوست مطالعات منظر (فراخور هر مرحله طراحی) لحاظ شود. ۳. طرح پل با ارزش‌های منظر هماهنگ باشد. ۶ ۲. طرح پل‌های یک مسیر با هم هماهنگ باشد. ۶ اجزای پل با یکدیگر و با کلیت پل هماهنگ باشد. که معماری پل ساده با تاکید بر تراز افقی و دارای ریتم مناسب اجزا باشد. ۷ جسم زیرسازی پل سبک. حداقلی و دارای فرم‌های ساده باشد. ۸ تعداد پایه ستون‌های پل و دهانه‌های آن حداقلی باشد. ٩‏ تعداد مصالح, بافت و رنگ اجزای پل حداقلی و هماهنگ با منظر باشد. ۹ تاسیسات جانبی راه -------- صفحهٔ بعد -------- صفحه۶ از ۱۸ ۳( مقررات طراحی منظر راه‌های برون شهری ی که ک دا تخد مک هک ی ۱. اصول اولیه طراحی معماری از جمله مقیاس انسانی برای کلیه بناها رعایت شود. ۲. معماری بناهای همجوار با یکدیگر هماهنگ باشد. ۳. دیدهای نامطلوب بناهای وضع موجود. با تمهیداتی پوشانده شود. ۶ نما و کلیه تاسیسات الحاقی بناهای حاشیه جاده مطابق ضوابط حاضر باشد. ۶ افزودن بخش‌های الحاقی به بناها بدون اخذ مجوز در دوره بهره‌برداری ممنوع است. ۶3 تابلوی تمامی پلاک‌های حاشیه جاده مطابق ضوابط حاضر باشد و نصب تابلو خارج از طرح نمای مصوب ممنوع است. حیات گیاهی ۷. پوشش گیاهی ایمنی جاده را تقویت کند. ۸ پوشش گیاهی منطبق بر بوم بوده و به پایداری منظر و کاهش آلودگی کمک کند (پیوست ۱ و ۲ نشریه شماره ۲۰۳ «ضوابط طراحی فضاهای سبز شهری)»). ۹٩‏ الزامات طرح کاشت محورها مطابق چک لیست شماره ۵ رعایت شود. ۰ در ارائه طرح کاشت. "اولویت" ضوابط حاضر در انتخاب گونه‌های گیاهی رعایت شود. ۱ استفاده از گیاهان «کاشت ممنوع» در کلیه محورهای کشور در مرحله ساخت یا بهره‌برداری ممنوع است. 7۲. کاشت مسیرهای مستقیم و ممتد. باید انبوه باشد. ۳. دیدهای نامطلوب با پوشش گیاهی کنترل شود. 4 قطع درختان و پاکتراشی جنگل (بجز برای عرض راه) ممنوع است. 5. نحوه کاشت در حاشیه راه در۳ بخش زیر مطابق تصویر رعایت شود: - ناحیه ۱: نگهداری؛ ممنوعیت کاشت از لبه جاده تا انتهای شانه راه -------- صفحهٔ بعد -------- مقررات طراحی منظر راه‌های برون شهری ۳( صفحه ۷ از ۸ - ناحیه ۲: بازیابی؛ از لبه شانه راه تا آبروی ممنوعیت انسداد دید یا عملکرد زهکش - ناحیه ۳: ناحیه عاری از مانع؛ کاشت گیاهان شکننده در محدوده پس از زهکش ۱ گونه‌های درختی و بلند گونه‌های بوته‌ای و پوشش سطحی مانداب شانه راه جاده ناحیه عاری از مانع ‏ م ناعیه پازیابی ما ناحیه تگهداریت_ِِ کاشت گیاهان شکننده کاشت ممنوع: ممنوعیت انسداد دید و آبرو کاشت ممنوع نگاره ۳ نمایش مقطع مناسب از وضعیت کاشت مجاز در ناحیه عاری از مانع 3 . کاشت گیاهان شکننده در فضاهای میانی دو محور با عرض بیش از یک متر مجاز است. ۷ کاشت درخت در میانه جاده‌های با عرض کمتر از ۲۰ متر یا سرعت بیش از ۳1۳/۳ ۵۵ ممنوع است. ۸ کاشت گیاهان غیرشکننده در حریم عناصر تاسیساتی نباشد و فواصل زیر رعایت شود: جدول ۱- حداقل فاصله مجاز کاشت از عناصر تاسیساتی حول جاده کابل‌های هوابی برق مطابق ضوابط نهادهای ذیربط برای هرس -------- صفحهٔ بعد -------- صفحه ۸ از ۱۸ ۳( مقررات طراحی منظر راه‌های برون شهری و *- الزامات منظر در بهره‌برداری منظرراه ۱-۶ -اصول کلی ۹ در صورت انجام مطالعات منظر برای یک محورء کلیه مشخصات آن از قبیل ابنیه راه» تاسیسات جانبی و طرح کاشت در دوره بهره‌برداری حفظ شده و تغییر نکند. ۲ ملاک تایید محور در بازبینی سالانه نهاد متولی نگهداری راه» دستورالعمل‌های مطالعات منظر است. بنابراین مدارک طرح محورها می‌بایست در اختیار این نهاد قرار گیرد. ۳. در صورت عدم وجود مطالعات منظرء عملیات حفظ و نگهداری مطابق مبانی و اصول کلی منظر باشد. *. در مواردی که حفظ طرح اولیه به دلایلی (مالی, فنی و ...) ممکن نباشد. تغییرات لازم با انجام مطالعات و طبق کارشناس منظر تعیین شود. 1. روش کاشت درختان مطابق بند ۱-۳ نشریه شماره ۲۰۳ «ضوابط طراحی فضاهای سبز شهری» رعایت شود. ۷ روش ترمیم و نگهداری فضای سبز طرح منظر » مطابق بند ۲-۳ نشریه شماره ۲۰۳ «ضوابط طراحی فضاهای سبز شهری» رعایت شود. ۸ تیم 9 گروه مسئول امور نگهداری فضای سبز حول راه‌ها باید متشکل از افراد دارای مهارت و تخصص‌های زیر باشد: -‏ آشنا با مفاهیم منظر (آموزش دیده) - آشنا با مدیریت خاک. باغداری, دارای مجوز و آشنا با اصول استفاده از سم و کود -ابنیه فنی راه ۱. دوره‌های بازبینی و تعمیرات جاده بطور مرتب برگزار شود. این دوره شامل ارزیابی یکپارچه منظرء تخمین هزینه‌های تعمیرء بازبینی ایمنی و انجام اقدامات لازم است؛ نظیر تسطیح شانه راه» شست و شو 5 رنگ‌آمیزی. تعمیر یا تعویص علائم و خط‌کشی. جمع‌آوری اجزای فرسوده» حدف دیوارنوشته‌ها و تبلیغات غیرمجاز. -------- صفحهٔ بعد -------- مقررات طراحی منظر راه‌های برون شهری ۳( صفحه؟ از ۸ کنترل حفاظ‌ها و گذرگاه‌های حیات وحش. ۲. رعایت کلیه نکات مرحله طراحی و ساخت برای ابنیه راه و تاسیسات. در مرحله بهره‌برداری نیز الزامی است. تغییر در ابنیه راه مغایر با اصول اولیه طراحی ممنوع است. 4 تمایز مصالح مرمتی ابنیه راه از مصالح اولیه و محیط حداقلی باشد. ؟. نخاله‌های حاصل از عملیات بهسازی و ترمیم جاده از حاشیه جاده جمع‌آوری شود. پوشش گیاهی در نقاط سیب دیده ترمیم و گیاهان غیرمجاز حاشیه جاده بطور دوره‌ای پاکسازی شوند. ۳-۰ -تابلو ۱. مجوز تابلوهای موجود می‌بایست طبق ضوابط حاضر تمدید شود و در صورت لغو مجوز باید از حاشیه جاده برچیده شوند. ۲ نصب تابلو تنها در منطقه کنترل مطابق مشخصات آمده در ضوابط. و با صدور مجوز مجاز است. منطقه کنترل حدفاصل شانه راه تا ۲۰ متری از لبه جاده به طرفین جدول ۲- تعریف نواحی مجاز نصب تابلو در حاشیه راه سا سس را موس ۲ متر (حداکثر فاصله تعیین شده در نشریه) ممنوعیت نصب هرگونه تابلو تبلیغاتی و علائم اختصاری شانه راه تا ۶ متر از لبه به طرفین جاده علائم اختصاری- تابلوهای تبلیغاتی در اندازه ۸ ۶ تا ۱۲ متر از لبه به طرفین جاده علائم اختصاری- تابلوهای تبلیغاتی در اندازه 7] درجه سه ۲۳ نا ۲۰ متر از لبه به طرفین جاده علائم اختصاری تابلوهای تبلیغاتی در اندازه ن) -------- صفحهٔ بعد -------- صفحه۱۰ از ۱۸ ۱۳۶ مقررات طراحی منظر راه‌های برون شهری 3و3 ناحیه در جه سه ‌ 6 ۱ ناحبه در جه دو [ه 8 ۱1 ناحیه درجه یک ۰ ۸ شانه‌راه- نصب تابلوممنوع 12-2 ۱ برای نصب بیلبورد ز سایز ۸: تابلوهایی حداکتر با ابعاد ۱.۵ در ۲ متر سایز ۳ تابلوهای بین اندازه ۸ و -------- صفحهٔ بعد -------- مقررات طراحی منظر راه‌های برون شهری ۳( صفحه(۱ از ۸ سایز ۲ : تابلوهایی با ابعاد ۳ در ۱۰ متر و بزرگتر از آن (۳۰ مترمربع) ت56 در فواصل دارای دید و منظر واجد آرزش نصب تابلوهای اندازه 8 و ل) ممنوع است. *. تابلوهای تبلیغاتی در مبادی ورودی روستاها تنها در ابعاد کوچک (ل)) مجاز است. ارتفاع پایه تابلو: 150 10 1.5 ۳ ۸ وا 8 ۱ لب ی سس 3۳ ۳ 91 ۱<3 را ۲3 ۱ ۲۱<1.5 ۹ [ شتا ۱ نگاره ۵: ارتفاع مناسب پایه تابلوها در ابعاد مختلف 10 نگاره ۶ حداکثر مساحت مجاز برای طراحی بیلبورد ۸. استفاده از پیام‌های چرخشی و متحرک در بزرگراه‌هاء راه‌های شریانی و منظرین ممنوع است. -------- صفحهٔ بعد -------- صفحه۱۳ از ۱۸ ۳( مقررات طراحی منظر راه‌های برون شهری .٩‏ تکرار تبلیغات یک محصول یا خدمات حداکثر ۳ بار (بر ۳ تابلو) در هر ۱۰۰ کیلومتر مجاز است. ۰.نصب بیلبورد بر پل عابر پیاده در صورت رعایت فاصله ۲۰۰ متری سایر بیلبوردها از پل مجاز است. ۱.در نصب کلیه تابلوها اصل بر تجمیع پایه تابلوها است. ۲ .فرم و طرح تابلو فرمال و در شان شخصیت جاده باشد (طرح‌های فانتزی مغایر با شان محور مجاز نیست) ۳.قطع یا به خطر افتادن درختان به دلیل نصب بیلبورد ممنوع است. ۶ ۱.نصب هرگونه تابلو پوستر و بنر» چاپ و اسپری نوشته برکلیه عناصر طبیعی و مصنوع حاشیه جاده ممنوع است. جدول ۳- فواصل مجاز نصب تابلو حداقل فاصله از علائم اخباری راه حداقل فاصله از مبادی ورودی شهر و روستا حداقل فاصله از پارک‌های جنگلی سس ۶-۵ -نور پردازی ۱ نورپردازی راه‌های بین‌شهری ضرورت عملکردی نداشته و مغایر با اصول توسعه پایدار است. تنها موارد مجاز به نورپردازی با رعایت اصول کلی عبارتند از: نشانه‌ها و نقاط عطف. ابنیه فنی و تاسیسات جانبی مهم. تابلوهای تبلیغاتی. ۲ روشن کردن سطح بیلبوردها تنها با منبع نور ثابت تک رنگ مجاز است و استفاده از هرگونه چراغ چشمک‌زن با منبع نور متحرک یا رنگی ممنوع است. -------- صفحهٔ بعد -------- مقررات طراحی منظر راه‌های برون شهری ۳( صفحه۱۳ از ۸ ۳. استفاده از نورهای چشمک‌زن و فلاش, در تمامی راه‌های کشور ممنوع است. ۶ استفاده از نورهای رنگی در نقاط عطف و نشانه. بصورت مقطعی و مناسبتی مجاز است. *. تاریکی شب در منظر طبیعی و فرهنگی حفظ شود. نورپردازی مخل زندگی گیاهان و جانوران نباشد. . انطباق منظر شب و روز حین اجرا و بهره‌برداری رعایت شود. ۷ نورپردازی نمای بناهای حاشیه جاده مطابق ضوابط آیین‌نامه حاضر و هماهنگ با مجاورت‌ها باشد و به تصویب مراجع برسد. ۸ _طرح نورپردازی باید با نقش و مقیاس راه. هویت منظر و اصول زیبایی‌شناسی هماهنگ باشد. ۰.طرح نورپردازی موجب آلودگی نوری, خیرگی و عدم تمرکز رانندگان نشود. ۱,تاسیسات نورپردازی مخفی بوده و نمای ابنیه راه و تاسیسات جانبی راه را مخحدوش نکند. -------- صفحهٔ بعد -------- (۳۶ تعیین ارزشر قله شاخص اراضی بکر و منحصربفرد (ساحل, کویر و ...) جنگل, مرتع پوشش گیاهی (گونه بومی منحصربفرد یا در معرض خطر) زیستگاه حیات وحش و مناطق حساس وجود مظاهر آبی (دریاء دریاچه. رود» تالاب» چشمه. آبشار) پدیده طبیعی ویژه (جزر و مد- ابر و بارش- شفق-...) مواجهه با مظاهر آبی (زیبایی بصری» صداء لمس آب) مواجهه با گیاهان و جانوران آثار انسان ساخت (آثار باستانی» معماری شهر و روستاء منظر شبانه) مراکز صنعتی فعال یا متروک شاخص (نیروگاه» معدن و ...) بازار فروش محصولات تولید صنایع دستی برپایی آیین‌ها و مراسم سنتی رخداد تاریخی و خاطره جمعی سبک کشاورزی, سبک زندگی اقوام خاستگاه باورهاء مشاهیر و اسطوره‌ها شهری 333333333333 ی ی سا ی ی با ی پا ی ی ی با ی سا ۱ ای ی ی -------- صفحهٔ بعد -------- مقررات طراحی منظر راه‌های برون شهری ۳( صفحه ۱۵ از ۱۸ نی کیلومتر (۲۳) حداقل فاصله مجاز (متر) نوع نقاط | َ تابلو ِ موضوع ۰ نوع سعا تا س ۷ تا ۰ ۰ ۰ 8 ی نام محدوده ۰ ح‌ ساخت باوی درختان بلند ۱ ۴۳۹۵ | تیلرفا: بلو از لبه | نورپردازی . نوع حفاظ طرح کانست از تا ارزنسمند شود : ی : بلیکا نی تبلیغا: ر رز گشودگی : معرفی و9 بلیعانی ابنیه از موضوع : : سایز 8 و ۸ جاده دید مکان نورپردازی سایز تر) 6 (متر نا اس ۷ ۳۷ :۳ مجاز وابسته به -------- صفحهٔ بعد -------- صفحه۶ا از ۱۸ و ۶ سحوووووووووووووووووووو- مطالعات توجیه اولیه مطالعات توجیه نهایی ۱۴۰۱ ن ملاحظات منظر تونل با گالری کلض را حفظ ارزش‌های منظر با وجود تونل حفظ عوارض ارزشمند زمین در تعیین موقعیت دهانه تونل موقعیت مناسب نسبت به نشانه, نظرگاه یا نقطه عطف در مسیر حفظ دیدهای ارزشمند حفظ دید ارزشمند در گالری (انتخاب دهانه و فرم مناسب ستون‌ها) آشکارسازی پورتال تونل با طراحی معماری و کاهش نیاز به نصب علائم هماهنگی و یکپارچگی فرم پورتال تونل‌ها با یکدیگر تخریب حداقلی بستر حول دهانه تونل پوشش و ترمیم بستر پس از عملیت ساخت و مقاوم‌سازی منظر راه‌های برون شهری 3333333333333333 -------- صفحهٔ بعد -------- مقررات طراحی منظر راه‌های ب 1 ۰.۰ ی مطالعات توجیه اولیه ۰.۰ یس مطالعات توجیه نها ی طراحی ت خی ۳.۶( موقعیت مناسب پل (نسبت به ارزش‌های منظر منطقه» خوانایی مسیرء دیدهای مهم و ... موقعیت مناسب پل نسبت به نقاط پرارزش منظر تعریف نشانه یا نقطه عطف جدید و مورد نیاز جاده حفظ یا معرفی و تقویت دیدهای مهم و مناظر پرارزش تناسب نوع سیستم سازه‌ای با منظر انتخاب بهینه تعداد دهانه‌های پل به لحاظ منظر (ترجیحاً تعداد فرد دهانه) تناسب و همگونی با پل‌های طول محور تناسب ابعاد پل با بستر (ابعاد کوله» ضخامت عرشه, تعداد و قطر پا شیب مناسب خاکریز پل (ترکیب مناسب دوسر پل با زمین) تاکید بر تراز افقی پل القای ظرافت و سادگی فرم‌های زیر عرشه ریتم مناسب اجزای حفاظ پل اختفای تاسیسات جمع‌آوری آب‌های سطحی پل اختفای تاسیسات نورپردازی پل صفحه ۱۷ از ۱۸ -------- صفحهٔ بعد -------- صفحه ۱۸ از د و1 (۱۳ چک‌لیست شماره: ۵ چک لیست ملاحظات طرح کاشت تناسب راهبرد طرح کاشت با الگوی منظر منطقه رعایت اصول ایمنی در طرح کاشت (فاصله از تقاطع - پل- تونل- ...) رعایت اولویت انتخاب گونه گیاهی عدم کاشت گونه‌های «کاشت ممنوع» رعایت فاصله مناسب کاشت از لبه جاده رعایت فاصله مناسب ریشه و تاج گیاه از عناصر تاسیساتی رعایت فاصله کاشت با توجه به قطر تاج و رشد ریشه گونه‌ها پوشش دیدهای نامطلوب عدم انسداد دیدهای مهم (سایت‌های میرائی - نظرگاه-نقطه عطف- نشانه- ورودی شهر و ی منظر راه‌های برون شهری 3333333333333333 -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- جمهوری اسلامی آبران سازمان برنامه و بودجه کشور آئین‌نامه راه‌های ابران (آرا) آئین‌نامه طراحی منظرراه‌های برون شهری رون شهری معاونت فنی, توسعه امور زیربنایی و تولیدی امور نظام فنی و اجرابی. مشاورین و پیمانکاران ۳ ۱۳۰۱ -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- جح ۰ : ۰ ۵ ۱ : زو ۱ ۳ 9 ۱ ۰ ول؛ تعاریف و اس ۰ پچ ۳-۱-۱- کاربرد آیینز ۵-۱-۱- معیارهای نج یگ تال 0 یرو یی موی یوم ویو یی وی موی یو یی موی ویو یی موم ویو موی موی موم موی موم ویو موی ویو موی موم ویو موی موم موی ویو موی موم موی موم موه یمه مهم مه ۲ ۶-۱-۱- معارهای کنتر| کند یک سا مار ی تسیر کل 0 ۳ ۰.۰ : ۰ عَ ۱--۲- تعریف واژگان ۳ ۱ ضرر تر ار تا یر ار را ار ایا نیت ار ی ی تارا ار ایا ات از یا نیت را یا ار تا ار از تر یا تا تا نیا ترا ی ار را ات تا یا را ار یا را ایا ای تا ایا را یا ات یا را یا ای ایا یا ار یا ی یا ار یا را یا تا یا را ار یا یا یا یا ات یا را یا ایا ار یا یا ات یا ات یا یا ی تا ار را ارز هیاپ میهافم 0 فیراعت -۳--۱ ۲-۳-۱ اتواع منظر سس م۱0 ۴-۳-۱- تعریف منظر رآ ۱ ۵-۲-۱- مقیاس منظر ر یم ۱ ۶-۳-۱- انواع طرح‌های منظر ره سس 0 ۵-۱- سیاست‌های برنامه‌ریزی منظر ر ی ۳۳ ۴-۱-۲- فرآیند تهیه طرح‌های منظر ر ۵ ۳ ۱-۲-۲- نحوه ارجاع طرح منظرراه به مشاور دی‌صلا خ ۳۱ -------- صفحهٔ بعد -------- 3 ۰ ۰ ۸ د‌ مه اه مه ها ن‌دامه ههای ر گ نس ر رون ا ۰ ۲ ۲ منیشر ددم همم همم و ۲-۲ طراحی اشنه فنی 0 دم و و ۶ ۱-۱-۲-۲ عملکرد شانه راه دم ۲-۱-۲-۲ مشخصات شانه ز ‏ م ی و ۵ ۶ ً ۱ 1 تسیر و نی دی ی و و و و و ا حاأٌ ۷ ۱-۴-۳-۲- دنوا محبط ۰ ۱ ۱ ۲ ۲ مصالح دم م۳ ۷ ۵ رنگ با با با ۸ ۷ 1 ۲ ۲ ۷ ای ی ی ی ی ی را ۷ ۵-۲-۲ خقاظ ر 0 ی ۱ ۷ ۲-۵-۲-۲ نیفیت حفاظ راه دمم ۴-۶-۳-۳ مصضا ۱ ۹ رو ار تن رن نت ان رن نی ۳-۷-۳-۳ دا ۱.۰ ۴-۷-۳-۲- دهانه ۱۰۱ ۸-۳-۲- ۱۰۱ _ ۰ ۰ س : ۱ ۰ ۱ -۲-۸-۳۲- تناسات ۱۰ ۰ ۳-۸-۲-۲- ۱ ۱۵ ۰ هدر در رد رد ار را رد را را کر را را رد در را را رد رد در در در رد در رد رد ار کر رد در را ‌ر متسشسیسل ۰ مین تر در در رب در اخر ی ربر ۰ -------- صفحهٔ بعد -------- 3 ۰ 3 ۸ ۶ ۴ ۴ ی ن‌نامه ممای ر ی ۳۳( سس ر رون ۰ س گاه ۱۰۹ بت مناطق صعی دم ۱ ۱۲ ۳-۴-۲- تاسسات جانبی راه (ابنیه عکمو می ) ب ی ۱ ۱۲ ۵-۲ طراحی در منظرطبیعی با خر ۱۵ ۷-۱-۵-۲- زر علا؛ ۱۳۲ حا گنا ۰ ا. دالار راه ۱۳ ۰ سیر و ی دمم همم همم همم ح مىانه 0 دم و و ۱۹۲ و خی در منظر فرهنگی موم همم هم نم مه نم همم نم ۷ ۱۵ -------- صفحهٔ بعد -------- 3 ۰ ی ۸ مه و مه ها ن‌دامه ‌ ه‌های ر ی ر یس ر رون ۷۱۹۱ یر نر نر تر تر را را را نر نر نر را ار ار نر را تر نا ار نر یرهس رظنم ۱ ۶ 1 ستا ۰ ۱ 1 ۶ ۲ منظر کشاورز 6 100100 همم ۱ ۱ ۲ بهره‌برداری منْظر ر ۵ و و ۱۷ ستکا ۲ ۱ ۱ ر 0 ام ۷ ۱ ۰ ۰ ۳-۴- ۷۰ تعمیر و ر ر ۵ مم و ۱ ۱-۳-۲ شیروانی و شانه 0 ۱ ۱۷ ۳ ۲ ۲ حفاظ ی ۷/۲ ۱ ر‌ ر‌ ر‌ من مت ۳-۵-۲- د دا تا ۰ -------- صفحهٔ بعد -------- آئین‌نامه طراحی منظر راه‌های برون‌شهر یگ کل فهرست جداول جدول ۱- حداقل فاصله مجاز کاشت از عناصر تاسیساتی حول جاده موم ۷ جدول ۲- تعریف نواحی مجاز نصب تابلو در حاشیه راه مووو و و ۹ جدول ۳- فواصل محاز نصب تابلو وم ۱۳ جدول ۱- مداخلات و توجهات لازم به ارزش‌ها در مقیاس‌های مختلف منظر و و ۱ جدول ۲- انواع طرح منظرراه و و وم جدول ۳- نمونه تمهیدات لازم طرح منظر در راه‌های مختلف ی ی ی ی ۱ جدول ۴- : قلمرو و حوزه نفود و اثرگذاری انواع طرح‌های منظرراه و و و ۱ جدول ۵- اقدامات لازم برای برنامه‌ریزی منظرراه و متولیان آنها و ۱۳۹ جدول ۶- خلاصه شرایط و مشخصات تهیه آنواع طرح‌های منظرراه و ۳۳ جدول ۷- سطوح ارزیابی و و و و ۳ جدول۸- زمینه‌های منظر برای آرزیابی و و و و و و و ۳۹ جدول۹- حد مداخله پروژه راهسازی در بستر ۳۱ جدول ۱۰- گزارش ارزیابی لازم در انواع زمینه منظر براساس حد مداخلات ۳۹ جدول ۱۱- تاثیر سرعت حرکت بر وضوح تصویر و مخروط دید ناظر و جدول ۱۲- توصیه‌های طراحی مسیر با توجه به ویژگی‌های مخروط دید راننده تاره جدول ۱۳- توصیه‌های طراحی دیوارهای بلند یا طولانی ییریر وروی ییررییی رییوووی پییرورریررربرروو وری ر ریررهز ۸ ۱ جدول ۱۴- توصیه‌های هماهنگی دیوار با ویژگی‌های منظر یر ری یر ۵ جدول ۱۵- نقاط قوت و ضعف آنواع حفاظ راه در منظر و ۹ جدول ۱۶- توصیه‌های طراحی تونل براساس ویژگی‌های مخروط دید و و 0 جدول ۱۷- نحوه انتخاب مدل دهانه تونل براساس راهبرد منظر ی ری یی رو ری یر پر رورپ یر رن جدول۱۸- رعایت تناسب نوع دهانه تونل (پورتال) و نحوه برش زمین و ترمیم بستر ی رن جدول۱۹- توصیه‌های هماهنگی انتخاب نوع پل با منظر ی از ۱۵ جدول ۲۰- توصیه‌های هماهنگی فرم پل با منظر یی یور رو یویر وروی یر وروی یوررب یوررب یور ورپ ری یور ری پر ویر رو راز دا جدول ۲۱- توصیه‌های هماهنگی ابعاد پل با منظر ار ۱۵ جدول ۲۲- شاخص‌های کیفیت نور ویو هو همم ۱8۳ ۱ جدول ۲۳- نکات نورپردازی پل کابلی و و و و ۱ جدول ۲۴- توصیه‌های طراحی پل براساس ویژگی‌های مخروط دید ۱ جدول ۲۵- نکات نورپردازی تونل مم و م۱ جدول ۲۶- نکات نورپردازی بناهای خصوصی حاشیه راه ۱ جدول ۲۷- مشخصات مخروط دید در طراحی تاسیسات جانبی راه ۱ جدول۲۸- مشخصات مخروط دید در طراحی عوارضی رز هرا جدول۳۹- آنواع روگذر حیوانات و و و و ۱ جدول ۳۰- آنواع زیرگذر حیوانات و و ۹ جدول ۳۱- رفتار ذاتی برخی از حیوانات و و ۱۳ جدول ۳۲- اهداف کاشت گیاه در منظرراه ۱۳۳ جدول ۳۳- توصیه‌های طرح کاشت با توجه به ویزژگی‌های مخروط دید یر ری را هرد( جدول ۳۴- حداقل فاصله مجاز کاشت از عناصر تاسیساتی حول جاده و ۱ جدول ۳۵- تعریف نواحی مجاز نصب تابلو در حاشیه راه ری یر یر ی ۸ ۱۵ جدول ۳۶- توصیه‌های نصب تابلو متناسب با ویژگی‌های مخروط دید با با م۵( -------- صفحهٔ بعد -------- س‌ ۳/۶( آئین‌نامه طراحی منظر راه‌های برون‌شهری نگاره ۱: ترتیب زمانی تعریف و تهیه طرح‌های لازم برای یک محور مهم ری ۱ نگاره ۲+ روش انتخاب نوع طرح منظرراه متناسب با بستر ۳ نگاره ۳: نمایش مقطع مناسب از وضعیت کاشت مجاز در ناحیه عاری از مانع ی نگاره ۴: نمایش نواحی مجاز نصب تابلو در حاشیه راه ۵ نگاره ۵: ارتفاع مناسب پایه تابلوها در ابعاد مختلف ۱۵ نگاره ۶: حداکثر مساحت مجاز برای طراحی بیلبورد وی یویر یرو وربور یرو یوررب ۱۵ نگاره ۱: درک عینیت و ذهنیت منظر دماوند با رویت آن به طور همزمان ۱ نگاره ۴: از راست به چپ: منظر کشاورزی- منظر پساجنگ- منظر پساصنعتی بر ریا ۵ نگاره ۵: معرفی زیبایی برش خاک, راست: جاده شماره ۷ شیلی؛ چپ: برش کوه در جاده ۶۸ مریلند یی یر رد۱ نگاره ۶: حفظ و نمایش ارزش میراثی و پژوهشی دیواره بزرگراه- کانبراء استرالیا ی یر وی ی وی رو ری ویر ۱۵ نگاره ۷: حفظ عوارض زمین در طراحی مسیر در احترام به ارزش‌های طبیعی و کالبدی ۱۳ نگاره ۸ : نمایش نمونه مقیاس‌های منظر پیرامون راه دم ۱ نگاره ‎٩‏ : محدوده انواع طرح‌های منظرراه (ماخذ ۳۵) ی یی ریب ری وروی وروی ور وروی وروی یور ۱۱ نگاره ۱۰: : مسیر بزرگراه‌های آسیایی در ایران» نیازمند تعریف طرح راهبردی منظرراه ۳ نگاره ۱۱: حداقل مداخله در بدنه سنگی, جاده دستکند گولیانگ چین ی ی ۱۵ نگاره ۱۲: نقش طراحی مسیر در میزان موفقیت راه در یکپارچگی با منظر منطقه ی ار هر نگاره ۱۳: روش دستیابی به راهکار طراحی منظرراه ۱۷۸۳ نگاره ۱۴: فرایند تهیه طرح منظر دالان ۳ نگاره ۱۵: جاده ابریشم یک نمونه راه موضوعی با عنوان و هویت برگرفته محصول مبادلاتی ۳ نگاره ۱۶: انواع موضوعات طراحی در منظرراه د ۳ نگاره ۱۷: ترتیب زمانی تعریف و تهیه طرح‌های لازم برای یک محور مهم ۳ نگاره ۱۸: روش انتخاب نوع طرح منظرراه متناسب با بستر ار نگاره ۱۹: فرایند تهیه برنامه راهبردی منظر ی یو ور رو ری وروی وروی وروی وی ری یور را نوا نگاره ۲۰: فرایند تهیه طرح دالان منظر ۳ نگاره ۲۱: امکان مشار کت مردم در مراحل طراحی منظرراه (ماخذ ۱۶۶) ی راو هرا نگاره ۲۲: گام‌های مرحله ارزیابی ۳ نگاره ۲۳: مخروط دید و محدوده دید واضح مقابل چشم انسان دم نگاره ۲۴: قابلیت رویت اشیا بزرگ و نزدیک در مقیاس راه پر ری یی ی وی ی و رو وروی ری روا نگاره ۲۵: افزایش فاصله وضوح دید با افزایش سرعت ۵ نگاره ۲۶: افزایش فاصله نقطه دید واضح راننده با افزایش سرعت ری ی یی ی وی ری ویو ور یی وروی ۵ نگاره ۲۷: راست: رابطه سرعت و فاصله کانونی» چپ: رابطه سرعت و دید جانبی (ماخذ ۳۶) ی رو ی ری پراش نگاره ۲۸: کاهش زاویه مخروط دید همراه با افزایش سرعت با ۵ نگاره ۲۹: بزرگراه رودویاء اتصال سائوپائولو به ساحل آتلانتیک با پل و حداقل مداخله در حیات وحش» برزیل یی ی ری ری ری ری هرد نگاره ۳۰: کنترل اثرات منفی انتخاب مسیر بر منظر با حداقل پاک‌تراشی و نمایش ویژگی‌های زمین‌شناسی» کوئینزلند استرالیا ی ی یی زد نگاره ۳۱: نمونه برنامه‌ریزی دید و منظر در طول یک مسیر ۳ نگاره ۳۲: برنامه‌ریزی و طراحی عرصه‌های نظرگاهی برای استفاده ایمن عموم ۳ نگاره ۳۳: تامین فضای توقف و پیاده و تابلو معرفی نظرگاه به دریاچه آتشفشانی» سن میگوئل آزور پرتقال رم نگاره ۳۴: نمونه شانه راه ایمن» عاری از مانع و قابل استفاده برای دوچرخه در جاده‌های محلی ی ی ی ها نگاره 1۹10-۳20:۳۵ خشکه‌چین با تخته سنگ, جاده دریاچه لیک تاهوء برکلی ها نگاره ۳۶: استفاده از شبکه زیرین و اجرای خشکه‌چین ‎[٩۱0-720‏ در همخوانی با طبیعت ی دا -------- صفحهٔ بعد -------- آئینتنامه طراحی منظر راه‌های برون‌شهرک ۳۷۴۶ا اش نگاره ۳۷: تر کیب ‎1٩۱0-720‏ با رویش بوته‌های خودروی محلی, جاده هراز یی ییا نگاره ۳۸: تثبیت ترانشه با قاب‌بندی,» راست: بزرگراه حاولیان» کراچی پاکستان, چپ: راه‌آاهن لرستان و نگاره ۳۹: تثبیت خاکریز پل با کاشت چمن در بلوک بتنی توخالی پیش‌ساخته, چین ام نگاره ۴۰: حفاظت از شیب تند زیر پل با ترکیب کاشت و شبکه‌بندی, پل شانگ شینگ چین ی با نگاره ۴۱: تثبیت ترانشه با گستردن شبکه 8[1ع1110, پخش ماسه و بذر و رویش پوشش گیاهی. چین اما نگاره ۴۲: اجرای ‎۲٩10-۳۵0‏ تکیه‌گاه پل با سنگ‌های روشن و طرح های محلی باهویت. تگزاس رانا نگاره ۴۳: هماهنگی طبقات دیوار با شیب زمین و ترانشه و و و و ۹ ۰ ۰ ۰ ۷ ۰ ۰ ۰ سس ۵ زه تب ۰ ر‌ ۰ بوار 9 و 3 سشرق وم همم نگاره ۲ جزئیات ست در ک پشت دیوار دوم همم مهم همم نگاره ۴۶: کاهش تدریحی ارتفاع دیوار بصورت پلکانی و و ۱ نگاره ۴۷: نمونه تعریف ابتدای دیوار با افزایش پلکانی ارتفاع ی ی یاه( نگاره ۴۸: ترکیب حفاظ راه و دیوار با گلحای و و و و و و و و و و و و و و و و ۳ نگاره ۴۹: ایجاد تنوع با عقب‌نشینی دیوار و ترکیب با کاشت (راست) و استفاده از رنگ و طرح و پلکان گلحای (چپ) رها نگاره باه نمونه راهکارهای طراحی برای ابحاد تنوع در طول دیوار جوم هم مهم همم مه همم ۷۳ نگاره ۵۱ نمونه دیوار بثنی پیش‌ساخته طرحدار و وم هه مهم و مه هه مه مه و و مه همم مه هم مه و مه مه ۷۶ نگاره ۵۲: نمونه دیوار بتنی مسلح درجا با قالب طرحدارء لاگونا هیل,ء کالیفرنیا و موم م۱۷ نگاره ۵۲ معرفی طبیعت صحرا در دیوارنگاره‌های آزادراه آریزونا ماو مه مه هم ۷۶ نگاره ۸۵۴ نمونه دیوار حائل همخوان با بستر جنگل, ورین ایتالیا یت رت رت رت ار تا را را را ارت ار ریا را ارت تا رن ار ار ار اک ی را کار تا را ار را تا ی ارت را رت را رن ار رت را رت رت را رن ار رت را ری را را رن ار رت رن ۷۸ نگاره ۵ نمونه دیوار حائل همخوان با طبیعت به روش خاک مسلح, المان دم نگاره ۵۶: نمونه دیوار حائل بتنی از قطعات پیش‌ساخته گهواره‌ای» نیوزلند و نگاره ۵۷ نمونه دیوار حائل تر کیب گابیون و9 بتن پیش‌ساخته. استرالیاً بخ ۵ نگاره ۵۸: نمونه دیوار حائل به روش خاک مسلح با نمای بتن پیش‌ساخته یا پوشش گیاهی بخ ۵ نگاره ‎:۵٩‏ معیارهای انتخاب حفاظ راه موم و نگاره ۶۰: حضور حداقلی حفاظ کابلی و ضربه‌گیر در دید و منظر, استرالیا و نگاره ۶۱ راست: جاده توریستی اقیانوس جنوبی, استرالیا بدون حفاظ؛ چپ: ترکیب شانه راه و ناحیه عاری از مانع با فضای سبز, جاده ملی پیشاور پاکستان ۸۱ نگاره ۶۲: راست: گذرگاه گریمسل آلپ. سوئیس-وسط: بزرگراه کاراکورام پاکستان-چپ: گارازازات. مرتفع‌ترین جاده شمال آفریقا-مراکش رد نگاره ۶۳ ممنوعیت حذف دیدهای مطلوب با نصب حفاظ‌های صلب و و ۳ نگاره ۶۴: حفظ دید به دریاچه سد با نصب مایل استون» گذرگاه گریمسل سوئیس یاو ۵ نگاره ۶۵: حفظ دید به منظر با طرح متخلخل حفاظ بتنیء پل بیکس پی» کالیفرنیا ۳ نگاره ۶۶: حفظ دید به منظر با اجرای پاراپت. جاده گلن وودء کلرادو مد نگاره ۶۷: استفاده از ستون سنگی و چوبی برای گاردریل و و و ۳ نگاره ۶۸: پوشش گاردریل از جوب منعطف یر وی ریب یی ری یراد نگاره ۶۹ ترکیب گلجای با حفاظ میانی» استرالیا و و و ۳ نگاره ۷۰: امکان عبور حیوانات کوچک از زیر حفاظ میانی جاده یر یور ری یر یر یر یر ۸ نگاره ۱ راست: حفاظ بثنی طرح‌دار با تم محیط 9 رنگ‌های روشن. تگراس, جچب: نیو جرسی با طرح قوس هماهنگ با معماری رم هی نگاره ۷۲ : بافت رنگی با طرح سنگ حفاظ بتنی» پنسیلوانیا وک نگاره ۷۳: نصب غیراصولی نیوجرسی بدون تسطیح زمین» جاده هراز ی بر نگاره ۷۴: اغتشاش محیطی با تنوع انواع حفاظ راه» جاده هراز ی یا نگاره ۷۵: تعریف واضح اختلاف سطح بین دو مسیر قبل از نصب نیوجرسی دم و و و و و 0 نگاره ۷۶: تغییر مقطعی امتداد حفاظ راه در ترکیب با پوشش گیاهی 0 نگاره ۷۷: عدم اتصال حفاظ‌ها و کاهش نظم منظر, محور هراز دم 0 نگاره ۷۸: نمونه تعریف صحبح سر حفاظ‌ها موم و و و و و و و و و و و نگاره ۷۹: ضرورت اتصال و پیوستگی سر حفاظ به تونل» سوئیس ان -------- صفحهٔ بعد -------- نگاره ۸۰ راست یب چب: نهربالای شیروانی - شوت پوشش دار - ذهر میانه- ابروی حاشیه جاده بو نگاره ۸۱ نمونه اجرای نهرآب در امتداد دوطرف جاده جنگلی و شهری,» کوئینزلند استرالیا رو نگاره ۸۲: نمونه مقطع ذوزنقه‌ای آبروها ۹ نگاره ۸۳ راست: آبروی خطی با بستر پوشیده از سنگ, استرالیا؛ چپ: کانیو جمع‌آوری آب سطح جاده پاسیفیک» نیوولز جنوبی استرالیا 0 نگاره ۸۴ نمونه راه‌آب با مصالح سنگی ۹ نگاره ۸۶: روش‌های زهکشی پل‌ها رو نگاره ۸۷ طرح معماری ستون‌های گالری برای حفظ دید به مناظرء جاده کوه آلپءاتریش رو نگاره ۸۸ نمایش زیبایی صخره‌ها در تونل, پارک ملی زیون» یوتا ی ی ی یر از ۵ نگاره ‎۸٩‏ هماهنگی پورتال تونل با منظر کوهستانی و جنگل» راست: بزرگراه ملی نروژه چپ: جاده کرنلء پارک مک لیء ایالت ارگان ۹ نگاره ۹۰: تکرار فرم دیواری و نعل اسبی دهانه تونل‌های جاده ۸/1۷ بوسنی و هرزگوین ۹ نگاره ‎:٩۱‏ تقویت خوانایی و هویت منظرراه با تکرار فرم یکسان دهانه تونل» ایتالیا را نگاره ‎:٩۲‏ آشکارسازی دهانه تونل‌ها با افزایش قواره دهانه تونل ۹ نگاره ‎:٩۳‏ نصب علائم حول دهانه تونل طبق ضوابط و استانداردها مک نگاره ۹۴: استفاده از پوشش گیاهی تیره حول دهانه تونل ری و وان نگاره ۹۵ تعریف نشانه و افزایش خوانایی با فرم دهانه تونل, راست: تونل گلنهایم اتریش,ءچپ: تونل مونبلان ایتالیا ی ری هد نگاره ۹۶ حفظ خوانایی با حفظ ریتم دهانه تونل‌های دوقلو ۹ نگاره ‎:٩۷‏ تر کیب دهانه با فرم تندیس‌و موتیف‌های گیاهی و نورپردازی» تونل است‌لینک ملبورن یر ی ی ۵ نگاره ۹۸: ترکیب ورودی و ناحیه انتقالی با پوشش گیاهی, راست: تونل هیسن,» جنوب استرالیا؛ چپ: تونل سیاتل به پاسیفیک یه ۵ نگاره ۹۹: لزوم ترمیم بستر حول دهانه تونل ی ی یی ی ری یی ی ی ی ان نگاره ۱۰۰: ترمیم حول تونل با مصالح همگون با بستر طبیعی ۱ نگاره ۱۰۱: نمونه حفظ ساختار صخره‌ای و طبیعی زمین در جداره تونل ری ی ویر وی رو وروی ری رو ری ۱ نگاره ۱۰۲:» پیوستگی داخل تونل با مسیر بیرونی با نقاشی درختان بر بدنه و نصب نورپردازی برای هشیاری راننده» تونل کونکس محور شمال غرب نگاره ۱۰۶۳: بافت و رنگ ساده و یکنواخت بر بدنه تونل» سیدنی ۱۵ نگاره ۴ تخفیف پل با عوارض زمین و استتار در پوشش گیاهی, جزیره ناگانو ژاپن ری ۱۵ نگاره ۱۰۵: غلبه پل بر محیط. کوچر؛ بلندترین پل آلمان با در( نگاره ۱۰۶: هماهنگی با منظر با القای سبکی سازه فلزی» پل جدید رودخانه جرج» ویرجینیای غربی خر نگاره ۱+۰۷ ضرورت توجه ید اصول زیبایی‌شناسی در انتخاب سازه در هماهنگی با ارزش منظر ری ۱۰۲ نگاره ۱۰۸: تناسب ابعاد کوله و ضخامت عرشه با یکدیگر و محیط کلرادو ۱ نگاره ۰۹ تناسب ابعاد. حجم و ارتفاع پل با یکدیگر و سازگاری سازه» مصالح و رنگ با منظرء سریلانکا ۱۵ نگاره ۱۱۰: سادگی و ابهتء تاکید بر خط افق در منظر طبیعی» پل تیلوس» جزایر قناری اسپانیا ۱00 نگاره ۱۱۱: تقویت نظم و خوانایی منظر با تکرار یک مدل پل در طول مسیر ری ی یر یر و وان ۱ نگاره ۱۱۲: لحاظ کردن ترتیب ملاحظات منظر در فرایند طراحی پل (از راست به چپ) ی یرو رو ی و۱۵ نگاره ۱۱۳: زیبایی طراحی و فرم تندیس‌گون پل» جاده آتلانتیک. نروژ ۱ نگاره ۱۱۴: پل میلائو بین فرانسه و ایتالیاء طراح: نورمن فاستر با ایده پرواز در ابرهاء طول:۲.۵ کیلومتر ی ۱ نگاره ۱۱۵: تاکید بر تراز افقی عرشه پل ۵ نگاره ۱۱۶: جذب گردشگر به نظرگاه با طراحی پل لاگون بصورت یک حقله و کاهش سرعت. اوروگوئه یه ۱۵ نگاره ۱۱۷: لزوم توجه به دید از پل به محیط و دید به پل از راه ۱ نگاره ۱۱۸: رعایت تناسبات پایه پل ]" شکل ی ۱ نگاره ۱۱۹: حفاظت منظر با تعداد حداقلی و سادگی و خلوص پایه‌هاء پل ساحل صخره‌ای پارک استانول استرالیا ۱ نگاره ۱۲۰: تعریف نشانه شهری با نورپردازی نرده‌های مواج پل ۷]۳ میدان دبی» امارات متحده عربی را ۱۵ نگاره ۱۲۱: حفظ دید با انتخاب حفاظ سبک و تراوا و تعریف مسیر نظرگاهی, پل ساحل صخره‌ای پارک استانول استرالیا ۱۵ -------- صفحهٔ بعد -------- آئین‌نامه طراحی منظر راه‌های برون‌شهری صاا ها ض‌ِ نگاره ۱۲۲: استفاده از اجر قرمز در هماهنگی با بافت شهرء پل قوسی راه‌اهن منجستر انگلیس ۵ ۱۵ نگاره ۱۳۳: مرحله انتخاب رنگ‌های پل در فرایند طراحی ۵ نگاره ۱۲۴: تر کیب سه دسته رنگ پل و و و و و و ۱۱ نگاره ۱۳۵: استفاده از رنگ برای تقویت فرم پل و خوانایی دید کشتی‌هاء راست: پل زینگوانگ. گانگزو چین» چپ: پل وینسنت لس‌آنجلس ادها نگاره ۱۲۶: انتخاب رنگ سبز تیره (رنگ فرعی) خوانا و در نمایز با محیط راست: پل برج لندن» چپ: دروازه شهر نیز کو ژاپن ۱۵ نگاره ۱۲۷: تعریف نشانه راه با فرم متمایز و رنگ سفید. راست: پل الوحده قطرء چپ: پل ساموئل بکت دوبلین یی ی هرد ۱۵ نگاره ۱۳۸: القای سبکی حجم با انتخاب رنگ روشن, پل لید. گانگزو چین یی ی ی یی ری یه ۱۵ نگاره ۱۲۹: ضرورت انطباق منظر شب و روز در طرح نورپردازی و و ۱۱ نگاره ۱۳۰: استفاده از ریتم در نورپردازی ستون‌های پل با ۱۵ نگاره ۱ نورپردازی غیرمستقیم و تک رنگ پل زاید. امارات منحده عربی. معمار: زاها حدید ۵ نگاره ۲ تعریف عطف و نشانه با نورپردازی شبانه» پل دوستی بین ژاپن و ویتنام 0 نگاره ۳۳ تاکید بر زیبایی سازه پایلون با تاریک نگهداشتن عرشه 9 سئون‌هاء پل فاریس., نرور رن ۱۵ نگاره ۱۳۴: پل تک‌رنگ با برنامه نوریردازی رنگی راس پایلون, ساحل یوکوهاما ژاپن و00 نگاره ۵ دهانه ورودی تونل؛ بخش محاز به نورپردازی دم ۱ نگاره ۳۶ عدم نورپردازی داخل تونل و هدایت دید رآننده با رنگ سفید بدنه. تونل آیهولز گذرگاه ۸4۹ سوئیس ار ری ۱۳۰ نگاره ۱۳۷: کاهش نصب علائم هشداردهنده با دید مناسب به دهانه سفید تونل در شب ولزجنوبی استرالیا ۵ ۱۵ نگاره ۱۳۸: نورپردازی فرم آلومینیومی دهانه تونل المپیک زمستانی شهر سوشی روسیه ی رد۱ نگاره ۱۳۹: توجه به سلسله مراتب فضایی در طرح ابنیه مجاور راه و ۱۳ نگاره ۱۴۰: نمونه تابلوی معرفی جاذبه‌های گردشگری منطقه محاور راه ی ادا نگاره ۱۴۱: ضرورت پیش‌بینی دسترسی محزاء پارکینگ و فضاهای پیاده اختصاصی برای توقفگاه‌ها و محتمع‌های خدماتی- رفاهی ۱ نگاره ۱۴۲: تعریف نشانه راه با فرم و رنگ مسی نمای عوارضی پل مارتینز کالیفرنیا ۱۳۳ نگاره ۱۴۳: فرم سبک و شفاف ایستگاه اخذ عوارض ۱۳۳ نگاره ۱۴۴: اثر منفی لبه راه بر قلمرو و زیستگاه جانوران و هو و و مهم وم م۱۱۳۹ نگاره ۱۴۵: از راست به چپ: تقطیع زیستگاه با راه- اتصال زیستگاه با احداث زیر گذر - اتصال زیستگاه با تر کیب زیرگذر و حفاظ رد۱۵ نگاره ۱۴۶: نمونه مکانیابی صحیح جاده با حداقل تلاقی با محدوده تردد حیوانات یر برد( نگاره ۸:۱۴۷ عبور جاده از میان زیستگاه», آعبور جاده با فاصله از زیستگاه»حاتصال زیستگاه دوسمت جاده, 0جبران حجم تخریب. برد نگاره ۱۴۸: پایش عبور حیوان با حفظ طولانی‌مدت ردپای حیوان در مصالح حاشیه جاده ی یی پر بر ری پر ور یور پر ری روخ ۱۵ نگاره ۱۴۹: :راست:روگذر حیوانات در پارک ملی بنف- آلبرتاء کانادا؛ چپ: پل حیوانات روی آتوبان» شهر میسولا ایالت مونتانا ر ۱۵ نگاره ۱۵۰: : راست: روگذر ۳28150018 سوئیس؛ چپ: پل خرچنگ‌ها در استرالیاء المان گردشگری ی ی ۱۵ نگاره ۱۵۱: تامین عبور ایمن خزندگان و حیوانات کوچک از روی جاده» هند ی یی یور یی ی وروی ری رو ویو یویر رو ری رررررر با #ا ۱۵ نگاره ۱۵۲: زیر گذرمتناسب با ابعاد حیوانات. راست: پستانداران» چپ: دوزیستان یی ری ی یی ری ری ادا نگاره ۱۵۳: راست: زیرگذر متناسب با جثه حیوانات کوچک و متوسط؛ چپ:زیرگذر چندمنظوره مناسب حیوان و انسان یره ۱۵ نگاره ۱۵۴: راست:عبور آهوی وحشی از آبرو با ابعاد مناسب, ایالت کلرادوء چپ: زیرگذر عبور دوزیستان». سویس ۱۵ نگاره ۱۵۵: انتصال تخته به عنوان زیرگذر حیوانات آب ترس ۱۳ نگاره ۱۵۶: حفظ ظاهر طبیعی ورودی زیرگذرها در ترکیب با گیاهان آشنا برای حیوان و نصب توری 0 نگاره ۱۵۷: راست: پرشدن زیرگذر از ریزش خاک, چپ: کنترل شستگی خاک زیرگذر با چینش کیسه‌های خاک سرعتگیر سیلاب دزد نگاره ۱۵۸: قلوه سنگ در شانه راه پارک جنگلی برای کندی حرکت حیوان و ایحاد فرصت واکنش راننده یر رهزد۱ نگاره ۱۵۹: نمونه نصب تابلوی معرفی گونه جانوری خاص در حاشیه راه» جنگل آیوی فرانسه ۱۳۳ نگاره ۱۶۰: : از راست به چپ: اولویت انتخاب گیاهان در طرح کاشت منظرراه یی ی ی یر یر ۸ رها نگاره ۱۶۱: : از راست به چپ: اولویت گونه‌های جاذب آلودگی هوا ۱۳ نگاره ۱۶۲: :کاشت سبک و غیرانبوه در مناطق جنگلی (ماخذ ۲۵) یی یر هرد( نگاره ۱۶۳: حداقل پاکتراشی در ساخت جاده جنگلی, جاده نیوانگلند- کوئینزلند استرالیا ی ی ی ی یر یر ری رو و ری رو رورا هزه ۱ نگاره ۱۶۴: :کاشت با تراکم متوسط و سازگار با محیط مزارع کنار جاده (ماخذ ۲۵) رازه۱ -------- صفحهٔ بعد -------- نگاره ۱۶۵: : اثرات طرح کاشت در ایحاد تونل باد یا بادشکن نگاره ۱۶۶: : عدم محدودیت دید در منحنی عمودی با تاج درختان دم ۱۳۹ نگاره ۷ راست: جاده بدون نمایش پیچ آفقی و جفت 9 تراز سربالایی؛ چپ: کاشت درخت برای هدایت راننده بخ ها نگاره ۱۶۸: : نحوه محاسبه فضای کاشت ممنوع در قوس‌های افقی همم 6 ۱۵ نگاره ۱۶۹: : حذف خطای دید در تشخیص مسیر با کاشت درخت (ماخذ ۲۵) یر ۱۱۸ ۰ .۰ سه و ۰ ۰ اس ۰ ۰.۰ ۵ تابیر تعییر ن و ست بر رشبار ر ۵ هم همم مه مهم مه ۱۵ نگاره ۱۷۱: تثبیت ترانشه با اجرای ژئوسل یا تایرهای مستعمل- چین و ۱ نگاره ۱۷۲: تثبیت ترانشه و راه‌آب زهکش طولی به روش بذرپاشی دوغابی ۱1 نگاره ۱۷۳: برش اجرای لایه‌های ژئوسیتتیک و پوشش گیاهی برای کنترل فرسایش ۱0 نگاره ۷۳۴ نمایش مقطع مناسب از وضعیت کاشت محاز در ناحیه عاری از مانع را رت ار یر را رت ره ۱۹۲ نگاره ۵ : محدودیت کاشت برای حفظ دید به تابلوهای راهنما ری یر ری ۱۱۸۵ نگاره ۱۷۶: :حفظ دید به علائم جاده با انتخاب مناسب ارتفاع نگاره ۱۷۷: کاشت درخت در ناحیه عاری از مانع در جاده‌های گونه‌های گیاهی راز ۱ محلی با ملاحظات ایمنیء نمونه رومانی و آلمان ۱ بزرگراه» آمریکا (مورد استشناء کاشت با عرض کم) ۱۸۵ نگاره ۱۷۹: : نقش طرح کاشت در راههای دو طرفه در کنترل خیرگی نور مقابل را رت ار یر را رت ره ۱۹۵ نگاره ۱۸۰: :کنترل دید نامطلوب و آلودگی بصری با پوشش گیاهی و ۱ نگاره ۱ کاشت گسترده در تقاطع برای تخفیف دیوارهای صلب و تغییرات چهره زمین ۱۱۸۱ نگاره ۲ : تناسب کاشت درخت با ححجم پل در محل زیرگذر موم ۱۵۶ نگاره ۱۸۳: : تفکیک دید راه | ن به تقا اه جاز موم ۱ زظ - ید ر و ِ را جایی نگاره ۱۸۴: : نمایش محدوده‌های کاشت در یک تبادل (ماخذ ۲۵) ی ی ی ی ۱۸۵ نگاره ۱۸۵: تعریف نشانه با استفاده از هنر محیطی» ورودی شمالی ملبورن پر یر یر یور یرو یرب یرو وروی یور ویر رو یر ری یرو رد۱۱ نگاره ۱۸۶ تقفویت خوانایی با پروژه هنری "ماری در چمن " کنارگذر گاولرآدلاید استرالیا ار تا را را رن را را را ار رت را را ار را را را را را ان را را را زر را رت رن ۱۵۸ نگاره ۸۷ منظرشبانه محسمه مرتبط با موضوع زمینه (معدن سنگ) بزرگراه ۳ فرانسه؛ معمار: برنارد لاسوس یر ۱۱۸۲ نگاره ۱۸۸: استفاده از مظاهر سنتی و بسترسازی برای رویدادهای مناسبتی, پل ازدها ویتنام ی یر زد ۱1 نگاره ۱۸۹: کاهش سرعت گردشگران و معنابخشی به مبادی پل با یک بازی سنتی, مسیر رنگی مارگون شونگ کینگ چین یر ۱۱۸ نگاره ۱۹۰: مسیر آیمن دوچرخه‌سواری در حاشیه پل مارتینز نگاره ۱ استفاده از نقاشی روی سیلو برای معرفی فرهنگ نگاره ۱۹۲: تر کیب منظر راه و کشاورزی» طولانی‌ترین جاده نگاره ۹۳ نموه تابلوی معرفی ظرفیت صنعتی مجاور رای هر رت ور زر ار یر یرت رت نی رن دم ۱ کشاورزی در محاورت جاده (طراحی موضوعی) موم مه و وم مه هم مه هم مه ۱۸۳۱ نخلستانی ایران, آبیخش بوشهر رپ ۱۵ نگاره ۱۹۴: خوانایی هویت راه با محاورت منطقه صنعتی؛ راست: توربین‌های بادی نرماندی فرانسه» چپ: مزرعه خورشیدی آلمر آلمان رد۱ ۴۳۳۱ یون ار تر را را تر کیژلب زرم »سارپبا رهش نینم هداج »لوا یناهج گنج دربن راهچ ناینابرق دادعت را مدقم طخ رد نوران تشاک ۵۹ هراگن نگاره ۶ ضرورت رسیدگی دوره‌ای. تعمیر و تعویض حفاظ‌های آسیب‌دیده دم ۱ نگاره ۹۷ حداکثر مساحت مجاز برای طراحی بیلبورد یی نگاره ۱۹۸: نمایش نواحی محاز نصب تابلو در حاشیه راه ی نگاره ۱۹۹: ارتفاع مناسب پایه تابلوها در ابعاد مختلف ۱ نگاره ۲۰۰: اثر نامطلوب نصب بیلبورد تبلیغاتی بزرگ بر منظرء محور هراز موم مه هم هم هه ۱۷۷ نگاره ۲۰۱: تخفیف اثر منفی بیلبورد در جاده با ترکیب با گیاهان ۱ نگاره ۳۰۲ راست: حداقل فاصله بین تابلوهای تبلیغاتی در جاده» چپ: ضرورت نصب تنها یک بیلبورد بر هر امتداد عمود بر مسیر که ها نگاره ۲۰۳: حفظ نظم و امتداد عرشه پل در نصب تابلوها ی نگاره ۲۰۴: تحمیع تابلوها بریک پایه» جاده گریمسل سوئیس -------- صفحهٔ بعد -------- و فصل اول کلیات و تعاریف -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- فصل اول- کلیات و تعاریف ۳( ۱ ۱- کلیات و تعاریف ۱-۱ -کلیات ۱-۱-۱ -مقدمه این آیین‌نامه راهنمایی برای مدیریت منظرراه در پروژه‌های حمل و نقل است که شامل مفاهیم. نکات طراحی, اجرا و نگهداری از منظر است. هدف تدوین این ضوابط. آشنایی جامعه راهسازی ایران با دانش نوپای معماری منظر و معرفضی است از: ۱. حفظ و تقویت هویت منظرراه و تاکید بر ادراک مسافران از راه به مثابه فضای زندگی ۲. دستیابی به طرح مسیر با ایجاد تعادل بین ارزش‌های منظر و سایر مسایل فنی و اقتصادی طرح‌های حمل و ۳. شناسایی و ترویج روش‌های نوین همسو با توسعه پایدار در تمام مراحل طراحی. ساخت و مدیریت و بهره‌برداری از راه 4 افزایش کارایی و ایمنی با بکارگیری ظرفیت منظر (نظیر جلب توجه راننده به مسیر و کاهش خستگی با ۲-۱ سابقه معماری منظر مهندسی معماری منظر حوزه‌ای نوپا و میان رشته‌ای در دنیا است که در سال ۱۸۹۹ میلادی با تشکیل انجمن معماران منظر آمریکا (۸51. ۸) رسمیت یافت و مفاهیم و تعاریف بنیادین آن از آن زمان تاکنون توسط صاحبنظران در حال توسعه و به‌روزرسانی است. رشته مهندسی معماری منظر از سال ۱۳۷۶ در وزارت علوم کشور به عنوان یک گرایش معماری در مقطع کارشناسی ارشد به تصویب رسیده و جذب دانشجو در دانشگاه‌ها در سال ۱۳۷۹ آغاز شده است. معماری منظر برگردان فارسی "۸۲۵11101۲۵ 120۹0206" از زبان انگلیسی و "0۵۷۹۵86 ۵ ع010۲ع111]ع۸۲ " از زبان فرانسه است. واژه "منظر" به عنوان معادل از سوی اساتید ایرانی» پس از بررسی‌های مختلف و با درنظر گرفتن تمامی ابعاد این مفهوم انتخاب شده است. بنابراین پایبندی تمامی ارکان علمی و فنی کشور به برگردان مورد توافق, برای انسجام یکپارچگی ادراک فارسی‌زبانان از این مفهوم و شکل‌گیری ادبیات مشترک اهمیت بسیاری داشته و اصطلاحات نادرست دیگر همچون "منظرآرایی" که در نشریات قبلی سازمان استفاده شده, مورد تایید نیست. ادامه رواج نادرست "منظرآرایی " بین متخصصان سایر حوزه‌ها و تسری آن به بدنه جامعه. موجب صرف زمان و هزینه‌های مالی و روانی در اقدامات اصلاحی آتی برای بهره و همراهی جامعه علمی و فنی کشور با تازه‌ها و یافته‌های جهانی این رشته می‌شود. -------- صفحهٔ بعد -------- ۲ ۳( آئین‌نامه طراحی منظر راه‌های برون شهری ۳-۱-۱ کاربرد آبین‌نامه با هدف حفظ داشته‌های سرزمینی و همسویی طرح‌های راهسازی با مفاهیم توسعه پایدارء طراحی مسیر و کلیه اندام‌های راه و ابنیه و تاسیسات آن می‌بایست از ابتدا بطور یکپارچه و همسو با راهبردهای منظر در منطقه هر طرح نگهداری زیرساخت‌های حمل و نقل کشور مسئولیت و فعالیت دارند. اعم از: بخش دولتی: کلیه وزارتخانه‌ها, سازمان‌ها. شرکت‌ها و نهادهای مرتبط با احداث, توسعه, نگهداری, ترمیم و بهینه‌سازی راه‌های کشور شامل مسیرهای جاده‌ای. ریلی و ... بخش خصوصی: اصناف و متخصصین فعال (مهندسان عمران» معماری, محیط‌زیست. هیدرولوژی,» زمین‌شناسی ..) جامعه مهندسین مشاورء آنجمن شرکت‌های ساختمانی, انجمن شرکت‌های راهسازی و سایر ذی‌نفعان. اقدمات جزیره‌ای ضمن طراحی و ساخت راه‌ها موجب بروز تعارضات بسیار بین ذی‌نفعان شده, در بلندمدت هزینه تعمیر و نگهداری یا بهسازی راه را افزایش داده و گاه جبران خسارات زیست‌محیطی و انسانی را ناممکن می‌کند. با رجوع طراحان مسیرء پل» تونل, آبروهاء بناهای حاشیه راه و ... به این آیین‌نامه فهم مشترکی از ارزش‌های نیازمند به حفظ تامین نظر حداکتری کلیه متخصصان دخیل, نیازمند جلسات مشترک و برنامه‌ریزی‌ها و طراحی‌های همزمان و موازی تا زمان تکمیل و انتشار انواع شرح خدمات‌های همسان طراحی منظرراه در قالب نشریه جداگانه سازمان, استفاده از شرح خدمات‌های منضم به فصل دوم کاربرد دیگر این آیین‌نامه است که به ترویج کار تخصصی در این حوزه کمک نموده و از آنحراف از اصول جلوگیری می‌نماید. تا زمان تکمیل و انتشار آیین‌نامه جداگانه برای بهره‌برداری از منظرراه» نکات اولیه ضروری و حداقلی این حوزه برای نهاد متولی نگهداری راه در این آیین‌نامه ذکر شده که مطابق بضاعت. توان تجهیزاتی و تجربی کشور است. در این دستورالعمل, معیارهای طراحی منظر راه‌ها برحسب اهمیت رعایت آنها برای حفظ منظر سرزمین و تاثیر بر کیفیت جاده و شرایط و هزینه بهره‌برداری, به شرح زیر طبقه‌بندی شده است: 5-۱-۱ معیارهای اجباری معیارهای اجباری, برای تامین هدف‌های طراحی مورد نیاز است. در چنین معیارهایی از واژه «باید» و «مجاز نیست» استفاده شده است. ۹-۱-۱ معیارهای توصیه‌شده در معیارهای توصیه‌شده. از وازه «بهتر است». «توصیه می‌شود» استفاده شده است. -------- صفحهٔ بعد -------- 1-۱ معیارهای کنترل کننده در طراحی منظر راه‌ها باید به معیارهای منظر توجه کرد که برخی از آنها به شرح ذیل است: ۱ بوم و اقلیم ؟. ارزش‌های منظر ۳ دیدهای منظرین ۷-۱-۱ سایر معیارها در صورتث عدم وجود معیاری در این پیوست 9 سایر پیوست‌های مجموعه آئین‌نامه راه‌های ایران. می‌توان به دستورالعمل‌ها و سایر استانداردهای بین‌المللی همجون کنوانسیون منظر اتحادیه اروپا مراجعه نمود. در صورت مشاهده مغایرت بین این دستورالعمل با سایر منابع به ویژه منابع غیررسمی, این دستورالعمل معتبر است. در ابتدا لازم است تا مفاهیم و تعاریف پرکاربرد از حوزه منظر در پروژه‌های حمل و نقل به عنوان بخشی از زبان ۲-۱ -تعریف واژگان تعریف واژگان تخصصی معماری منظر که آشنایی با آزها برای فعالان حوزه راه لازم دانسته شده. در جدول تعاریف -------- صفحهٔ بعد -------- ۴ و ۳۶( آئین‌نامه طراحی منظر راه‌ه بخشی از زمین. آنگونه که توسط مردم ادراک می‌شود و محصول 1۱۳۷ هنر سازمان دادن به عناصر منظر برای ایجاد فضای بیرونی مطلوب که شامل شش عنصر ترکیبی اصلی است: شکل زمین. آب. سازه‌های عمودی, سازه‌های افقی. حیات گیاهی و اقلیم [۱۸۷]. دانشی است که به درک و شکل دادن «منظر» اختصاص دارد. بنابراین معماری منظرء طراحی و مدیریت یکپارچه مولفه‌های کالبدی و معنایی در فضاهای باز با در نظر گرفتن جنبه‌های زیبایی‌شناسانه. عملکردی و اکولوزیکی این فضاها است [۵۰. ۶۰ و 1۶۳۶ مجموعه اقدامات موثر و آینده‌نگرانه برای ارتقا» مرمت یا خلق ارائه اصول کلی, استراتزی‌ها و دستورالعمل‌هایی از سوی مقامات و برنامه‌ریزی منظر می‌شوند [۱۳۷]] از دیدگاه توسعه پایدار مجموعه اقداماتی برای پایش و نگهداری اقتصادی و محیطی هدایت و با یکدیگر هماهنگ کند [۱۳۷]. اقدامات حفاظت و نگهداری از ویژگی‌های مهم و خاص منظر که به لحاظ طبیعی وایا فعالیت انسانی ارزش میراثی دارد [۱۳۷] الگوی متمایز و قابل تشخیص متشکل از «عناصر منظر و نحوه آادراک انسان از آن» که یک منظر منحصر بفرد را شکل می‌دهد. خاک. حیات گیاهی. کاربری زمین و سکونت آنسانی است که برای هر ناحیه از منظر حس مکان مختص آن را ایجاد می‌کند [۱۵۳ و۱۸۵] الگوی متمایز و قابل تشخیص متشکل از «عناصر منظر و نحوه ادراک انسان از آن» که یک منظر منحصر به فرد را شکل می‌دهد. شکل زمین, خاک. حیات گیاهی. کاربری زمین و سکونت انسانی است که برای هر ناحیه از منظر حس مکان مختص آن را ایجاد می‌کند [۱۸۵۰۱۷۹و ۶۶]. یک جزء منفرد یا مجموعه‌ای از اجزای ملموس محیطی که [۵۰ و ۱۸۵] ای برون شهری /0 اد 1/ اد ]1/ 7( 50 1/ /۲۵ :0 اد 1/ ارو ۱11 ماد 1/ زاتها (۱۵ اد ]1/ 1 اد 1/ /ل 0۳۵1 اد 1/ /3| :0۹۵۷۵ اد 12/ /د:۲۱ اد ]1/ /دا ادا اد 1/ 0 -------- صفحهٔ بعد -------- فصل او ۱/3333 3333333333333333 عنوان به لاتین 2 ۱0:1 ۴ ۷اع1م»۳ ۹/۵۳07 7[با0 ۲۹/۵۲۲۱ 2 |[ ۳۷721۲۵ ۱/0 [۳۵با ابا ۱/0 م1۵۵2 ۱۳۶ الگوی چیدمان و نظام حاکم بر نحوه توزیع عناصر در دانش شناخت رابطه بین موجودات زنده با یکدیگر و همه جوانب زنده و غیرزنده زد بستگاه آنان [۵۰] است در چند کشور به عنوان سلول پایه منظر شناخته شود. ترکیبی از جغرافیا و تاریخ سرزمین که شامل باورهاء پیشینه فرهنگی و اداب اجتماعی, هنرء معماری و شهرسازی. وازه بوم یا سرزمین همزمان بر مردمان یک ناحیه جغرافیایی و محیط زندگی و زمین آن قوم دلالت دارد و حاصل اثرات متقابل داشته‌های مکانی و انسانی است. برای مثال مازندران. سرزمین مازنی‌ها و کردستان سرزمین کردهاست. سرزمین اسم مکان اقوام تاریخی و اصیل است [۴۱]. معماری منطبق بر شرایط و نیازها و برپایه داشته‌های هر منطقه از جمله مصالح که در طی سالیان دراز تکامل یافته و متاثر از جغرافیا و فرهنگ است. معماری بومی غالبا یک معماری پایدار و سبز است که با سازگاری هوشمندانه با طبیعت مصرف انرژی بهینه‌ای دارد [۶۱] مثال سنت بام شیروانی بلند در سواحل دریای خزر برای کج باران» عملکرد چیدمان فضاها گرد حیاط مرکزی منطبق با زیست مردمان خطه کویر و بادگیرها و شباک‌های سواحل جنوب برای استفاده از نسیم دریا. مناظری که در آنها تغییرات حاصل از عوامل و تحولات غیرطبیعی وجود ندارد یا بسیار کم است (مداخله انسانی مستقیم در این مناظر وجود ندارد) [۵۹]. زمان است. این مناظر روایتگر تکامل جامعه انسانی و سکونت او در طول زمان تحت تاثیر محدودیت‌های فیزیکی. فرصت‌های طبیعی, نیروهای درونی و بیرونی اجتماعی, اقتصادی, فرهنگی هستند [۱۸۹]. هر آنجه از طریق یک راه توسط انسان دیده و ادراک می‌شود و متشکل از تجربه مناظر طبیعی و مناظر فرهنگی پیرامون بوده و برای مخاطب راه همراه با معنا و خاطره است [۴۱ و ۳۴]. ۵ 1 ۸۹/ /31 010 :1/ /دآن0 1 ۷۵/ وا مه ه اد نزمه /دلااعاهانه [دل 8 / / 120 ادول|ها/ / 12051 / 12۵57 ۲۹00/ -------- صفحهٔ بعد -------- ۶ عنوان به لاتین [۵ اب۸2۲0 ارت شره نها افو اوه 0ب ۱ ۳۵۳1۴ شور ۱0:1۵ ۳0 شور ۱0:1۵ ان و0 1۵۹۳۵1 ۱0 ۳۵۵۲-11۵۹۲۲۵ [ ۱0 ۷1 ۳۳0۹ ۲۷۷1۹۵] 7/ ۲۹7/1۵۷۷ 7۳ ۳7 ۷1۷ / 5012 [۲۷/1۹۱۵ /ع 0 یک ۷۱1۷ ۳۶( آئین‌نامه طراحی منظر راه‌ه نوعی منظر حاصل تعامل بین فعالیت‌های کشاورزی و طبیعت یک منطقه است. این مناطق که ساختار آنها حاصل کاربری کشاورزی است. یک دستاورد فرهنگی قلمداد می‌شود. که کار کرد آن در خدمت کشاورزی و جامعه است و حفظ آنها برای جوامع ارزشمند است. نوعی منظر فرهنگی که اراضی کشاورزی تحت کشت و باغات برون شهری را شامل می‌شود. منظر مثمر معرف بخشی از برنامه‌های خلاقانه. ابعاد اقتصادی و گردشگری نیز دارد [۱۴]. درکی از منظر هر مکان در تاریکی شب. عینیت منظر شبانه تحت تاثیر روشنایی و نورپردازی محیط و ذهنیت آن متاثر از زندگی شبانه است. انطباق منظر شب و روز اولین اصل در موفقیت و خوانایی منظر شبانه است. گونه‌ای از منظر که آبیاری آن با بارش‌های آسمانی یا آبیاری محدود است و گونه‌های گیاهی آن به حداقل نگهداری و آبیاری نیاز دارند [۱۵ و ۱۸۶]. منظر کلیه مناطق فعال با کاربری صنعتی نظیر کارخانجات. نیروگاه‌هاء معادن و ... [۵۰]. منظر ناحیه‌ای که در ابتدا کاربری صنعتی مفید داشته و امروزه بی‌استفاده و متروک است. طراحی منظر پساصنعتی با احیای زمین‌های متروک و ایجاد فضای فراغتی- تفریحی و توسعه گردشگری. خاطرات مردم از تمدن صنعتی را حفظ کرده و ارتباط میان زمین و مردم محلی را بهبود می‌بخشد. ادراک بصری از یک صحنه قابل مشاهده [۵۰]. دید ناظر با یک زاویه ثابت از یک موقعیت مشخص جشم‌انداز طویل, باریک و اغلب قاب‌بندی شده [۵۰]. چشم‌اندازی گسترده و یکسره با زاویه دید باز در همه جهات [۵۰]. مجموعه‌ای از انواع دیدهای پشت سرهم (گسترده. قاب شده, دالان) که ناظر از خلال آنها فضا را تجربه می‌کند. منظرراه از توالی دید در خط سیر جاده و با ای برون شهری |6۸ 011/ / 12056 0 / 12005 اد0 201 "/ زر ۹ 0 / 12005 /0عادد70/ ا110۸511۵/ 12057 0951 / 11101۸5177۵1 / 1200567 0۳۵5 / [۷1313/ ارد ما ی با(هه ۱ /: [۷/ 4 ما و رو /:۷۹ 7 ]9 ۹1971/ اوا۷13/ مه 0 7( ۳۵/ ار -------- صفحهٔ بعد -------- فصلاول رذایف ۳۹ ۳۱ ۳۲ ۳۳ ۳۳ ۳۵ ۳۶ رذایف عنوان به لاتین /ع0 1 01 6 ۳۵۵۵] 1 1] ۵ ۹/16۷۷ 1 ۳10۳۵ ۱۹1111 ۱01 د 01 0 عل ۲۳1۵12 عنوان به لاتین ۳۶( طرح کلی بلندی‌هاء بناها و دیگر اجزای شهر که در برابر آسمان در افق مرئی شهر (خط آسمان) مشخص است [۵۰]. یک مکان باهویت که اغلب با حضور یک نشانه همراه است و مرز فضایی آن را تغییر جریان حجمی کالبدی (طبیعی یا مصنوع) دارای فرمی بفرد است که به عنوان یک مرجع خارجی توسط ناظر تجربه و درک می‌شود. نشانه عنصری مهم و به یادماندنی است که خوانایی منظر را افزایش می‌دهد و مردم از آن برای جهت‌یابی و شناخت مکان استفاده می‌کنند [۵]. مکان مرتفع طبیعی یا مصنوع, دارای دید وسیع و مسلط بر مناظر ارزشمند که در گذر زمان یک مجموعه گونه‌های گیاهی موجود در یک منطقه جغرافیایی [۵۰] مجموعه گونه‌های جانوری موجود در یک منطقه جغرافیایی [۵۰]. گونه گیاهی شاخص و پرتکرار که نقش اساسی در تعریف هویت منظر یک منطقه در طول زمان دارد؛ مانند چنار برای تهران» سرو برای شیراز یا بلوط برای زاگرس گزینش گیاهان بر مبنای نیازها و ضرورت‌های اکولوژیکی و با هدف تامین نیازهای عملکردی و ۷ ی 1 031 آدمان‌د]/ ار 1 1 :۷[0/ 50 ]1/ ام ون 47 (010:0/ -------- صفحهٔ بعد -------- ۸ ع[2ه؟ ۲71۷۳۳۵۳۵ ع[1710- 100( .۳ 11۷1۳6۶ 40 7اه 00 ۳۵2 0 ۳( آئین‌نامه طراحی منظر اندازه‌های متناسب با ابعاد بدن انسان که استفاده از آنها در طراحی باعث مطلوبیت و دیوارهای بسیار طولانی یا بلندتر از یا ۴ متر در حاشیه راه موجب خارج از مقیاس شدن فضا می‌شود. پدیده اشکال در دید رانندگان در مناطق ورودی تونل به دلیل تغییر شدید و اختلاف روشنایی داخل و بیرون تونل[۸۶] راهی که از مناطق واجد ارزش منظر می‌گذرد که امکان بهره‌برداری گردشگری از آنها وجود دارد. در این موارد خود راه می‌تواند هدف سفر باشد, نظیر مناطق اصیل تمدنی و طبیعت بکر میزبان بومگردی. سوی کارشناس منظر تعیین می‌شود؛ از جمله: ارزش‌های زیست‌محیطی, آرزش‌های ادراکی- زیبایی‌شناسی» ارزش‌های انسانی- اجتماعی. در طراحی راه زنده برای خودروها مقیاس انسانی. منافع عابران پیاده و دوچرخه‌سواران سواره» تقویت‌کننده تعاملات اجتماعی اییمن است[۱۹۱]. چرخش سر و چشم قابل مشاهده است. شامل زاویه دید عمودی به میزان ۵۵ درجه بالای خط افق» ۷۰ درجه زیر افق و در زاویه دید افقی ‎٩۹۰ درجه به سمت چپ و ۹۰ درجه به سمت راست [۶۲] محدوده میانی مخروط دید (۲ تا ۴ درجه حول محور دید) که دقیق و واضح است. مابقی با وضوح کمتر دید پیرامونی نامیده می‌شود | ۵۲| راه‌های برون شهری 3( /آزعماه / أ۵۵ ه01/ /۵ 8 ۱1۷1۳/ ۷ ۳00/ 07 آدماند]/ -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- ۰ ۳۶( آئین‌نامه طراحی منظر راه‌های برون شهری ۳-۱ -تعاریف و مفاهیم پایه مطابق تعریف جامع و مورد قبول «انجمن علمی معماری منظر آیران»: "منظر؛ پدیده‌ای است عینی - ذهنی؛ پویا و نسبی که حاصل تعامل «انسان» و «جامعه» با «طبیعت» و «تاریخ» است توجه شود که منظر با منظره متفاوت است. در توضیح این تعریف دماوند مثالی گویا و قابل درک است: دماوند به لحاظ «عینی» بلندترین قله البرز و به لحاظ فیزیکی و جغرافیایی قله‌ای مانند سایر قلل دنیا است؛ اما به لحاظ «ذهنی» در خاطره مشترک ایرانیان» موجودیتی بی‌همتاء زیباء محبوب. سمبل غرور ملی و آمیخته به افسانه‌ها و داستان‌های اسطوره‌ای بسیار است. ۹ ۹۱ با 0 0 ۸ ۰ اه 1 1 ی ۰ بخ ۳۳ - ۸ ۱ چ ۹ ۸ ۱۲*۰۰۹" ماخ 2 بر اش 9 ها :۸ب : ۱ 9 ف و 7 پا شرس مر « ۸ - م۳ ۵ !"! از ۳ مود دص 2 نگاره ۱: : درک عینیت و ذهنیت منظر دماوند با رویت آن به طور همزمان " دریافت‌های حواس ما از عینیت کالبد با جنبه معنایی فضا در ذهن ما ترکیب شده و مفهوم منظر را رقم می‌زند که در هر مکان و برای هر فرد یکناست. تصویر ذهنی از منظر یک ناحیه بین مخاطبان آن خطه درای اشتراکاتی است. ۲ ماخذ ۴۰ -------- صفحهٔ بعد -------- فصل اول- کلیات و تعاریف ۳۶( ۱ 9 1 1 1 اد موس رن : ا: ۳ 3 ی 2 ی 3 1 ان ۹ ی 9 و ایو | یه تاش نگاره ۲ سا جهانی؛ راست: راه راه آهن سراسری ایران ۰ چب: شالیزارهای مطبق دوهزار ساله فیلیپین معماری منظر دانشی نوپا و بین‌رشته‌ای است که برای هماهنگی بیشتر رشته‌های طراحی محیط زندگی انسان (از جمله معماری, عمران, طراحی محیط. طراحی شهری و ...) بنیانگذاری شده است. فعالیت معماران منظر در تیم‌های طراحی و اجراء با تکیه بر دید کل‌نگر. سبب کاهش خطاها و آسیب‌های زیست‌محیطی, تامین حداکثری منافع و حفظ ارزش‌های فرهنگی و انسانی می‌شود (ماخذ ۱). معماری منظر شامل سه بعد "عملکرد". "زیبایی و هویت" و "اکولوژی" است که فراخور مساله. موقعیت و داشته‌های بستر طرحء یکی از این ابعاد اهمیت بیشتری می‌یابد و اهداف و رویکرد مداخلات آتی براساس تشخیص این مهم تعیین می‌شود. اما هرگز نمی‌توان به یکی از این وجوه کاملاً بی‌توجه بود (ماخذ ۲). ۲-۳-۱ -انواع منظر زمینه محیطی و نیز ابعاد زندگی و فعالیت‌های انسانی به چند دسته تقسیم کرد. انواع منظر براساس آنجه در زمینه آن غلبه دارد. نامگذاری می‌شود که تعاریف لازم در فصل اول, بند ۱-۱ آورده شده است. سض ری با ام بص ,ای ۹ ب- مش 7 مر ۰7 مس ۲( ام و ۰« ۸۰ ۰« ۸۰ ۱ ۱ اس رس ۲ ۳ م۸ م۶ م۸ ۸۸ هم +۸ ۱ نگاره ۳ انواع منظر -------- صفحهٔ بعد -------- ۱۳ ع ۱۳( آئین‌نامه طراحی منظر راه‌های برون شهری لیا 5 4 ۳۱ 1 هد را ۹ اچ هر ۳ ز ار 1 ی 11 آ ۱ ور ۳ ۳۲ ی ام یه ۳ 3 ی 7 و مرج ۲ ی دمم ری و ما ما از ی کی ای امک سور که و بر سس وه خ کر موم را مج یه کم سار ور و و بخ و یگ ۵ 8 ۰ ۳ هر 1 ۱ 8 ۰ هم ۰ 1 را و و و تور 1 و ی هد کس او ورن فا هد ربا اب ی بخ هه و ام ض دا اه ِا َ 1 هاح << ی (صد ام : دا از تفه از راست به چپ: منظر راه- منظر اآیینی- منظر مردمی مه ۴ ۱ ۹ ۸ چم ۲2 هد ی ِ ۴ کر سا و ِ روا دا ر ال و ها هی هبو سم مر نگاره ۴ از راست به چپ: منظر کشاورزی - منظر پساجنگ - منظر پساصنعتی نوجه شود که تعریف برخی از انواع منظر با مفاهیم دیگر اشتباه نشود. به عنوان مثال تفاوت اصلی تعریف منظر طبیعی با محیط طبیعی . توجه به حضور آنسان و دریافت او از مکان است. خاطره و خوانش مخاطب از محیط و م. 5 ۰ .۰ ۰ ۰ ۰ ۰ ات ۹ و موه ی ۰.۰ 1۱ ۰ فرهنگی" با میراث فرهنگی نیزء در آرزش نهادن به تمامی اثار تمدن آنسانی در همه دوران‌ها از گذشته تا حال حاضر ماهیت راه حرکت و ارتباط است؛ بنابراین از ابتدای یک مسیر تا انتهای آن مواجه با انواع مناظر ممکن است. ممکن غالب پروژه‌های زیرساخت حمل و نقل اثرات ناخواسته زیادی بر محیط دارند. معماری منظر با حفظ داشته‌های ۱ ماخذ ۵۱ ۲ ماخد ۱۸۵ ۳ تعریف آنواع منظر در بند ۱-۱ ارائه شده است. -------- صفحهٔ بعد -------- فصل اول- کلیات و تعاریف ۳۶( ۳ باید ملاحظات. راهبردها و سیاست‌های صحیح ساخت و ساز و مداخله خود را برای حفاظت از منظر داشته باشد. برای تعیین این ملاحظات ابتدا باید جنبه‌های ارزشمند و قابل حفاظت منظر را به درستی تشخیص داد. لازم است در ابتدا معیارهای آرزش‌دهی به منظر معرفی شود. ۳-۳۱ ارزش‌های منظر «ارزش منظر» در بند ۱-۱ تعریف شده است. ارزیابی نحوه اثرگذاری یک پروژه راهسازی بر منظرء منوط به تشخیص ارزش‌های منظر در آن بستر است که همواره در سه دسته بررسی می‌شود: ارزش‌های زیست محیطی, انسانی و زیبایی‌شناختی. حفظ این ارزش‌ها به حیات پایدار و رونق یک منطقه کمک می‌کند: ۱. ارزش ادراکی- زیبایی‌شناسی: زیبایی امری نسبی و وابسته به ادراک آدمی است که در بسترهای مختلف فرهنگی تفاوت دارد. آدمی برای ادراک زیبایی از حواس پنجگانه و ذهنیات خود (ادراک حسی و عقلی) همزمان بهره می‌برد. یک فضا با محرک‌های حسی خاص با متنوع. ارزش منظرین بالاتری دارد. آرزش‌های زیبایی‌شناختی منظرراه تجربه سفر را غنی می‌کند. طرح منظرراه زیبایی‌های طبیعت و مناظر هویت‌بخش را حفظ و معرفی کرده و قاب‌های دیدنی در طول مسیر خلق می‌کند؛ مانند: * _زیبایی‌های طبیعی نظیر لایه‌های رنگی خاک؛ معرف تغییرات زمین طی دوران‌ها و ثروت نهفته آن, یا تکرار ردیف درختان از یک گونه خاص در مرز مزارع؛ .۰ بوی گل‌هاء. صدای آب. آواز پرندگان 77 ۸ ۲۲ ۳ جبچ ۹ #" ۸ چم رت مت ۳ ها ۹ ی ی تچ 7 7 با سنجمه یه ها یا 5 ۴2 چوک همم رت جزه مه یرجم و اک ۹ که 5 یچم پمارت ۰ کاس و ۵ تم خن ۵ ۳ لا ۹ رم‌مانک سم دم ۶ ات 0 ان ۷ دیس * / ۹ ۳ + و ی ۹ نگاره ۵: معرفی زیبایی برش خاک. راست: حاده شماره ۷ شیلی؛ چپ: برش کوه در جاده ۸ مریلند : ۴ ژججیحج-< یی مب 9 ۹۰ ۸ ۳ یمه ات ۱ . ۹ 3 9 ید ی و کت اس 1 ۱ ۱ ۱ : ی ی میس ۸ یه ۰ 5 3 ی ۰ ‌ ۰ ۲ 4 ۹۳ ی ۳ ند بچه مسا ۳۰ بش ار ! زک ود را ی رس سب ۹ ۶ ! ۹ ۳ ۹ ۳ ۳ ۳۳ کت ,۹ ۳ بت 1 ۱ 7 ۳ص پ‌ + ۱ اجیر ۱ : : ۴ ک : ی 4 و همم مه ۱ 1 ۱ ۹ سح ۳ ۸ اد ۹ ۹ : : 7 ۳ ۳ -_ ۰ ۰ ۸ 1 1 ُ ! ۰0 دج 1 را /‌ 9 , ری را 0 ۰ » | ِ ی ۲ : ۱ / ۱ و ۹ ۳ ۱ : ۹ مس بر 2 رز ۱ جک ص که بت رک هه ی و ۰ نگاره ۶ حفظ و نمایش ارزش میرائی و پژوهشی دیواره بزرگراه- کانبرا. استرالیا -------- صفحهٔ بعد -------- ۴ صهره ‏ آئین‌نامه طراحی منظر راه‌های برون شهری زیبایی موجب جذابیت راه برای مسافر.ء کشف ظرفیت‌های گردشگری و رونق فعالیت‌ها و بهبود امکانات شده و به تبع آن ایمنی و سلامت راه نیز ارتقا می‌یابد. تمرکز صرف بر عملکرد و نادیده انگاشتن زیبایی می‌تواند به یکنواختی, بی‌هویتی و کاهش توجه راننده به جاده و افت کیفیت ترافیک بیانجامد. ۲. ارزش زیست‌محیطی - کالبدی: در مناظر طبیعی, اراضی بکر و یکتاء عوارض» فرم و جنس خاص و زیبای زمین, زیستگاه‌های جانوران یا پوشش گیاهی بومی ارزش زیست‌محیطی محسوب می‌شود. حفظ این داشته‌ها یکی از شاخص‌های تعیین سمت و سوی طرح‌های منظرراه است. برای طراحی مسیرء اراضی محدوده باید از چند لحاظ درجه‌بندی شود: دید و جشم‌انداز تا افق دوردست * _کیفیت و غنای خاک و پوشش گیاهی حویوانات و زنجیره غذایی موجود حد مداخلات انسانی (بکر بودن یا تغییر و برش و جابجایی احجام خاک) اراضی دارای پوشش گیاهی بومی از درجه ارزش بالاتری نسبت به اراضی بایر و خشک برخوردار است و طراح برای ساخت جاده باید به تدریج از اراضی کم‌ارزش تا پرارزش استفاده کند. با نگرش منظرء یک تپه به ظاهر ساده, منظره‌ای یکتا است که با همنشینی عناصر آن (از قبیل جنس و رنگ خاک. حجم و فرم. پوشش گیاهی و ...) طی میلیون‌ها سال به پایداری رسیده است. عواقب منفی تغییرات شدید و بدون دوراندیشی در آن تبه دیر یا زود متوجه بقا و حیات انسان خواهد شد؛ از بحران‌های زیست‌محیطی و تشدید بلاهای طبیعی تا از بین رفشتن ویژگی‌های متمایز محیطی و فرهنگی, یکنواختی و ناخوانایی مکان, احساس گم‌گشتگی و در نهایت بحران‌های هویتی و فرهنگی. نگاره ۷: حفظ عوارض زمین در طراحی مسیر در احترام به ارزش‌های طبیعی و کالبدی ۳ ارزش انسانی- اجتماعی: ویژگی‌های تاریخی, فرهنگی و اجتماعی اراضی طرح‌ها مهم و درخور حفظ و نگهداری است. بجز این حقوق و مطالبات جوامع محلی حوزه نفوذ راه باید حفظ شده و به مالکیت‌هاء ارزش‌ها و سنت‌های آنان احترام گذاشته شود. از خدمات یک طرح منظرراه موفق, معرفی سبک زندگی بومی به مسافران, ایجاد حس افتخار به هویت و محل سکونت خود. زمینه‌سازی ارتباط با غیربومیان. آشنایی و خرید محصولات محلی و افزایش صرف زمان و هزینه آنها در میانه راه است. بدین ترتیب» یک «راه زنده» شکل می‌گیرد که کیفیت زندگی مناسبی برای همه مردمان اعم از بومی و مسافرء سواره. پیاده و دوچرخه‌سوار به ارمغان می‌آورد -------- صفحهٔ بعد -------- فصل اول- کلیات و تعاریف ۳( ۵ و از جریان‌های مهاجرت یا تغییر کاربری‌های نادرست تحت تاثیر پروژه جلوگیری می‌کند. تعامل مسافران راه با نقاط مجاور به عنوان استراحتگاه» یا مراکز خرید و مجتمع‌های خدماتی- رفاهی بین‌راهی حیات این اراضی را حفظ کرده و موجب ارزش افزوده آنها نیز می‌شود (ماخذ ۳). با شناخت و ارزیابی اآرزش‌های منظرء مناطق حساس و غیره شناسایی و رویکرد و راهبرد صحیح مداخله در طرح تعیین شده و از داشته‌های مکانی ارزشمند پاسداری می‌شود. 5-۳-۱ تعریف منظرراه در دنیای امروزء "راه" دیگر فقط یک مسیر عبوری و حرکتی صرف نیست؛ بلکه یک محصول فرهنگی است. سفر کردن از غنی‌ترین تجربیات آدمی است که بخشی از خاطرات و ادراک او از دنیا و زندگی را شکل می‌دهد. راه گونه‌ای فضای زندگی و بستر بخشی از تجربیات افراد و بنابراین واجد ارزش و نیازمند توجه به کیفیت فضایی و غنای معنایی است. اصلی‌ترین نقش شبکه راه‌هاء برقراری ارتباط آسان و سریع بین مراکز زیستی و فعالیتی است. اما در کشورهای توسعه‌یافته. اصول مهندسی راه برای ساخت راه‌های مستقیم. عریض و سریع» به تنهایی ملاک عمل در طراحی و ساخت راه‌ها نیست. جراکه: -‏ مناظر یکنواخت و نازیبا موجب خستگی رانندگان و در نتیجه کاهش ایمنی می‌شود. -. جاده‌های زیباء خود مقصد گردشگری و عامل رونق اقتصاد منطقه می‌شوند. - گاهی جبران تخریب محیط در اثر عملیات راهسازی, امکان‌ناپذیر است. - راه نیز مانند سایر فضاها و داشته‌های محیطی, دارای هویت. معنا و بار فرهنگی است و بر اعتبار یک کشور اثرگذار است. طبق آنجه در بند ۱-۱ آمده, «منظرراه» شامل ادراک مسافران از محیط و چشم‌اندازهای هم‌پیوند با راه است که تمامی عناصر طبیعی و مصنوع جاده تا افق دوردست را دربرمی گیرد". بدین ترتیب. راه در نقش یک نظرگاه برای قرانت مکان و دریافت معنای محیط عمل می‌کند. توجه مسافر ضمن حرکت در دالان راه, قابل هدایت است و در طراحی منظرراه از این فرصت می‌توان برای معرفی ارزش‌های طبیعی و فرهنگی محیط پیرامون استفاده کرد. گاه انتخاب مسیر مناسب یک محور جدید می‌تواند ویژگی‌های اجتماعی و اقتصادی زیستگاه‌های همجوار آن را به تدریج ارتقاء دهد و در مقابل,ء مداخلات بدون توجه به ارزش‌های منظر منطقه می‌تواند نسل‌های آتی یک سرزمین را از میرانی منحصربفرد محروم سازد و هزینه‌های ملی و مدیریتی را دوچندان کند. منظر زیبا و متنوع با حفظ توجه و هشیاری راننده حتی کارایی و ایمنی مسیر را نیز افزایش می‌دهد. بنابراین پاسخ صرف به نیاز عملکردی حرکت سریع در یک خط مستقیم همیشه مطلوب نیست و باید برای مدیریت منظر طرح و برنامه تهیه شود. اما نمی‌توان برای گستره کامل چشم‌اندازهای ۱ ماخذ ۱۸ و ۳۵ -------- صفحهٔ بعد -------- ۶ ۳( آثین‌نامه طراحی منظر راه‌های برون شهری حول تمامی شریان‌ها و محورهای حرکتی کل کشور اعلام نظر و طراحی کرد و لازم است تا منظر راه در مقیاس‌های مختلف بررسی و مدیریت شود. بدین ترتیب نیاز پروژه‌های حمل و نقل به تعریف طرح‌های منظر تعیین شده و ماموریت و حوزه مداخله این طرح‌ها و نیز گستره و حجم کار و ضوابط مورد نیاز تعریف می‌شود. ۵-۳-۱ مقیاس منظرراه شبکه حمل و نقل کشور شامل درجه‌بندی از انواع محورها و راه‌ها است که هر یک دارای ویژزگی فنی. کالبدی و ترافیکی است ". این تقسیم‌بندی بر بخشی از ارزش‌های انسانی منظرراه- به لحاظ میزان انرگذاری, اقتصاد. نوع و تعداد است؛ از جمله عمق و گستره دید. و حد آثرگذاری و اثرپذیری منظر و راه از یکدیگر که بطور کلی دسترسی فیزیکی و بصری به منظر محسوب می‌شود. با این شاخص چشم‌اندازهای طرفین یک مسیر را می‌توان به سه مقیاس که توسط ناظر - مقیاس میانی: اراضی متصل به جاده تا شعاع ۰ متر (در اختیار وزارت راه و شهرسازی") شامل اراضی بکر با - مقیاس دور: مناظر گسترده افق دوردست وا ی 1 نگاره ۸: : نمابش نمونه مقیاس‌های منظر پیرامون راه در جدول زیر برخی از اقدامات و توجهاتی که برای ارزش‌های منظر در هر مقیاس لازم است. آورده شده است: ۱ ماخن ۳۹ ۲ ماده ۱۷ قانون اصلاح راه‌ها 9 راه‌آهن. مصوب مجلس شورای اسلامی. ۱۳۷۹ -------- صفحهٔ بعد -------- فصل اول- کلیات و تعاریف ۳( ۷ مداخلات/ توجهات لازم به آرزش‌های منظر در هر مقیاس شناخت و معرفی عناصر و ساختارهای ارزشمند منظر (نظیر قله کوه. الگوی کشاورزی, گونه گیاهی توصیه به ورود مردم و نهادهای ذی‌نفع و اقدام به حفظ عناصر و ساختارهای ارزشمند منظر (در قالب طر یا ضابطه) حفظ پیوستگی ویژگی‌ها و الگوی منظر با مقیاس دور حفظ چشم‌انداز به عناصر طبیعی و مصنوع شاخص منظر و عدم انسداد دید از محور راه هماهنگی مصالح منظرراه با بافت. رنگ و مصالح منظر 1-۳-۱ انواع طرح‌های منظرراه سطح مشارکت متخصص منظر در طرح براساس نوع پروژه و ارزش‌های منظر تعیین می‌شود. پروژه‌های حمل و نقل -‏ طرح‌های زیرساختی حمل و نقل با پیچیدگی, هزینه و ریسک بالا! (راه‌آهن. راه‌های شریانی و اصلی) - طرح‌های با مقیاس میانی, ساده و با ریسک متوسط (نظیر جاده اصلی دوبانده) طرح‌های کوچک مقیاس. ساده و کم ریسک (نظیر جاده روستایی یا بهسازی دسترسی‌ها) درجه اهمیت آنواع راه‌ها یکی از شاخص‌های تعیین نیاز به تعریف آنواع طرح‌های منظرراه است. طرح‌های منظر به دو دسته برنامه‌های راهبردی و برنامه‌های عملیاتی و اقدام " قابل تقسیم است. برنامه‌های عملیاتی شامل طرح منظر دالان و طرح‌های بخشی (طرح‌های موضوعی و موضعی) است. طرح موضوعی طرحی کوتاه‌مدت در زمینه‌ای خاص است؛ از جمله مدیریت آب‌های سطحی و زهکشی. نورپردازی. طرح کاشت. ساماندهی ابنیه. تابلوها و .... طرح موضعی طرحی کوتاه‌مدت در محلی خاص است؛ از جمله ابنیه فنی را نظرگاه» توقفگاه یا مجتمع خدماتی-رفاهی بین‌راهی و ... در ۵ پیچیدگی به لحاظ لایه‌های شناختی مطالعات 9 مسایل فنی طراحی؛ 9 ریسک 9 خطرأت در زمان بهره‌برداری ۸010۵۱ ۲۰ -------- صفحهٔ بعد -------- ۸ ۶ م۳( آئین‌نامه طراحی منظر راه‌های برون شهری نگاره ‎:٩‏ : محدوده انواع طرح‌های منظرراه (ماخذ ۳۵) جدول ۲- انواع طرح منظرراه برنامه راهبردی منظرراه راه‌های شریانی و اصلی چشم‌انداز, اهداف کلان و راهبردها اهداف خرد و سیاست‌های طراحی. طرح مفهمومی (کانسپت). تعریف تقسیمات مسیر و پروژه‌های موضوعی راه اقدامات و پروژه‌های موضعی و موضوعی یکی از شاخص‌هایی که نیاز به یکی از آنواع طرح منظر را تعیین می‌کند. هویت و تیپ راه (شهری» روستایی, جدول *- نمونه تمهیدات لازم طرح منظر در راه‌های مختلف تفاوت تیپ راه و طرح منظر - طراحی مجموعه عناصر نظیر | - حفظ شکل زمین با حداقل خاکریزی و خاکبرداری | - حفظ پوشش گیاهی ابنیه فنی علائم. روشنایی و ... - هندسه راه متناسب با توپوگرافی و خلق قاب‌های دید | مناطق بکر - پوشش گیاهی حداکثری در | متوالی - حفظ حداکثری نظام نقاط مناسب - تنوع طرح کاشت جز در سایت‌های منظر فرهنگی . | طبیعی جریان آب - بهسازی دسترسی‌های محلی با | - کاهش عناصر مانع دید در حاشیه راه نظیر | - طراحی «راه سبز!» ساخت انواع روگذر یا زیرگذر بیلبوردهای تبلیغاتی ۱ راه حافظ حیات جانوری -------- صفحهٔ بعد -------- فصل اول- کلیات و تعاریف ۳۶( ۹ تمام راه حاکم است در حالیکه دستورالعمل‌های طرح‌های موضعی تنها برای همان محدوده مصداق دارد. جدول * - : قلمرو و حوزه نفوذ و اثرگذاری انواع طرح‌های منظرراه دور ۱ میانی | نز طرح راهبردی منظرراه برنامه راهبردی منظر بطور پیش فرض باید به عنوان طرح بالادست برای گستره‌های بزرگ و محورهای مهم تهیه برنامه عملیاتی در نبود طرح راهبردی بالادست. طراح منظر در مقیاس میانی و نزدیک منظر ابتدا باید با شناخت از منطقه و دانسته‌های عمومی, چشم‌انداز و رویکرد صحیحی برای طرح خود برگزیند. ضرورت تعریف انواع طرح‌های منظرراه با چند عامل در ارتباط است: ۱. درجه ارزش منظر: به عنوان مثال در مجاورت عنصر منظرین یکتایی چون دماوند. نیاز به تعریف طرح راهبردی منظر در مقیاس کلان و پیروی تمامی مداخلات سطوح خرد از آن است؛ ولو دسترسی محلی و راه روستایی ۲. مقیاس و درجه ارزش راه‌ها: حجم ترافیک و گستره مخاطبان یک راه (مانند یک کریدور بین‌المللی) اهمیت پرداختن به کیفیت محیطی و شخصیت آن را افزایش می‌دهد. اما نوع راه (آزادراه» بزرگراه» راه اصلی, راه فرعی و ...) به تنهایی نمی‌تواند ضرورت تهیه طرح منظرراه را تعیین کند. ۳ میزان مداخلات انسانی: گاه فشار تقاضای جامعه برای استقرار و فعالیت در طول راه مغایر با اصول توسعه پایدار احداث معادن شن و ماسه در حاشیه رود در امتداد یک جاده (دلایل اقتصادی) یا استقرار مراکز فروش و حمل و نقل در مسیر یک زیارتگاه (دلایل فرهنگی و اجتماعی). درجه اآرزش شریان‌های مبادلاتی کشور از طرح جامع حمل و نقل کشور (مصوب ۰۱۳۹۱ در حال به‌روزرسانی) قابل استخراج است. تهیه طرح راهبردی منظر برای کریدورهای بین‌المللی و ملی ضروری است. برای سایر انواع راه‌های کشورء -------- صفحهٔ بعد -------- ,۳ ۳۶( آئین‌نامه طراحی منظر راه‌های برون شهری در زمان تعریف طرح می‌بایست از جمع امتیازات شاخص‌های فوق و نظایر آن به درجه ارزش راه پی برد و نوع طرح را تعیین کرد (طرح راهبردی, یا انواع برنامه‌های اقدام: دالان راه» طرح موضعی یا موضوعی). ۱ مه ۳ وم : یدنک هداما و۱۳1 1 ی وچ ۵ ی دح ۸ ۸ نی یج پیچه رش ردو در سر 1۱۰ هت 1 ری سس 51 ورپرم ما0 ۸ ۳ ۸1 باه رده ی ۸ ری م 4 ۰ 6 ۸۱ را با اک و۱۱ ۹4 ان / ۸ ۸۲۷ 1 هر زین ۱ ۱ 16۱۵۱ ۱ ی ۸۱۱۹۳ / ۱ ۸ << تن هس و۸7 1 ی ۱ رم ۹ ۱۳۹۹ اوه و۸۶ ۸۳76 +1 8 ۹ ی ۹ نیس ۱۳ و ره ۱۳۹ : اش 3 ّ ۱ را دس ی ری 0 ۸ .۳ ۸75 او وه 5 3۷ ۷۱911۳۷ 85120 ار 0 ]9 8۵۵۱۱۵۱۱۴ ۱۵1۵۵۱5۱3۲۱۵ ات۱۳ و۱۵ وه هید دی و وه که رود رو که رود ۳۵ ی هه را یا ی و الم اهایگان ری نم بل نگاره ۱۰: : مسیر بزرگراه‌های آسیایی در ابران. نیازمند تعریف طرح راهبردی منظرراه ۶-۱ -اصول برنامه‌ریزی منظرراه زمینه‌گرایی «زمینه گرایی» باید به عنوان اولین اصل طراحی منظر در تمامی پروژه‌های راهسازی مدنظر قرار گیرد. احترام به هویت منظر طبیعی و منظر فرهنگی در تمامی طرح‌های منظرراه به عنوان یک راهبرد کلی حاکم است. اصول زیبایی‌شناسی و ارزش‌های تاریخی و اجتماعی باید مورد توجه قرار گیرد. هویت راه برگرفته از هویت منظر آن خطه و نقش آن در شبکه راه‌های کشور است. این هویت باید بر کلیت طرح مسیر حاکم باشد؛ به گونه‌ای که از سوی مسافران درک شود. در زمینه‌گرایی ۱. راه‌های قدیمی با حفظ ویژگی‌های آنها بهسازی می‌شوند. ۲. دخل و تصرف در فرم و توپوگرافی زمین حداقلی است و تنوع ناهمواری‌هاء جنس زمین و ویژگی‌های منحصربفرد اراضی معرفی می‌شود. پس از ساخت جاده نیز با پرکردن برش‌ها و خاکریزها با خاک منطقه. فرم اولیه زمین حفاظت حداکثری می‌شود. ۳. بوم و تنوع زیستی حفظ می‌شود. به پوشش گیاهی و جانوران بومی توجه شده و حذف یا أسیب به آنها به ۵ -------- صفحهٔ بعد -------- فصل اول- کلیات و تعاریف ۱۳۶۳ 6 ۰ : . 7 5 بودر و : 1 ۹ مصالح و جزئیات طراحی متناسب با زمینه انتخاب می‌شود (بویژه در نقاط در معرض دید) (ماخذ ۷ و ۵۷). . : : 1۳ ی ی ت ور اک رد » 1 ی ا َ ۹ ی : 3 وس ی یا : امه ام - ها ام ار را + را اد ۹ ی 7 ی هه : 3 ۷ 5 یا اد 8 ۰ ۱ ی . وس ْ هی سس ۰ ْ ۰ موی 7 .۰ کی مه و ا ی ۰ و" ً ی َ را لیا او ره ۱ 0 ّ او ی را ۷ : , ۳ تا 1 5 َ 5 هو پا ط ‌» 1 : . 1 َ. ی - مرچ ْ. اه ۱ 9 چا : ۹ ی ۱ | ای او و دود وزیا دا بر نک ابا با اج یسکات گچ ات ۳ ۲ 5 ۷ 3 2 ً یا سن 7 (4 نان ۷ ۱ و ۰ 5 7 هام کر هارو تا یر ْ َ ۱ ی میک تجگ کی وه پا و۶ 7 . ۰ ۲7 ما۲ ۰ ۶ ۰ ی پم ۹ دود 3 را کاراب خر ارت را را اور بان دج یک کی کی ی ی 7 ی نگاره ۱۱: حداقل مداخله در بدنه سنگی. جاده دستکند گولیانگ چین منظرراه پایدارء یکپارچه است. عملکرد راه باید با محیط پیرامون ترکیب شود. این یکبارچگی برای همگان (جامعه - احترام به تنوع فرهنگی, تعامل با مکان و اثرپذیری از جوامع محلی - تناسب طرح با هویت و نیاز بستر - ارائه تیپ و الگو برای ابنیه راه و جزئیات اجرایی - رعایت اصول پایه زیبایی‌شناسی و رویکرد یکسان منظر در طراحی ابنیه راه -------- صفحهٔ بعد -------- ۳۲ ۳( آمین‌نامه طراحی منظر راه‌های برون شهری ی :7 0 سا : ۰ ۰ ی ۳ 7 َ 4 7 ای ,۱ ۰ 9 9 5 مر را ۱ ی تج : .۰ : ۰ - ۱ را ۰ 5 ی هش 5 ۱ , 6 : تا نی وگ 8 ور : 3 ی ی ۱ ی دا : را و 7 ۰ نک نگاره ۱۲: نقش طراحی مسیر در میزان موفقیت راه در یکپارچگی با منظر منطقه ۹ پایداری در فرآیند برنامه‌ریزی و طراحی, ملاحظات زیست‌محیطی, اقتصادی و اجتماعی باید بطور همزمان لحاظ شود. حفظ مناظر و ارزش‌های زیست‌محیطی, اقتصادی, تاریخی و اجتماعی به اندازه ایمنی اهمیت دارد. اثرات منفی پروژه‌های حمل و نقل بر دارایی‌های آنسانی (در سه بعد) باید مدیریت شده و کاهش یابد تا حیات مناطق طول مسیر از سه جنبه حفظ اجنماعی توسعه پایدار " سلامت محیط برای نسل‌های حاضر و آینده تضمین شود. توسعه شهرهاء کشاورزی و صنعت نباید موجب تخریب شدید منظر طبیعی پیرامون راه‌ها شود و اقدامات پیشگیرانه از تخریب‌ها نباید به تاخیر افتد. انرات تخریبی طرح و عملیات راهسازی بر طبیعت و پوشش گیاهی باید ترمیم شده و به حداقل برسد (به عنوان مثال در پایان عملیات راهسازی باید کلیه آثار مداخله و نخاله‌های کارگاهی از محدوده طرح جمع‌آوری شود). * پایداری اجتماعی: کیفیت منظرراه بر جریان‌های اجتماعی اثرگذار است. علائق و نیازهای جامعه محلی باید در طرح منظرراه لحاظ شود؛ زیر جنبه‌های فرهنگی. تاریخی, علمی و اجتماعی اراضی پیرامون راه ارزشمند است و باید حفظ شود. تعامل جوامع محلی در طول یک محور با جاده بر رضایت عمومی از کیفیت زندگی تاثیر گذاشته و می‌تواند به جریان‌های مخرب یا سازنده مهاجرت. تخلیه یا توسعه سکونتگاه‌هاء. حفظ یا زوال فرهنگ و سبک زندگی بومی بیانجامد. * پایداری اقتصادی: -------- صفحهٔ بعد -------- فصل اول- کلیات و نعاریف ۳( ۳۳ بین‌راهی در موقعیت مناسب به حفظ و توسعه راه و ایجاد ارزش افشزوده کمک می‌کند. لازم است تابه نقش راه در جابجایی کالا یا نقش کلیدی بازارهای مهم شهرهای طول مسیر توجه شود.طرح منظرراه باید مدیریت بهره‌برداری از راه را آسان کرده و هزینه‌های نگهداری را کاهش دهد. ارائه جزئیات طراحی دارای تیپ و الگوبندی شده نیز می‌تواند (علاوه بر ایجاد نظم و یکپارچگی) در مدیریت هزینه‌های ساخت و نگهداری اثر مثبتی داشته باشد. 9 همکاری - مهندسین عمران, ایمنی و ترافیک. هیدرولوژی» محیطزیست. برق - معماران ساختمان, منظر و طراحی شهری - زمین‌شناسان ژئوتکنیک و خاک - کارشناسان میراث فرهنگی, آکوستیک و متخصصان کیفیت هواء هنرمندان و ... در این حالت متخصصین به جای طراحی جزیره‌ای و جداگانه. یکپارچه و هماهنگ عمل می‌کنند و با انعطاف در رعایت ضوابط و استانداردهاء ایده‌های خلاقانه و فناوری‌های نوین بکار برده می‌شود. به جز رشته‌های زیرساخت حمل و نقل. همکاری با مقامات دولت محلی و دستیابی به مدارک مورد نیاز و توافقات لازم نیز برای تحقق یکپارچگی طرح مهم ۹ جریان زندگی راه مطلوب. راه زنده است. راه زنده. حرکت برای سواره» پیاده و دوچرخه را ممکن می‌سازد. طرح منظرراه باید در جهت تامین ایمنی تقاطع‌ها و استفاده از امکانات روز برای رفع نیاز به تردد جامعه محلی باشد. منظرراه باید موجب حفظ توجه و اشتیاق راننده به ادامه مسیر شود. سبک زندگی شهر و روستاهای طول مسیر باید در مسیر انعکاس یابد. منظرراه باید موجب لذت از زندگی در فضاهای باکیفیت. تعلق خاطر به زادبوم و حفظ پیوندهای انسانی شود. در طرح منظرراه باید مردم‌واری و مقیاس انسانی تا حد ممکن در طرح و ابعاد ابنیه فنی راه و الحاقات و مبلمان طول مسیر رعایت شود. ۹-۱-سیاست‌های برنامه‌ریزی منظرراه" اهداف و نتایج مطلوب در هر طرح به شرط انتخاب صحیح راهبردها و سیاست‌های حل مساله بدست می‌آید. پنج سیاست تعیین شده در این سند. چارچوب اصلی و استراتژیک طرح‌های منظرراه هستند که باید در مورد تمامی نهادهای فعال و تاثیرگذار بر منظرراه‌ها اعمال شود: ۱. ایمنی: کاهش مخاطرات حمل و نقل و تصادفات جاده‌ای ۱. ماخذ ۱۷۰ -------- صفحهٔ بعد -------- ۳۴ ع ۳( آثین‌نامه طراحی منظر راه‌های برون شهری ۲ محیطزیست: کنترل اثرات منفی پروژه‌های حمل و نقل بر محیطزیست و حفظ ارزش‌های زیست محیطی ۳ زیبایی‌شناسی: بهبود جنبه‌های بصری جاده‌ها و افزایش کیفیت و زیبایی فضا ت اجتماعی: تهیه طرح‌های حساس به مسایل جمعی و انسانی با هدف بهبود زندگی جوامع متاثر از جاده . اقتصادی: انتخاب پاسخ‌های مقرون به صرفه در طراحی و ساخت. کاهش هزینه‌های عملیاتی و نگهداری و ترویج گردشگری این پنج جنبه باید در منظر همه راه‌ها اولویت‌بندی شده و بطور منسجم مدنظر قرار گیرند. منظرراه باید با برنامه‌ریزی و رویکرد جامع همه رشته‌های دخیل در طرح‌های حمل و نقل به شکل یک کل واحد تصویر شود. ۱-- روش‌های طراحی مطابق آخرین تحولات طراحی معماری! راهکار لایه‌ای " برای طراحی منظر نیز معمول است. در غالب موارد لایه اول محیط طبیعی است که مقرر است بستر راه جدید باشد. بجز آن اطلاعات و نکات مختلف دیگری مشابه نگاره بعدی در دسته ویژگی‌های کالبدی, تاریخی. فرهنگی, اقتصادی. ترافیکی و نظایر آن گردآوری می‌شود. سپس به هر ایک از لایه‌های اطلاعاتی (ویژگی‌ها) فراخور هر طرح, نوع و مقیاس راه و سایر ملاحظات. ضریب وزنی اختصاص داده می‌شود تا با برهم‌گذاری لایه‌هاء مهم‌ترین ویژگی‌هاء در جمع‌بندی نقش تعیین‌کننده‌تری داشته باشند. در گام بعدی, با شناخت ارزش‌های منظر و نیازهای طراحی چشم‌انداز. اهداف. راهبردهاء سیاست‌ها و راهکارها تعیین می‌شوند. راهکارهای طرح می‌تواند در قالب طراحی یا ارائه ضابطه و دستورالعمل تهیه شود. بدین ترتیب. راهکارهای منظر برای هر راه» مختص آن ۸۹۹6۵۲ ]۳۵۷۱1۳۵۵۵ که 16060 ۵۲۵۵ر1]۵ ۲۰ -------- صفحهٔ بعد -------- طرح منظرراه- مرحله مطالعات لایه‌های اطلاعاتی ویژگی‌های اقلیمی و طبیعی چشم‌انداز ویزگی‌های ایمنی و ترافیکی ویژگی‌های اجتماعی و فرهنگی َ ویژگی‌های تاریخی و هویتی اهداف ویژگی‌های اقتصادی 1 ویژگی‌های کاربری اراضی و تاسیسات مجاور . راهبرد زوا سیاست رآهکار ۹ ح وزن‌دهی به لایه‌ها و : برهم‌نهشت ی ضانطه 1 در فرایند طراحی منظرراه باید به "اصول" و "اجزای" طراحی در اختیار هر پروژه توجه کرد. نظم و چینش عناصر محیط باید طبق اصول طراحی باشد که عمومی است و نیازی به توضیح مجدد آنها برای طراحان منظر نیست. در طراحی منظر بجز فرم و مصالح (منظر سخت و نرم) محرک‌های حواس پنجگانه نیز از ابزارهای در اختیار است؛ نظیر بو (رایحه گل‌ها در یک دشت) یا صدا (امواج آب در نزدیکی دریا). طراح باید فراخور بستر طرح و امکانات در اختیارء از این اجزا استفاده کند. برای تهیه طرح منظرراه فرایندی بین تیم طراحی (مشاور) و متولی (کارفرما) طی می‌شود که از گردآوری اطلاعات برای لایه‌های شناختی تا ارائه طرح ادامه دارد. در نگاره بعد این فرایند به عنوان مثال برای منظردالان نمایش داده شده -------- صفحهٔ بعد -------- ۲ ع ۳( آئین‌نامه طراحی منظر راه‌های برون شهری توجه به ظرفیت جلسات مشتر ک با شناخت وضع موجود با عملیاتی طرح کارفرما و نهادهای بازدید از سایت و (هزینه و زمان) ذی‌نفع مطالعات کتابخانه‌ای یی بررسی تجربیات مشابه توجه به ضوابط و جهانی منظر راه آیین‌نامه‌ها موضعی و موضوعی (فاز یک) بازنگری و اعمال اصلاحات بررسی طرح در جلسات مشترک با کارفرما و تصویب نگاره ۱۴: فرایند تهیه طرح منظر دالان ۷-۱-طراحی موضوعی (تماتیک) ۱ طرح منظرراه برای جذابیت. نیازمند ارائه ایده کانسپت و خلاقیت است. اما مطابق اصل زمینه‌گرایی تصور راه مثل باید از عناصر محیطی برای تقفویت معنای راه استفاده کرد و توجه به موضوعات محیطی از روش‌های موفق در طراحی منظرراه است. بجز این. طراح در دو صورت مجاز به القای هویت جدید به منظر راه است: - درجه پایین آرزش منظر طبیعی و نبود عناصر شاخص آلهام‌بخش - غلبه فضای مصنوع نامطلوب و نیاز به ایجاد هماهنگی با القای موضوع و هویت جدید راه می‌تواند با توجه به بستر طبیعی یا فرهنگی آن دارای یک موضوع برای طراحی باشد. هدف اصلی از تماتیک فرهنگ معماری هر خطه را زنده حفظ و معرفی می‌کند. تکرار الگوها و مصالح معماری بومی در ابنیه راه نیز تمایز هوبیت مناطق مختلف کشور را حفظ می‌کند. بعلاوه موضوعات برگرفته از زمینه. هزینه تعمیر و نگهداری را نیز کاهش داده و به پایداری راه می‌انجامد (ماخذ ۷ و ۵۷). نمودار زیر انواع موضوعات اصلی را نشان می‌دهد که می‌تواند برای طراحی منظر راه بکار رود. بر اساس نمودار فوق. چنانچه محل عبور راه یکی از محیط‌های طبیعی ویژه باشد. می‌تواند به عنوان طراحی موضوعی ۱ -------- صفحهٔ بعد -------- منظرراه پیشنهاد شود. هدف از انتخاب این موضوعات. احترام به طبیعت بستر و تاکید بر آن برای مخاطبان راه است. 51۸۴ ِْ سر رس ۱ ۰ نک اس را . یک ۱ 1 ۰ و ۱ ۸۴۸۸ ا 9 ً - 9 هر 7 ۳ داد نگاره ۱۵: جاده ابریشم یک نمونه راه موضوعی با عنوان و هوبت برگرفته محصول مبادلاتی گاهی امکان ترکیب موضوعات نیز وجود دارد؛ به عنوان مثال راه "روستایی- تاریخی". "جنگلی -کوهستانی" یا "کویر و سفال" که از ویژگی‌های هر دو موضوع در طراحی استفاده می‌شود. هدف. حفظ و معرفی دید به سمت دریا و منظر ساحلی, استفاده از ظرفیت ساحل برای نظرگاه یا برنامه‌ریزی برای فضاهای مکث بین‌راهی و تجارب مرتبط به دریاء محصولات و فرهنگ آن است. ۹ راه کویری/ بیابانی حفظ سادگی منظره, چهره بکر و بیابانی زمین و استفاده از عناصر طبیعی در طراحی جاده‌های کویری اهمیت دارد. دید گسترده و افق تخت و وسیع از ویژگی‌های این راه‌ها محسوب می‌شود که غلبه این ویژگی باید ضمن افزودن عناصر راه‌های کوهستانی به دلیل وجود گردنه‌ها و پیچ‌های متعدد معمولاً دارای تنوع و توالی دید است. همین عامل باعث طبیعی شاخص این مناطق باید در یکپارچگی هویت و کلیت طرح منظر درک شود. ۰ راه جنگلی در مناطق جنگلی. راه در قالب کریدور سبز و با مخروط دید محدود و کادر بسته شکل می‌گیرد. درخت و گونه‌های گیاهی باید هویت اصلی منظرراه جنگلی را تشکیل دهد و زیبایی و تنوع فضا منبعث از ویژگی‌های طبیعی از جمله تغییر فصل‌ها باشد؛ نظیر راه جنگلی اسالم به خلخال (کریدور سبز) که زیبایی فصول و غلبه هویت درختان بر آن زبانزد است. * راه دشتی -------- صفحهٔ بعد -------- ۳۸ ۳( آئین‌نامه طراحی منظر راه‌های برون شهری از ویژگی این راه‌ها دید گسترده توام با پستی و بلندی‌های اندک و تپه ماهور است. مراتع, مزارع و سکونتگاه‌های طول مسیر باعث تنوع و خوانایی این راه‌ها می‌شود. حاصلخیزی و سبزینگی این منظر از اراضی جلگه‌ای کمتر است. این راه از کویر تنوع توپوگرافی و ناهمواری بیشتری دارد که طراح باید از آن برای تعریف صحیح نشانه‌ها استفاده کند؛ مانشد آزادراه تهران- قزوین. راه جحلگه‌ای مسیر هموار و دید وسیع و کاملاً تخت تا افق, توام با طبیعت سبزء اراضی حاصلخیزء باتلاق و مرداب از ویژگی‌های این گونه راه‌ها محسوب می‌شود. توالی طبیعت. آمیختگی الگوهای کشت و سکونتگاه‌ها در راه جلگه‌ای چشمگیر است و تغییر در پوشش گیاهی. پدیده‌های اقلیمی همچون رگبار و هوای مه‌آلود بخشی از قاب تصاویر در این منظر طبیعصی است؛ نظیر محور اهواز- آبادان. انتخاب این موضوعات باعث جاذبه گردشگری و رونق اقتصاد محلی نیز می‌شود. بدین ترتیب. کل راه به مقصد تبدیل می‌شود و تحت تعامل با مسافران و خاطره‌آفرینی ارزشمند می‌شود. مطابق نمودار بالا. مضوعات وابسته به فرهنگ منطقه به عنوان موضوع (تم) می‌توانند برای طراحی منظرراه بکار روند: الگوی کشاورزی منطقه چنانچه شیوه کشاورزی یک منطقه منحصر بفرد باشد. می‌تواند در طرح منظرراه مورد توجه قرار گیرد. عبور جاده از چنین مناطقی هویت راه را شکل می‌دهد و مناظر جاده آن را به یک هدف گردشگری تبدیل می‌کند. مانند شالیزارهای شمال یا جاده آبپخش استان بوشهر - (طولانی‌ترین جاده نخلستانی ایران) با منظر متاثر از کشاورزی منطقه که جاذب ۰ صنایع مجاور راه محصولات عرضه شده در پیرامون راه (بصورت عمده و پرتکرار) باعث شکل‌گیری هویت راه شده و آن را به مقصد تبدیل می‌کنند. از این شیوه برای احیای صنایع دستیء معرفی محصولات محلی, رونق اقتصادی منطقه و ایجاد برند استفاده می‌شود. گاه در این حالت راه را با نام آن محصول می‌خوانند. نظیر جاده سیب. جاده ابریشم. جاده چای. جاده سیب و ... و برنامه‌ریزی فضاهای خدماتی-رفاهی حاشیه جاده می‌تواند با انواع جشنواره‌های برداشت محصول (نظیر گلاب‌گیری کاشان)» حراج بازارهای فصلی و پیک‌نیک در باغات منظر مثمر ترکیب شود؛ نظیر عرضه زیتون و انواع فرآورده‌های آن در جاده‌های شمالی ایران که بخشی از خاطره مشترک مسافران و مایه رونق اقتصاد محلی است. ۹ منابع نامین آنرژی نیروگاه‌ها و سایر شیوه‌های تامین آنرژزی همچون انرژی خورشیدی, سدهاء توربین‌های بادی و ... در افق دید جاده. ظرفیتی برای شکل‌گیری هویت راه محسوب می‌شوند. منظره این تاسیسات برای مسافران خاطره‌انگیز است و به خوانایی و آدرس‌پذیری آن مسیر کمک می‌کند. توربین‌های بادی منجیل هویت و نشانه راه به یادماندنی جاده قزوین- رشت -------- صفحهٔ بعد -------- آثار تاریخی و باستانی عبور راه از کنار آثار تاریخی و باستانی با حفظ حریم قانونی آنهاء یک فرصت دوجانبه است: در جوار آنها خواهد شد. - حضور این آثار در چشم‌اندازهای جاده به عنوان یک عنصر هویت‌بخش, خوانایی و معنای مکان را افزایش می‌دهد و گاه همگان راه را به نام آن اثر تاریخی می‌شناسند. از جمله جاذبه گردشگری عبور راه از کنار بندر تاریخی سیراف و آثار تاریخی آن که ظرفیت تقویت هویت راه را دارد. ۹ اماکن مقدس و زبارتگاه‌ها راه‌های منتهی به اماکن مقدسه و زیارتگاه‌ها به دلیل آیین‌های مناسبتی رایج یا پخش نذورات و خرید تبرک. هویتی متمایز دارند که باید به عنوان موضوع غالب طراحی منظر انتخاب شود. مسیرهای منتهی به مقابر بزرگان در مناسبت‌های خاص سال میزبان حجم زیادی از زاثران به شکل سواره و پیاده هستند. نظیر شهر مشهد. شهرری, قم» جمکران و جاده مرزی مهران به سمت عتبات که مسیر در نزدیکی مقصد حال و هوای خاص خود را داشته و برنامه‌ریزی خاصی برای ارائه خدمات مطلوب و ترکیب با تفرج را می‌طلید. این نوع راه‌ها در سایر نقاط دنیا هم شناخته شده هستند مثل جاده کلیسای سانتیاگو در اسپانیاء یا مقبره خالدنبی از قبل از اسلام. در حال حاضر در مسیرهای زیارتی و آیینی منتهی به مشهد یا مرز مهران (منتهی به عتبات عالیات) پرداختن به منظر راه و بهبود سطح خدمات بین‌راهی ضرورت دارد. ۹ بافت روستایی بافت‌ها (ضمن رعایت ملاحظات ایمنی و با حداقل آسیب به بافت) به تنوع و خوانایی راه و ایجاد نقطه عطف در مسیر کمک می‌کند. ضمن آنکه معرفی خرده فرهنگ و سبک زندگی بومی. عرضه محصولات محلی و گردشگری و بومگردی را نیز ممکن می‌کند؛ مانند بافت روستایی اورامان کردستان که ظرفیت تعریف یک مسیر گردشگری به عنوان حلقه اتصال روستاها با ارزش‌های منظرراه را داراست. -------- صفحهٔ بعد -------- عم( آئین‌نامه طراحی منظر راه‌های برون شهری و 77 ی 0 ۳ ۸۸8 1 و 2 3 ۱ / او مدای اه * یی زر ۱ 0 5 اس۹ ۳ کی ماه ی رت ۹ ( ۳ ۳ نژ ۱ ام ۳ : رض جر از 1 ار ۴ , ۹ از وگ ره رمک ی ۳ ۹ 2 تور ۷ 7 رک 2 ار یز 0 َ 3 کر دید ۷ 0 ۲۳ نهر اراس ۲ ۱ ولا 4 ۹ ۲ ی ۹ 1 7 ۳ ای ۸) ۵ ۳ پر ُ یی 9 رد ۱ ۳-۱ ۴ ی ار ۵و۷ و ی ۳/7 1 3 ۹ ی از ۳۳ , ۱۰ ۱ ۹۲۲ هر 5۳۶ دچ باقن رم 2 ۹ ۳ 2 8 باق هر / 1 92 ار +7 ۸*۹ ۱۱ 92۸۱ ی ۹ 1 پا ک ۱ ۱۳ ۹ ۸ ۱ م۸ ۰ زره ۹ ام 9 ۱ ارو ۱ ۹3 هل له مهن سیم ۸ ۱ ادا ۵ 10 ۷ ۰ ,۸ ۱ 1 ۳ از 3 ۱ ۱ ۹ ای ۳ 4 ۱ اه هژم اش ۹ پرشر رو 1 شا ا ۱۳ ۸ ۱ -. ۱ !1 به و ۹ -------- صفحهٔ بعد -------- فصل او ل- کلیات و تعاریف ۳( ۳ ۸-۱-تعیین نهادهای ذی‌نفع شناسایی و مشارکت ذینفعان از مهم‌ترین مراحل گردآوری اطلاعات در مرحله شناخت پروژه است. در طرح‌های منظرراه فراخور مقیاس طرح و مراحل مختلف پروژه (مطالعه تا ساخت و بهره‌برداری) همکاری نهادهای زیر لازم است: ۱. کلیه نهادهای وابسته به دفتر ریاست جمهوری (سازمان برنامه و بودجه. سازمان حفاظت محیط‌زیست. سازمان نقشه‌برداری, ...) ۲. وزارت راه و شهرسازی و کلیه ادارات. شرکت‌هاء سازمان‌ها و نهادهای تابعه ۳ وزارت کشورء استانداری‌هاء فرمانداری‌هاء دهیاری‌هاء شهرداری‌هاء شوراهای شهر و روستاء پلیس راهور و ... ۶ سایر وزارتخانه‌ها *. نیروهای مسلح (وزارت دفاع, ارتش, سپاه) 1 کلیه نهادهای مردم‌نهاد (۸00) و غیرانتفاعی (در حوزه محیط زیست. ورزش» گردشگری و ...) ۷ مردم بومی و جوامع محلی شامل ساکنان شهر و روستاهای طول مسیر از جمله گروه‌های محلی نظیر کارگران کارخانجات. کشاورزان و دامداران» دانش‌آموزان یک ناحیه و ... ۸. اصناف, مشاغل, صنایع و جوامع حرفه‌ای و صنعتی از جمله جامعه مهندسین مشاورء انجمن شرکت‌های ساختمانی, انجمن شرکت‌های راهسازی -------- صفحهٔ بعد -------- ۳۳ .۳( آئین‌نامه طراحی منظر راه‌های برون شهری 66 -------- صفحهٔ بعد -------- فصل دوم -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- فصل دوم- برنامه ریزی و مدیریت منظرراه ۳( ۳۵ ۲- برنامه‌ریزی و مدیریت منظرراه از آنجا که راهسازی, وسعتی به اندازه کل اراضی ملی برون شهری را شامل می‌شود. پرداختن به مبحث منظرراه مدیریت منظرراه در گام‌های برنامه‌ریزی, طراحی, ساخت. بهره‌برداری و آرزیابی پرداخته می‌شود. برنامه‌ریزی ...را طراحی و ساخت | بهره‌برداری | ارزیابی ۹ ۹ ۱-۲ -مرحله برنامه‌ریزی در این مرحله باید به پرسش‌های زیر در مورد طرح منظرراه پاسخ داده شود: 3333333333333 6 ۹ ‌ 1 7 7 ۹ چیستی تعریف منظرراه چیست انواع طرح منظرراه ۹ - کدام یک از انواع طرح‌های منظرراه مناسب یک شریان است؟ ۱ / چرایی سا چرا باید به مبحث منظرراه پرداخت؟ ضرورت تهیه طرح چخونکی ید ۱ شرح خدمات فرایندتهیه طرح ِ - مطالعات و اسناد خروجی از یک طرح منظرراه چیست؟ را ۸ ۱ ۰ 5 ۹ 7 چه کسی | - متولی منظرراه‌های کشور کدام نهاد/ نهادها است؟ ۷ ۷ متولی منظرراه چه جایی ۱- برای کدامیک از محورها باید طرح منظر تعریف شود؟ بستر طرح چه زمانی ‏ ۱- زمان مناسب برای تعریف یک طرح منظرراه کدام است؟ .. زمان تهیه طرح تعریف منظر و ارزش‌های آن, انواع طرح منظرراه و اهمیت و ضرورت پرداختن به آنها در فصل یک. بندهای ۱-۲-۱ تا ۳-۲-۱ و بند ۶-۲-۱ آورده شده است (چیستی). برنامه‌ریزی و صرف وقت و هزینه برای منظر طرح‌های حمل و نقل به دلایل زیر و برای دستیابی به توسعه پایدارء توجیه دارد (چرایی): بحران‌های محیط زیستی و ضرورت حفظ بستر و زنجیره طبیعی بحران‌های فرهنگی و هویتی و ضرورت حفظ داشته‌های مکانی و سرزمینی ۳ تغییر الگوی زندگی و بسترسازی برای ظهور کسب و کارهای جدید (نظیر حوزه گردشگری و ...) افزایش تنش‌ها و بیماری‌های روانی و میل ذاتی انسان به زیبایی و آرامش در بندهای بعدی پاسخ به سایر سوالات مرحله برنامه‌ریزی ارائه شده است: -------- صفحهٔ بعد -------- ۳۶ ع ۳( آئین‌نامه طراحی منظر راه‌های برون شهری ۱-۱-۲ زمان تعریف طرح منظرراه زمان تعریف و تهیه طرح منظرراه اهمیت دارد؛ زیرا منظر نگرشی کل‌نگر و جایگاهی بالادستی دارد و بخش اعظم ملاحظات منظر باید حین عملیات راهسازی و مداخله در بسترء اجرایی شود. تهیه طرح منظر پس از تهیه طرح مسیر و با شروع عملیات اجرایی, اثر مدنظر را نخواهد داشت. راهبردهای منظر باید نظیر ملاحظات زیست‌محیطی به عنوان چارچوب محدودیت‌های طراحی مسیر پذیرفته شود. توصیه می‌شود تا: ۱. برنامه راهبردی منظرراه کشور پس از طرح آمایش سرزمین (ملی یا منطقه‌ای) همسو با اهداف و ارزش‌های راهبردها و چشم‌انداز آنها مبنای تهیه طرح‌های مسیر و طرح منظر دالان راه در مراتب بعدی باشد. ۳ _طرح‌های منظردالان راه همزمان یا پس از تهیه طرح ارزیابی اثرات محیط‌زیست تهیه شود. 4 _طرح‌های منظردالان راه قبل یا همزمان با تهیه طرح مسیر تهیه شود. . طرح‌های منظر موضعی و موضوعی قبل یا همزمان با تهیه طرح مسیر تهیه شود. . _طرح‌های منظر موضعی و موضوعی مجتمع‌های خدماتی- رفاهی بین‌راهی پس از طراحی و ساخت مسیر نیز قابل طراحی است. طرح آمایش سرزمین طرح جامع حمل و نقل برنامه راهبردی منظرراه طرح ارزیابی اثرات محیط‌زیست ! طرح منظر دالان راه طرح هندسی مسیر (توجیه نهایی) طرح‌های موضعی و موضوعی منظر ر ۹ نگاره ۱۷: ترتیب زمانی تعریف و تهیه طرح‌های لازم برای یک محور مهم ۲-۱-۲ متولی منظرراه در بند ۷-۱ فصل یک نهادهای ذی‌نفع تعیین شده است. متولیان مدیریت منظرراه در چهار مرحله و فعالیت‌های آنها در جدول ۵ آورده شده است: ۱۰ ۳۷1۳۵۵۵, 10۵01 ۸۵۵6:۵161 )1۸( -------- صفحهٔ بعد -------- فصل دوم- برنامه ریزی و مدیریت منظرراه ۳.۶( ۳۲۷ جدول ۵- اقدامات لازم برای برنامه‌ریزی منظرراه و متولیان آنها مراحل مدیریت نظرراه تهیه طرح دالان و ۱ اجرای طرح دالان تهیه برنامه راهبردی منظرراه ملی اراضی حریم اقدام : طرح‌های بخشی | و طرح‌های بخشی ۱ و منطقه‌ای ترمیم منظر منظرراه منظرراه تعیین راهبردهای منظر بویژه شانه راه و طرح کاشت سازمان برنامه و بودجه ۰ , : سازمان راهداری و حمل و نقل جاده‌ای ۳-۱-۲ بستر تعریف طرح‌های منظرراه انواع طرح‌های منظرراه در بند ۶-۲-۱ فصل اول تعریف شده است. ملاک تعیین شرایط لازم برای تعریف این طرح‌ها دسته‌بندی انواع راه در بند ۱-۱-۲ نشریه ۴۱۵ است؛ زیرا ارزش شریان و حجم ترافیک معادل مخاطبان منظر و اهمیت نقش‌آفرینی آن در تصویر ذهنی مشترک مردم است. دیگر معیارها برای تعیین یک محور نیازمند به تهیه برنامه راهبردی منظر عبارت است از: - دستورکار و سیاست‌های مدیریت راه‌ها (نظیر الزام به کاهش مخاطرات و آمار سوانح یک محور یا منطقه) - هزینه عملیات اجرایی پروژه - عبور از مناطق دارای ارزش منظرین بالا (مناطق گردشگری, میراث فرهنگی و ..) نهاد متولی راه (در سطح کشور یا استان) می‌تواند متناسب با دسته‌بندی منطبق به آمور جاری, اقدام به تعریف برنامه راهبردی منظرراه نماید. -------- صفحهٔ بعد -------- ۳۸ ۱۳۶( آئین‌نامه طراحی منظر راه‌های برون شهری دی 2 وی شش ]1 سا تعریف نوع طرح منظر مناسب نوع راه: آزادراه» بزرگراه» راه اصلی؟ تعریف طرح‌های موضعی/ موضوعی | خیر منظرراه در صورت نیاز نگاره ۱۸: روش انتخاب نوع طرح منظرراه متناسب با بستر ۶-۲ فرآیند تهیه طرح‌های منظرراه ! ۱-5-۱-۲ فرایند تهیه برنامه راهبردی منظر گام‌های این مرحله عبارتند از: ۱ گردآوری اطلاعات و شناخت شامل ویژگی‌های بستر طرح. اقتضائات طرح‌های بالادست و مطالبات و آراء گروه‌های ذی‌نفع و دی‌نفود. ۲. تفسیر ویژگی‌ها با لایه‌بندی و وزن‌دهی و تولید نقشه ارزش‌های منظر. ۳. بررسی گزینه‌های پیشنهادی طرح مسیر و اثرات آن بر منظر. 4 تعیین رویکرد طراحی منظر. *. تعیین چارچوب برنامه‌ریزی منظر (شامل چشم‌انداز, اهداف. راهبرد و سیاست). اسناد و مدارک خروجی این مرحله به قرار زیر است: ۱. تهیه طرح کلی ا: این پلان که گسترده‌ترین سطح برنامه‌ریزی و طراحی منظر است. شامل نقشه‌ها و معرفی ارزش‌های منظر است و سیاست‌ها و راهبردهای طراحی در مراحل بعدی را مشخص می‌کند. ۱ انواع طرح‌های منظرراه در بند ۶-۲-۱- فصل اول تعریف شده است. ۸/1۵8۲ ۲۰ -------- صفحهٔ بعد -------- فصل دوم- برنامه ریزی و مدیریت منظرراه ۳۶( ۳۹ ۲ تعریف طرح‌های عملیاتی ۱: طرح کلی منظر باید با ترکیب راهبردهای منظر با مشخصات عمرانی و سازه‌ای تهیه شود. پس از آن باید مطابق راهبردهای طرح کلی, طرح‌های لازم منظرراه تهیه شود. برنامه راهبردی منظر ۱ 6 ۹ 26 ۹ ۳ ۹ 56 ۱ رن ۹ ۳ ۱ /‌ ۹ ار ۹ ۹ ۳ برهم‌نهشت لایه‌ها دسته‌بندی لایه‌ها جمع آوری داده‌ها وضع موجود؛ / 2 س لایه‌بندی ویژگی‌های منظر چشم‌انداز. جغرافیایی سیاست‌ها وزن‌دهی هیدرولوژی ۹ داد ‌ کالیدی- معماری تار یخی - / ۷ تعس. نقاط گردشگری برنامه و طرح واه فرهنگی- اجتماعی یکپارچه منظر فوت :و ضف اقتصادی تحلیل و ارزیابی سایت مطالبات و سیاست‌های َ ذی‌نفعان ۸ و (دولت ز مردم) ۳ ات ۱ دستور تهیه طرح طرح‌های بالادست نگاره ۹ فرایند تهیه برنامه راهبردی منظر ۲-۶4-۱۲ فرآیند تهیه طرح منظر دالان- در حال احداث گام‌های تهیه این نوع برنامه اقدام عبارتند از: ۱. تهیه طرح اولیه: ارائه نقشه‌هاء مقاطع و تصاویر تیپ محور یا موارد نیازمند طراحی ۲. تهیه طرح تفصیلی: تکمیل اسناد برای مرحله ساخت و نگهداری راه شامل نقشه‌هاء مقاطعء جزئیات. برآورد هزینه‌ها و دیگر مشخصات و مدارک پیوست. پیوست‌ها معیارهای فنی و اجرایی پروژه را (بجز استانداردهای فنی) تعیین می‌کنند. پیش از تهیه طرح منظر دالان, اطلاعات راه از جمله "ناحیه عاری از مانع", "میدان دید" و "فاصله دید" راننده در نقاط درخواستی معمار منظر باید از سوی مهندس طراح مسیر (با محاسبات مطابق آیین‌نامه) در اختیار او قرار گیرد. اسناد و مدارک خروجی این مرحله به قرار زیر است: ۱. پلان مفهومی منظر: ایده و مقصود اولیه شامل پلان» برش و اسکیس‌ها از نقاط مهم راه و (طرح‌های موضعی و موضوعی) و انواع تصاویر سه بعدی به همراه گزارش کتبی توضیح روند طراحی. ۲. طراحی تفصیلی و مدارک اجرایی: شامل تدقیق اطلاعات شناخت (نظیر مدیریت خاک) تا تهیه دفترچه متره و اسناد ۱۰ ۸۵1۱۵۱ -------- صفحهٔ بعد -------- ۳۰ م۳( آئین‌نامه طراحی منظر راه‌های برون شهری طرح دالان منظر واحد طراحی خروجی ورودی مسیر ۹ ۶ پلان کلی تونل ۱ 4 8۸3۶۵۲ هیدرولوژی مرحله طراحی قوانین و ضوابط پلان مفهومی مطالعات تکمیلی مسیر پلان. برش‌ها و گزینه‌های طبیعی جغرافیایی ایمنی تصاویر سه بعدی طرح ندفیق زمین‌شناسی 1 پلان کلی هیدرولوژی مکهومی کالبدی - معماری ی اسکیس نقاط تار یخی - گردشگری سفارش تاسیسات و ۶ ۰ طرح‌های موضعی و فرهنگی- اجتماعی طرح ساختمان موضوعی ۱ اقتصادی موضعی ر ۰ منظر محدوده نگاره ۲۰: فرایند تهیه طرح دالان منظر ۳-۹-۲ فرآیند تهیه طرح موضعی منظرراه گام‌های تهیه یک نوع طرح‌ها همانند تهیه سایر طرح‌های معماری است: ۱. تدقیق شناخت سایت: مرحله شناخت یک طرح موضعی منظرراه» متکی بر مرحله شناخت و گردآوری داده‌ها در برنامه راهبردی منظر و طرح دالان منظر است. در صورت نیاز برای تدقیق ویژگی‌ها در محدوده سایت. برداشت‌های جدید نظیر عکاسی یا فیلمبرداری از وضع موجود و طبیعت بکر قبل از عملیات آنجام شود تا میزان اثرات نامطلوب و ناخواسته طرح بر بستر قابل تعیین باشد. ۲. تهیه طرح اولیه: تعیین طرح مفهومی (۳02۵1) و پلان کلی ۳ تهیه طرح تفصیلی: تکمیل اسناد برای مرحله ساخت و نگهداری راه شامل نقشه‌هاء مقاطعء جزئیات. برآورد هزینه‌ها و دیگر مشخصات و مدارک پیوست. پیوست‌ها معیارهای فنی و اجرایی پروژه را (بجز استانداردهای فنی) تعیین اسناد و مدارک خروجی این مرحله به قرار زیر است: . پلان کلی منظر: شامل توده‌گذاری و جانمایی عملکردها ۲. طراحی تفصیلی و مدارک اجرایی: شامل مدارک فاز یک (پلان معماری منظرء شبکه دسترسی و معابرء مقاطع و تصاویر سه بعدی (در صورت نیاز)» ضوابط و دستورالعمل‌های طراحی و بهره‌برداری). مدارک فاز دو (پلان‌هاء مقاطع,ء -------- صفحهٔ بعد -------- فصل دوم- برنامه ریزی و مدیریت منظرراه ۳۶۴ بزرگنمایی‌ها و دفترچه جزئیات اجرایی) " ۵-۱-۲ شرح خدمات همسان طرح‌های منظرراه شرح خدمات همسان برای تهیه برنامه راهبردی منظرراه» طرح دالان منظر و طرح‌های موضعی و موضوعی منظر در انتهای فصل آورده شده است. ۲-۲ - مرحله طراحی و ساخت مرحله طراحی منظرراه مشابه سایر پروژه‌های معماری و عمران خواهد بود. اما نظر به نوپا بودن دانش منظر در ایران - برای تهیه یک طرح منظرراه چه تخصص‌ها یا صلاحیتی لازم است؟ - نقش نهادها برای تحقق یک طرح منظرراه کدام است؟ در مرحله ساخت. ار جاع کار به مجری و پیمانکار مشابه سایر پروژه‌های معماری 9 عمران خواهد بود. در حصوص آن دسته از کارهای خارج از تخصص مجری از روش توامان و مشارکتی با سایر مجریان (فضای سبزء نورپردازی و ..) ۱-۲-۲ - نحوه ارجاع طرح منظرراه به مشاور ذی‌صلاح لازم است تا در یک طرح منظرراه مطلوب و قابل اجراء معمار منظر به حالت تعادل بهینه‌ای از توجه به موارد زیر ۱. قوانین و مقررات جاری ۲. ویژگی‌های بستر و اصلاحات مورد نیاز ۳. شرایط انسانی/ اجتماعی و کنترل اثرات منفی بر سکونتگاه‌های حول مسیر "۲ هدف معماری منظر دستیابی حالت بهینه رعایت این نکات است. مشاوران دارای صلاحیت برای ارجاع طرح منظرراه باید دارای ویژگی‌های زیر باشند: ۱. طرح موضعی مجتمع‌های بین‌راهی و مراکز خدماتی -تفریحی یا اقامتی بصورت فاز یک و در قالب بسته‌های سرمایه‌گذاری قابل واگذاری به بخش خصوصی است تا با تغییرات مجاز و با تهیه فاز دو به اجرا و بهره‌برداری برسد. ۲ تهیه طرح‌های منظرراه از این جنبه, همسو با توصیه رهبری در سال ۸۶ به تهیه پیوست فرهنگی برای کلیه پروژه‌های عمرانی و نظام‌نامه پیوست فرهنگی طرح‌های مهم و کلان کشور مصوب شورای عالی انقلاب فرهنگی در سال ‎٩۳‏ است. -------- صفحهٔ بعد -------- ۴۳۲ ۳۶( آئین‌نامه طراحی منظر راه‌های برون شهری ۱. مهندسین مشاور دارای یکی از گواهی صلاحیت‌های راهسازی, معماری و شهرسازی ۲. _حضور حداقل یک کارشناس ارشد معمار منظر (با حداقل ۵ سال سابقه کار) به عنوان مدیر پروژه یا سرپرست تیم معرفی شده از سوی مشاور طراح ۲ بهره‌گیری از تخصص‌های لازم در تهیه طرحء فراخور نیازء از جمله: کارشناس طراح مسیرء کارشناس محیط 4 افزایش امتیاز مشاور برای ارجاع طرح منظرراه به آن با سابقه قبلی فعالیت در حوزه منظر ۲-۲-۲ مشارکت مردمی ارتباط با جوامع محلی باعث فهم پروژه» کاهش خسارات و سهولت ارزیابی پیشرفت می‌شود. این مساله بویژه در نقاط - بسیاری از موارد اقدام برای تملک اراضی برای ساخت جاده, منجر به نارضایتی بومیان و پیگیری تعارضات در مجامع قضایی می‌شود. - در برخی پروژه‌های توسعه و بهسازی راه‌های موجود. اصلاح طرح هندسی موجب مسیر و انحراف آن از مجاورت شهر و روستاهای موجود می‌شود که تبعات اجتماعی و اقتصادی آن (نظیر سیب به کسب و کار و ...) می‌تواند زمینه‌ساز اعتراضات مردمی شود. آگاهی مردم از مختصات. هویت و چشم انداز هر مسیر جدید می‌تواند بهره آن منطقه از آثار مثبت توسعه زیرساخت حمل و نقلی را با همسویی مقاصد و برنامه‌های سرمایه‌گذاری بخش خصوصی افزایش دهد و شناسایی دسترسی‌های فرعی و مکمل مورد نیاز را آسان کند. در تمامی این موارد. مطالعات منظر در گام‌های اولیه موجب کاهش هزینه‌های مالی و زمانی پروژه برای رفع یا کاهش تنش پروژه با جوامع محلی می‌شود. ارتباطات و مشارکت مردمی باید از مرحله طراحی تا بهره‌برداری تا رفع نیاز جوامع ۲. صداقت: اعتماد مردم به فرآیندهای سازمانی با رعایت شفافیت جلب شود. ۳ رسانایی: همکاری مردم محلی با متولیان راه با روش‌های خلاق جلب شود. 4 احترام متقابل: سازمان‌های متولی نکات یا درخواست‌های مردمی متفاوت از تجربیات خود را بپذیرند. *. تنوع‌پذیری: از نظرات و ایده‌های مختلف برای تحقق اهداف استقبال شود. مشارکت مردمی به سه روش میسر است: ۱ ماخذ ۱۶۹ -------- صفحهٔ بعد -------- فصل دوم- برنامه‌ریزی و مدیریت منظرراه ۳۶( ۴۳ ۱. اطلاع‌رسانی: دریافت یا انتشار اطلاعات از یک سازمان به جامعه محلی (ارتباط یک سویه) ۲. مشاوره: دریافت و دنبال کردن چشم‌انداز جامعه محلی توسط یک سازمان (ارتباط دوسویه) ۳ مشارکت فعال: مشارکت مردمی در برنامه‌ها و پروژه‌ها مدیر پروژه باید براساس پیچیدگی و مقیاس طرح, تشخیص دهد که چه سطحی از مشارکت لازم است. در حالت ایده‌آل, از نظرات مردمی برای انتخاب ایده و گزینه طراحی تا تکرار مراحل بازبینی و اصلاح گزینه نهایی استفاده می‌شود که از رایج‌ترین روش‌های توضیح طرح است. این روش باعث می‌شود تا پروژه با ارزش‌ها و نیازهای جامعه هماهنگ شود. مشارکت مردم می‌تواند حضوری یا غیرحضوری باشد: ۱._حضوری: ارتباطات چهره به چهره و جلسات توجیهی عمومی, اطلاع‌رسانی» برپایی دفترکار در محل, نمایشگاه طرح, رخدادهای اجتماعی ضمن افتتاح پروژه و نظایر آن. ۲. غیرحضوری: بروشور و خبرنامه. تبلیغ در رسانه‌ها و وب برقراری خط تلفن ثبت نظرات و شکایات. نظرسنجی. بازبینی عمومی بل بل ی نگاره ۲۱: امکان مشارکت مردم در مراحل طراحی منظرراه (ماخذ ۱۶۶) -------- صفحهٔ بعد -------- ۳۴ 2 ۸ 1 زس 1 2 2 2 4 ی 0 1 دنه 4 1 و ژ 1 ۳ 3 د 3 ط 2 نک که 1 1 ل 5 ۳ 1 ۴ بر وه (نه 4 3 ۰ و 9 1 ۳ و ۳ 3 1 ئا 1 5 و 0 9 وا بلاط ۹ 1 2و1 2 لگ ۹« که 2 بو ۱" ال لژ 4 و 2 12 12 اک : اد [ ۹ » _ 1 ل ۱۳.۶ ز ی 3 (لِ 2 را 1 8 ۸ : ادج ل ۹ توت و 10 1 ۹ اه هت : 1 : : ۹ و اه وا هه را و با : هر ۹ ند ی اپ ۳ و ار 1 5 2و ۵ :۸ 9 3 (3: ان 1 اد 1 1: » ل بت » ً 1 آئین‌نامه طراحی منظر را 1 ما و قرو ک ای 3 اب ات 13 د ا 3 ُّ 1 و ۹ -------- صفحهٔ بعد -------- فصل دوم- برنامه ریزی و مدیریت منظرراه ۳۶( ۴۵ ۳-۲-۲ مدیریت ذی‌نفعان در بند ۷-۱ فصل یک نهادهای ذی‌نفع تعیین شده است. در هر چهار مرحله مدیریت منظرراه به همکاری بین‌بخشی دستگاه‌ها و نهادهای مربوط. گروه‌ها و مردمان محلی نیاز است: * در مرحله برنامه‌ریزی در همکاری بین‌بخشی در مرحله برنامه‌ریزی به نکات زیر توجه شود: ۱ مناطق پرارزش منظر شناسایی شود (ضرورت تهیه اطلس منظر کشور) توصیه: ابنیه و اماکن تاریخی-فرهنگی شاخص بین راهی, توسط وزارت راه و شهرسازی و با همکاری وزارت میراث فرهنگی, گردشگری و صنایع دستی طی یک طرح یکپارچه و بلندمدت شناسایی و در قالب داده‌های مکانی برای استفاده در طراحی نگهداری شود. ۲ سرعت محورها متناسب با ارزش منظر هر منطقه انتخاب و کنترل شود: - مسیرها در مناطق گردشگری کم سرعت باشد - مناطق دارای ارزش کمتر منظر برای طراحی راه‌های پرسرعت انتخاب شود. 4 مدیریت زمان در ساخت و بهره‌برداری از مسیرها به گونه‌ای باشد که نقش‌های اولیه تعیین شده برای راه‌ها تحت فشار حجم تقاضای سفر تغییر نکند. ._نحوه بهره‌برداری از حریم راه (در قانون ایمنی راه‌ها) در قالب تهیه طرح‌های منظر دنبال شود. (تعیین پهنه‌بندی فعالیتی و دستورالعمل واگذاری به بهره‌بردار). تغییر کاربری اراضی در چشم‌انداز جاده (خارج از حریم راه) تنها مطابق طرح‌های مصوب (هادی روستا یا طرح جامع شهرها پا شهرک‌های صنعتی) و بدون مغایرت با راهبردهای منظر آن محور مجاز است. ۷ در هنگام صدور مجوز احداث صنایع, موقعیت ابنیه نسبت به منظرراه توسط نماینده وزارت راه و شهرسازی بررسی و ."اهرم‌های قانونی برخورد با موارد نقض حریم راه از طریق مصوبات مجلس شورای اسلامی تدقیق شود. .٩‏ با تدقیق و شفاف‌سازی سامانه حدنگاری یا «نقشه‌برداری ثبتی» (کاداستر)» تغییر مالکیت اراضی ملی و منابع طبیعی ۰ ,صدور مجوز معادن بزرگ یا بلندمدت در میدان دید محورهای اصلی و مهم منوط به حفظ ارزش‌های منظر و پایبندی به اصول توسعه معدن و نظارت بر حجم برداشت باشد. در غیراینصورت. مجوز لغو شده یا تمدید نشود. ۱.مجوز ساختمانی ابنیه حاشیه جاده, بجز ضوابط طرح‌های توسعه شهر و روستاء تابع دستورالعمل طرح‌های منظرراه نیز باشد (نیازمند تفاهم‌نامه کشوری و بلندمدت وزارت راه و شهرسازی و وزارت کشور). -------- صفحهٔ بعد -------- ۴۶ ۱۳۶( آئین‌نامه طراحی منظر راه‌های برون شهری ۲ .قوانین. ضوابط و استانداردها برای کاهش اثرات منفی پروژه‌ها بر منظرء در شرایط خاص منعطف باشد و اقدامات * در مرحله طراحی ۱. در مرحله مطالعات شناخت.کلیه نهادهای ذی‌نفع در امر گردآوری داده‌ها و تبادل اسناد و یکپارچه‌سازی لایه‌های اطلاعاتی لازم همکاری داشته باشند. ۲. _طرح‌های کلان و بالادست هر منطقه از جانب ذی‌نفعان در اختیار مشاور طراح منظر قرار گیرد تا اهداف و اولویت‌های آنها در جهت‌گیری طرح منظرراه لحاظ شود. ۱. اجرای برنامه‌های راهبردی منظرراه به عنوان یک طرح بالادست از سوی کلیه ذی‌نفعان به رسمیت شناخته شده و - در قالب متمم یا پیوست اجرایی به طرح‌های موجود دیگر نهادها اضافه شود (در صورت امکان). - در به‌روزرسانی طرح‌های موجود لحاظ شود (در صورت امکان). - در طرح‌های آتی دیگر نهادها لحاظ شود. مانند: - طرح‌های توسعه شهر و روستاها نظیر طرح‌های جامع. ساختاری- راهبردی. طرح‌های هادی برنامه‌های منطقه‌ای نظیر پروژه‌های مناطق آزاد تجاری 9 - طرح‌های سازمان راهداری و حمل و نقل جاده‌ای در بهسازی و ایمن‌سازی جاده‌های موجود - طرح‌های پدافند غیرعامل تاسیسات کلیدی مجاور جاده‌ها * در مرحله بهره‌برداری ۱. برای حفظ یا ترمیم پوشش گیاهی منظر محورهای ملی و گردشگری, برنامه مشترک سراسری و بلندمدت میان وزارت راه و شهرسازی و سازمان حفاظت محیط زیست جهت تخصیص بودجه و تامین بذر و نهال دنبال شود. ۲. سازمان راهداری و حمل و نقل جاده‌ای مجوز احداث مراکز خدماتی حاشیه راه‌ها را براساس طرح‌های منظر و ۳ برای تحقق طرح مجتمع‌های بین‌راهی پیش‌بینی شده در طرح‌های منظرراه» استفاده از مشارکت بخش خصوصی و تسهیل امر با تعریف بسته‌های سرمایه‌گذاری و اعطای تسهیلات ویژه توصیه می‌شود. -------- صفحهٔ بعد -------- فصل دوم- برنامه‌ریزی و مدیریت منظرراه ص وا ۳۲ ۳-۲ مرحله بهره‌برداری برای مدیریت منظرراه در مرحله بهره‌برداری, لازم است تا به نکات زیر توجه شود: ۱.متولی منظرراه در مرحله بهره‌برداری «سازمان راهداری و حمل و نقل جاده‌ای» است. ۲. کیفیت منظرراه باید در دوره بهره‌برداری توسط نهاد متولی مطابق راهبردهای منظر حفظ شود. ۳ شرایط حفظ و نگهداری منظر می‌بایست در بودجه و عملیات نهاد متولی لحاظ شود ۶ اقدامات لازم در این مرحله شامل آرزیابی یکپارچه منظرء تخمین هزینه‌های تعمیرء بازبینی ایمنی و سلامت است. ٩‏ ملاک تایید محور در بازبینی سالانه نهاد متولی, دستورالعمل‌های ارائه شده در طرح‌های منظر است. بنابراین مدارک در صورت نبود مهارت و تجربه کافی نهاد متولی در امر منظرراه» برای پیشبرد وظایف محوله از روش ارجاع کار استفاده شود. سپس به تدریج و در بلندمدت. بخشی از نیروی این نهاد آموزش دیده و به این وظایف بپردازند (نظیر پایش دوره ای‌منظر و نگهداری از فضای سبز). ۷. در شرایط عدم امکان پایبندی کامل به طرح منظر اولیه. با توجه به راهبردهاء طرح جایگزین از کارشناس منظر اخذ شود (نظیر مشکل تامین مصالح یا گونه‌های گیاهی و تعیین اقلام جایگزین). ۸. در تامین مصالح مورد نیاز در طرح منظر اولیه از همکاری بین بخشی استفاده شود (نظیر همکاری با سازمان حفاظت محیط زیست برای تامین گونه‌های گیاهی). .٩‏ از مشارکت مردمی و طرح‌های خلاقانه (به شرط پیروی از راهبردهای منظر) برای کاهش هزینه‌ها و سهولت نگهداری منظرراه استفاده شود. به عنوان مثال برای نگهداری منظرراه در پهنه طبیعی و روستایی طرح‌های اجاره مدت‌دار اراضی به بخش خصوصی قابل تعریف است. -------- صفحهٔ بعد -------- ۳۸ م۳( آئین‌نامه طراحی منظر راه‌های برون شهری ۶-۲ مرحله ارزیابی در یک پروژه راهسازی, با وجود ارائه پاسخ بهینه متناسب با شرایط مالی - زمانی- مکانی, تغییرات ناخواسته یا اثرات جانبی بر منظر کاملاً قابل مهار نیست؛ مانند کاهش کیفیت بصری, تغییر دید و چشم‌اندازهای منظرین»ء به خطر افتادن گونه‌های گیاهی و جانوری, اختلال در مناسبات فرهنگی منطقه و سیب به میراث فرهنگی. لازم است تا در پایان اجرای طرح. اثرات آن بر منظر منطقه ارزیابی شود. معیار تشخیص اثرات منفی, ارزش‌های کلیدی منظر است که در بند ۳-۲-۱ توضیح داده شد. با تعریف فرآیند ارزیابی منظر در ابتدای طرح» پروژه در مسیری شفاف و برنامه‌ریزی شده هدایت خواهد شد. این مستندسازی, طرح را برای ذینفعان قابل دفاع می‌کند. بدین ترتیب جوامع محلی نیز در جریان اثرات طرح قرار می‌گیرند. در آرزیابی باید: ۱. شرایط وضع موجود منظر پس از اجرای طرح شناسایی شود. ۲. _تبعات ناخواسته طرح در قالب "پیوست ارزیابی منظر" گزارش شود. ۳ اقدامات ترمیمی در جبران تبعات مذکور با معرفی راهبرد و روش کار در سه زمینه زیست محیطی, بصری و . وظیفه اجرای اقدامات جبرانی به نهادهای مربوط و مسئول محول شود. ۹ ت ط ا 0 ا ار 9 ۲ : 1 ۹ تعیین اثرات ناخواسته طرح ‏ + بین اقدامات ترمیمی با پ ارجاع اقدامات ترمیمی به شناسایی وضع موجود منظ ا ره بر منظر ر معرفی راهبرد و روش کار نهادهای ط ول ۰ ۱ (پیوست ارزیابی منظر) ۱ (زیست‌محیطی, بصری و اجتماعی) ‏ 4۸ ۱ مربوظ و مسئو نگاره ۳۲ گام‌های مرحله ارزیابی نوع گزارش آارزیابی لازم برای منظرراه وابسته به سه عامل است: زمینه منظر, حد مداخله پروژه راهسازی در بستر و سطوح ارزیابی. جدول ۷- سطوح ارزیابی گزارش جامع منظر گزارش جامع منظر و ضمیمه دوم -------- صفحهٔ بعد -------- فصل دوم- برنامه‌ریزی و مدیریت منظرراه ع ۳( ۴۹ جدول ۸- زمینه‌های منظر برای ارزیابی مناطق دارای تنوع زیستی زمین‌های کشاورزی, باغات مثمرء طبیعت نیمه تغییر یافته حول روستاها شهرهاء شهرک‌هاء سکونتگاه‌های پرتراکم» سایر مناطق پرمخاطب مناطق متروک. فاقد ارزش طبیعی. زیستگاه‌های کوجک. طبیعت با تنوع زیست اند ک جدول ‎-٩‏ حد مداخله پروژه راهسازی در بستر ساخت و ساز حداقلی ترمیم روسازی» تعمیر و نگهداری راه ساخت و ساز قابل توجه | بازسازی حداکثری, گذرگاه فرعی, مفصل, تبادل فرعی, پل فرعی ساخت و ساز حداکثری بزرگراه, بهسازی شریان (کریدور) جدید یا چند عملکردی و چند کیفیتی, مبدل‌ها 9 پل‌های اصلی. راه‌های انحرافی ( جدول ۱۰ سطح گزارش ارزیابی لازم به تناسب زمینه منظر و حد مداخلات طرح را نشان می‌دهد: جدول ۱۰- گزارش ارزیابی لازم در انواع زمینه منظر براساس حد مداخلات " | حدمداخله طرح دربستر ِ سا مس ی نوع آرزیابی مورد نیاز: [ توو | ۹ شم ۱ ماخد ۱۶۹ -------- صفحهٔ بعد -------- :2 ۳( آئین‌نامه طراحی منظر راه‌های برون شهری برای روشن شدن مساله چند مثال آورده شده است: - با عبور یک کریدور از میان اراضی کشاورزی و قطع ارتباط آن با منابع آبی. کسب و کار روستاهای مجاور مختل و موج مهاجرت آغاز می‌شود. در یک اقدام اصلاحی در درازمدت باید هسته جمعیتی و سکونتگاه مناسبی نزدیک به اراضی قابل کشت تعریف و بنا شود که وظایفی برای دولت مرکزی و محلی ایجاد می‌کند. - عبور راه از نزدیکی زیستگاه گونه‌های ارزشمند آلودگی‌های هوا و خاک را به دنبال دارد که در جبران آنها سازمان محیط زیست باید تولید و کاشت گونه‌های جاذب آلودگی سازگار با بوم را در حاشیه جاده در دستور کار خود قرار دهد. - ساخت پل یا تونل موجب حذف یک نظرگاه شناخته شده و قدیمی به یک چشم‌انداز منظرین و یکتا از جاده شده است. لازم است تا اراضی مناسب نظرگاه جدید در منطقه شناسایی و تملک. طراحی و ساخته شده و برای معرفی و رونق آن از برنامه‌های خلاق (با مشارکت جوامع محلی) استفاده شود. -------- صفحهٔ بعد -------- فصل دوم- برنامه‌ریزی و مدیریت منظرراه ۳.۶۵ شرح خدمات همسان برنامه راهبردی منظر راه ۱- مطالعات پایه- (فاز صفر) ۱-۱- بررسی و ارزیابی طرح‌های بالادست مصوب ۱-۲- معرفی محدوده مطالعاتی ۱-۳- شناخت ویژگی‌های محیط طبیعی (هواشناسی, زمین‌شناسی. شیب و توپوگرافی, منابع طبیعی و گونه‌های گیاهی و جانوری. سوانح طبیعی. آب‌های سطحی و زیرزمینی. آلودگی‌ها)- به فراخور نیاز سایت ۱-۶- شناخت ویژگی‌های انسانی (توزیع و رشد جمعیت. وضعیت مهاجرت. ترکیب قومی -جمعیتی) ۱-۵- شناخت ویژگی‌های اقتصادی منطقه و نقش راه در آن -۱-٩‏ شناخت ویژگی‌های تاریخی. اجتماعی - فرهنگی (شامل شناخت آراء گروه‌های ذی‌نفع و ذی‌نفوذ مسئولان و مردم) ۱-۷- شناخت ویژگی‌های محیط انسان ساخت ۱-۷-۱- اراضی مجاور جاده (مالکیت‌ها. تاسیسات زیربنایی) ۱-۷-۲- کیفیت کالبدی و معماری مراکز سکونتی- صنعتی مجاور ۱-۷-۳- مراکز فرهنگی- تاریخی و گردشگری ۱-۸- شناخت ارزش‌های منظر ۱-۸-۱- شناخت عناصر منظرین و هویت بخش (عینی) ۱-۸-۱-۱- عناصر طبیعی شاخص (کوه. جنگل. رودخانه. دریا و ...) ۱-۸-۱-۲ عناصر مصنوع شاخص (بناهای تاریخی. برج. پل و ...) ۱-۸-۲ شناخت عناصر منظرین و هویت بخش (ذهنی) ۱-۸-۳- شناخت سازمان بصری (انواع دید و نظرگاه‌ها) (با ارائه نقشه) ۱-۸-۶- شناخت نقاط عطف و نشانه راه ۱-۸-۵- شناخت فضاهای مکث موجود (توقفگاه‌ها و مراکز خدماتی) ۱-۸-۹- تعیین ساختار و الگوی منظر محدوده و تهیه نقشه منظر ۱-۹4- جمع‌بندی و تحلیل امکانات. محدودیت‌ها. فرصت‌ها و تهدیدها (5۱۷)(1) ۱-۰- تدوین برنامه راهبردی ۱-۱۰-۱- تدوین بیانیه چشم‌انداز ۱-۱۰-۲- تدوین اهداف. راهبردها و سیاست‌ها ۱-۱۰-۳- ارائه چارچوب کلی توسعه راه ۱-۱۰-۶- ارائه الگوی عمومی منظرراه ۱-۱۰-۵- ارائه الگو و برنامه توقفگاه‌ها و مراکز گردشگری طول مسیر -------- صفحهٔ بعد -------- ۲ ۳۶( آئین‌نامه طراحی منظر راه‌های برون شهری ۱-۷۱ معرفی طرح‌های تفصیلی ۱-۱۱-۱- معرفی طرح‌های موضوعی ۱-۱۱-۲- معرفی و تعیین محدوده تقریبی طرح‌های موضعی (پلان لکه‌گذاری) ۱-۱۱-۳- اولویت‌بندی طرح‌های تفصیلی ۱-۲ معیارها و ضوابط برنامه راهبردی ۱-۱۳-۱- معیارها و ضوابط پهنه‌بندی فعالیتی اراضی و فضا با نقشه‌های توضیحی ۱-۱۲-۲- معیارها و مقررات طراحی منظر (توده‌گذاری. حفظ دید و منظر. محدوده‌های ویژه) ۱-۱۲-۳- معیارها و مقررات مدیریت منظر. اختیارات و وظایف وزارت راه. حفوق مالکیت و نحوه مشارکت ۱-۳- تحقق پذیری سازمان اجرایی برنامه (راهکارهای احرایی) ۱-۱۳-۱- معرفی ساختارها و وظایف نهاد مسئول احجرای برنامه ۱-۱۳-۲- امکان‌سنجی و تحقق‌ پذیری برنامه ۱-۱۳-۳- اولویت‌بندی و زمان‌بندی اقدامات ۱-۶- نحوه نظارت و بازنگری در برنامه ۱-۱۶-۱- معرفی ابزارها و روش‌های نظارت بر اجرا ۱-۱۶-۲- نحوه ارزیابی اجرا با همکاری کارفرما و مشاور برنامه راهبردی ۱-۱۶-۳- نحوه بازنگری و اصلاح پیشنهادات برنامه -------- صفحهٔ بعد -------- فصل دوم- برنامه‌ریزی و مدیریت منظرراه ۳۳( 2۳ شرح خدمات همسان طرح دالان منظر راه- ویزه احداث راه ۱- مطالعات پایه- (فاز صفر) ۱-۱- بازدید محلی و کسب اطلاعات از وضع موجود جاده ۱-۲- بررسی برنامه راهبردی منظرراه (در صورت وجود) ۱-۳- شناخت ویژگی‌های محیط طبیعی. انسانی, اقتصادی, تاریخی. اجتماعی- فرهنگی, محیط انسان ساخت. ویژگی‌های منظر (در صورت عدم وجود برنامه راهبردی. بطور خلاصه) ۱-4- جمع‌بندی و تحلیل امکانات. محدودیت‌ها. فرصت‌ها و تهدیدها (5۱۷01) ۱-۵- تدوین چشم‌انداز. اهداف. راهبرد و سیاست‌ها (در صورت عدم وحود برنامه راهبردی) ۲- تهیه طرح منظر-(فاز یک) ۲-۱- ارائه طرح مفهومی (01126]01-)) و الگوهای پایه طرح مسیر با ارائه نقشه‌های شماتیک ۲-۲- ارائه تصاویر سه بعدی و تصویرسازی از الگو و طراحی‌های تیپ موضوعی یا مواضع دارای طراحی ۲-۳- ارائه پالت رنگی یا مصالح غالب پیشنهادی برای کلیت مسیر ۲-۶- ارائه راهکارهای منظر برای افزایش ایمنی مسیر ۲-۵- ارائه راهکارهای کنترل اثرات منفی جاده بر حیات وحش (شامل ارائه ضوابط و نقشه جانمایی نصب حفاظ. ساخت روگذر با زیرگذر در صورت لزروم) ۲-۹- تعیین نقاط پیشنهادی جهت ساخت نقاط مکث و مراکز خدماتی بین‌راهی (در صورت نیاز با ارزیابی توان طبیعی اراضی جهت بارگذاری) ۲-۷- نقاط پیشنهادی جهت دسترسی به مظاهر طبیعی شاخص (انواع مظاهر آب. جنگل. باغات و مزارع و ...) ۲-۸- ارائه نقشه‌های فاز یک ۲-۸-۱- تدقیق نقشه منظر طرح راهبردی (شامل ساختار. الگو و ارزش‌های منظر) ۲-۸-۲ نقشه کاربری اراضی مجاور جاده (تدقیق پهنه‌بندی فعالیتی) ۲-۸-۳ تدقیق نقاط نیازمند تعریف انواع طرح‌های موضعی از برنامه راهبردی (درصورت وجود) ۲-۸-۶ نقشه سازمان بصری (انواع دید و نظرگاه) و دیدهای نیازمند حفاظت ۲-۸-۵- نقشه و مکانیابی نقاط عطف. نشانه و نظرگاه جدید ۲-۸-۹ ارائه راهکار برای عبور ایمن حیات وحش (به همراه نقشه جانمایی) ۲-۸-۷- طرح مبادی ورودی شهر و روستاها (در صورت وجود) ۲-۹- ضوابط و دستورالعمل‌ها ۲-۹-۱ ارائه الگوی یکپارچه و برنامه توقفگاه‌ها و مراکز گردشگری و مجتمع‌های خدماتی بین راهی محور ۲-۹-۲- تدوین ضوابط طرح کاشت و معرفی گونه‌های پیشنهادی -------- صفحهٔ بعد -------- ۸۴ ۳( آئین‌نامه طراحی منظر راه‌های برون شهری ۲-۹-۳- تدوین ضوابط معماری ابنیه مجاور جاده (مکانیابی. توده‌گذاری. فرم کلی و سبک معماری, ارتفاع. مصالح. بافت. رنگ. بام. بازشوها. الحاقات. فضای سبز) ۲-۹-۶- تدوین ضوابط طرح نما و تابلوی ابنیه مجاور جاده (منظر شب و روز) ۲-۹-۵- تدوین ضوابط طراحی و نصب تابلوهای تبلیغاتی مجاور جاده (منظر شب و روز) ۲-۹-۹- تدوین ضوابط نورپردازی و منظر شبانه (عناصر نشانه راه از قبیل پل‌ها. ابنیه و ...) ۳۰ تعیین سایر طرح‌های نیازمند تعریف در تکمیل طرح منظر حاضر ۲-۱ تعیین شرایط لازم و سازوکار پیشنهادی برای تحفق طرح ۲-۲ پیشنهاد پرنامه زمان‌بندی برای اجرای طرح ۲-۳- پیوست‌های تکمیلی (اختیاری) ۲-۱۳-۱- بررسی و تحلیل نمونه‌های موردی مشابه محور طرح ۲-۱۳-۲- بررسی و تحلیل نمونه تجارب داخلی و جهانی در خصوص هر یک از موضوعات طراحی (دیوار. پل. توئل. حفاظ راه. زهکشی. تاسیسات جانبی. بیلبوردها و ...) ۲-۱۳-۳- معرفی اماکن و جاذبه‌های گردشگری طول مسیر و پیشنهاد برنامه بهره‌برداری از آنها به کمک راه ۲-۱۳-4- معرفی مفاهیم منظرین یا مصالح و تکنیک‌های نوین مورد استفاده در طرح (مانند کفپوش‌ها. مواد نانو منظر دیم و مثمر و...) ۳ تهیه طرح تفصیلی دالان (فاز دو) ۳-۱- پلان طرح کاشت در نقاط لازم ۳-۲ پلان, نما و برش دیوارهای دارای طراحی ۳-۳- پلان و جزئیات اجرایی نورپردازی شبانه ۳-۶- طرح‌های موضوعی منظر (فاز یک و دو) (ارائه الگوهای ترجیحی و راهکارهای با اولویت برای ساخت اپنیه راه) ۳-۶-۱- دستورالعمل و راهکار ساخت دیوار (سیستم سازه‌ای. مصالح و ...) ۳-۶-۲ ارائه الگوی طرح دیوارها (درصورت لزوم) ۳-۶-۳- دستورالعمل و راهکار ساخت شیروانی و شانه راه و ریپ رپ ۳-۶-۶ دستورالعمل و راهکار انتخاب و نصب حفاظ راه یا ساخت گاردبلوک ۳-۶-۵- دستورالعمل و راهکار ساخت پل (مکانیابی. سیستم سازه‌ای. مصالح و ...) ۳-۶-۹- دستورالعمل و راهکار نحوه ترمیم بستر تونل و گالری (مکانیایی. مدل دهانه تونل. آشکارسازی و ...) ۳-۶-۷- دستورالعمل و راهکار ساخت کانال‌ها و آبروها ۳-۶-۸- طراحی جزئیات اجرایی (شیروانی و شانه راه و ریپ رپ. حفاظ راه و گاردبلوک. دهانه تونل و گالری. کانال و آپرو. نحوه کاشت گونه‌های گیاهی. نحوه تثیبت یا ترمیم خاک) (در مقیاس مناسب و متناسب با نیاز هر مسیر) -------- صفحهٔ بعد -------- فصل دوم- برنامه ریزی و مدیریت منظرراه ۳۶( ۸۵ شرح خدمات همسان طرح‌های موضعی منظر ۳-۵- طرح‌های موضعی منظر (برای هر یک از انواع نقاط توقفگاه و پارکینگ. نظرگاه. نقاط عطف و نشانه. مبادی ورودی شهر و روستا. دسترسی به مظاهر آب. مراکز خدماتی- رفاهی بین‌راهی) ۳-۵-۱- مطالعات (فاز صفر) ۳-۵-۱-۱ معرفی محدوده طرح (موقعیت در مسیر. حدود مساحت. مالکیت. مجاورت‌ها. حرائم و ...) ۳-۵-۱-۲- جمع‌بندی ویژگی‌های طبیعی. جغرافیایی. فرهنگی و تاریخی. اقتصادی و منظر ۳-۵-۲ تهیه طرح منظر (فاز یک) ۳-۵-۲-۱ ارائه طرح مفهومی (02۵1)) ۳-۵-۲-۲ پلان دسترسی. پارکینگ و شبکه معابر (مقیاس ۱:۵۰۰) ۳-۵-۲-۳- پلان معماری منظر و معرفی فضا ۳-۵-۲-۶ پلان کفسازی پیاده‌روها و پارکینگ ۳-۵-۲-۵- پلان طرح کاشت و معرفی گونه‌های پیشنهادی ۳-۵-۲-۹- پروفیل‌ها و مقاطع لازم ۳-۵-۲-۷- تصاویر سه بعدی (فراخور نیاز) ۳-۵-۲-۸- ضوابط طراحی و مکانیابی مبلمان و روشنایی (منحصر به نقاط مکث و توقف) ۳-۵-۲-۹- ضوابط نصب تابلوها و تبلیغات مجاز (استثناء از ضوابط آیین‌نامه طراحی منظر راه‌های برون شهری) ۳-۵-۲-۰ تدوین ضوابط استفاده از هنر محیطی و طراحی و نصب المان (سبک. ابعاد. مصالح و ..)» به همراه اولویت و فازبندی آنها ۳-۵-۳ تهیه طرح تفصیلی (فاز دو) ۳-۵-۳-۱ پلان سطح‌بندی. شیب‌بندی ۳-۵-۳-۲ پلان کفسازی ۳-۵-۳-۳ پلان اندازه گذاری ۳-۵-۳-۶ پلان بزرگنمایی نقاط مکث و فضاهای باز ۳-۵-۳-۵ پلان مبلمان. روشنایی و نورپردازی ۳-۵-۳-۹ پلان طرح کاشت و دفترچه مشخصات گونه‌های گیاهی ۳-۵-۳-۷ پلان تاسیسات الکتریکی و دفترچه مشخصات لازم ۳-۵-۳-۸ پلان تاسیسات مکانیکی و دفترچه مشخصات لازم ۳-۵-۳-۹- جزئیات اجرایی محوطه در مقیاس مناسب (کفسازی. لبه باغچه. نحوه کاشت. حوض و آب نما پایه مبلمان و المان و ...) -------- صفحهٔ بعد -------- ۶ ۱۳۶( آئین‌نامه طراحی منظر راه‌های برون شهری دی طراحی معماری و سازه و تاسیسات بناهای محاز در یک طرح منظر دالان ( تراکم و توده‌گذاری. کاربری‌ها و فعالیت‌های محاز). مطابق شرح خدمات همسان مربوط تهیه خواهد شد -------- صفحهٔ بعد -------- طرا فصل سوم -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- فصل سوم- طراحی و ساخت منظرراه ۳۶( 2۹ ۱-۳-اصول و سیاست‌های کلی طراحی و ساخت در تاکید بر اصول برنامه‌ریزی منظرراه (بند ۳-۱) در ابتدا سیاست‌های کلی حاکم بر کل ضوابط طراحی و ساخت منظر راه ذکر می‌شود: ۰.طرح منظر ایمنی جریان حرکت (سواره و پیاده) را افزایش دهد (با افزایش خوانایی مسیر برای راننده. کاهش مخاطرات تصادف و ...). ۱.حفظ ارزش‌های منظر در طول یک محور ضمن تمامی اقدامات راهسازی یک اولویت و ضرورت است. ۲.ارزش منظرین اراضی حول جاده تعیین شده و نوع و میزان تمامی مداخلات با توجه به آن درجه‌بندی باشد. ۳.طرح منظر اثرات نامطلوب عملیات راهسازی را کاهش دهد. ۶.طرح منظر پایداری محیط را افزایش دهد. با کمک به: - پایداری زیست‌محیطی (با ترمیم تقطیع زیستگاه‌های گیاهی و جانوری, حفظ تنوع زیستی و کاهش مخاطرات - . پایداری اقتصادی (با توجه به ظرفیت گردشگری, اقتصاد محلی و مناطق تجاری و ضمن حفظ هویت و ارزش‌های منظر). -. پایداری اجتماعی (با حفظ هویت بومی, معرفی فرهنگ با امکان تعامل مسافران و مردمان محلی و ...). .سکانس‌های منظرراه با توجه به تلاقی با زمینه‌های متفاوت (شهر و روستاهاء منظر صنعتی و کشاورزی ...) و بازتاب ویژگی‌های هر منظر طراحی شود. .تصرف نقاط استراتژیک و حذف دیدهای مهم منظرین (نظرگاه‌هاء نقاط عطف و ...) از دسترس عموم و واگذاری این اراضی به غیر نهاد متولی راه مجاز نیست. بعلاوه در طول مسیر موانع دیدهای مطلوب به حداقل برسد. ۷.اصول زیبایی‌شناسی و خوانایی (تعادل بین تنوع و یکنواختی) در طراحی منظر و اجزای مسیر رعایت شود. ۸.کلیه مداخلات شامل طرح کاشت. معماری و ... در هر نقطه تابع بوم آن منطقه باشد. ۹مکانیابی ابنیه و تاسیسات یک محور یکپارچه و تابع یک نظم کلی از پیش تعریف شده باشد. ۲۰ معماری بناهای عمومی و خدماتی طول یک محور- به عنوان سرمایه ملی- باکیفیت و با زیبایی‌شناسی پایدار ۱.معماری و ساخت کلیه اندام‌ها و ابنیه راه سازگار با زمینه و معماری بومی باشد (به لحاظ سبک. فرم و ابعاد. -------- صفحهٔ بعد -------- ۶ ۱ آئین‌نامه طراحی منظر راه‌های برون شهری ۳-۳ - طراحی مسیر سهم زیادی در القای حس زیبایی دارد. ضوابط لازم برای نظم و زیبایی مسیر وابسته به مخروط دید و ویژگی‌های آن تعریف مخروط دید: تمامی وسعت فضایی که در یک نگاه بدون چرخش سر و چشم قابل مشاهده است. این مخروط شامل زاویه دید عمودی به میزان ۵۵ درجه بالای خط افق. ۷۰ درجه زیر افق و زاویه دید افقی به میزان حدود ‎٩۹۰ درجه به سمت چپ و ۹۰ درجه به سمت راست است. تنها محدوده کوچکی از این مخروط به میزان ۲ تا ۴ درجه از نقطه کانونی امکان دید دقیق را می‌دهد و مابقی با وضوح کمتر دید پیرامونی نامیده می‌شود. مجوردید تس رن محدوده دید واضح 8 ۴ 30 ی 1 ۳ ما محدوده تشخبص کلمات ماس سوه از ی ُ 0 محدوده تشخیص رنگ مرس اد ره ۷ 4 به مس ۹ حظ 1 4 محدوده چرخش دید بیینه پم ۷ ۹ ۹4 _ ۱ محدوده دید یک چشم با ی نی مرز دیداری سرانسان نگاره ۲۳: مخروط دید و محدوده دید واضح مقابل چشم انسان یت سا و یم مخرورط دید نگاره ۲۴: قابلیت رویت اشیا بزرگ و نزدیک در مقیاس راه جدول ۱۱- تاثیر سرعت حرکت بر وضوح تصویر و مخروط دید ناظر 7 2۰ هه هیا ها 7۷7 * با افزایش سرعت و دور شدن نقطه دید واضح» وضوح اطلاعات و جزییات پیش‌زمینه کمرنگ می‌شود. -------- صفحهٔ بعد -------- فصل سوم- طراحی و ساخت منظرراه ۳۶( (۶ ۳۳ ۲۳/۳/۸ ۳۳ نگاره ۲۵: افزایش فاصله وضوح دید با افزایش سرعت سرعت حودرو ۷ محرود. دید 100 404 ا مخروط دید ات 70 65 40 محروط درد 1004 فاصله نقطه تمرکر به متر و 610 ۹8۵00 420 360 300 240 182 20 0 نگاره ۲۶: افزایش فاصله نقطه دید واضح راننده با افزایش سرعت ۰ با افزایش سرعت. دید راننده از اطراف و لبه‌های فضاء متوجه رو به رو می‌شود و درک و شناخت از محیط و منظر کاهش پیدا می‌کند. در جاده‌های اصلی با محدودیت سرعت []/۳! ۱۰۰ زاویه دید راننده کمتر از ۴۰ درجه. دورترین نقطه دید واضح راننده در فاصله حدودا ۶۰۰ متری و نزدیک‌ترین نقطه دید واضح حدوداً در همجنین بهترین فاصله دید انتخاب با این سرعت حرکت با ملاحظات ایمنی, ۳۱۵ متر است [۴۱]. -------- صفحهٔ بعد -------- ۶۲ ۱۳۶( آئین‌نامه طراحی منظر راه‌های برون شهری چججممججمججممجگجگجگگگگگه«ه«ه«ه]<]چگ+<گ<گت 100/۱ رد سا ۵/۲ ۰۰/ اس تست کت خی وس 65/0 ۱ ۱ 4000 ۳ سس اد 7 ۱ < ال فپ , ی ۱ 100 : ۳ چو ‏ ی 7 نز ۳ ی 10 3 1 ۱ 7 میدان دید سرعت 18/۵/1 ۳۹۳2 میدان دید سرعت ]/۴۶ ۲۰ ۱ / /۱۹ 107 یم ۰ ۹ میدان دید سرعت 8۱۲/1 لس میدان دید سرعت (۴//1 ۴۰ ( 07 نگاره ۳۷ راست: رابطه سرعت و فاصله کانونی. چپ: رابطه سرعت و دید جانبی (ماخذن ۳۶) ۱ ۱ بزم یذ ف زو سا ۱ ۳ الا 1 0 / ٍ ٍ نگاره ۲۸: کاهش زاوبه مخروط دید همراه با افزایش سرعت در طراحی منظرراه به ویژگی‌های مخروط دید راننده توجه شود: وضوح جزئیات - عدم نصب تابلوهای تبلیغاتی دادد ۱ - عدم ساخت ابنیه در میدان دید راه‌های کوهستانی و جنگلی را 1 - عدم کاشت گیاهان بلند در محدوده دیدهای ارزشمند ۰۰ ۳ ه‌ها نکر - نصب حفاظ تراوا (نظیر گاردیل چوبی, سپر قلزی, کابلی و ..) - فاصله حداکثر ۲۰۰ متری از لبه جاده (در مخروط دید راننده؛ یعنی در محدوده دید ۴۰ درجه و در فاصله ۶۰۰ متر) - رعایت ۶۰۰ متر (۲۰ ثانیه) زمان رویت حجم و نورپردازی در سرعت 113/1[ ۱۰۰ و عدم کاشت نشانه راه و گیاهان بلند نقطه عطف - رعایت ۳۱۵ متر دید انتخاب برای نصب تابلوی راهنماء کاشت گیاهان کوتاه و کاهش سرعت و توقف خودرو - رعایت تضاد رنگی زیاد با زمینه - حفظ فاصله طولی مناسب بین نشانه‌ها جدول ۱۲- توصیه‌های طراحی مسیر با توجه به ویژگی‌های مخروط دید راننده -------- صفحهٔ بعد -------- فصل سوم- طراحی و ساخت منظرراه ۳( ۶۳ بجز ویژگی‌های مخروط دید. در طراحی اولیه و انتخاب واریانت مسیر به نکات زیر توجه شود: ۱.عوارض طبیعی خاص و منحصربفرد (مانند فرم تیه ماهور»ء صخره‌ها و ...) حتی‌الامکان حفظ شده یا با حداقل آسیب و ۲ فاصله مناسب از نقاط نظرگاهی برای استفاده از امکان توقف و تامین پارکینگ حفظ شود. ۳. حین عبور از جوار شهر و روستاهاء بعد فاصله و دسترسی مناسب به آنها رعایت شود (برای تقویت معنای راه و معرفی فرهنگ و اقتصاد بومی). برای طراحی مسیرء حاشیه اراضی کشاورزی به منابع طبیعی (تالاب. سواحل و ...)» اراضی بکر و زیستگاه‌های حیات وحش ترجیح داده شود. *. در صورت اجبار به عبور از مناطق بکر و حفاظت شده» طراحی پل و تونل به مسیر هم‌سطح, ایجاد ترانشه و پاک‌تراشی طبیعت اولویت دارد. اج ۰ ی : ۲ یمه مه ره ۰ ۰ ۰ 4 ها و هر ۰ 1 ۰ ِ ۸ و ُ یت ی ۰ : : ّ ایا وا رها ۰ َ نا ۰ سس ی اپ و۷ ۱ ۱ ی ۱ ۰ ارم رو روا ۰ ۰ ۰ ۰ 1 و ۰ :۰ دی خ اب 7 ۰ ۰ یچ ۰ ۰ ی ۹ و ۹ اس ۰ : 2 ۰ ما وا که اب ۰ ۰ اس ۰ 7 0 اص : ۱ نت ۸ ۹ ۰ - ۰ ۹ ‌ مس ۸ سم ۷ ْ. ۱ ۰ ۶ ۰ ۱ ۰ ۶7 ی ۹ .۰ * , ,7 ۰ ی ۰ ۰ ۰ ات ی توس َ ع ما ی ۰ ۳ 1 تم ‌ ۰ یه 2 1 تک و را 1 : ۰ : , 1 وا 1 : 1۹ اس له 4 3 تچ ه ۶ < 7 3 پا و ار اس تخر ار *: ۰ ۹ سک رو بو 8 ۳ ۲ وم و ۳ 3 ۴ رای وت و 2و 2 بچچوجا 1 ی هک فد و و دیر هر 4 8 سیم 3 را ۰. رم ۹ ۳ اد مر 8 هد سر ماه هد انم ۳۵۲ فم 4 ی م یتح وم وا ی 8 س ور سر میم پد 7 وا میگ نگاره ۳ بزرگراه رودوی اتصال سائوپائولو به ساحل آتلانتیک با ارات و مداخله در حیات وحش. برزیل را ۹ شا با 5 ار ما ۱ و ۰ مت .۰ ۰ 4 رم ۰ ۳ ۰ و ۰ . 1 ره ج رم 9 . او اه ۱ در ی نا از ۰ ِ : ه 8 17 ۴ ۹ 1 4 سح 4 ها ‌ ظ‌ ۰ پم مهد 5 رو ۹ , وه : تیه ۰ 1 ۸ ۶ ۹ ی اس ۹ ۳ ۱ تک ۰ ۱ 1 ر ۰ ا مه ی 0 اد اک مه وان یه ۰ ی ۰ ۱ ۹ ۰ > هی رخ مهم و ۰ ۵ ی ۹ ا ۹ پوس / ۱ ره و۴۲ 7 طا را را ۸ + ۰. ٩ . 9‏ رم دم 6 ۰ ۹۱ - ۰ ۰ ۹ ی ۱ ا ‏ و کم ۱ ۱ ۰ ۰ ‌ ه ,۱ 5 7 زا ۰ ۱ < ۹ ۳ ذ ۳ »مس هه ن ای گن جست من سم 5 ۱۰ ۱] - ۳۳ و 3 رز ز 3 تسه نگاره ۳۰ کنترل اثرات منفی انتخاب مسیر بر منظر با حداقل پاک‌تراشی و نمایش ویژگی‌های زمین‌شناسی. کوئینزلند استرالیا -------- صفحهٔ بعد -------- ۶۴ ۳۶( آئین‌نامه طراحی منظر راه‌های برون شهری چجججمجشجشجشجشجشجشججججگججججگممجمجم<م<م<م<__شچچسچچچچ+-+ج+مچچ>ج><ج<ش<چج+>م>+زذدگ>««<جچجچجچجهههجه<ج<گجچگچگت : 16 هه هه منطقه‌تجاری ی ی 11 ۲ ۱ ۲ ۹ اه !م۲ ماه دنا دید ۳1 2 2 ۵5 لد بافت‌مسکون : ی 0 ۰ . /1/ ری مسا با لالم ۴۳۹ ۹ ۰ وم . و هم وگ سای ماج« اد هانه ۵ کاس ی رس دازا مه ۱ روم ۴ وش داوس حفط دنذ یه ماس طسعی: تارق اسنکگه‌ی ‏ بسن س ان اد 5 حققط چسه انداا هی :با دت ۳ ۵ کوه اس کع.بف نقطه ی نگاره ۳۱: نمونه برنامه‌ریزی دید و منظر در طول یک مسیر اص ا[ نخس جک ۸ / تست نگاره ۳۲: برنامه‌ریزی و طراحی عرصه‌های نظرگاهی برای استفاده ایمن عموم ۹ سم ] ۰ ۰ ۹ سوت" ی رش ۱ ۹ ها میچه که ۱ ۹ سس : ده من اد اک ۳ ,کر ۹ ۳ ۳ یک .۱ ومو مدوجو ددرت اب ۳ ۹ 7 ۱ ۹۹ لس اه ۱ ۴ وله موحت 1 حسوگا ۵ ۷۷ ی قح سل رک ی نگاره ۳۳ تامین فضای توقف و پیاده و تابلو معرفی نظرگاه به دریاچه آتشفشانی. سن میگوئل آزور پرتقال ۳-۳-طراحی ابنیه فنی راه ۱-۳-۳ شانه راه ۱-۱-۳۳ عملکرد شانه راه طراحی و اجرای شانه راه بر کیفیت فضایی و بصری راه تاثیر زیادی دارد. در صورت تامین تعریف و عملکرد شانه راه مطابق موارد زیر منظرراه نیز ار تقاء می‌یاید: ۹ مه ۰ ۰ ه "۰ ۰ "۰ ۹ تس ۳ ۰ ۰ ۳ س ۰ -------- صفحهٔ بعد -------- فصل سوم- طراحی و ساخت منظرراه ۳۶( ۶۵ مسیر ۲- نگهداری لایه‌های آستر و رویه راه ۳ افزایش فاصله دید و بهبود ایمنی در خاکبرداری‌ها ۶ - افزایش ظرفیت راه *- تامین محل انباشت برف جاده پس از پاکسازی در مناطق برف‌گیر *- تامین فاصله آزاد جانبی علائم از لبه سواره‌رو ۷- هدایت آب‌های سطحی از سواره‌رو ۸- احساس راحتی سفر و عدم محدودیت فضای عبور در جاده ۲-۱-۳۳ مشخصات شانه راه شانه راه باید به لحاظ منظر: ٩‏ . همسطح سواره‌رو بوده و ترجیحاً دارای رویه باشد (مطابق ضوابط). ۰ استحکام کافی برای توقف و گذر اضطراری خودرو داشته باشد. ۱ از جنس و زیرساخت مناسب برای جمع‌آوری رواناب برخوردار باشد. 7۲. عرض متناسبی با راه داشته باشد. ۳ در طول مسیر پیوسته و با عرض ثابت باشد. در صورت کاهش اجباری عرض شانه باید با نصب علایم کافی, راننده را 54 خالی از مانع باشد تا شرایط لازم برای هدایت دوباره وسایل نقلیه منحرف شده فراهم شود. بنابراین نصب پایه 56 شانه راه نباید تمرکز رانندگان را کاهش دهد. 53 شانه راه باید برای راننده واضح و خوانا باشد. بدین منظور: - از خط‌کشی‌هاء مسیرنماها یا آشکارسازهای نصبی روی حفاظ‌های طولی, رنگ و مصالح خاص استفاده شود. - در مناطق سایه‌گیر از تضاد رنگی در منظر برای تشخیص خطکشی و شانه راه استفاده شود. -------- صفحهٔ بعد -------- ۶۶ ۳( آئین‌نامه طراحی منظر راه‌های برون شهری ره وم ت را 5 ۳ نگاره ۳۴ نمونه شانه راه ایمن. عاری از مانع و قابل استفاده برای دوچرخه در جاده‌های محلی ۳-۱-۳۳ پوشش گیاهی شانه راه ۱ در صورت وجود عرض کافی, ایجاد مانداب همراه با پوشش گیاهی بعد از شانه راه توصیه می‌شود. ۲. الگوی کاشت در حاشیه راه بصورت زیر باشد!: ناحیه ۱: نگهداری؛ شانه راه از لبه جاده» ممنوعیت کاشت ناحیه ۲: بازیابی؛ از لبه شانه راه تا آبری ممنوعیت انسداد دید یا عملکرد هیدرولیکی خندق با گیاهان ناحیه ۳: شامل ناحیه عاری از مانع و با امکان کاشت گیاهان شکننده ۳. از ایجاد فضاهای مناسب جمع شدن یا مخفیگاه پستانداران بزرگ در مجاورت جاده اجتناب شود. از گیاهان آشنا برای حیوانات کنار جاده استفاده نشود. در ۳۰ سانتیمتری شانه جاده» پوشش گیاهی که امکان آتش‌سوزی از حرارت برخی اگزوزها را دارد. کاشت نشود. ۲-۳-۳ - شیروانی و ترانشه‌ها - شیروانی‌های ناپایدار که نیاز به تثبیت و مقاوم‌سازی دارند (با انواع روش‌ها از جمله خاک مسلح یا دیوار حائل) نکات طراحی منظر شیروانی‌های ایستا به شرح زیر است: ۳-۳۳ شیروانی ۱. شیب شیروانی ایمن ملایم است. برای شیروانی با شیب تند باید حفاظ یا دیواره اجرا شود. ۲. هرچه شیب شیروانی کمتر و ملایم‌تر و در پیوند با زمین طبیعی باشد. راه برای مسافر دلپذیرتر و ایمن‌تر است. ۱. نحوه کاشت در حاشیه جاده در بند ۴-۲-۵-۳ حیات گیاهی به تفصیل آورده شده است. -------- صفحهٔ بعد -------- فصل سوم- طراحی و ساخت منظرراه ۳۶( ۶۲۷ ۳. شیب شیروانی باید قابل عبور باشد تا وسیله نقلیه پس از انحراف و خروج از راه» با حرکت روی آن و کمترین ۶ خاک شیبراه تسطیح شود و ناهمواری‌های حاصل از عملیات راهسازی اصلاح شود. *. برای زیبایی و چهره طبیعی راه هر نوع تیزگوشگی برش‌ها و لبه شیروانی, گردگوشه شود. . دوام شیروانی‌ها با یکی از روش‌های زیر تأمین شود: . در تثبیت ترانشه یا شیروانی با به نکات زیر توجه شود: - در بسترهای خاکی اجرای ژئوسل به 1610-۳720 (سنگ‌چین) ترجیح دارد. - اجرای 1610-120 در شیب پایدار و طبیعی ترانشه (جنس خاک. زاویه و زهکشی مناسب) مجاز نیست. - استفاده از مصالح طبیعی بر مصنوع ترجیح دارد (سنگ به بتن و لاستیک). - ترکیب سنگ‌چین با پوشش گیاهی توصیه می‌شود. - اجرای خشکه‌چین ۳10-720[ به اجرای با ملات ترجیح دارد. همجنین نمود طبیعی برش سنگ و بندکشی - در صورت انتخاب مصالح مصنوع و پیش‌ساخته. بکارگیری قالب‌های طرحدار مشابه الگوهای منظر هر منطقه توصیه می‌شود. اه | | یه سک سم 7 وچ جح رد 7۳ اسط ‏ هه ین .۸ 7 ۳ ی ی زا ۳ رز ها ۵ ی موش رش ۱ 5 را ی رح و 2 مکی هن مد 1 ۱« مه رو ۹ یب ی پر( 9 ۳۸۵ ۳ ۱ گ ۰ ۱۰ ۵و هر ۰ ۹ 0 ۸" 1 بمصهمد و ۹ :۶ ره سح ۳ هه 2 ۳ ۷ 1 اد چیه ۷ هم 7۸ ۳ ۳ ۱ ک 7 اس هد ه 1 ۳1 به / رِ 6 0۱ ۲ سر ود و را ام سرت مایت وا را ی ۳ ۱ ۰ ها گ ا چا ۹ 1 0 یه 0 ۰ / !؛ 7 / ار کل ی ۳ ۱۹۸۱ ع 7۳ و ۸7 رز ل مد ۸ ی هگ ۹ ی اً ۳ 4 3 و پیو ۹ کر ۳ _ ۱ : / ما در رو انم( وب ی ۱۷ ا هم ۰ ک ی :9 ۱ هر 7 یس ۱۹۹ ۳ ۹ ۳ 7 ۳7 3 ,۷ ۷ / ۱ ۳ ی تمصع ۲ از 7 1 ز ت ۸ سس هه ۰ نش ی نگاره ۳۵ 1310-۳۸ خشکه‌چین با تخته سنگ. جاده دریاچه لیک تاهو. برکلی -------- صفحهٔ بعد -------- ی و وونح0ح0ح0سحسسسسرر ص صصمم<<<<<<حتتم ۳۶( ۸۶۸ ِ جع ی جوم ۲9۱ چرو دح جح کچ کح مت 0 7 وا د م ک ۱۱2 رو ۹ از 01 ۵ وا ِ رح او 7 یار کار رای وی وید هس امه که دی ۹ وج ۳ اد 7 وگ را کم کد ی وا انار هی خه که : را > جوا .۳ ار : «* 4 ۳4 اوه سیخ وان ۹ ۸/۴ +۹ هت مار که چا اک کت ۳۰ که ۹ ۹ پا ۲ ی 8 یپ ور ۶ ۷ ماود + ۷/6۱۶ ۰ 14۵ 7 هه و و وت یک تچ بخ ان بخ اس دار را بخه بش کر ی وه دا ما تیه 3 ۳ هه موه ۹ تا 7 ۹ 0 : که . رن وا سم ,2 بای ره ی 0 این و او ی ۳ مود :۸ 7 ۱ مار رن 4 خر یا و اه زوس پد رو پفراسن < خه پچ ‎٩‏ 3 ام ی ره ۴.۶ و ی دس ام وه زد ی و ا ۹ ۹ :۸ 4 1 ۴ ی وی اس مارب هم اس ار اد خ ۷ ها وت۸* «نح, ۶ یناخ مها یی یی )۳ و 0 رح 0 ۷ راید ادها ود یاروش من اد اس 4 سم ۹ ۳ هی 8 مت و از 7 *رقم 5 مگرزد ی رش ی با باه 0 دز دنه رو و هیده هه بر او ار رات وان اور ۳ ۹ مس هگ ود ۹ یی رت 2 وچ ۳ کج ۹ این + ۹ پم نج م. ید 7 وشن سک ۵ رن 81 ی ره و 8 کت مر دار ۰ ی رو را درک را دا گن 2م ۳ 2 کم ام شاد اپ ی نوش : ۹ ۳ 3 کی هی اد یی را هه و لا ۱۹ دا کی کر رل ده سر و ۳ را را /2 ۹ یا سوی راد و ۰ هه 2 ۳ ۳ + 7 ‌ ج۹ چ رو مش ۵ ور کی ح ام وراد ۲ وان او ونان وا لدم ی ۲۱ مات مگ سر( رت موش مهس و ان و۱ ی او رک نویه و رورا رام و ی بش ۸ مک با ده هگا ور با ۸1 سم رح ‏ وو صابه چضد کر ارام رن 2 وه نک و وچ ۹1 ۸ ۱ و | هار سم 6۹ رک زو ۹ : بو و 8 (۰1-. ده ۱۹ ۷ منت ک ی ۵ ۹ 1 و 0 اد ی ما ان هه جح که هت دک 73 ْ ۱ ۹« ی یو ۹ دایم ۷1 وش هی مک شام ۹ 11 ۰ ۳1 1 هت بو مد سید و وان و۳ ۱ ۸ ۱ اجرای خشکه‌چین 110-720 در همخوانی د و وی و وم نگاره ۳۶: استفاده از شبکه زبرین و مر سس ۳ ماود کی چج‌ ۹ ۳ .۹ ۱ - ۷ 1 ۳ چ دی ز جوا من شمد نس :۱ ۹ ا‌ ۱ ۹ ۰ ۱ ۰ ۷ج و۷۱ ۱ رسد سد* زان هه ۸ ۹ ورس عوی شین از ری ۱۳ و ان و ۷۱۸ 8 ۷ ۱ ۰ اپ [ ۰ ح‌ / ی 9 7 ۹ 5 کی کر وچ سا ۹ َ ۱ ُ. ۱ ۹ <_ ۹۹ ۰ فیس یه تا اه ۹ 1 ۹ ی سم مس ۳ ۹ 2 را ل ] ۱ ماده رو ۹ ۲ ۶ ۹ ۱۳1۱ ۱۹-۶ ۱:8 سح وود :5 راز رکه چا پچ ۹ ‌ 8 1 5 ۰ 1 ۱ آ ۷ پته پس ی پر اه رت ً ‎٩‏ وا ۱ ۳۳ اس ند > طوو مب وحن هد امصهوا ‏ ه جرخ ۹ ۱ س و ی و چسو وق رسد ۳ 0 را 5 ی و ی موی ۶ سا : و بات ارو اد مرها و فد وه و مه او ند یور چها بر ها خروم نی یک من رو رده چیه مناد یی اس ی ۱ لک وم مش را اسر زور۹ بر ون زاو را ونم وج سار راو رک نی و کی او ی ینم دج پم فش ن 2 .۲2 رط 3 « و هه بسن ند وه افو اج د کی راهم ینور و پم وی ان یک بخ اه جرا هد رز با هش ی ی 8 1 ۹ > یهد 3 ی ری بو تن توش ترچ یی را 7 ۹ : 0 یوار غایم ی ونم ا ۱ ز 2 ۳ ی ۳ سس ۹ ۳۳۳ ۳ ۱ 1 پس رتش ید او ۰ "ید دس 0 + هرود خس 1 اور تسه ها سش. شم خی بمم ومد ی نی یس - گها ی تشه 3. ۰ ۸ ۰ ها ۰ د محلی. حاده هراز 110-4 با نه‌های خودروی : 0 ۱ ی نگاره ۳۷: ترکیب 1۹۱0-1۸0 با رویش بو هندب ها این هل ۱ خیش مان کر آرچوجی او 013 هی ۷ با 1 وا با و وه ۵0 دا تک ود پا چچه تج ۲ 9 7 ۳ ۳ وم دی ۸و رز ۵ 2 یت 15 مر و 3 ند مور بو ۶ رس واه ام س 2 انوا با پا هی اه ی انار ده هم مار اد جهن ها وه از ان مر ید یود م یس چل ۹ کج .‌ ۰ ۹ ۱ ۰ ( ی ۵ وا ۳ : ۹ ۳ ۹ زد 0 1 2 ا کج حی ‏ هر ح وربا اه و ما و رت وک ۳ ی سید ۰ ۹ پچ 4 ی رد کی وم ۳ ۳ ۳ ۹ 4 اه وم 7 بح ۹ ۰ چ چ<. یی" ...۰ تم وی او ز ‎٩۷‏ 1۰ ید جوا ۶ ی ۴۶ پیت ۸ ماما هه ۹ یپ کل ۹ خ ۹ ۹ ۳۰ / م ی ۳ ۹ 1 آررره معا مت اجره ارت ی ۹ ۹ م ی 4 ۱۷ 5 1 ی و ۴ و 1 ۹ ۹ وین مک ۳ : + ۵۵ هد : ۹ او ی سوت + اد ۵ ام ام 1 ۷ ۹ ۹ ی ۹ ۱ ۹ ۹ 1 و ۴ روص ۳ ار سوه و هروه ی همجن هد زک کیپ کج ره چست 0 وا ۴ اسان حاولیان. کرا پاکستان. چپ: راه اهن لرستان یا ۰ ۰ ۰.۰ دف 3.۰ 5 یا تست نت انشه با قاب‌نندء .۰ است: بزرگراه ولیان. ترابعی نگاره ۳۸: تثبیت ترانشه با قاب‌بندی. ر : ر ۰ موح -------- صفحهٔ بعد -------- لیا ی ی سوه هر 9 ی بای کمممدس ‏ تن سم امس [ ما با پمسا وس ۹ ۹ و :۰ ۱ 7 سر ۳ را یک 0 وه مشچ و دم یه ۰ :۸ ۲ ۸ هص سر 8 . ۹ ۰ ها ۰ ۰ و وا ۹ با وه .4 4 ۶ ۹ ی ص رک ۰ هم خر م۱۳ 0 ی ه له ۸ مک 5 ۰ وی ی _ آب. لر ۳ و کر گر ی ۰ اه یه مه 8 و وه کار و ص ام اس 7 یو ۰ ۰ 2 و ی ۱ ۱ و ۱ 2.4 | سا ی یه ی ۳ سوام (خو ۰ 9 : 2 ی 0 پا چا ۰ 8 ی ۰ ی ۰ ۰ رس ۰ ۰ ۰ : مه ۰ ۰ نم ی ی کر | 2و ۶ َ اوست ۸ سا در گیاه یا دم > 1۹ ۰ همون ام هم َ ۰ 3 یو یر و سا 2 ما ۳ ۹ رو 5 اس ۰ ه ۰ / ۱ ی 7 1 از ی تایه 4 7 74 و . ۹ ۰ 2 ری وش یو ی تم و ی مور اه که که و2 ده وا یگ اک ور ره که ز ید اما کوک و اه جح رک و ره رف یی ده ۰ ۴۲ ان زاس و ی 8 7 یی و نا و موه نا م۰ رکه اس ی هر مد جاک که ریک ی رم ی مک هگ ۹ ۰ ۱ ۶ ی ۹ 2 ۷ و ۳ 4 عه - یه ۰ ۰ ور اند وگ دای خن و ی ۰ وه و رن ها 2 1۹ ی 2 ی اماب و ر ۴ ککاه ها ۹ ۶ ای رم 1 ۰ تا ۰ د. 2 ۹ 9 چپ 0 هی َ و تا بل ی هک ام دی ک ۰ با ت ی ۰ / 14 ها ی ای ۹ ۱ ی یکیس ری ۱ ۰ : : : چا م ۰ ده / ۰ ی ۷ 9 7 ۱ یی را ای 1 + ۰ جح ۰ ۰ و ستت ۰ 5 ی ۰ ۸ پا ۰ نگاره ۳۹ تثبیت خاکریز پل با کاشت چمن در بلوک بتنی توخالی پیش‌ساخته. چین ۳ سس ۱ 0 ۷ .۰ اه ۰ سر افیا ۱6۹۳2 مت ۰ ۹ ۱ و ۰ اه خسده < ره م2 ی موس : تم 7۵ ری چا تخر و یب جک ری ها ها مره اوه سب اتمه ص مه و مک هط ره را وشوو کیک پر کتک سه ۹ ماه 9 9 ای ما ی وه ۰ ی سو :+ نس 4 ام چ. یه ۰ ی ۳۹ ۹ ۱ کم ۰ ْ ۹ -‌ ۲ ۹۷۹۱ 5 ‎٩‏ ۰ ۵ یش ۰ مدا را اس ۹ ۷ ۰ ۷ اس ۰ ۷ ۱ اسف م ی ۹ 4 ۹ یه > ۳ ۰ 4 ۰ ادها ۹ ۸ . اچن م مه ۰ چیه حور ی ان ۳ ی ۹ ۰ ۱ ۹ وی کح 0 2 هه ۹ ایم ۱ ی م ته ۸ ی ۲ خن او سس ۹ ۱ ۰ هه ۰ ۰ - - 5 ۹ ۰ ۹ ۰ 3 : ۱ ما 2 " 0 7 م 1 ۹ ۰ ۰ و ۹ 1 ۰ ها ها ۱7 ۰ . ۰ ۰ ۰ ۰ ۳ زو َ . ۸ ره ۰ ما 7 ۰ ۰ ۱ ۰ ۱ ۰ ۰ بر پچ ۰ ۹ که یه ۰ رد ما ۰ ۱ . ۰ ۰ م۰ ۹ ۰ 5 [ اف هه ی ۲ اج ف ار گم وق ه ۰ ۰ ی ۰ 4 ما اس ۰ ری ۰۰ ۰ ۰ اس ۰۰ لیا ۰ ری ۰+ ۰ نگاره ۴ حفاظت از شیب تند زیر پل با ترکیب کاشت و شبکه‌بندی. پل شانگ شینگ چین ۹ ۶ ۰ 7 ها » 8۸ مر ا- ‌» : : 2 اوه ۳-۴ , 3 ۰ ۱ ی ۹ ۰ و 3 ۰ ۰ ری : 1 2 : َ ۳ ۹ ۶ ۱ و ها ۰ چم : او ی ره ها وه اه ی ۰ 2 هم ۰ ۰ ی ۰ ۹ عم ۸ ۹ ات ری ۰ ۱ اد ۳ ۰ ۴ و خا اه ۳ مد هد رز ۰ ی ما ۶ 5 2 اعد : جر سس سا ام پض مشخ ۱۳ اک [ اک رس اد اک 0 0 رسک ۰ را تا هی 3 بع. هت یت مت مه سس رخ ی سس ز ۰ ۰ رگ اد : ص20 مایا / یر یچ ۲ ‌- کر اه 9 .۹۱ ۳ یچ 4 ۱ گ ۰ ۰ ۰ ۰ - اومضما ی ۹۹۰ و .۰ که جهن ی ۰ مس اس ی هه او مه ۹ چ ۱ ۰ ۰ ۰ ۰ ۰ هه ۰ ۰ ۰ ۰ اب ۰ ۰ َس و ۰ : ۹ ۰ اما ۰ اما ام موم ۰ ۰ نی 5 .۰ ۰ هش ید نگاره ۳۲ اجرای 1320 10 تکیه‌گاه پل با سنگ‌های روسشن و طرح های محلی باهوبت. تگزراس -------- صفحهٔ بعد -------- 2 ۳۴.۶( آئین‌نامه طراحی منظر راه‌های برون شهری چجججمجشجشجشجشجشجشججججگججججگممجمجم<م<م<م<__شچچسچچچچ+-+ج+مچچ>ج><ج<ش<چج+>م>+زذدگ>««<جچجچجچجهههجه<ج<گجچگچگت ۶-۳-۳ - دیوارحائل ۱-8-۳۳ دبوار 9 محیط ۱ در مکانیابی دیوار بجز ملاحظات فنی و اقتصادی به حفظ دیدهای مطلوب و عمق دید توجه شود و در صورت امکان. از روش‌های دیگر برای حل مساله استفاده شود. ۲ طرح دیوار با توجه به زمینه و سازگار با منظر منطقه انتخاب شود (به لحاظ فرم. ابعاد و ارتفاع, رنگ و مصالح. و ۳. طرح و فرم دیوارها با سایر ابنیه فنی محور هماهنگ باشد (نظیر پایه پل‌ها و دهانه تونل‌ها). ۶ در طراحی دیوار علاوه بر مسایل فنی و اقتصادی, به هم‌نشینی آن با عوارض زمین, آبروهاء شیروانی و ترانشه‌ها *. دیوار با طبیعت اطراف ترکیب شود. در نقاطی که بافت خاک پشت دیوارها قابل کاشت باشد. کاشت بوته‌های بومی روی شیبراه بالادست توصیه می‌شود. این اقدام صمن حفظ چهره طبیعی. از خاک‌شستگی 0 ریزش سنک ۹ ری یو :+ سجن ری ۳ اه ی ی ۱ پر با رم 1 +مر رم ۱ : ی 7 را ۹1 ۳۳ ۳ ۱ ۹ از مه ۹ ۱۳ ۰ ۰ ۳ ن/ ۲ ۳ ۹ ۱7 هس 1 ۲ .۱ ۰۳ ۰ 7 ۶ را ان ۰ 0 7۹ ۱1۱ و که ۳ او ۱ ۸ َ ی هر لام ۴ 9 و ش ۱و۷ ۸ ۱ / / ۳ ان هر نم : سا / زا با ما سهساده ۹ 7 7 و۱۳ ۱ ۹ / پوا ره یه :۳ 4 / 7 + ۱ 1 رف 7 ۲ 7/1 ۸ و 5 ۹ ۲ ۱ اس / ۳ ۹ ۳ 6 ۱ 7۰ ات ۲ اسان ری 7 9 : اک ۳ یط نگاره ۴۳: هماهنگی طبقات دیوار با شیب زمین و ترانشه ای ۰ 7 # چحجچ بر 5 ی ی 7 ۸ بس ۹۶۳۳ په ۳ : 1 ه ! 7 حمد 5 1 ۸ 0 > ۱۸ ی یه توا :1 ررگور ای ۱ و خر بت هرن : 9 ۷ ۱ 2 « ۹ ‌ 71 بر 1 و ۶ یی پ ۳ : ۳ کر هه ۳ ۱ 201 ۱ رها ۹ ۵ از ۵ رگا سر ۶ ۱ رون رد با ۱0 مخ هه چا مدا ۸ 1 ۱ 8 !۱ ۱ / و۸ ما 9 ۳ ۲ ۰ 1 ح زا یشم وس 5 ۹ نگاره ۴۴: اجرای دیوار با شمع و با فرم و نمای طبیعی. جنوب شرق اسیا -------- صفحهٔ بعد -------- ۰ سانتی متر خاک نباتی ۰ سمانتی متر حاک نبانی : بستر آماده ۱ بوئه بومی گونه آویز ۱ 5 ۳ خاک ستر سس بومی و مقاوم به اقلیم 6 لایه زهکش بش دیوا ۲ ِ ۱ حاده‌ سم نگاره ۵ جزئیات کاشت در خاک پشت دبوار ۲-4-۳-۳ هندسه و طرح دیوار ۱ فرم و هندسه دیوارها در کل مسیر یا در هر یک از سکانس‌های راه با یکدیگر همگون و یکپارچه باشد. ۲ لبه فوقانی دیوار امتداد افقی داشته باشد. از اتمام زاویه‌دار لبه دیوار با زوایای مختلف در طول مسیر خودداری شود (بجز موارد ایده خاص طراحی منظر). ۲ لبه دیوار طرح و مصالح مناسب داشته باشد (نظیر سنگ در پوش). مزایای سنگ درپوش: - مهار فرسایش اقلیمی (نفوذ آبء یخزدگی) - عدم تخریب توسط رویش گیاه یا ریشه‌های مهاجم - زیبایی 4 مرز دیوار با محیط اطراف قوی و قابل تشخیص تعریف شود. ارتفاع دیوار با نظم و ریتم مناسبی کاهش یابد و از شکست ناگهانی آن خوداری شود (حداکثر اختلاف پلکان دیوار ۶۰ سانتی‌متر). . دو سر ابتدا و انتهای دیوار متناسب با محیط تعریف شود. بدین منظور تمهیدات طراحی زیر توصیه می‌شود: - تبدیل امتداد دیوار به تکرار یک یا چند ستون در ابعاد دیوار با فواصل متناسب با عرض دیوار - تعریف قطعه مفصل با کاهش ارتفاع دیوار تا ابعاد حفاظراه و اتصال به آن - تعریف قطعه مفصل و اتصال به نرده (در صورت مجاورت) سل اک مر نگاره ۳۶: کاهش تدریجی ارتفاع دیوار بصورت پلکانی -------- صفحهٔ بعد -------- ۳۲۳ ۷ ۳۴۶( آئین‌نامه طراحی منظر راه‌های برون شهری ۳ ۳ نا .اه ۱ ۱ ۸ ره راون / 1 ۱ ۱ ۵ 7 ۰ ۳ ۹ 1 ۹۰ ۹ ۹ ۰ ۸ ‌ ۹ ۹ 1 ۸ ۹ 0 : 0 ۹ ۸ ۱ ۹۱ :۹ 2 1 ۱ ۱ ۲ با خسه رد ی ۳ 74 ارات ۰ ۱1۹ ۳ ۱۱ .۰ اه ۱ ۷ ۰ : ۹ | ۳۵ زر ره ۹ 1 ۷ ۱۱ ۲۳۰ 1 0 ۱ ی ی , ی * اف 1 ۸ هه کی کت ظ .سس ور وم نگاره ۴۷: نمونه تعریف ابتدای دیوار با افزایش پلکانی ارتفاع استفاده از پوشش گیاهی بر لبه یا مجاور دیوار به عنوان یک راهکار کنترل دیوارنویسی- بجز هماهنگی با منظر- توصیه می‌شود (ویژگی گیاهان مناسب کاشت: بومی و مقاوم» سریع‌الرشد. عمر بالا). دیوارهای بین دو مسیر رفت و برگشت دارای اختلاف ارتفاع, با حفاظ راه در تراز بالاتر ترکیب شود (به عنوان مثال تبدیل گارد بلوک به گلجای تا دیوار پایین دست نیز با گونه‌های آویز پوشانده شود). 4 هکت ب دیوار دوتکه ماسونری سنگی, آجری با بتنی دیواربنند ماسونری ات رِ نگاره ۸ نر کیب حفاظ راه و دیوار با گلجای -------- صفحهٔ بعد -------- فصل سوم- طراحی و ساخت منظرراه ۳( ۳۳ پک و موه 4 همین نمی َ وج ۱ :7 ۰ .4 : 6 ی یشک 1 زاره ُ ار 1 ار ۰ 1 ی _ ز - هن ام کص ۹ ا ط‌ دص نگاره ‎۹٩‏ ایجاد اد تنوع با عقب‌نشینی دیوار و ترکیب با کاشت (راست) و استفاده از رنگ و طرح و پلکان گلجای (چپ) ۳-4-۳۳ تناسبات و مقیاس ۱. مقیاس انسانی در طول و ارتفاع دیوار رعایت شود.ء برای دیوارهای بزرگ و خارج از مقیاس,» تمهیدات طراحی ر : ۱ 4 ۵ ۰ 10 را 4 ۸ ۹ 9 ۲ ی اس ابید ی 1 ۱ ! ۹ ۹ 1 ۰ ی میدش اهنت ۹ ار درد خی ا ۰ ۱ ۱ ۹ ی شمه پا ۲ ی 9 ۱ مر ۹ 4 ۲ جع نم سس ۱ یوس ند مد 1 طه نگاره ۵۰: نمونه راهکارهای طراحی برای ایجاد تنوع در طول دیوار -------- صفحهٔ بعد -------- ۳۴ عناصر و الگوهای عناصر و الگوهای عمودی 4-۳۳ ادن ۲ ۵ ۳ اس مد ی ۵ 1 هر مهّ ۷ ان و ص ی جدول ۱۳- توصیهه با عوارض زمین در مواردی که بین دیوار و جاده فضای خالی بیش از ۲ متر وجود دارد. لبه و اطراف آن ترکیب دیوار با نیم‌ستون یا قاب‌بندی آن در » بادوام و مقاوم در برابر فرد طبیعی و با ویژگی‌های محا سالح سایر عناصر مصنوع وا سایش ناشی از عوامل جوی بزرگ و خشن مصالح و پون ۱۴ آئین‌نامه طراحی منظر راه‌های برون شهری ای طراحی دیوارهای بلند با طولاتی ی برای اصلاح مقیاس دیوار (توصیه) سس سک سک ی ۱ ی 1 0 و ی هس سا هک سس د (ترجیحاً یک مصالح). مایش عوامل جوی باشد تا به تدریج زشت نشود. ی توصیه می‌شود (با رعایت اصول فنی و اجرایی). بنیه راه (به لحاظ بافت. رنگ و...) هماهنگ باشد. . بنابراین مصالح و رنگ دیوار بادوام در دسترس. قابل ترمیم و مش گیاهی مناسب بر لبه یا مجاور دیوار برای مقابله با دیوارنویسی -------- صفحهٔ بعد -------- فصل سوم- طراحی و ساخت منظرراه ۳۶( ۳۵ 3-4-۳۳ رنگ ۱ اولویت رنگ دیوار با خودرنگ بودن مصالح است. ۲. رنگ دیوار با محیط اطراف هماهنگ باشد. انتخاب رنگ‌های روشن برای دیوار حجیم و طویل توصیه می‌شود. ۲. در مناظر با تنوع رنگی زیاد استفاده از رنگ‌های خنثی توصیه می‌شود. ۶ رنگ دیوار در برابر عوامل اقلیمی بادوام باشد (تابش آفتاب. یخبندان » بارندگی و....). *. رنگ دیوار با توجه به اصول ایمنی ترافیک انتخاب شود (حذف کنتراست‌های شدید. کنترل خیرگی و بازتابش نور). 3 جلب توجه با رنگ‌آمیزی بندکشی‌ها مجاز نیست (بندکشی ماهیت اصلی دیوار نیست). ۷ رنگ‌آمیزی دیوارها با طرح‌ها و نقوش رایج در فضاهای شهری و مغایر با هویت طبیعی بستر مجاز نیست. ۸. رنگ دیوار در دسترس بوده و ترمیم و رنگ‌آمیزی مجدد دیوار با رنگ انتخابی آسان باشد. ٩‏ برای جلوگیری از فرسایش طرح نمای دیوارء استفاده از پوشش‌های محافظ مانند پودر نانو توصیه می‌شود. 1-5-۳-۳ طرح نمای دیوار ۱. در شرایطی که مصالح دیوار ناهمگون با بستر و هویت منظر است. اجرای طرح نما توصیه می‌شود. ۳. طرح نمای دیوارها برای حفظ خوانایی تاحد ممکن ساده باشد. 4 تعداد الگو و طرح‌ها حداقلی باشد (حداکثر دو الگو در ۵۰ کیلومتر). *. استفاده از الگوهای بزرگ و عمیق و ایجاد سایه روشن برای افزایش وضوح دیوار توصیه می‌شود. 1 الگوی طرح نمای دیوارها را می‌توان به صورت پیش‌ساخته (برجسته. فرو رفته) یا درجا اجرا کرد. *۷. قالب طرح‌ها بطور کامل با ویبره پر شده و طرح کامل ساخته شود. ۸. استفاده از پوشش‌های محافظ روی طرح دیوار (نظیر پودر نانو) برای جلوگیری از فرسایش توصیه می‌شود. ٩؟.‏ در نقاط مهم مانند توقفگاه و استراحتگاه‌ها باهویت و ارزش بصری ویژه, استفاده از طرح‌های پیجیده و کوچک مقیاس توصیه می‌شود. -------- صفحهٔ بعد -------- ۳۶ عم( آئین‌نامه طراحی منظر راه‌های برون شهری سیب : نمی یر یچ دس ما / رامین سر : ۰ حضمر, 5 - عم اک و اس نم تست ری ۹ ۱ ۰ [ احدگ ی سرا 6 ۹ ههور با ۳ 8 , » ج یی ۱ ۹ س ۰ : ای او 9 ۷ که جک ۹ 1 ۹ 0 ۸9 1 1 2 ای سح ر ۳ ۱ ری ۰ با لا ۱ رپ 1 را ۱ رییس رس هر هود تا یو بو رب با نا اس اب را ا نگاره ۵۱: نمونه دیوار بتنی پیش‌ساخته طرحدار یت 5 اصیمسیما > [ گر پر ۰ مه !1 . تسه 9 رد چا د ۲ شک 3 وه دص سم ی ۰ ۱ سس چاه زا شم و و هه ۳ ه پوته نگاره ۵۲: نمونه دیوار بتنی مسلح درجم قالب طرحدار. لاگونا هیل. که ۹ ۰.توجه به معماری و عناصر منظر هرخطه و الهام از آنها برای طرح نما توصیه می‌شود. فرم و الگوها می‌تواند برگرفته از عناصر عینی و پرتکرار طبیعی یا مصنوع, یا مفاهیم. روایات. داستان و اسطوره یا دوره‌های تاریخی ۹ مه ص یت گر هت واه مشوعما اعد بر برع برع س) بر س سن ۷۱ ۱ گر ۱ حور 9 : ۱ اک ی ۱ ۰ . ۰ ای یه ما ۲ ۱ ۰ ُ نو ی ۹ ره سس ۴ و :128 اد نم مد چاو : 2 1 ۱ آنگاره ۳ معرفی طبیعت صحرا در دیوارنگاره‌های آزادراه آریزونا ۱.در طراحی جزئیات طرح نما به موارد زیر توجه شود: - حد تنوع و سادگی الگوی نما در تعادل باشد: یکنواختی طرح دیوار موجب ناخوانایی و خستگی, و جزئیات بیش از حد موجب حواس‌پرتی راننده و کاهش ایمنی نشود. - ابعاد الگوها با سرعت حرکت و مخروط دید در تناسب باشد: در راه‌های کم سرعت الگوهای کوچک و با -------- صفحهٔ بعد -------- فصل ب ۳-۳ ترش د یوار سوم- طراحی و ساخت منظرراه جزئیات. و در راه‌های پرسرعت الگوهای ساد ۷ اجرا ". در بدنه دیوارهای در معرض سیلاب وف جدول ۶ ۱- تو وزنی بنایی(سنگی) 0 ۳ ۳ ۳ 4 از ی ی 2 در طول و ارتفاع کم (۳۶ ۰ و بزرگ‌تر بکار رود. الات و فواصل قطعات رعایت شود. ی برای هدایت آب‌های سطحی داشته باشد. سایش, لوله‌های زهکش پیش‌بینی شود. صیه‌های هماهنگی دیوار با ویژگی‌های منظر بتن مسلح با نمای دیوار وزنی گابیونی سنگی با سیمان در طول و ارتفاع کم- قابل رویت از فاصله قابل توسعه- تفاوت در نوع سید و سنگ‌ها کوهستانی, ساحلی پا 1 / » 1 ) ۲ ار 1 م۸ اد 1 س / ۳» می‌شود: بتن مسلح با قالب طرحدار هماهنگی کمتر با قالب‌های طرحدار ل 717 1 -------- صفحهٔ بعد -------- ۳.۶( آئین‌نامه طراحی منظر راه‌های برون شهری و چه که تکار 1۴ نمونه دبوار حائل همخوان با بستر جنگل, تورین ایتالیا و از مر 2 دراگ 7 یرسور پچ چپ ۲ وج ور ۲ 5 :۳ , ۳ ۸۲ ۰ . اس :۳ ۳ ام ۰ ۰ سر از ا 1 ۳ / ین :۷ 1 ۹ ۹ * ی ۴۰ . ۰ ۷ و ونیا مرس سر ۳ ۵ ۱ ۴ 1 (8 امد 7 ؟؟‌ 7 اعد چیه ی ان وه ۲ ف ۳ ۳ ی ایس ۷ ام ۳ ۶ وی # 1 4 + س و ی 1 ۳7 و ی ۵ و پا 0 کی ۸ هه ال ست سر ی ۳ ۱ : ۷ ۲ ۱ : ۷ ۱ ۹۰ ۱ ویس تک 22 ۳ پیظ ۳ ۱ ۹ م ۳ 7 ای ۱ َ ماخ ۱ - ده ۹ ۳2 ۲ / 7 مُ 1 ( 7 ۳۵ 0 ی 7۹ ۵" ۰ له ۱۵ ۴ 7 ۸ ۷ ۳ یی : با با 9 # ۹ را پا 8 ِ 1 ؟ ۱ 7 ۱ 1 « پر ید ۰ 1 4 ا 7۳ ۹ ۳ 8 1۳ ْئ 1 ۱ 2 و" ۰ اد 8 0 ۱ / 7 زر ۳ 1 7 ار ۳ ۰ 1 ۳ ۹ 8 ۵ ۸ : - ۲ ۰ اه 1 ۰ 1 ۸ ای 0 :17 ۱ / 5 1 ۰ ی ز! ,۳ : پ 4 , ۳ ات رز مر ان ی < ۹ ۵۵ نمونه یوار حائل همخوان با طبیعت به روش خاک مسلح. آلمان ویس +<جر : ۹ بع چ چچ و : کی و ۳۳ پم 4 پا :2 ۹486 ی بیج او 0 4 7 ره ۲ سس و1 سس ای 7 کیک ۳ وک دم ی ی 95 نگاره ۵۶: نمونه دیوار حائل بتنی از قطعات پیش‌ساخته گهواره‌ای . نیوزلند ۱. 0۳ -------- صفحهٔ بعد -------- ۱ اه !۱ هه مک وک من ی اس ما 1 مضه رس بیع کمک کم ی بر و اد ی تک که روهمج *. ۰ ۰ ی - دا اوه اما وکا . > ست + نگاره ۵۸: نمونه دیوار حائل به روش خاک مسلح با نمای بتن پیش‌ساخته یا پوشش گیاهی ۵-۳-۳ - حفاظراه حفاظ راه از آن جهت که محدوده فیزیکی جاده را تعیین می‌کند. در درک امتداد جاده و احساس نظم و زیبایی موثر ۱-۹-۳-۳ معیار انتخاب حفاظ نوع. طرح و مصالح حفاظ راه باید همزمان تابع شاخص‌های عملکردی- فنی و ارزش‌های منظر و زیبایی‌شناسی باشد و در هر طرح در نقطه بهینه‌ای از تعادل میان این دو جنبه. طرح حفاظ راه انتخاب شود. عملکرد حفاظ باید متناسب با سطح ایمنی مورد نیاز, هدایت جریان و کاهش هزینه نگهداری راه باشد. دوام مصالح حفاظ نیز متناسب با فرهنگ رانندگی و شرایط اقتصادی جامعه لحاظ می‌شود. به دلیل اهمیت ایمنی و جان مسافران. شاخص‌های فنی بر دلایل زیبایی‌شناسانه در انتخاب حفاظ اولویت دارد؛ اما در برخی مناطق با درجه ارزش بالای منظرء صرف هزینه و توجه برای رعایت راهبردهای منظر اهمیت دارد. سطح باز دارندگی ایمنی هزینه نگهداری تراوایی هویت زیبایی نگاره ۵۹: معیارهای انتخاب حفاظ راه -------- صفحهٔ بعد -------- ۸۰ و در ۶ / چجچگکگککککح و جدول ۱۹- نف | که ۹ اس : یمه نها سس ۹ ر ای ۲( ۱ ۱ 0 |52 ]| هه ام وا ام مها ‎٩‏ موی ور مصد ( 5 ۰ سس ۱ اسو وی وی 1 ۳ 3 ل ۳ نا 14 ۴ ۳ 5 ما و ۱ ط ۱ رها ۶ .ادا ۱/ | هه ۷ رس 1111 سس ۱1111 .۱ ی ظِ 1 خی خر ۱ ۳ ۳ مس خر مر خر ط آئین‌نامه طرا/ سس حفاظ راه در منظر عدم جلب توجه بستر- در دسترس ایمن- ارزان- در دسترس و ۱ را ُ رو ۱ هس سس ۱ ۱ دی منظر راه‌های برون شهری سرعت و نصب علائم اتصالات- خطر برای موتورسوار در تصادف مانع دید- نیاز به مانع دید- دوام کمتر از نیوجرسی دا 0 1 -------- صفحهٔ بعد -------- نگاره ۶۰: حضور حداقلی حفاظ کابلی و ضربه گیر " در دید و منظرء استرالیا ۲۵-۳۳ مواضع نصب حفاظ ۱. چنانچه رعایت ایمنی با خط‌کشی, اصلاح حاشیه جاده یا نصب تابلوها و علائم مقدوراست. از نصب حفاظ خودداری شود (نظیر نصب نشانگر لبه؟ (بولارد) در لبه خارجی شانه راه). ۲. نصب حفاظ راه نظم و خوانایی فضا را کاهش ندهد. ۳ نصب حفاظ محدود و حداقلی باشد.ء به گونه‌ای که حفاظ تبدیل به عنصر غالب منظر نشود. نصب حفاظ های رایج در مواضع زیر توصیه نمی‌شود: - در جاده‌های گردشگری و مناطق طبیعی بکر و مناظر ارزشمند - در جاده‌های بدون اختلاف سطح و خطر سقوط - نقاط مورد تایید تست‌های کارشناسی و شبیه‌سازی تصادفات برای حذف حفاظ - در جاده‌های با سرعت کمتر از ۷۰ کیلومتر بر ساعت 7.۹ هاگ ۱ :۹ ۹ 2 ۱ ۹ : رگ ۰ ده ۳ دم ی 3 28 ین سس ما با مس خر بت سم د ۹ > ان +۸ ۹ ۳ 2 ۹ سس مس کی 2 اه وی مت رش بای 7 و رت رد ۴ من او ۹ بذ ‌ 5 شاه یی سسه 1 ر خی ۳۹ هم خ ی ۱ یا حس ز هی در دش 1 + ۱ ۳ اک ای - 1 ۹ ً ۹ ۷ ز هه یی 9۰ ت0۲ ۳ ۳ م۸حح۳ ۷ و دس ۰ ۰ تاد ۱ : ۵ 3 ۴ ۹ ی 2 ۹ ۱ ه ار سب ی ی | .7 به ۴ ۴ اه ۱ ۹ ۳ س ۹ سا 4 3 ی ۸ ۳ ۹۸ 1 ها پچ؟ ص زره ۳ ۹۵۲۱ ۱ 5 .ا ی 9 که ۱ 1 ۳ 1 ۰ ۱ هه یا ۹ 6 ۴ ۱ ۳ ۷ ۹ وا ۱ ف 7 ۷ ۰ .۱ ۲ ا سا 8 ۳۹ ۴ لش شام ...۹ 9 هه هد نگاره ۶۱: راست: جاده توربستی اقیانوس جنوبی, استرالیاء بدون حفاظ؛ چپ: تر کیب شانه راه و ناحیه عاری از مانع با فضای سبز. جاده ملی پیشاور پاکستان ۱۰ ۳۵۵ 0 ۲۰ 0106 1 -------- صفحهٔ بعد -------- ُین‌نامه طراحی منظر راه‌های برون شهری سر ام اک و اک ۸۲ یحو دوع ۳ اپ خ ۹ تا ۳ 9 4۳ ره ۶ < ۱ ۱ : / 37 1 ۹ 1 + ۷! را ۰۱۳ 4 ۳ ۹ ۰ را 1 ۱۱۳۳ ار 1 ۵۸ 3 ۳ و هم 9 (مو یم و۸ ۹ ۲ ۱ ,۱ ۱ : و 1 / ۹3 وا ۵ سس ۵ که 4 رصم ی یط وه مه اس اه ۱ ۱ ا ۱ ا ۱ 1 ۱ ۹1 1 ۸ ۱ ۸ ای هاش ۹ ماک وم ۹ تن ۱ ۳ 7 نک ای ۳ 1 ۳ ۱ 1 ۹ 2 ۹ جح یر ات۹ اک ۴ اس تک 0 ۸ ْ یط ۱ وی ون یدید جک ۹ ۳ ۳ هشتاد هر بر ا ۳۱ ۱ ۹ ۱ ی او تک رس ی کی روس و میرم موی ۳ ۳ ند ار ۹ پا ۱ پ ۱ ۲ ۱۱ ۱ 1 ‌ ۹ با ۱ 1۹ بر کون زا ۸ ۹ اه و و ال ماو ری تا * لیب« تسد له .۰ ۱ ۳۹ ۹ ۰ / ۰ کین وی (ش 0 اوات ند ی ۵ ۹ ار مع ۰ 1 ۰ ۱ مش ۹ ۱ ۹ ۱ ۹1 ۱ و ی هه + اه کنی هر ‌ شوی ری ام یا مسج میحر و و1 ۹/1۱ ۹ ۱۱ ۸ ا ۱ ی گم ۳ انوا ۳ ۱ خطر س* وف : 0۳ 9 2 ۰ :۹ :۸ 1 ۳ راما ۴ 7 ۷ ۳۹ 1 ۵ ,۵ ۹ ت. اج ۱ ۹ ۹۹۱ ۹ ۰ ی ( 7 ج 1۹ 5 . ۱ 1 111 ۱ اروت + ۵ کت 1 و ۹ ۱ | هر ۹ ای یه 9 هه ۱۸۱۱۱1 کل م۹ ۸ رز / ور ی ۹ ۵ پا 1 ۳ 0 وس 1 ۲ ۰ اظررسم ۰ ۹ ۰ 6 9 ی ۹ رب گر :ی ۹ ۳ ۱ 3 ی ری عه+ ۳ ۳ ۹ ِ 4 اه ۵ خل ۷ ۹ ی 1 ۳ ری رو ام ی ند جاودزا و دا ار اج ور ۱ ۸ اد وت ۷ ۰ ی 1 را ی وود سر ۵ ۴۳ و و با #۷ .۸ 1۱ ها ۱ ۹ 4 > هه 4 رکش رد و ی 6 هی ۱ اه ۱ ۱ ۱ ۱ مج ۷ .۸ را دس ۰ دوس رز ع زد ۴ 2 ر ۱ ۱ ۹ 1 ۳۱ 9 ۳ ۰ اس سور ۰ ۹ ۳۴ ج ی ری او تم وا را اه » ۹ 1 ی یک کرو ۶ ۱ ا ۱ !1 ا را ا ۱ ۹ ۱ ۹ و کی ما ما۹ ۵۱ وا یج ( 84 ۸ ۱ ۱ سطر خرد وری را (را دما یو نا چاو ی 94 ود ۵ ۵9 پا ید ۳ ۱ ۸ ۹1 ۱ ۱ ۹ ۲ ی ۹ 7 ۹ ۸ :۱ ۳۳ 5 ۳ بیج ۵ و رس ی :29 4 8 ۸ و کول 21 57 ۰ ۱ ۱ ۱ 1۹ وا 47 ۹ 6 ۳ ی نو ۵ ار ۷ ۱ ۸ ۸ ا ۱:۹ در و وم 2 ید ۱۱۱6۷ ی رمرم مت اه ی ۲ ۱ ۹ دوه و ند ۹۷ را و ۱ ۱ ۱ , ۱ 1 یه ز ۷۳ ۹۲۰۲۹۵ رک ۳ ید این بو مه ور ار 8 4 ۱ کر ۳ 0 ع :1 ۱ سوه حاده شمال آفر بقا-مراکش ۰ ۳ : دو اه کارا ن‌ ۰ نگاره ۶۲: راست: گذرگاه گریمسل آلپ. سوئیس -وسط: بزرگراه کاراکورام پاکستان-چپ نند حفاظ‌های کابلی و فلزی) به : تفاده از حفاظ‌های تراوا (مانند ی داب : : شمند. استفاده *. در مناطق طبیعی و نواحی با دیدهای ارز ۰ ر حفاظ‌های صلب و مانع دید (گاردبلوک و نیوجرسی) ترجیح ۰.۰+ ۰.۰ 0 ای 1 . _ شش ۳ ۱ ی : مطلو ز حفاظهای صلب نگاره ۶۳: ممنوعیت حذف دیدهای 9 اج من ی ار هه ینکن یا ۴ افره 8 / با و دک 2۵0 بو رد الیش س ۱ : ید یی و ی وه یخ ی وند دسر ی مد و یو و ور ااریوا نه یابد مک ارز او او ف /م را راد ادا او را یو ط ترما 0 کیس - شن دا ور + و ک یوم ۷۲و + را مپ لپ در و مو 1 از رن با از ور سا یج ات ارت سرد ی اد ی و - دی او دا هر خرج ی 5 یو ار -_-_.-. هل از 7 , ما ۳۳ یک 0 ( :ی 1 4 یا و یا مد دمن زوا جرا ایا ایو وا یووم زک ند س و۳ مت 70 ک ما و ود س دم ۲ امس زاو رده ۹ رد را را ۸ " باه ۸ و ۳ / ی 4 کی چم و ی مت ی 1 وگ دم راد داز 3 ی رعش کر هر نک ری راخ فظه .-: ار ید 0 + بق ۰ سود ۹ سم وا ۵ ۹۳ کی ود مگ ی موی رای ۰« ۳ توح ۱۱ وی ری سط :: ارم یه او رین یس ده 7 تا یل امد هی انبم دجم تفر رای ۳ سس ۹ ی .و ری اه ۵ رز ات و وا چا یش ید عمجم -------- صفحهٔ بعد -------- نگاره ۶۴: حفظ دید به دریاچه سد با نصب مایل استون!. گذرگاه گریمسل سوئیس ۳۲ ۰ ۲ سا 1 .۰ ار ۰ وم ۱۱۹۹ وا مد تن اس ایو ط اس ۰ : ۰ ۹ ام و 2 ِ- ۱ مه ۰ ۹ 1 ۲۳ .۰ ۰ ِا ,۰ + را ۱ ۰ ۰ ار ال ۹ ۰ ۰ ْ بر 9 ی گ ۷ ‌ س تا ی 5 ی ۱ ری اه ف رو و ه ام ی که 3 نگاره ۶۵ حفظ دید به منظر با طرح متخلخل حفاظ بتنی. پل بیکس‌بی. کالیفرنا [۸ َر 7 ۴۲ ۳ ۱ ۳ نا ۰ 8 ی 1 سکس ۰ واه اس ۱ ۰ 1 کت ۰ ره مه ی ۰ ۰ تس ۰ 2 ی ق ت -‌ ‌ ۱ ۰ گر فکمه ِ 5 ی : ۱۱۲ سا > ب ۳ ی : !۱ ۰ که رو ما ۰ ۰ زا ۵ 98 سر و تدش مه ۹ س ‌ اس ۳ امه ۳ ۰ ۹ : ج جاگ ۲ 7 5 وه 5 ۱ ی 1 ۰ که ام ۰ امرگ ۰ - - ۱ طِ وس و ۱ ۰ ۳ [ + 1 ۷ و ۰ ۱ 7 و " 0 1 َ‌ - ‌ ۰ مر جح ۱ پو 8 ۰ ۳ ۰ ۹ ۰ م۲ اُ . 8 ۱ 8 ۲8 ۹۶۱۱:۱۵۷۲ 0 0 ۰ .۰ ۳ ور ۶7 ۱ -» 1 ری : ا سا پا ض ج‌ ۰ 4 8 رک 1 همم نگاره ۶۶: حفظ دید به منظر با اجرای پاراپت ". جاده گلن وود کلرادو ۳-۵-۳-۳ کیفیت حفاظ راه ۱. فرم و رنگ حفاظ‌های راه ساده باشد. ۳. _طرح. ابعاد و رنگ حفاظراه با منظر زمینه هماهنگ باشد (فراخور راهبرد منظرء همگون یا متضاد). ۶ نوع, فرم. رنگ و ابعاد و تناسبات حفاظراه در طول جاده بطور یکسان حفظ شود (به عنوان یک عنصر وحدت‌بخش و عامل نظم). ۴ _طرح حفاظراه با سایر عناصر مصنوع جاده (هندریل پل, دهانه تونل و ...) هماهنگ باشد. برای نقاط کم خطر و با طراحی سرعت پایین. استفاده از مصالح طبیعی (مانند گاردبلوک سنگی یا حفاظ چوبی) توصیه می‌شود. ۱ حفاظراه‌های مر کب بتنی- فلزی با روش اجرای درجاء ۲۰۳۵۲۳۵۲۵1 -------- صفحهٔ بعد -------- ۸۴ ۸ هظ :7 1 ۱ / 1 6 رنه ی اس و لس و ۹ ۱۰ ع ۳۴( آئین‌نامه طراحی منظر راه‌های برون شهری در صورت مغایرت مصالح حفاظ با راهبرد منظر, استفاده از پوشش حفاظ (با رنگ یا مصالح) برای ظاهر طبیعی توصیه می‌شود (نظیر فولاد کورتن ! » سنگ نما روی بتن یا دیرک‌های چوبی منعطف "۲ روی گاردریل). اه ام اه یاه سای ی وود وی ۹یا را ره رل ارو رای و ملجمه ج # ود مز< لو 9اه ره پا ۹ چ + جر ۱ ایشا رن ۹ یه ۳ 8 ۳ راودا ی 2 ما َ بح ۹ ۹ و۸ ۱ ۱ سجچو پچ ۴ ی و ججممممی غ ۰ ۰ ی کسوس سور وین ۱ ۱ ۹ 1 ب وه 3 ی ۳ رن ۳ ۸ هم ۱ و« ۹ : ۰ + سس ۰ یر سس م۳ . سم ۹ ان 9 ی یس از هه هگ ظ ی ی ژ کی ق 4 کل "یگ امن نگاره ۶۷ استفاده از ستون سنگی و چوبی برای گاردریل سم اس :۰ ۳ پا زاو زوا ۱ یاقا را کوش ها 5 ۳ ۲ چ۳ ۱ 0۳ ی 2 ۱ و۷ 3 ۳ ۱ 15 ۳ 1 ورن ای راما : ۱ ی ۱۶۵ ۳ ابید را اک ۵ ۱ حلر | 1 .۳ ۹1 َ اک ۳ ماس ( کر | ی اس رت 4 مه واه از ۱ ی 15 4 ۱ جع . ۱ ای ۳ مر 1 ۹ ۹ اس 4 ۱ ۹۹ اس ۳ ا 8 ۷ . , هه ۷ ‌ ۱ ی ۹ ۳ کافر دم کوس لا لس را اف ۵ ۰ تا تسب تر کیب گلجای با حفاظ بتنی به ویژه به عنوان حفاظ میانی یا لبه دیوار توصیه می‌شود (در صورت تامین عرض ۹ 7 5 , ۱۹ 3 ِ / 4 1 ۱ : ۱ و و هت ۳ 1 اد زیم نیب کافی و شرایط رشد گونه گیاهی). 1 9 7 1 ۹ ضا و 1 ۳ ره ال گس م۱ در ۱ ۳:3 سم ومط ا یا 7 ۰" ۷ 1 نگاره ۶۹: ترکیب گلجای با حفاظ میانی. استرالیا .در صورت نصب نیوجرسی در میان جاده, امکان عبور حیوانات کوچک از فضای خالی زیر آن برای کاهش آمار [اعع51 ۷۷/۵۵11۲۵۵0 0۳۲ |اععا5 ۱۰00۳-16۵ 40 ]۲۰۰ -------- صفحهٔ بعد -------- فصل سوم- طراحی و ساخت منظرراه ۳۶( ۸۵ نگاره ۷۰: امکان عبور حیوانات کوچک از زیر حفاظ میانی جاده ۱.اجرای طرح هنری روی بلوک‌های بتنی با مشارکت هنرمندان, به شرط مکانیابی صحیح و پرهیز از اختلال تمرکز رانندگان مجاز است. ۰ رنگ ۱. رنگ‌آمیزی حفاظ‌ها به جای نصب علائم مسیرنما یا خطرنما مجاز نیست. . رنگ‌های هم‌ارزش با محیط پیرامون برای حفاظ راه توصیه می‌شود. ۳ استفاده از رنگ‌های روشن برای افزایش نمایانی حفاظ راه توصیه می‌شود. *. استفاده از رنگ‌های درخشان برای هدایت رانندگان در شب توصیه می‌شود. اما نیاز به نصب علائم بطور کامل تأمین نمی‌شود. بافت 1 در نقاط کم‌سرعت (مانند تقاطع‌هاء توقفگاه‌ها یا خیابان‌های شهری) افزایش جزئیات حفاظ‌راه مجاز است. ۸. تعداد الگوهای بافت در طول کریدور (دالان) راه موجب ناخوانایی منظر نشود (تعادل بین تنوع و یکنواختی). ٩؟.‏ در الگوهای بافت از نشانه‌ها و موضوعات زمینه استفاده شود. .در محورهای مهم و منظرین جدید. درصورت اجبار به نصب حفاظ صلب بتنی, طراحی یک قالب طرحدار یکسان برای کل محور توصیه می‌شود. ۹ ۰ هه اه مایم که همه 1 م ۳ ۷ , و ۰ سس ۳-۴ هه / میا / / و / ا نگاره ۷۱: راست: حفاظ بتنی طرح‌دار با تم محیط و رنگ‌های روشن. تگزاس, چپ: نیوجرسی با طرح قوس. هماهنگ با معماری رم -------- صفحهٔ بعد -------- ع عم( آئین‌نامه طراحی منظر راه‌های برون شهری 3 َ یت و ۰ 7 ۳۲۳ << ۰ له ۰ ۰ ۰ ۱ ۰ تس ی ۰ |[ و + ا : ۱ و را ۱ اس ار سا 3 3 سط 5 , ۰ یس ۱ ۳ _ ۱ ۱ ۰ ۰ َ ۰ اد هم مد ۲ - صحز . ‌ ع نگاره ۲ : بافت رنگی با طرح سنگ حفاظ بتنی. پنسیلوانیا ۹-۳۳ چگونگی نصب حفاظ ۱. حاشیه مسیر و امتداد حفاظ قبل از نصب پاکسازی و تسطیح شود. ۹ ۰ کی : ر ۱ب ۹ ۹ .» ۹ ۹ ۹ اس ۹ ۰ 1 .۰ 7چه. ع ۳ / ۹ 7 ای ۰ ۳ ۰ ۹ مه ۹ ۹ و موه سم 1 : یه چ ۳۳ دید ی سر رسد اه هو یج و نگاره ۷۳: نصب غیراصولی نیوجرسی بدون تسطیح زمین. جاده هراز ۲. در هر نقطه از مسیر تنها یک امتداد حفاظ و از یک نوع نصب شود و قبل از نصب حفاظ جدید. کلیه عناصر ۹ نموه چاه را ۲ , ۷ ۰ .۰ ۰ ی ۱ ۰ ۶ ۰ ۹ ۹ : ۰.۰ وی ۷ 1 ۰ ۰ ع ۰ ۰ ۰ ۰ #- 0 .۱ 1 « ۰ ۰ : 0 ی ۳ ما ی ی ۰ ضا ‌ اپ 3 وا ۷۲ 7 7 و۱ فامودحم .۰ ۱ ۳۰ -ِ . ۱ جح نگاره ۷۴: اغتشاش محیطی با تنوع انواع حفاظ راه. جاده هراز اجرای لبه واضح یا با رساندن تراز دو طرف بهم). -------- صفحهٔ بعد -------- فصل سوم- طراحی و ساخت منظرراه ۳( ۸۷ سص ص۳۳ و ۱ و ۱ ۱ 4 چه ۱ , ۱ 4 خ 8 ت» ۱ ۱ ۶-1 - 1 _ ۱ ۱ -۶ - 1 ی ۹ ۴ ۱ ۹ ۴ ۱ ل ت هت هد سس ل تست سا هت »ی نگاره ۵ تعریف واضح اختلاف سطح بین دو مسیر قبل از نصب نیوجرسی امتداد نصب حفاظ در همه نقاط جاده بطور کامل از راستا و امتداد جاده تبعیت کند و فاصله آن از لبه جاده 8 ۱ هد .۰ لا ۹ ۱ 1 ۰ در روط ی [ 7 ۱ نگاره ۷۶: تغییر مقطعی امتداد حفاظ راه در ترکیب با پوشش گیاهی باشد. سر رهاشده حفاظ علاوه بر خطرء بی‌نظمی را به فضا القا می‌کند. 1 0 ۱ :: : یش ۹ 7 با ۰ ۰ ۰ ۰ ۱ ا ۹ ۰ هه موه ‎٩۰‏ ۰ ۱ ۱ زا نگاره ۷۷ عدم اتصال حفاظ ها 9 کاهش نظم منظر. محور هراز ساخت ابتدا و انتهای انواع گاردیل و نیوجرسی مطابق آیین‌نامه‌های مربوطه رعایت شود (یک مفصل از جنس مناسب !). ۱ 9 ور 9 مه دس انشا یر ۱ ۱ شوج 5 ۱ ۱ ر ۳ ْ: ۳ 1 ۳۰ , وم , ۱ ۱ ۹ 4 1 ار ِ ۰ ارت :۰ ۰ 2 ۱ ۱ 4 ۲۳ 1 ی ها ی تسه سح ۳ ی ز سم 6 -------- صفحهٔ بعد -------- ۸۸ ۳( آئین‌نامه طراحی منظر راه‌های برون شهری نی و وی مه ی سرد 7 ی و 0 ده ۰ 8 برجم " ۳ 9 ط ۹ ۹ ای ۹ ۹ رم ٍ الا مه ۱ ۰ 5 + 4 5 4 ۹ نگاره ۷۹: ضرورت اتصال و پیوستگی سر حفاظ به تونل, سوئیس ۸. کاشت گیاهان هم‌ارتفاع با حفاظ راه در پشت آن برای افزایش سازگاری با محیط طبیعی توصیه می‌شود. ۹-۳-۳ آبرو ۳ - اصول کلی آبرو ۲. طرح آبروها باید به طور طبیعی آب اطراف را زهکش کند. تن سطح آب در راه باید یکنواخت باشد. عمق متفاوت آب سیلاب برای راننده گمراه‌کننده و خطرناک است. ۱-1-۳۳ انواع آبرو ۱ آبروی حاشبه جاده با طراحی برای یک دوره باز گشت سیلاب ۲. نهر میانه در مواقع لزوم ۳ نهرهای بالای شیروانی " برای تخلیه آب سرازیر شده از اراضی بالادست خاکبرداری به طرف حریم غ آاب‌های سطح راه توسط شوت‌های پوشش‌دار (در خط القعرها) به صورت طبیعی به کانال‌ها در دو طرف راه ۱ معمولاً آب سطحی از طریق شیب‌های عرضی و طولی جاده به کانال مجاور هدایت شده و تخلیه می‌شود. ۲ نهرهای قطع‌کننده بالای شیب‌های جانبی (تقاطع شیروانی خاکبرداری با زمین طبیعی) را نهرهای بالای شیروانی می‌نامند. -------- صفحهٔ بعد -------- فصل سوم- طراحی و ساخت منظرراه ۳۶( ۸۹ نگاره ۸۰: راست به چپ: نهربالای شیروانی - شوت پوشش دار - نهر میانه- آبروی حاشیه جاده اه راهن هی جوز 0 ۳۱ چ ۰ ۳ ۹ ۷ ۳ ۱۹۷ ۳ ۱ ۱ موم زیم و ۴7۷ و ۳و هم ۵۶ ۹ ۲ اس : 1 1 هخای 1 ۳ 2 ۰ ۳ ۲ ۵ ۱ اش را له و وی مر 1 ۹ ۳ 1 : 7 ج آبد و جر ۹ ۱ ۸ مار «ها۱ 1 :2 1 , ه ‌ فا ز ی 4 رو هم :۳ ۹ ۱1 ۳ ۹ / 9 2:۳ آ‌ ۱ ۱ ۱ ۳ زا 0 وم ۳ ۳ گ یر ی ۹ ۹ ۱ / ۳۳۳ ۸ ۹ج ۱ ۷ چا ۰ ۹ 8 ا, ۱ 7 ای (3 هم ۱ / چام را جپام 4 ۹ ۸ ۹۹ نا دا اب یا ۹ ارت ۵ ۷۹ ۰ اس ی 1 ۰ تا - مج ۳ ما کش سا ۳ < فا نگاره ۸۱: نمونه اجرای نهر آب در امتداد دوطرف جاده جنگلی و شهری. کوئینزلند استرالیا ۳-۱-۳۳ شکل آبرو ۱. طراحی مسیر مستقیم آبرو با شیب طولی ثابت توصیه می‌شود. ۲. در طراحی آبرو از خطوط منحنی و لبه‌های گرد استفاده شود. ۳ در نواحی دارای احتمال فرسایش زیاد. شکستگی‌های مسیر آبرو گرد اجرا شود. نیمرخ طولی بستر آبرو حتی‌الامکان بر نیمرخ طولی بستر جریان آب منطبق باشد. 1 برای جلوگیری از فرسایش آب و آبراهه از گیاهان مناسب استفاده شود. ۷ برای سهولت ساخت و عملکرد هیدرولیکی. کانال‌های هدایت آب و زهکش با مقطع ذوزنقه‌ای طراحی شوند. الف- در شیب‌های ملایم با احتمال ته‌نشین شدن رسوبات. ورودی آبرو بالاتر از نیمرخ طولی بستر جریان در نظر گرفته شود. میزان بالاتر بودن ورودی آبرو به اندازه و طول آبرو و مقدار رسوب بستگی دارد. -------- صفحهٔ بعد -------- ۹ ۳( آئین‌نامه طراحی منظر راه‌های برون شهری چچشششششششششششششششششششچششچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچجچچچچچچچچچچچچچچچچچچجچچچچچچچجچچچچچچچچچچچچجچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچجچچچجچججچجججچججچچجججججججججججججججججججججججججججت سننتنتقر؟ حجم سیلاب طراحی ۰سالم, ندید اند حجم سیلاب طراحی ۱۰ سالهٍ ار دندید بت 8 ۹ ان :۶ در خداکثر دبی ۲ ساله غیرفرسایشی حداکثر دبی ۲ ساله غیرفرسایشی 8 سر پن ۹ ا ۵ سر ا دی ر ۳9 7 ی ۸ ۳ ۹ 0۳00۳7۳ ۳ و رو ره و بر ری هه 9 کانال خاکی و مرطوب کانال بتنی هدایت اب با قابلیت رویس گیاهان اس حجم سیلاب طراحی ۹۱۰ سا ٍ اش ۲ ۳ ی 5 حداکثر دبی ۲ ساله غیرفرسایشی,ٍ را در ۱ ره : در 2 0 ص سطح قابل نود د 9 کانال خاکی سس با قابلیت زهکش آب نگاره ۸۲: نمونه مقطع ذوزنقه‌ای آبروها 4-1-۳-۳ مصالح آبرو ۱. مصالح طبیعی برای آبرو ترجیح دارد تا جلب توجه و تمایز از محیط حداقلی باشد (خاک تثبیت شده یا سنگ). . استفاده از بلوک‌های بسنی مجوف (با رعایت تناسب هندسه بلوک‌ها یا مساحت مدنظر) نوصیه می‌سود. مر پر مها ۳ ُ َ هر ننادوا ام ز مس هر هو هل 4 اب ‌ذ سو ؟4 ندا ّ 4 یا اه سا اس ۱ 1 . کی 1 مهم ها ار » او وه او کی ی ۸ نگاره ۸۲: راست: ابروی خطی با بستر پوشیده از سنگ. استرالیا؛ چپ: کانیو جمع‌آوری آب سطح جاده پاسیفیک. نیوولز جنوبی استرالیا ۹ - ی کت : ۰ ۰ 1 رسای ۱ ی ۹ .۰ ۰ 0 ی ۱ ۰ ۱ ۰ 9 ۰ یه ی 4 یگ ی , ۱ رس + ی مدا ۰ ر ۰ << هد ۱ و ۰ و" ۰ اه مچ ۰ ۳ را در وفا ط نگاره ۸۴ نمونه راه‌آاب با مصالح سنگی ۱۰ -------- صفحهٔ بعد -------- فصل سوم- طراحی و ساخت منظرراه ع ۳( 1 3-1-۳۳ گیاهان در آبرو * فواید ترکیب آبرو با گیاهان ۱ جلوگیری از فرسایش راه و آبراهه ۲. ایفای نقش فیلتر و حذف آلاینده‌ها از آب ۳. کاهش جزیره حرارتی پیرامون راه نکات استفاده از گیاهان در آبرو ۱. عمق آبرو برای کاشت گیاهان افزایش یابد. ۲. دیواره آبرو از بوته‌ها و گیاهان سطحی پوشانده شود. 4 به زمان کاشت و دوره رشد گیاه در مهار جریان سیلاب. توجه شود. *. ایجاد مانداب! دارای پوشش گیاهی بر ساخت کانال‌های مصنوع اولویت دارد. ذخیره‌سازی و نفوذ آب در مانداب اوج تخلیه رواناب را کاهش می‌دهد. در مجاورت حوضچه‌هاء دریاچه‌ها یا رودخانه‌های نزدیک به خندق و آبرو گیاهان آبزی و آبدوست بومی کاشته ۷ در مناطق بکر و طبیعی, از پوشش سطحی و بوته‌های کوتاه حول خندق آبرو استفاده شده و دید به مناظر ۸. درختان باید حداقل ۶ متر از دیوار سازه‌های زهکشی دورتر باشند تا دسترسی برای پاکسازی آبرو ممکن باشد. زا ص ط : : ۱ و مه ۱ هه نگاره ۸۵: توصیه به حفظ دید به مناظر طبیعی خندق‌های پابین دست جاده ۴ روش زهکشی پل‌ها ۱. تخلیه لبه: آب از دو طرف عرشه پل در سرتاسر لبه به زمین پایین سرازیر می‌شود (این روش در روگذرها مجاز ع1 . ۱ -------- صفحهٔ بعد -------- ۹۲ ۳.۶( آئین‌نامه طراحی منظر راه‌های برون شهری ۲. خروج از انتها: آب تا انتهای پل جاری شود و سپس به وسیله تخلیه سطحی یا سیستم دفع آب‌های زیرسطحی از پل خارج شود. ۲. سیستم‌های جمع‌کننده: با دریچه‌های کوچک خروجی در امتداد لبه عرشه پل؛ وقتی سار انواع روش‌های دفع آب خروج از انتها تخلیه لبه ِ ۹ ۱ 8 سح ٍ نگاره ۸۶: روش‌های زهکشی پل‌ها ۰ نکات: ۱ لوله‌های عمودی سیستم‌های جمع‌آوری باید داخل پایه پل و دور از دید تعبیه شوند. ۲ لوله‌های بیرونی با رنگ‌آمیزی با زیرساخت پل ترکیب و پنهان شود. ۳ تعداد مجراهای تخلیه آب‌های سطح عرشه به حداقل برسد. 4 مجراهای سیستم جمع‌آوری آب باید تا حدامکان به زیرساخت تخلیه نزدیک باشد. ۶ گرفتگی یا ضعف طراحی مجراهای تخلیه موجب شره کردن آب و نمک زدن بر بدنه کوله و پایه پل نشود. ۷۳۳ تونل ۱-۷-۳۳ موقعیت تونل ۱.واریانت مسیر به گونه‌ای انتخاب شود که محل دهانه تونل خوانایی و هویت منظرراه را تقویت کند. - موقعیت تونل موجب حذف فرصت بهره از منظر نشود؛ مانند حذف امکان توقف در نظرگاه‌ها. - طرح گالری‌ها دید به مناظر خاص را حفظ کند؛ با کاهش طول دیوارهای صلب یا تعداد ستون‌ها. -------- صفحهٔ بعد -------- فصل سوم- طراحی و ساخت منظرراه عه ۳( 1۳ چچججشجشجشجشششششششمشمشمشمشمشمشمشمشمشمشمشمشمشمشمشمشمشمشمشمشمشمشمشمشمشمشمشمشمشمشمشمشمشمشمشمشمشمشمشمشمشمشمشمششششمممممممممم<جمججم<ج<ججمششججگجگدهده«ه«ه«ه«<«-<-<ه<ه<ه<هگ><گ<گ<گ<گحت : 6 رت : 2 . ۰ ۱ گر َ 2 : اس سا گنه افو را وی و ۱ ۰ 5 سا ما او ۱ ۷ ۶ 0 تاد 8 ۰ ۰ : با۴ ی 5 ۰ وه مر 1 و 1 1 یه ی ۹ اصت ی سا رز َ- ۰ ی / ۰ مواحد ۹ یه تا ۹ ۰ و 7 نگاره ۸۷: طرح معماری ستون‌های گالری برای حفظ دید به مناظر, جاده کوه آلپ.اتریش - موقعیت تونل به معرفی آرزش‌های منظر در مسیر کمک کند؛ مانند حفظ دید به فرم و اآشکال خاص صخره‌ها. رح ی ره سک م سم هی ی ک . را ۳ ده ۱ 4 ره ۹ مکی اس کمک ۱ ۱ اسر مها ۹ ۱ نمی گس ۷ و ود کر و مه اه روص را 9 میا بح 5 : 1 رصم ۹ 1 لت ۳ اه چه ام کی : ۰ ۳ کم اه تا نگاره ۸۸: نمایش زیبایی صخره‌ها در توئل. پارک ملی زیون بوتا - در انتخاب موقعیت تونل به حفظ زیستگاه گونه‌های بومی و استفاده جانوران از روی تونل به عنوان روگدر توجه ۳. طرح تونل با توجه به فرم زمین و با حداقل اسیب به شیب اراضی انتخاب شود (جدول ۲۰). ۰ [ اوح ۹ . رس 5 . طرح منظر دالان (پوشش گیاهی, حفاظ راه و ...) تا دهانه تونل امتداد یابد. .از ایجاد ترانشه‌های بزرگ برای حفر تونل در نقاط کاملاً چشمگیر مسیر خودداری شود. -------- صفحهٔ بعد -------- ۴ ع ۳۴( آئین‌نامه طراحی منظر راه‌های برون شهر ۹ ۳ پا ی مه مد وی « ۸ ۰ 4 ۰ ۰ ۹ ۲ 1 ۰ ۹ َ - ۰ ۰ . ها َ ۱ ۹ و ۰ له : رح ۰ مد مه توص ط ها نگاره ۸۹ هماهنگی پورتال تونل با منظر کوهستانی و جنگل, راست: بزرگراه ملی نروژ. چپ: جاده کرنل. پارک مک لی. ابالت ارگان ۲-۷-۳-۴ دهانه ورودی تونل ۱ براساس کیفیت مخروط دید در موقعیت ورود به تونل, نکات زیر برای طراحی توصیه می‌شود: جدول 1 ۱- توصیه‌های طراحی تونل براساس ویژگی‌های مخروط دید توصیه کر تونل: - ریتم ساده و جزئیات کم در دهانه تونل نورپردازی ساده و ملایم دهانه تونل ۲. فرم دهانه تونل‌ها در کل مسیر یا در هر یک از سکانس‌های راه» همسان یا همگون باشد. وی عرص و توص خر موجه مه ها ۲ ٩ 7 ۱‏ م. : ّ ۹ ۰ 1 اس مد ۰ ۰ ۱ : 1 ۰ ۹ ره واه ۰ را 1 ۰ ۰ 5 ۳ 1 5 : ۱ ۰ کی ی : 1 : ِا ۰ + ۳۰ ۰ و 4 ۱ : سم ی َ لا ی 0 ۰ 9 3 | ی با ی ار سا ۱ 0 رِ بو . ۰ ۰ ۱ ۱ ۶ و ([ 8 2 یس پس ام سح 1 : ۲ ض کی ام لاح ار ۷ نگاره ۹۰: تکرار فرم دیواری و نعل اسبی دهانه تونل‌های جاده 0 بوستی وهرزکوین ما 2 ۰ ۰ اس ۱ ۳ ۰ ۸ 7 ای ۷ ۱ ,۸ + ام 1 ۸ ۰ . در وا اس نگاره ۹۱: تقویت خوانایی و هویت منظرراه با تکرار فرم یکسان دهانه تونل, ایتالیا -------- صفحهٔ بعد -------- فصل سوم- طراحی و ساخت منظرراه ۳۶( ۹۵ ۳. در انتخاب مدل گالری ورودی به هویت منظر توجه شود (علاوه بر مسایل فنیء ایمنی و اقتصادی) (انتخاب نوع دهانه تونل (پورتال) و نحوه برش زمین مطابق جدول ۲۱). ورودی تونل بحرانی‌ترین بخش آن به لحاظ ایمنی است. از معماری و طرح دهانه ورودی برای آشکارسازی آن استفاده شود؛ بطوریکه نیاز به نصب علائم ایمنی با ابعاد و قواره دهانه تونل کاهش یابد. نگاره ۹۲: آشکارسازی دهانه تونل‌ها با افزایش قواره دهانه تونل *. نصب علائم حول دهانه تونل مطابق استانداردها و آیین‌نامه و در | رتفاع دید راننده باشد. | 1 "مت کح میت اد ریک ] اه ۳ و ی رو موی یی | ۹ [ ۹ اد را ۹ ِا ی ۹ : کل ِ-ِ ظ -< رس و ی اه مه 2 ۰ ۰ دا ۰ هر ‌ وه : یهد ۰ 5 سم 8 ۰ ,7 سس توص یت مس ور ۵ : ار ۲ وا وه 3 ۱ 5 ی ی ما ۰ ۰ وه سا ۳ ۰ : ۰ زو زا ۴" ل زا 1 : : نگاره ۹۳: نصب علائم حول دهانه تونل طبق ضوابط و استانداردها در طراحی قواره دهانه تونل‌ها نکات زیر مدنظر قرار گیرد: - ایمنی و خوانایی - اقلیم و پوشش گیاهی - نوع جاده و ویژگی‌های تاریخی و گردشگری ۷ در مناطق دارای ارزش منظر طبیعی,ء دهانه‌های بتنی با مصالح طبیعی پوشانده شود. از گیاهان بومی برای پوشش دیواره مصنوع حول دهانه تونل استفاده شود. ؟. برای دهانه‌های سنگی ابعاد و چینش مناسب قطعات رعایت شود. ۱. برای کاهش خطای دید اثر "حفره سیاه!" از ترمیم بستر و پوشش گیاهی (بویژه گیاهان تیره رنگ) حول دهانه برای ورود تدریجی راننده به تاریکی استفاده شود. ع[110- 8120 ۱۰ -------- صفحهٔ بعد -------- ۹۶ ۳۶( آئین‌نامه طراحی منظر راه‌های برون شهری ۰ ۵ ۹ در 7 ۱ ا ۴۲ 1 ا 1 ۱ ۳ ‌ ۷ ظِ ۹ ه ض ۳۹ هه ۱ ه اضف ۹ َ نگاره ۹۴: استفاده از پوشش گیاهی تیره حول دهانه تونل یا در تضاد با منظر (جدول زیر): < در بستر صخره‌ای محکم و ایمن. بدون مساله _ فرم معماری و مصالح دهانه کیفیت بصری آب‌های سطحی و یخزدگی, حفظ دهانه تونل به منظر را افزایش دهد. صورت طبیعی و بدون مصالح مصنوع توصیه - از معماری دهانه تونل برای افزایش خوانایی می‌شود. استفاده شود. - در بستر سبز و جنگلی استفاده از ئوسل و - در راه‌های شهری و نزدیکی فضاهای مصنوع, ترمیم پوشش گیاهی توصیه می‌شود. فرم‌های خلاق و مجسم‌وار برای تعریف نشانه راه توصیه می‌شود. -------- صفحهٔ بعد -------- یی ۹ 7 - ی 7 ام وی یی یک ای ی وان وه کوب با : را ای با را ی و هه ۶ او اف ی کر ۰ ان یط اج کر ی اه مش خ اس نا ۸ ْ # ردر" و ۹ ی ْ ۹ ۰ ‌ زا ۰ ی 7 مرس : 2 3 یت ی ی َ پودد 74 سر ِ ها 4 و 7 : و و کضت ۰ ۹ : ۳ ی + ۰ موی ۰ ا راومه ۳ 0 چم مه را کر و رن ۱ و ۳ دا ور وک هرن میک : یک ۹ ی ۰ ۶ ی هی نومه ای 3 3 ی 7 باس اس اس تم لک وت صصو 6 چا تا < ی ۲ یم 1 ما راد ره یی << وی 8 و - ۳۲ سا سکس چس مد و : اسر [ج ان دسا ی ۰ نس ۳ ] ی ۰ اس ار 6 کیس یساس سس یت ما 1سا اس و : هویج اس ون .ان او ۱ 7 سس یه ز ۰ ی ۲ ۵ * ی ها ۹ ۰ 1 ۰ ی ه- ۹ ۰ ۰ ۰ . مره ۰ ی ۹ ۰ ۰ ۰ ۰ نگاره ۹۵: تعریف نشانه و افزایش خوانایی با فرم دهانه تونل. راست: تونل گلنهایم اتریش.چپ: تونل مونبلان ایتالیا ۹ هر اد شک هاگ اک مک تا 8 ا‌مدچن هه + ی ۲ او کر یا :1 وه ی : ۱ ای تچ 7 جاک ۱۹ ۰ اه ۳ پر و ۷ و ری سس ۱ 7 ۹ ها ۹ نک ۹ نها 5 ۱ با با : م! : 1 5 رو 1 رس هی : ۱و رو توح ره هید اسر ۰ و ۰ رگد ود را ۰ بو مک ی با مه میس ی 4 / ۳ وا سا وا بو رین 3 ْ! : - ۰ ۱ ۰ ۷ ۱ ۹ ی پا وه 0 0 ۳ ۹ 7 م۰ ۰ , 7 سک ص : ۰ ۰ ۱ ۱ ار ‌ ۰ زک ی میت .4 ۱ ۰ چ اس" دس ۱ 1 ۵ ی ی ۹ ۱ سگم هیر نف ۰ هه و ۰ ۳ ۱ ما ( ی ۰ هر [ اون - ۵ ول 2 9 ‌ ۱ ۶ ر ‌__ ۰ ۲ ۴۱ ری کی ۰ ۰ - 2 ره ۱ را 2۳ نوت ۲۴۳ ۱ ۳ " 0 خمل رل < وه 4 سس هر ما وا : هر چام ۹ ۸ - او ۹ رصم 3+ و مت !۷ هد ی نو ۰ ۲ اس > ره ی سا : : ۱ دا ۰ : جوا + سب َ نا و بن هر ۹ هر 3 ۳ هوس وب ۱ ْ : 1 ۱ هم ۳ یه و ۰ رکه 7 رم ه ی ۵ 5 ۴ یر ۱ ی ی 6 مه : ی .۰ پا ما هاگ د و سس ط اس را ۸ 1 9 ما هج اه سرب ۶۷ اب ۳ ۳ ی می 7 7 ص ۱ حون ۳ 0 ی ام 2 - بط : ون 9 ی مت نا تا اد مرا که رت مس 7:3 ۷ ۸ ه : 5 : اد 4 : پر و ی ۱ و ی که ۷ 6 را ده تفص ۰ ۰ ۰ و مس 0 ۳ ۷ : ۹ وس سس ۹ ۱ > سس هه ‌ مد سس نگاره ۹۶: حفظ خوانایی با حفظ ریتم دهانه تونل‌های دوقلو 1 اه کم هم ی وا 2 یو چم ۸ ۰ یی | بو ره - ی ی ۱ * وی / کر رخ : ره ۱ را خر ۷ هدرم ۰ ۹ 8 0 : و 1 ام 1 1 ۹ 7 1 پس مت ره ۰ ۱ ُ. نش : 0 اارای با کرو 3 ۹ زو :۱ ً 8 س و هه ۰ ی ۱ را ند مت اد ۰ ام رح ره 0 با موب [ ۴ ساک با هرم ام ۵۳ ۹ ۰ وز از ۰ کر ۳ وی کی کز ۰ / تما م2۳ ۱ 5 1 نا ُ هس نا / ۱ / / ۰ / ‎ [‏ 71 4 ها اس مار اد هن چ هد رز ۱ ۰ ‌ : ۰ ی 1 خاک تم ی ۰ 1 نا ص هم 8 را ۷ ال را نا ی 4 ۹ ۱ سا تسد و صی و , ۱ پوت اعد سیم ص ده و ز ۴ ۳ ها ام و <د سس َ ‌ آر << سس سم تم نگاره ۹۷: ترکیب دهانه با فرم تندیس‌و موتیف‌های گیاهی و نورپردازی. تونل است‌لینک ملبورن ند سا ند ۹ 2 ً - -. چحجچجد ۳ ی . .| [ مم ۰ . - رهم ۳ اس ۷ : ۰ ۱ ۰ ۰ ۰ ِ .۰ 4 و سر ۳ 3 5 مه . ید ُ ۰ ۳ 5 ی ۱ ۹ , ۱ په ۹ , گ . 1 را ۹ 4 ۳ ۰ ی رو 1 و 5 ۰ ۳ ِ مه کر 1 1 را وا ٍل ی ی + اس اهم هک ۰ سو 69 خم 2 ا هی هه را ارم از او اس + ۰ م هو ۰ ۰ دسر هد :هی 5 2 ۰ .۰ 5 ۰ فا ۰ : و بک یا با 2دهقا ۰ ۰ دن 2 ۰ 0 ۳ کی کت اسر ۱ . نه ۰ ۰ سس ۳ سک 8 ۰ 7 خِ ۰ ۰ 1 ِ ۰ ۳ سا . ِ سین ی هه ری ی را کر ۶ 1 0 ۰ 8 موم ود و وس 7 سر ام ۱ _ و ۱ نویه 0 , ْ اس وه ۱ سم رم رس - ۳ ییحی - ۰ ۰ ا چا / امه مت ۲ 1 ۳ کم ۷ خ 9 خی ۰ ۱ 9 سم اح سس ۱ وی ۰ ی ه + 1 وم . نو مها ۱ ی کر ز و - ما ۰ ۷ با ۰ ۰ نم ها رن و ها ب نج اد ره راکو من کار ۲ ۰ : ی ۰« ۱ مهو خر که سر بو هه ۹ : ها ۱ ۰ 4 ان رو اس ری ۳ 3 2 » َ ۰7 ۱ ۰ ی هر از 5 ۰ "4 ۱ ۱ ام ۹ ۸ ۰ 3 ی ّ زر 2 نج را وا و 1 نگاره ۹۸ تر کیب ورودی و ناحیه انتقالی با پوسس گیاهی. راست: تونل هیسن. جنوب استرالیا؛ چبپ: تونل سیاتل به پاسیفیک -------- صفحهٔ بعد -------- ۹۸ 3333333333333333 و دش 121 و 1 نا 1 ال از 5 رت ۱ نس 2 هر یا 3 : 3 ض 0 0 در و 3 و2 3 2 8 ِ- 2 ی 12 رد 2 ۳ ود 4 (ا 2 3 ۱ ج اد هش 2 او ک و 3ب ال 3 رد شا 2 79 ین و ( دا[ 2 ید 7 1 2 ار : 1 دی 3 ۷2 3 بو یا ۷ ار 7 1 ٩ 24 ارم هل ۹ 123 3 1 رض هک با و 5 د ولا > 827 9 اه 3و 13 مرو با 2 1 ده زظ 1 ی 3 5 3 ی اه و و 9 2 2 از ۱ 4 ت ۷ 1 مج 1 را عم [ ات 7 و 51 گ ۷ اد بط 3 3 ۰ 13 با ام ل 3 4 کم و ظ 1 1 ی وش ۵ ی 1 زا 1[ ی را 3 3333333333333333 1 1 رو اد : 0 2 1 7 اس 3 اد 3 ق 7 ۱ اد 15 3 9 3 ل 1 موه ما زد 3 ۲ زا ٩ 3 ۵ با 3 3 ند ی در بدا 8 : 7 7 1 5 5 یه 1 4 5 3 (فط رد و1 و با دا 4و ای اور هد ده 133 1 » و ول ا و در ال [ و اد ها و ۷" 2 7 ۱ ود 1 7 3 2 ود و دج 3 1 ود[ 14 را د 1 5 5 ام 3 ۳۶( 3333333333333333 است ز ب نوع دهانه تون : نل (پور تا قد ۵ 8 77 : 4[ یه پا 3 2 ۳ 1 9 ۱ و 0 ده 3 1 ی او ی : ۱ ۱ 1 (ض : اد 1 : 1 5 و[ 1 1 2 و هت » ۲ ۱ ۹ ر 3 : 5 : دّ اف 1 3 8 8 4 ‌ 4 2 1 و ً 9 وس : 1 [ لا 6 اد و 2 1 : 19 3 7 که 5 4 ِ 4 پر 2 7 داد ّ زد 9 زک ا 1 2 ید 2 پا 7 1 ۹۹ ود ور 2 از 2 2 ۷ ۹ 71 اه دا 25لا آین‌نام 3333333333333333 ) و نحوه برش زمین و نت لا و دود پا 5 و 7 تایه او 5 3 وج 7 3 2 زو 1 د 1 و وا 3 را هد اد 2 را ۵ لک اد 3 ار رز د زو ال و 4 لد ۵ 2 ن در 3 1 ( : رم 4[ و۵[ روکد رکش اش 1 هه مار 2 1 4 ی 8 در را شا 2 8 2 ود > و۶ 4 ۹ ار اس 4 » و د 7 9 3 درد اور کل او طّ ۵ 3 ود وه رد دود ود 5 و 9 3 32 4 ره ۹ 1 چ از 3 َ 3 : ۸ ی 1 ۳ 1 و ی - ر3. ار 4 : وه 5 3 ۳ یا راوشد ود ار 12 3 ره ۵ 9 3 » طراحی منظر راه‌های بر 3333333333333333 ی ان ًّ 1 7 ۱ 1 ۵ / ی ۱ ک 2 8 ۹ ۱ ا 1 ۱ 1 سس 8 ۷ ا ۱ ۱ ۱ سس 3 [ فا 1 م ز ی هل 2 ۰ 3 [ وا ی یک ۹ یا [ ها -------- صفحهٔ بعد -------- فصل سوم- طراحی و ساخت منظرراه ۳( ۲ ۳ غ ها محل حفر تونل با اقدامات مناسب ترمیم شود. روش ترمیم بستر با هویت و الگوی منظر هماهنگ باشد. انواع روش‌های ترمیم بستر حول تونل عبارت است از: - خاکریزی روی گالری با شیب مناسب - ترمیم بافت خاک با لایه‌های ژئوتکستایل - واکاری پوشش گیاهی بومی - مطبق کردن شیب با قطعات مصنوع (نظیر گابیون یا گلدانی) - دیوارسازی سر کت باس و کاشت گونه‌های بومی 4 تسه نا جوا رای ۳ سر ۶ 1۸ : 3 ِ ۳ ینم 1 1 و در نگاره ‎:۹٩‏ لزوم ترمیم بستر حول دهانه تونل روش مقاوم‌سازی بستر تونل به طبیعت و منظر أسیب جدی و غیرقابل جبران نزند. مقاوم‌سازی دیواره بالای دهانه تونل با شاتکریت رها نشده و با روش مناسب پوشانده شود: - در منظر طبیعی و فرهنگی: با سنگ. خاک و پوشش گیاهی - در منظر شهری و مصنوع: با عناصر طبیعی یا مصنوع مناسب طرح 1۹ -------- صفحهٔ بعد -------- ۰«( ۳.۶( آئین‌نامه طراحی منظر راه‌های برون شهری ۰ ۳ خر ۳» هر را هی ی 8 ۱ ً / 1 7 و 0 0 گ قح ضد نف ۴ کج ساسا | 9 ار ۱ ۴ ۹ سا وا نگاره ۱۰۰: ترمیم حول تونل با مصالح همگون با بستر طبیعی ۳-۷-۳۳ داخل تونل ۱. در مناطق دارای ارزش منظر طبیعی, طرح و بافت خلاقانه طبیعی برای گالری تونل توصیه می‌شود. > 4 ۳ 2 » اه" ۰ : 7 و ِ ۱ 7 7 ات اس 7 ۳ ۱ :۹ 14 ۰ ط 6 1 ی 2 ۳ :۳ ۱ ۱ زر ره بارس با خی ۳ 2 و ۹ ۳ 0 1 ۹ یه ۲ ی را ُ ۷۷ ‌ ۳ یه / و اه 2 ۶ 6 1 ۱ پم ئن ۳ ۰ ۰ و ۹ ۹ را ام پازل ۹ ۱ ۱ 1 ۱۵ " ۱ و هه :۷ رد ۱ 4 1 5 ُ 1 :۰ :۹ ۳ ۹۵ ۱ ۸ و9 هه سار ژ 1 نگاره ۱۰۱: نمونه حفظ ساختار صخره‌ای و طبیعی زمین در جداره تونل ساده و یکنواخت باشد (اجرای برنامه‌های نورپردازی در تونل‌های کوتاه شهری رواج دارد). کت مدا سک تس وا سح َ اس 8 چسح ۱۲۱۱۱۱۳ ۱ * ن نگاره ۱۰۲: ۰ پیوستگی داخل تونل با مسیر بیرونی با نقاشی درختان بر بدنه و نصب نورپردازی! برای هشیاری راننده. تونل کونکس محور شمال غرب سیدنی ۱0 -------- صفحهٔ بعد -------- فصل سوم- طراحی و ساخت منظرراه ۳۶۱۰ ل اه سم نگاره ۱۰۳: بافت و رنگ ساده و یکنواخت بر بدنه تونل. سیدنی 4-۷-۳۳ دهانه خروجی تونل ۲ _طرح دهانه خروجی تونل نباید موجب خطای راننده از مسیر مقابل شود و آشکارسازی لازم نیست. ۳. خیرگی دراثر بازتاب نور از محیط دهانه خروجی تونل کنترل شود (با تمهیدات طراحی نظیر رنگ و مصالح). ۸-۳-۳ پل ۱-۸-۳-۳ هماهنگی پل با منظر ۱. تخفیف پل و یکپارچه‌سازی با محیط؛ در شرایطی که وجود پل به منظر سیب می‌رساند. ۲ تاکید بر پل و برجسته کردن آن؛ در مواردیکه تسلط پل بر محیط. نشانه یا نقطه عطف جدید تعریف می‌کند. ۹ هماهنگی نسبی با منظر (نه تخفیف و نه تاکید). ۹ ۳ ی جمتد 7 2 چم ۰ ۰ ۴ ۰ َ ی ۰ ۰ َ 59 ۰ ۰ ۱ ۹ 7 وه ۱ ۰ ۹ ی اس ی را د ۰ ۲ 8 : .۰ 4 1 : ۳ ط ۹ ی مه ۶ 1 َ ری ود ها ۱ 9 ُ ی بو ۳ ۰ ی 4 ۹ ی نم ت ای َ ۹ ۶ وه سا : : پیت یچ ۰ ره را ها تک ۳ ۰ 8 : وا ی ۱ ۹ ی سا یم و ی ۱ 4 ۰ ۰ ۹ ۰ ۰ 4 ۸ ی بو َ ی ده ۰ مه ۳ ط 1 دک ۹ مه ۱ و رو ۱( ۰ را ۰ ۹ ار میهد مگ ۶ اس چم پ ِ 5 م ابا رم ۵۶ ۹ ! > ی ۰ : مره ُ ۱ ی دی نس ۶ ۰ ف ۰ ی 5 ۶ :1 ۰ تا ی : ست اش رک ۹ ۹ _ ی دمیه 1 و امه شت نع و : ۰ ی ۹ اد ام ۰ ۰ 9 ۰ ۹ پ ۰ ۰ سم ۳ دا ِ نی اس ای ۰ ‌ 0 , َ نو تا ۹ ۰ ه ‌ ۰ ی ۰ موه ۰ مره مه :ی ۸ ۰ ی ۰ - ۰ ی ۰ رت ی وراه َ کی رم ۰ 7 ۳ ۳ ۰ یه ۰ پوس ۰ ۰ ِ ی م2 1۰ ۹ ۰ تس ۰ اسف ۸ ۵ هم 2 3 ه ۳ ۰ رم ۹ مارد مت سل ۴۲ می با توم ی هی ۰ ۰ ِ د ۸ ی 7 ۰ 5 . ۰ مه : سود زش ی 0 اب رکه و 1 وا اس 3 تفه نو سس ری روکد و رارصا کلام هه 2 ۰ ط مر ۰ 4 اد و من .۰ تج مکی ار ۳ 3 تا ها ام :و وگ ی را و را هی اه ۱ ی ۰ : اش مد ۲ ی یر ۰ 9 : ی سا م۳ مه - کون 1 مک ی ی بسک 4 ی ار ۳ سید د. اس سید ی س ی 9 0 ی 7 پا رح ی جر دی ا در راو ۰ لد - هد - دا ها مش دم ی ۳ تست ما تک خاش هگ مش -------- صفحهٔ بعد -------- پر عم( را ۹ آئین‌نامه طراحی منظر راه‌های برون شهری شششششششششششششششششششششششششششششششششششششششششششششششششششششجششجشششجششجشششجشجشجشجشجشجششجشجشجشجشجشجشجشجشجشجشجشجچجشجچججشججشجججچجججچججشجججججججچججچججچججججچجججججچجججججججججججججججججججججججججججججججججججججججججججججججججججججججججججججججججججججججججججججججت ۰ ی مها ۰ کت مه 2 | موه با سا ور سر ۲ خرچ مس ی ۱ ۳ ۰ : سر 1 یی اس رس وروی زو تن ۳۹ ۰ ۳ ۹ راون ۲ له - ۹ ۸ اً ۱ ۰ س و۹ ی را اد مهم ۹ ام ور یکوسبگا لاه ره ۲ َ ۱ ۴ ۱ سا کید شمه شب ری را ی ۰ ۰ ۰ هسه . : ۰ ۱ ۰ ۰ ۰ ۹ ۰ ۰ اه ی دست ری هه شن ۸4 هوم ۷ طور که اوج 0 0 1 ار ۹*۰ . َ اه تد دقا که هی اب دوم هر ۲ مدام یا مو ها 4 ۰ خب ععح و و کوچ ۱ ور هر :ُ ۵ : ید ما او اد وه ز کچ ره ۹ ۱ ۰ و۴ و بو 4 ری که رد رام رک هه موه اس او رات ۰ ۹ص راب شا اه پا اور ده جرا ییوگ را ی تر یی ۹ ادب رم ویو یوم دا اکیا 2 0 ی کر ‌__ * هر تا 8 ی سا دارم اش 2 2 ۹ 1 8 مشهه : ک کوون ست ارو و و رن وس ی ۰ و و رح نک روگ را دار که کم ۴ هم و ۱ ِ# خ دی ارات او یی ارو و روخ اج ها وه ی ار بان رم چا کر و ری یا دی میک دا نو ان گس مرس ای ی وا مگ کج اه رز و مج ری 1 کی او ۲ ات ورن ۹3 نا ی ا بک هه چاس رن رو را رک ۰ ۶5 و هنم اس ی ان ور با با ون اک که ر یه مت زا ا 0 ۹ مه تچ ۳ موی و ما وی رنه کش ود > ۱۹۵۳ تمس ند ی سق ها و کر 3 رت لا که اه 434 دراوم وچ کی وه مود وش در ما اج ۷۵ 6 رس کی ۳۳2 )ایکا بط با اب وید ها رام ماکان ۲ خر هم 0 کون نی ی و و و و مان ی مد مه ی نگاره ۱۰۵: غلبه پل بر محیط. کوچر؛ بلندترین پل المان ۹ 5 5 ۳ و سم وس را . را تس ار رس ها بر وا ۱ وگن سا رجا و ریخ و کج ۳ وی اک نا اه دوک پچ جر رک اه بو ی ی جر ید 1880 نا کی ری ری وان ند را رای ای ارچ و و ها ی و ده و اج و اک یاو ده سا 9 زر رک و میا را 3 5 وک ۳ اج ی ی را ی 4 تا ان ۹ ۰ از 0 با او و خر رس ره ار گنه اتب 1 واه ای سیب 1 9 2 3 و ها ها باه که یر را خ نوش دوخت همش م انضمح دهم را در ور ی کس تاخ رنو تا اب 7: شر اه ( ای ما دوو تم او 1 3 : در ی 1 و 1 امور و ایا او اه ار نام نیو ۲دیو یی را و در و اک وی ارب اما و راز و راک سیک ی و یو اج و اراد نو یک موه در سار و هر ماود و کی کر وک نو دمم و کمک ام را ۳ که بر ندرت دو جادو هر زهر دار رد درک کیا یوم و ار ی وام ۵. گم نا و شب جت اد خر و از یا رک کا در نوک رم هر رک درو و یا امر اب هو رز هه روح دل ک جم ۷ ری دم ند مه رس تیه و سر مارب دنو رش ی هه ۱ و مک 4 ۵ ده ب اوا نم 0 ی هگ راخ اک اهب با ده مج و۳ کی مور ار و یک و را و و وه ۲ ۸ کح ۳ ی رگ منم که سای و زراب دی رس کرو را ید پ و وی ون ارب ما و توا اد وا ما رم کووال ا 50 کی ایکا ایا ماو هد فد وا 9 80 وا ی مر وا هر با رد ره ماع که ههد مه ماس موه و ات اد رای مکی که اک نگاره ۱۰۶: نگی با مند ۳ زه فلز خاد ۳ ۰ ر هماهنگی با منظر با القای سبکی سازه فلزی. پل جدید رودخانه جرج. ویرجینیای غربی [ مه کات سا ست هه وس هه ات ۳ 71 ساستتسال لت لت 1/۱/۱۳۳۳ ۱۱۱۳۳۳ 5 هه ی یه سح هه ۹ اح - سم سم 8 8 ۰ ۰ ۰ ط ریم ۰ ۰ رک -------- صفحهٔ بعد -------- فصل سوم- طراحی و ساخت منظرراه ۳۴.۶( ۱.۳ 0 جدول ‎٩‏ ۱- توصیه‌های هماهنگی انتخاب نوع پل با منظر انواع پل ویژگی معماری تیری معماری شهرهای مدرن و مناطق ۱ , , ۱ مسطح ساده و باابهت. با شکل و عملکرد بهتر از سایر انواع یت سب ۹ جذابیت طبیعی. در محیط‌های کوهستانی. دره‌ای 9 ْ ۳ .| قابل تلفیق با منظر | تپه‌ماهوری قاب واضح. نمایش ارتفاع محدود یا دهانه‌های کوچک انتقال نیرو معلق 9 ۱ مدرن مهم منظر با برج‌های پشتیبان جدول ۰ ۲- توصیه‌های هماهنگی فرم پل با منظر 9 مشخصه بستر ویژگی معماری مورد نیاز نوع پل پیشنهادی ن تخت و گستره وسیع آب سازماندهی مجدد منظر و ایجاد | پل تیری و قاب صلب عرشه طویل ارتفاع پیوستگی. پس‌رمینه حفظ ابهت 9 غلبه کوه بر مسیر پل کابلی بلند 9 معلق توصیه وی ریتم مواج دهانه کوچک, ادغام با محیط پل قوسی یا قوسی با پایه مایل روی رودخانه کوچک بین ‏ هماهنگی با محیط. عدم غلبه بر | (بدون دفن پایه قوس و پنهان شدن تپه‌های نرم» نهرهای پیچ در | دره قوس) پیچ و کوه‌های دوردست پل تیری یا پل قوسی چند دهانه ۳ چشم‌انداز گسترده و خط افق حفظ وحدت و تعادل منظر انواع پل‌های کابلی با امتداد عمودی حل پایین با جلوه بصری ساده و دهانه‌های زیاد (برای ایجاد نشانه) جدول ۲۱- توصیه‌های هماهنگی ابعاد پل با منظر هماهنگی ابعاد پل با منظر (توصیه) | تناسبات آشنا و پرتکرار (به نسبت | ارتباط نزدیک با مردم پل شهری 9 اندازه طرح و ابعاد کوچک‌تر از معمول .| حفظ جذابیت گردشگری, .| اماکن منظرین و ارزشمند -------- صفحهٔ بعد -------- ۴( ۳.۶( آئین‌نامه طراحی منظر راه‌های برون شهری اغراق آمیز (نامتعارف) ‏ | اندازه طرح و ابعاد بزرگ‌تر از معمول .ا تمایز از محیط نقاط تاکیدی راه ۲-۸-۳۳ تناسبات پل ۲. ابعاد پل با کوله دو انتهای آن و معابر و ابنیه اطراف متناسب باشد تا چیدمان فضا هماهنگ و متعادل شود. | خ ی رآ ۳ ۳ هس .. و به‌ سور نگاره ۱۰۸: تناسب ابعاد کوله و ضخامت عرشه با یکدیگر و محیط. کلرادو ۱ در انتخاب ابعاد پل و قطعات آن همزمان به نقش و عملکرد. ویژگی سازه و اصول زیبایی‌شناسی توجه شود. ۲. پل بصورت یک کل واحد و هماهنگ با محیط طراحی شود. ۳ معماری پل متمرکز بر اصل سادگی و دارای ریتم مناسب اجزا باشد. فرم پل توزیع متوازنی از وزن و حجم آن را به بیننده القا کند. *. ابعاد قطعات پل با ابعاد کلی پل متناسب باشد. *. تقسیمات داخلی پل با طول کل دهانه متناسب باشد. ۷ برای تناسبات فرم پل به نکاتی چون پر و خالی, تقعر و تحدب. بالا و پایین و ... توجه شود. .٩‏ اندازه رایج عناصر آشنا تغییر نکند (نظیر تزیینات و نقوش)» زیرا تخمین ابعاد پل را دشوار می‌کند. ۰.برای الگوهای تزئینی به نکاتی همچون فواصل تکرار» ضخامت و عمق پیش‌آمدگی آنها و جنس مصالح توجه ۳ یو پی ۲ یحو وه یر جرم یجرچ وی 5 هک نم ویو فست یا که سد ۹ و 9۳۳/7 با یا ی 8 ۵ و ام 9 3 اج ای ۱ سش ۲۳ موجن 5 مان مات 00 : . برچ را وی ار ی , کم هم س 9 : . ی ۷ یسور را ما اهنت ۷ 6 و 0 ی / ۴ 0 3 ۱ ؛ 7 ۸ اب9 پس- ۱ ی ۹ 43 4 رت ۱ 1 و 0 پچ ۰ یار 8 سس 9 َ ۰ ۹ ی . چم سس ۷ ۹ ی ۹ : ۱ ی ۸ ۰ عیه۴ ۱ ک جع ۳ ۹ پسا رس 5 3 ۱ ۳ 3 ی ی ۳ ۹ ۱ چیه ال ده 4 ۵ ره + امه ۹۰ ۴ 1 2 نگاره ۱۰۹: تناسب ابعاد. حجم و ارتفاع پل با یکدیگر و سازگاری سازه. مصالح و رنگ با منظر. سریلانکا -------- صفحهٔ بعد -------- فصل سوم- طراحی و ساخت منظرراه ۳( ( ۱5 شششششششششششششششششششششششششششششششششششششششششچشچشچشششچشچشششچششششششچشششچچششچشچچشچشچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچچجچجججججججج وت ۹ ۳ وی ۶ وم یمه ۶ 1 جر دنچ ۹ - چچو در - متسه تج 9 ِ ری تس گر را ره ار و کرت ی تا در اس 2 7 ۳۳ : زا 1 هک نی وصول یا هر 0 ارگ : زا هد ۱۵ ها لاه هط از سا بط موم نگاره ۱۱۱: تقویت نظم و خوانایی منظر با تکرار یک مدل پل در طول مسیر ۳۸۳۳ طراحی پل لازم است تا ملاحظات معماری و منظر در فرایند طراحی پل به ترتیب زیر رعایت شود: 7۳ 7 تعبین محل و جهت انتخاب سیستم طراحی معماری بل قاب بندی مناظلر : ۱ « پل در مسیر سازه‌ای و مصالح (قرم. رنک و ...) احلراف هه ۰ نگاره ۲ لحاظ کردن ترتیب ملاحظات منظر در فرابند طراحی پل (از راست به چپ) در طراحی پل به نکات زیر بطور همزمان توجه شود: - ملاحظات فنی - اقتصادی: استانداردها و الزامات ساخت پل - ارزش و هویت منظر و ویژگی‌های فرهنگی- تاریخی مکان ۹ ۰ ۰ ۰ ۳ ۰ 1 ات ۰ ی ی ی ۰ زیبایی پل باید برخواسته از قرم 9 طراحی سازه ان باشد نه تزئینات سطحی و الحاقی. -------- صفحهٔ بعد -------- ۶( ۱۳۶ آئین‌نامه طراحی منظر راه‌های برون شهری ۳ اه ۱ > 1" / وی ما کی را وین وب 2 ۲ ۹5 7 یه 1 1 : وا را کی مان سمل | رنه کش دسج با ها ۷ سیگ با یه ۱ م2 + که مس نگاره ۱۱۳: زیبایی طراحی و فرم تندیس‌گون پل. جاده اتلانتیک. نروژ ۳ _طرح اجزای پل با یکدیگر و با کلیت پل هماهنگ باشد. غ. در محورهای درجه یک و ملی. پل‌های مهم مسیر طراحی معماری داشته باشد. و ۰ نگاره ۱۱۴: پل میلائو بین فرانسه و ایتالیا. طراح: نورمن فاستر با ایده پرواز در ابرهاء طول:۲.۵کیلومتر *. در طرح پل‌های یکتا و مهم (با ظرفیت نشانه‌سازی) توجه به معماری هرخطه و الهام از عناصر و الگوهای منظر 1 طرح پل‌های یک مسیر (به لحاظ سیستم‌های سازه‌ای و مصالح) با یکدیگر هماهنک بوده و خوانایی راه را ۷ در انتخاب سیستم سازه‌ای به بارمعنایی و هویتی آن توجه شود: سیستم‌های سازه‌ای مدرن: نمود سبکی سازه- حضور و مداخله حداقلی - حضور نمایشی و مسلط بر منظر ب. عناصر زیربنایی ۱ جرم زیرسازی پل ساده» سک و حداقلی و ظریف اجرا شود. ۲. فرم‌های فضای زیر عرشه ساده باشد. -------- صفحهٔ بعد -------- فصل سوم- طراحی و ساخت منظرراه ۳۶( ۷ ۳ در تعیین ابعاد و محل واحدهای زیربنایی به تاثیر آنها بر ادراک پل (به لحاظ مقیاس, تناسبات و ایستایی) توجه ۶ جسم بسیار بزرگ عناصر زیربنایی (شامل پایه‌هاء پایه پل و تکیه‌گاه‌ها) موجب بی‌توجهی به عناصر روبنایی و . ابعاد بیش از حد کوچک یا باریک عناصر زیرسازی موجب القای ضعف و بی‌ثباتی پل نشود. ت. عناصر روبنایی ۱ از راهکارهای لازم برای ظرافت پل استفاده شود؛ از جمله تأکید بر خطوط افقی. تضاد نور و سایه. استفاده از رنگ و ... ۲. با خطوط افقی عناصر روبنایی بر تراز افق تاکید شود؛ از جمله نمای عرشه., جانیناه و دیواره‌هاء نرده و حصارهاء تیر و تیرچه‌ها. نگاره ۱۱۵: تاکید بر تراز افقی عرشه پل ۳ عناصر روبنایی پل و عرشه ظریف و با ضخامت حداقلی طراحی شود. . از ایجاد سایه روشن برای افزایش وضوح خوانایی پل استفاده شود. *. _محوطه‌سازی و ایجاد فضای سبز طبق الگوی منظر منطقه حول پل توصیه می‌شود. 1 طرح و الگوی منظر حاشیه جاده تا اطراف پل امتداد یابد. ۷ به چشم‌انداز از یک پل و ظرفیت نظرگاهی آن برای قاب‌بندی منظر دالان و معرفی بستر طرح توجه شود. 5 ۷۹ ّ ۳۳ و - ۲ 7و : > ینس چم ۳ ۳ ات مس ود ۳۳۹ سس وم 1 + و ۰ ۳ أ سس ات یش ۹ ْ ۱ ۱ ۱ 1 و که _-- ی مان یه ی ص ۷ ۳ سر ۰ نگاره ۶ جذب گردشگر به نظرگاه با طراحی پل لاگون بصورت یک حقله و کاهش سرعت. اوروگوئه ۸. به تاثیر "دید به پل" در زیبایی و خوانایی راه توجه شود. ٩؟.‏ برنامه‌ریزی برای استفاده از "دید از پل" به مناظر اطراف توصیه می‌شود (در صورت امکان بصورت نظرگاه با -------- صفحهٔ بعد -------- ۸+( ۳۶( آئین‌نامه طراحی منظر راه‌های برون شهری هر هر نگاره ۱۱۷: لزوم توجه به دید از پل به محیط و دید به پل از راه ۱. _طرح ستون‌ها ساده باشد و از الگوهای پیچیده پرهیز شود. ۲ تعداد پایه ستون‌های پل حداقلی باشد. ۲ برای پایه‌های مدل ستون-کلاهک. حداقل تعداد ۳ ستون برای ایستایی پل در هنگام وارد شدن نیروی جانبی (نظیر تصادف وسایل نقلیه بزرگ) توصیه می‌شود. 4 ارتفاع کلاهک پایه‌ها (در صورت وجود) حداقلی باشد. ٩‏ اجزای روبنایی با یکدیگر هماهنگ باشد (در الگو و رنگ). 1 تغییر عرض ستون با نوع آن متناسب باشد (برای مثال مخروطی شدن (باریک شدن) ستون‌های بلند 7 شکل). -------- صفحهٔ بعد -------- فصل سوم- طراحی و ساخت منظرراه ۳۶( ۹ نگاره ۱۱۸: رعایت تناسبات پایه پل [ شکل ۷ در طراحی پایه‌ها قطر مناسب ستون‌ها و حفظ امتداد افقی پل رعایت شود. ۸. در پل‌های بزرگ مقیاس و در گذر از رودخانه تمرکز روی پایه‌ها است. تناسبات پل حفظ شود و ستون‌ها عناصر کانونی ۱۰ .از ترکیب نامتناسب کلاهک بزرگ با پایه‌های کوتاه (عرض بیشتر از ارتفاع) خودداری شود. در عوض, استفاده از ۱.در پل‌های بزرگ درون شهری یا پل‌های مهم دروازه‌ای یا روی رودخانه‌هاء استفاده از عناصر سازه‌ای یا تزئینی افزونه توصیه می‌شود (از فرم و الگوهای ساده روی پایه‌های مدل ستون- کلاهک و دیوار صلب. تا سبک‌های عجیب و پیجیده برای ستون‌های به شکل ۲ و ۷ یا ترکیب آنها با سایر مدل‌ها). ۹ ای #جعووعج+ د :1۶ << ی راید ۹ 0 1 چیه ر ض۱ یات چم با وا اس ۳ 2 ج ۱ و ۳8 چیه ۶4 ۸ پم سس چیه مر . که ی و یه ما تا 1 ای ۳ ۹ سط ری ره ۲ ۹ 9 ها ۳ وس ۹.۹ چححه جست دب 0 2 ۹ ,۵۵ 36 ۰ و ۳ سره ۸ ۰ قر م۲۹ اد ف | مه ۳۳ ز 0‏ اک دا کب ۳ ۲ رای سا سه ۳ پ ۰ # موم یط , مدمه و + 2 ی ۳۳۹ رو ی ۳ مدکو" ط را لا ۷۳ وا با یاه هه ی مر سا ای ول نگاره ۱۱۹: حفاظت منظر با تعداد حداقلی و سادگی و خلوص پایه‌هاء. پل ساحل صخره‌ای پارک استانول استرالیا ج. تکیه‌گاه پل ۱. حفظ حداقلی تعداد دهانه‌های پل توصیه می‌شود. -------- صفحهٔ بعد -------- ۱۰ ۱۳۶( آئین‌نامه طراحی منظر راه‌های برون شهری ۳. در پل‌های کوتاه کاهش ابعاد عناصر سازه‌ای توصیه می‌شود. 4 در پل‌های طویل استحکام پایه‌های انتهایی و کاهش ضعف ظاهری توصیه می‌شود. طراحی تکیه‌گاه‌های شببدار در پل‌های دو دهانه روی بزرگراه‌های چند خطه توصیه می‌شود. ح. حفاظ پل ۰ طرح نرده پل باید توجه ناظر را به روبنا جلب کرده و نظم محیط را تقویت کند. طرح حفاظ پل ساده باشد. فرم‌های پیچیده در سرعت بالا درک نمی‌شوند (استثنا در فضاهای شهری و تعریف نشانه). ۱ ٍ 9 ِ؟ ۹ ۱ ر ۱ ۹ ۳ ء 1 ۹ ۱ ۱ : 5 ۱ / 5 رس ۱ ۱ ۱ ۱ ۰ یک چسته ِ ِ ۱ ۱ ۳۴۰۰7 اد ی ها ۳ ۱ ۲ اس ی نگاره ۱۲۰: تعریف نشانه شهری با نورپردازی نرده‌های مواج پل ۷]۳ میدان دبی. امارات متحده عربی ۲. بر خطوط افقی در طرح حفاظ تاکید شود. 4 از رنگ‌های متضاد برای افزایش آگاهی راننده استفاده شود. استفاده از نرده‌ها و پایلون‌ها برای قاب‌بندی مناظر توصیه می‌شود. (متناسب با سطح بازدارندگی لازم). ۷ برای پل‌های غیرروگذر جاده‌های دوبانده روستایی و کم‌حجم و پل‌های با ارتفاع کمتر از ۷.۶ مترء نصب حفاظ فولادی 6 ۳ مه ممها ۳ ۹ اس ح ان : , س ۰ - مرها ی ی سس رم ی و * 2 ۰ ی : رنه ْ< ی چم . چ 1 جه. منمفط ۰2 یرو 7 ادا 1 را نم یس ً ی چ اس اب اس سس و ۱ 5 ۱ ۱ 5 ِ ۱ ی ۰ اه 9 ت - ۰ زو ۱ ی ۰ هچ دض ۱ ۹ ۰ ۳ ره 7 ی : یت 1 ۰ چا 1 ری 5 سا ۹ دسا ۳ یه ۰ َ 7 - یی با ره نا : ۱ تمه ی ۹ ی پا ۰ - یط ۳ ها چاه + معا ی 8 ۱ ۱ یت ی < ۰ محم را و ها : اه ه ای , ۲ نگاره ۱۲۱: حفظ دید با انتخاب حفاظ سبک و تراوا و تعریف مسیر نظرگاهی, پل ساحل صخره‌ای پارک استانول استرالیا خ. بافت مصالح -------- صفحهٔ بعد -------- سل << <لز << << << ۳ ۳. استفاده از مصالح طبیعی و با ویژگی‌های محلی توصیه می‌شود. جذابیت ذاتی بافت مصالح حفظ شود. *. سطح صاف و مصنوع پل (در عرشه. تیر و ستون‌ها) با ناهمواری طبیعی در تکیه‌گاه در تضاد باشد. بافت مصالح با توجه به فاصله بیننده از پل انتخاب شود (بهترین فاصله درک بافت مصالح ۵ متر است). ۸ پوشاندن رنگ‌های کسا کننده» یکنواخت و9 0 حشر پل‌های فولادی و9 بتن توصیه می‌شود. ۹ در پل‌هایی که از زیر آن جاده عبور می‌کند. نمای ستون‌ها به روش‌های کم هزینه پرداخت شود. ۹ ۱ 1 مر ۳۹ نروس ۸ ۰ : اج یج که ی 4 ۱ سس ِ موی ی - و _ ۳ نگاره ۱۲۲: استفاده از اجر قرمز در هماهنگی با بافت شهر. پل قوسی راه‌آهن منجستر انگلیس د. رنگ ۳ 5 ۹ نگاره ۳۳ مر حله انتخاب رنگ‌های پل در فرایند طراحی . "ترکیب رنگ پل به روش زیر انتخاب شود: - رنگ فرعی: رنگ تیره‌تر با فام اشباع برای بحتّر های بزرگ باقیمانده از پل ۲. رنگ پل با محیط اطراف سازگار باشد. -------- صفحهٔ بعد -------- ار و ۳۶( آئین‌نامه طراحی منظر راه‌های برون شهری نگاره ۱۳۴: ترکیب سه دسته رنگ پل ۳ از رنگ برای تمایز عناصر اصلی از عناصر فرعی پل استفاده شود. 4 انتخاب رنگ‌های ساده و روشن برای پل توصیه می‌شود. *. _رنگ روشن برای حفاظ پل (به دلیل اختلال در تمرکز راننده) مجاز نیست. ٩‏ برای حصارهای حفاظتی رنگ‌های خنثی و تیره سازگار با زمینه‌های طبیعی توصیه می‌شود. ۸ توجه به ترجیحات رنگی منطقه‌ای و تأثیرپذیری از سنت‌های فرهنگی ملی و آداب و رسوم محلی توصیه می‌شود. ٩‏ پل‌های نظرگاهی در هماهنگی با محیط زیست و با رنگ روشن و طبیعی ساخته شوند. ۰.استفاده از رنگ برای تغییر آدراک ابعاد و احجام توصیه می‌شود: - رنگ روشن یا بازتابی» سبکی حجم را القا می‌کند (در زیر پل یا پایه‌ها). - رنگ تیره یا متضادء شکل را تقویت و حجم را مهم و برجسته می‌کند (لبه عرشه). - رنگ‌های خالص به وحدت فرم‌های پیجچیده کمک می‌کند. ۱.توده‌های رنگی در اشکال مختلف. فرم پل را تقویت کرده و یکنواختی را کاهش دهد. ۲.رنگ‌آمیزی تیرهای بتنی یا فولادی عرشه توصیه می‌شود. ۳ .اگر نمای تیر رنگ تیره دارد. اعضای داخلی برای دید بهترء رنگ خنثی روشن داشته باشد. -------- صفحهٔ بعد -------- ۳ ۹ َ - ۳ 1 ۱ سوه ۰ » ا اس 9 ۰ ۱ یک 8 ۰ ۹ 1 ۳ 2 ۱ اه ‌ : ی ها 2 سم ا ما *صهه ۰ پا - ۰ ز 9 ی اسهم ها رت اد هر ۱ ۱ یه . . ۴ب اب » ۲ ِ - و ۰ که 2 ۰ موه 1 .۰ ۲۱ ی زا ۱۳24 ۹ ۳ ۰ ی سر ۳ ۰ مه ۱ نکشسد 1 سس ۹ ۰ ۱ ۰ را : رد, ‏ خس ۳ ود کی بر ۰ ۴۰ . مح ۸/۵ ۳ 0 2 ۱ ای ۰ مس را 2 ۳ را ۳ ۰ ۸۱۰۶۳ یه ۰.۶۶۸ ۰ ۱ 4 1۱1۳۳ رتیه رس نوی ط کنخ ما ی ی رم وم شم مه نگاره ۱۲۵: استفاده از رنگ برای تقویت فرم پل و خوانایی دید کشتی‌ها. راست: پل زینگوانگ. گانگزو چین. چپ: پل وینسنت لس انجلس : ۱ ۹ ۱ چم له ۹ ۹ ی ی رم ۱ نیمز مد ۱ ۷ 1 ض ۳ ۹ 1 ۹ ۱ 711 ۳ ی ۱ رک ۸ ی کی وی ۱ اس 1 و 1/2 ۷ ا چا ۳ مر یت و2 6 27 ] (شم ۱ رد پچ که و ۱ ۷۱ بوک م۳ نج و و ص < مد دا وا ار ست ۱ ]او مرو 0 ی ی ووش ده دض 3 ۲ تا 0 0 0 0 ۵ 111 سس اک ار اد ورن اد را یچ ی ۱ ا ‎٩‏ و فش ور ۲۳ پا ۱ 0 ۱ ۱ ۱۴۷۹۱ س-< . ی 1 سر ۹ ۹ ۹ 5 ۳ -ظ‌ ۰ َ سس سس خی 3 "سم نگاره ۶ انتخاب رنگ سبز تیره (رنگ فرعی) خوانا و در تمایز با محیط. راست: پل برج لندن. چپ: دروازه شهر نیز کو زاین ۹ ق " ۶ ۳ ۱ مصت 8 رر وکصو و یس سس بر : ۱ ۶ سس وا سس وس هه سا سره ۱ ور اجه ما اه وچ و ده » با 2 مر م 3 ۹ 1 ی وا سا کم میت سید > مرو دهع ۳ مگ ی ی کرت اس << ی + سس هم سس سا رب ور تچ مب پیش نا نگاره ۱۳۷: تعریف نشانه راه با فرم متمایز و رنگ سفید. راست: پل الوحده قطر. چپ: پل ساموئل بکت دوبلین ۹ ۶۳« ۳ ۶ ۶ بت ِ 8 ۱ / ۰ ۹ و ۰ 2 ی ۹ ۰ ۳ عبت نو مرو مور ۰ وی رو ررو وروی مجح 8 1 / 9 را شضم هط :۵ شرس خی چم سا آرتا عت ش مور یل ی ۹ ؛ ً 1 // ا 0 1 ای سس ۱ 1 ما بط ۱ : 8 وه اک همست ی هس ۱ ۱ ات ۳ و تا ۰ ِ 2 ۳ + هه > ۱ و ی ی سس -------- صفحهٔ بعد -------- ۴( ۱۳۶ آئین‌نامه طراحی منظر راه‌های برون شهری ۹-۳-۳ - نورپردازی ۱-۹-۳۳ اصول کلی نورپردازی در منظرراه پنج اصل کلی دارد که باید در انواع طرح‌های نورپردازی رعایت شود: ۱. هویت منظر : - طرح نورپردازی باید با نقش و مقیاس راه» هویت منظر و اصول زیبایی‌شناسی هماهنگ باشد. - طرح نورپردازی تاسیسات جانبی راه (بویژه مجتمع‌های خدماتی- رفاهی و تفریحی) بصورت یکپارچه و از ۲. _طبیعت‌گرایی: - تاریکی شب باید در منظر طبیعی و فرهنگی برون شهری با ملاحظات زیست‌محیطی و اقتصادی حفظ شده و نور شب به پایه‌های روشنایی و چراغ خودروها محدود شود. - نورپردازی باید با توجه به سلامت و امنیت گونه‌های گیاهی و جانوری و با حداقل اختلال در زندگی آنها و اکوسیستم منطقه همراه باشد. ۳. خوانایی: - طرح نورپردازی باید خوانایی راه را تقویت کند. - منظر شبانه باید بر آنچه در روز در راه به چشم می‌آید و درک می‌شود. انطباق داشته باشد. طرح نورپردازی باید ادراک مسافران از شب جاده را با موقعیت نشانه‌ها در روز ارتباط دهد. یی چچچ رح پ ۳ چ روج ۳ 1 ۱ 1 ۸ : 4 ۱ / ۹ : 1 ۹ 77 0 3 ۱ / 2 ۳ > ۸ ‌ : 1 1 ه 11 ی ۹ ۱ هه با 1 س ۰ پچ : وا 7 پا 3 راما و ۹ م۳ . هه" 1 0 ری دوه 1 !۱ سه یی مها سد : که ۷ 17۳7 ۰ 1 91 ی 5 ۳۳ ر ویک جاک و در کج وی تا اش و و ا۴5 شا مج لا قک نگاره ۱۲۳۹: ضرورت انطباق منظر شب و روز در طرح نورپردازی - طرح نورپردازی باید بر ویژگی‌های برجسته فضا (معماری و مناظر) تاکید کند. - نورپردازی نقاط و عناصر مهم مسیر همجون نشانه‌ها و نقاط عطف"ء ابنیه فنی و تاسیسات جانبی مهم راه مجاز - نورپردازی باید به مسیریابی رانندگان با نقاط مرجع راه (عطف و نشانه) کمک کند. هنرمحیطی پیرامون راه -------- صفحهٔ بعد -------- فصل سوم- طراحی و ساخت منظرراه ۳۶( ۵ - استفاده از نورهای رنگی در نقاط عطف و نشانه. بصورت مقطعی و مناسبتی مجاز است. - طرح نورپردازی باید بخش‌های مهم» و پرکاربرد بناها را شامل شود. 5 ایمنی: - طرح نورپردازی باید با رعایت اصول ایمنی. موجب افزایش احساس امنیت و آرامش مسافران شود. - نورپردازی باید با بهبود روشنایی مسیرء دید راننده را تقویت کند. - شاخص‌های موثر کیفیت نور بر دید راننده باید رعایت شود. - استفاده از نورهای چشمک‌زن و فلاش, در هیچ نقطه از راه‌های کشور مجاز نیست. *._اصول فنی: - طرح نورپردازی نباید موجب آلودگی نوری, خیرگی و عدم تمرکز رانندگان و واحدهای حاشیه راه شود. - روش نورپردازی می‌تواند بصورت مستقیم و محسوس, نامحسوس یا ترکیبی باشد. - تعمیر و نگهداری تجهیزات نورپردازی در دسترس و به صرفه باشد. -------- صفحهٔ بعد -------- ۶ ۳ ۳( آئین‌نامه طراحی منظر راه‌های برون شهری ص‌های کیفیت نور جدول ۲۲- شاخص‌های کیفیت نور - روشنایی غیریکنواخت سطح جاده موجب مشکل تطابق چشم و محدودیت دید راننده می‌شود. یکنواختی نور امنیت راننده را افزایش می‌دهد. زیرا به تشخیص به موقع موانع کمک می‌کند. - یکنواختی کامل در عمل امکانپذیر یا اقتصادی نیست؛ لذا استانداردها مقادیر حداقلی را برای آن تعیین می‌کنند. - خیرگی در اثر تراکم نور ایجاد می‌شود و عامل تمایز میان اشیا و زمینه آن است. - خیرگی موجب محدودیت و اختلال دید. خستگی چشم. اختلال ادراکات حسی و عدم تمرکز می‌شود و حذف آن ضروری است. - عوامل موجب خیرگی: 0 چراغ نامناسب 0 موفعیت نامناسب چراغ 0 ارتفاع و جهت نامناسب نور 0 کنتراست زیاد بین ناحیه تاریک و روشن ۵ انعکاس بالای سطوح - خیرگی در نورپردازی با سیستم (آتألاً به دلیل سطح کوچک منبع نور و جهت‌دار بودن پخش نور مشکل رایجی است. کنترل این مساله با روش‌های زیر توصیه می‌شود: ۵ تشخیص میزان خیرگی با نرم‌افزارهای طراحی نورپردازی 0 جانمایی و توزیع یکنواخت منابع روشنایی ۵ افزایش ابعاد منبع نور یا استفاده از رفلکتور بزررگ ۵ کاهش توان لامپ‌ها و افزایش تعداد آنها ۵ افزایش فاصله و ارتفاع لامپ‌ها 0 تنظیم جهت نور به خارج از زاویه دید راننده ۵ کاهش تضاد با رنگ‌های روشن در پس‌زمینه یا افزایش روشنایی نواحی تاریک 0 تغییر رنگ منبع نور (به عنوان مثال لامپ بخار سدیم (1۳5]) به جای نور سفید) 0 پوشاندن چراغ‌ها و کنترل و هدایت نشت نور با صفحات ضدخیرگی یا موانع طبیعی مانند گیاه. پرچین و غیره - سوسو زدن در اثر اختلاف درخشندگی در یک تناوب ناشی از چراغ‌ها و بازتاب سطح براق وسایل نقلیه ایجاد می‌شود. این چرخه در تناسب با فاصله چراغ‌ها و سرعت حرکت است. طبق پیشنهادات ۱۲1۳ در فرکانس ۲۵ < ۵ هرتز از سوسو زدن جلوگیری می‌شود. نشت نور به معنی سرایت نور به خارج از محدوده‌ای است که باید روشن شود. - آلودگی نوری به روشن شدن بیش از حد یک محیط با نورهای مصنوعی گفته می‌شود که عوارضی همچون اتلاف انرژی. از دست رفتن طبیعت آسمان شب و اثرات مخرب بر اکوسیستم و حیات گیاهی و جانوری دارد. ۵ لامپ‌های با لنز دقیق. 0 صفحات پوششی و موانع طبیعی 0 نور نامتقارن نزدیک نواحی حساس 6و ععل ع[۵ 1161۵110 ۱۰۲0۵/1۹0 -------- صفحهٔ بعد -------- فصل سوم- طراحی و ساخت منظرراه ع ۳( 7۷ ۳-۹-۳۳ نورپردازی پل ۱ نور پل شامل چهار بخش روشنایی عملکردی سطح عرشه و مسیر زیر پل» و نورپردازی تزئینی سطح عرشه و ۲ نورپردازی به دو صورت استاتیک (رنگ و نور ثابت) و دینامیک (رنگ و نور متغیر) به صلاحدید طراح قابل اجرا ۳. _طرح نورپردازی پل‌های مجاور با یکدیگر سازگار باشد. ۶ تاسیسات نورپردازی مخفی بوده و منظر روز پل را مخدوش نکند. *. در طرح نورپردازی همزمان به مسائل ایمنی» عملکردی و اصول زیبایی‌شناسی توجه شود. از نوریردازی پل (مانند با تاکید بر کابل‌ها یا ستون‌های اصلی) برای تعریف نقاط عطف و نشانه راه استفاده شود. ۷ اصول نورپردازی برای منظر شبانه پل نیز رعایت شود: - هویت منظر: حفظ الگو و عناصر مهم منظر و توجه به نقش و مقیاس راه (ملی, گردشگری, روستایی و ملی با - خوانایی: توجه به جایگاه پل در کلیت مسیر و نیاز به تعریف عطف ونشانه جدید -‏ طبیعت‌گرایی: توجه به محیط پیرامون و کنترل تبعات منفی برای محیط زیست - ایمنی: ملاحظات ایمنی راه و ضوابط راهسازی» رعایت یکنواختی نور و عدم خیرگی برای رانندگان و ساکنان محلی - اصول فنی: انتخاب شدت نور مناسب. استفاده از منابع نور مخفی نورپردازی پل‌های شهری با رنگ‌های زنده و کنتراست روشن/ تاریک مجاز است. ۰.شدت و رنگ نور با رعایت نکات زیر انتخاب شود: - متناسب با کاربری و شرایط پل - هماهنگ با سایر پل‌های موجود - پرهیز از چراغ‌های با دمای رنگ بالا و رنگ متفاوت با فضا - استفاده از فناوری (أنأا برای نور رنگی به دلیل انعطاف‌پذیری (توصیه) - بکارگیری محدود سامانه‌های نورپردازی دینامیک. (تغییر شکل و رنگ نور در زمان‌های مختلف و بصورت مناسبتی) ۱ .در نورپردازی اجزای پل‌های کابلی به موارد زیر توجه شود: -------- صفحهٔ بعد -------- ۸( ۳۶( آئین‌نامه طراحی منظر راه‌های برون شهری جدول *۲- نکات نورپردازی پل کابلی عرشه - رعایت ایمنی» اولین و مهم‌ترین اصل است. - نورپردازی در هماهنگی با روشنایی عملکردی عرشه و محیط پیرامون باشد. - نورپردازی موجب خیرگی رانندگان و ساکنان مناطق اطراف نشود. شود. - نورپردازی دینامیک و مناسبتی پایلون در پل‌های مشهور و نشانه‌ای توصیه می‌شود. جدول ‎٩‏ ۲- توصیه‌های طراحی پل براساس ویژگی‌های مخروط دید توصیه طراحی پل: - ظرافت ابعاد سازه و کاهش ضخامت عناصر - انتخاب فرم‌های ساده برای ستون‌ها و زیر عرشه - نورپردازی غیرمستقیم و عدم ایجاد خیرگی - استفاده از ریتم در نورپردازی تیرها - محدودیت نورپردازی به حداکثر ۲ رنگ - کنتراست رنگی جزئیات (نرده و ..) با سازه اصلی - طراحی عرشه و ستون‌ها متناسب با فاصله ۶۰۰ متری دیدکانونی و تمرکز بر درک رنگ و نور در فاصله کمتر نگاره ۱۳۰: استفاده از ریتم در نورپردازی ستون‌های پل 1 . ۱ -------- صفحهٔ بعد -------- سپسمه ی چم ۱ -- ی ۹ اس ۱ ۱ نت ۱ ۱ ۹ 3 4 اسهم هد تس 1 ۹ رتیه نگاره ۱۳۱: نورپردازی غیرمستقیم و تک رنگ پل زاید. امارات متحده عربی. معمار: زاها حدید ۹ ۹۱ کت ۷ غ ۲ ۱ : ْ ت ۵ ۳۲ # ۱ ۳ و و ۷ مضم مصمط ۱ ح‌ ات ۱ ۳۳ ی ۱ ۰ 1 سر ر ۹ ۹ 1۳ ۹ ۱ اس ی وی اص 4 اک ال وس بح > هر اه ۱ ی ارو : مود وی ۳ یو 0 ی ای 2 7 س 0 اس ۹ #بن ۳3 مین ۹ ۷1 1 ۰ ۸ .۰ 5 او ۳ ریا ۳ ۲ مس لین 1 : ۸ آ ی کارا ترس دا ۵۱0/1 دم نگاره ۱۳۲: تعریف عطف و نشانه با نورپردازی شبانه. پل دوستی بین ژاین و وبتنام ۶ ۳ ۸ اوه 19 ۷ ۱ 0 ام کش ل : ای ۵ اجه اس با روه :ند ض چیه تا ی وت 1 ده ۳۸ ۹ 6 ۸ ره 1 ۹ مس ۳ : و / ی و ادن ا یور زس از چیه ۱ اس چرص سم نش را زیر 1 سس و چیه مس را و ری ۹ ۸ ۱ ِ ان 1 ۹ 3 ۳ 1 ۹ ۳ ۳ : 0 1 ۰ ۸ ۹ 1 ای ۰ ۷ 9 بخ هچ مین 3 1 و کوک و از استه وان دج [ و رو اه رود ار ام عضو 1 : 0 سح ما تست خن ما نگاره ۳۴ : پل تک‌رنگ با برنامه نورپردازی رنگی راس پایلون. ساحل یو کوهاما ژاپن 5-۹-۳-۳ نورپردازی تونل طول یک تونل به لحاظ طراحی روشنایی ۵ بخش است که طرح نورپردازی تونل تنها در دهانه ورودی مجاز -------- صفحهٔ بعد -------- ۳۰( ۱۳۶ آئین‌نامه طراحی منظر راه‌های برون شهری ۹ / دسترسی | دهانه (آستانه) | ناحیه انتقال (گذار) داخل تونل خروجی ا 1 ۱ 1 مسا یمهم نگاره ۱۳۵: دهانه ورودی تونل؛ بخش مجاز به نورپردازی - نور دهانه ورودی برای حذف اثر "حفره سیاه!" طراحی شود (در روز). - به راننده برای تطابق دید و تشخیص و پاسخگویی ایمن به خودروها در بحرانی‌ترین بخش تونل کمک شود. - تراکم نور حدکثری باشد. - مسافت روشنایی ورودی متناسب با فاصلهٌ دید توقف تعیین شود. - سطح تراکم نور متناسب با عوامل زیر تعیین شود: روسازی دهانه» چشم‌انداز اطراف» روشنایی آسمان و ناحیهٌ دهانه ورودی - نورپردازی ورودی در مناطق شهری زیبایی منظر را ارتقا دهد. - روشنایی داخل تونل باید با نور ثابت و مصنوعی باشد و به سرعت و تراکم ترافیک بستگی دارد. - برای روشنایی تونل به شاخص‌های زیر توجه شود: ویژگی‌های منبع» اثر خیرگی منبع» ویژگی توزیع نورء محدودیت‌های فیزیکی نورافکن» مقاومت در برابر آسیب» سهولت و دفعات تعمیر. - نورپردازی داخل تونل مغایر با اصول ایمنی و غیرمجاز است. - نور دهانه ورودی برای حذف اثر "حفره سیاه" طراحی شود (در شب). - نورپردازی دهانه خروجی به دلیل ایجاد خطای دید برای راننده در مسیر روبه‌رو مجاز نیست. | ۳ ۴ وق ۹۴۳ ۳ ۸.۹ ۳۳۳۳ ۳ ۳۹ ۹ ِ ۹ / سس ۱ ۱ ۴ 0 ۹ ۱ ۸ 1 ۱ ۰ ۵ 1 1 ۳ ره ۳ - / تیا شلن ۱ ۰ ۱ ۳ ۰ 2 ۱ : ۱ ۱ ۳ سیر ۳ وی یج ۱ ۱ 5 ی سم توب 7 1 ۹ << سم ۱ ۱ و سس ۳ - ‌ ۲۳ سه سر زک 5 هت ض سس همدص نگاره ۱۳۶: عدم نورپردازی داخل تونل و هدایت دید راننده با رنگ سفید بدنه. تونل آیهولز گذرگاه ‎۸*٩‏ سوئیس -------- صفحهٔ بعد -------- فصل سوم- طراحی و ساخت منظرراه 1 )۱۳ 6 ۳ ۹ ۲ 9 ی یه سپ 10 ی زا ۱ هد ۸ اه ۰ ۱ هعی؟ ۰" > کمن 02 رای نو ای 5 مس مت و یک « کون موی و نج ! ۹ ۱ : ۹ پر ۹ ۹ ۱ ی ۲ چک"* ۱ او و29 9 ی یمود سس ع : ۹ 5 ‌ سس ۹ ِ سور ط 2 رس ۱ 9 ۳ کحم ۳ عفد 5 پ سس س مت ی نگاره ۱۳۷: کاهش نصب علائم هشداردهنده با دید مناسب به دهانه سفید توئل در شب. ولزجنوبی استرالیا گو ی یر 5و اب یک چیه هم تو او تو رادا وب نا 7۲۲۲۲۳۳] تا چ ۳۳ تا زا 7 ی ام را ایا اما ۳ مدا و هو کدرا و سس - نس ۰ ی ام 2۹ ۳۳۰ ۳ با چم ها چا ۹ ب هه ال ص26 2 ۶ ۸ 1 << 2 پوت وچ ۹ ید۵ :2 ی ی 2 ایک رک ما ی ۶ ارچ وی ]۳۹۱۷ وی + مه میا روا و چا نی مت . ص ۳ زاهک ۳ ۳۹۷ اک رید حی ن ک وا ۱ ی ایا وود و ی حسرت فک ولا با چم لاو 9 وا ها ی 8 وا تس مارم زارد او اس را مس ان چا چَ 1 ۹ چم ۷۷ 6 دا :هم ۶ 1 2 7 1۸ | یا مت « ۹ چم ان ۳ ۷ 8 ۳ ۰ یه ۸ ای 9 ۸ ۵ ۱۳ نب ۸ : ۹ سم ۶ ۰ ۹ 5 6 یه ۱ را دا که وا یه مه رید هی .۰ و۳ ۰ ت۶۸ ی ۳۹۳ ۹ سس اه هن بش 1 ْ ۰ ۳ 1 ۳ ی 0" 1 و جح بر ۲ متس زست ِ- ۳ هن ۳ ۱ مس ۰ ۱ ۱ 9 هه , 2 مره ۳ ْ سر 9 3 پپرد ی 17 ۹ 7 تشه ‌ 0 - ی بت ی لظ ما ی 9 ۰ ۱ ی کم ۳ :5 8 سعمیو نی ئ [ ۹ ۲ ان س 7 1 1 7 محی و رس 2 1 ور ۳ زه ۱ / [ کی ۳ هش 1 0 ۳۳۳۳ ا ۰ ا سا ۴۷ ۰ ۹ ل لد 9 سس سم 4 1 , -_- / ,1 1 71 1 روط سس یی ی 3 9 8 1 ۹ مرچ ۹ ٍ : وی وچ و ما سک ی ۱ ی ۱ 1 ری او زو یرد را ی را که دمه سر پا ۳ ار ُ ۱ و 2 و 7۳ ۱ یی , 0 5 ی ( رخ 0 0 ۶ ۳ را اس کی روا زا ۱ << ی س.- 4 د وم وود ۹ وی ۵ ۳ ۱ سس 09 سس سا و یوم 8 ۱ یا را سا بر و نی / 1 پس/ اد ا« تا 1 یی 1 1 سره اا و ۳ نگاره ۱۳۸: نورپردازی فرم الومینیومی دهانه تونل المپیک زمستانی شهر سوشی روسیه ه ۰.۰ ۰ هه ا. مجتمع‌های خدماتی- رفاهی و تفریحی ۰ نورپردازی مجتمع‌های خدماتی رفاهی و تفریحی (بویژه درجه 0 ۲و ۲) برای تامین ایمنی و احساس امنیت -------- صفحهٔ بعد -------- ۳۲( ۱۳۶( آئین‌نامه طراحی منظر راه‌های برون شهری سواره و پیاده. توصیه می‌شود. . طرح نورپردازی به همراه روشنایی مجموعه. برای بخش‌های زیر بصورت یکپارچه و از پیش‌اندیشیده باشد: الف- بنای اصلی توقفگاه ب- ورودی و خروجی پ- معابر داخلی و پارکینگ ث- نواحی تردد و فعالیت پیاده . در نورپردازی بر لبه‌ها و حجم بنا تاکید شود. .دید به این مراکز و خوانایی آنها با سیستم‌های روشنایی پایه بلند تامین شود. . خروج خودروها از این مجتمع‌ها برای رانندگان در جاده اصلی قابل تشخیص باشد. .در محورهای بیابانی و کویری نورپردازی شبانه با نورهای ملایم و غیرمستقیم باشد. ٩‏ در محورهای کوهستانی و جنگلی نورپردازی مختصر و با تاکید بر لبه‌های بنا باشد. برسد. . کلیه اصول نورپردازی باید برای نورپردازی بناهای خصوصی نیز رعایت شود: -------- صفحهٔ بعد -------- فصل_سوم- طراحی و ۹۹۳۳ نور پر( ۰ روشنایی ند روشنایی ۶ استفاده | نی استفاده | ساخت منظرراه عه ۳ ۳۳ جدول ‎٩‏ ۲ - نکات نورپردازی بناهای خصوصی حاشیه راه نورپردازی نما (نوع منبع نورء محل نصب. رنگ نور و ...) در هماهنگی با سبک غالب نورپردازی همسایگی‌ها در آن جداره باشد. در مناطق سردسیر استفاده از نور آفتابی (زرد) در قیاس با نور مهتابی (سفید) توصیه می‌شود. طرح نورپردازی بر ریتم عناصر شاخص نما (نظیر ستون یا تزئینات و ...) تاکید کرده و چهره روز نما را روشنایی فضای ورودی به دلیل امنیت و خوانایی تامین شود. محیط طبیعی اطراف بنا روشن نشود استفاده از نورهای مستقیم و خیره‌کننده بر روی نماء داخل ویترین‌ها و ورودی مغازه‌ها مجاز نیست. استفاده از نور رنگی ثابت در بناهای تجاری و خدماتی فعال حاشیه جاده (بدون خیرگی و مزاحمت برای رانندگان) مجاز است. نصب لامپ‌های نئونی, تزیینی و تبلیغاتی بر پنجره طبقات بالا (به دلیل امنیت جاده و جلوگیری از نور مزاحم برای رانندگان) مجاز نیست. نصب لامپ‌های نئونی» تزیینی و تبلیغاتی به صورت چشمک‌زن و فلّش برای کل بناهای حاشیه جاده بکار بردن لامپ‌های بیش از ۱۰۰ وات در تراز همکف (ورودی) توصیه نمی‌شود. در صورت نیازء به طور جایگزین. استفاده از حداکثر ۳ لامپ ۱۰۰ وات مجاز است. همچنین نصب لامپ روشنایی در زیر تابلوها و به صورت توکار در سقف توصیه می‌شود. ازی تابلوهای تبلیغاتی تابلوهای تبلیغاتی تنها در نقاط تاریک و با فاصله از روشنایی جاده با رعایت اصول ایمنی و عدم برای دید رانندگان مجاز است. سول کلی نورپردازی در مورد تابلوهای تبلیغاتی نیز الزامی است؛ از جمله اصول ایمنی. طبیعت‌گرایی و تابلوهای تبلیغاتی تنها با منبع نور ثابت مجاز است. استفاده از چراغ‌های چشمک‌زن با منبع نور ز نورهای رنگی برای روشنایی بیلبوردها در نقاطی که درک علائم راهنمایی را مختل کند. مجاز نیست. ز منبع نور مخفی برای کاهش احتمال خیرگی توصیه می‌شود. -------- صفحهٔ بعد -------- ۳۴( ۱۳۶ آئین‌نامه طراحی منظر راه‌های برون شهری ۶-۳ -ابنیه حاشیه راه ۳ -اصول کلی رابطه ساختمان با زمینه و محیط به سه حالت کلی زیر قابل تقسیم است و تعیین این نسبت در هر پروژه» بر اساس جدا از محیط و در مقابله با آن طراحی ابنیه در منظرراه ۳ اصل کلی دارد که رعایت آن الزامی است: * بکپارچگی و هماهنگی . موقعیت تاسیسات جانبی راه نسبت به یکدیگر در پلان کلی " مسیر در برنامه راهبردی منظرراه پیش‌بینی شود. ۲. تاسیسات جانبی راه در ترکیب با محیط طبیعی و منظر محدوده باشد (ضمن خوانایی و نمایانی مناسب). ۳. معماری بناهای همجوار با یکدیگر هماهنگ باشد (به لحاظ سبکءفرم و حجم. ابعاد و ...). 4 فرم و مصالح نماهای یک جداره با یکدیگر هماهنگ باشد. *. حجم و ابعاد بنا با مقیاس منظر هماهنگ باشد. فرم خارجی و نمای بنا گویای فضا و پلان داخلی باشد و از ساخت فرم و احجام بدون عملکرد پرهیز شود. ۷ بناهای نشانه با تاکید بر بستر یا در تضاد با آن طراحی شود. ۸. طرح بناهای مجاور نشانه‌ها و بناهای شاخص (نظیر مسجد و امامزاده) اهمیت نشانه را حفظ کند۳. .٩‏ فرم و ارتفاع ابنیه با عوارض و توپوگرافی و ویژگی‌های زمین هماهنگ باشد. * زمینه‌گرایی . از معماری بومی در طرح کلی و نمای ابنیه (با هر نوع کاربری و فعالیت) پیروی شود. ۲. فرم و طرح بنا با هویت. عناصر و ارزش‌های منظر هماهنگ باشد. . پیروی از الگوهای معماری بومی توصیه می‌شود (بویژه در طرح و عناصر نما). ۱. جهت اطلاعات بیشتر رجوع شود به کتاب زیباشناسی در معماری ۸/1۵1۲ ۲۰ ۲ برگرفته از: طرح جامع (راهبردی- ساختاری توسعه وعمران) شهر تهران. وزارت مسکن,۱۳۸۸ و ضوابط و شاخص‌های بازیابی هویت شهرسازی و معماری اسلامی- ایرانی. شورایعالی شهرسازی و معماری ایران۰ ۱۳۹۰ -------- صفحهٔ بعد -------- فصل سوم- طراحی و ساخت منظرراه ۳۶( ۳۵ - طراحی اقلیمی ۱.در طراحی بنا به عوامل اقلیمی توجه شود (زاویه تابش خورشید. جهت و شدت وزش بادء میزان دماء رطوبت., بارندگی و...). ۲. در طراحی بنا به الگوها و اصول معماری اقلیمی توجه شود (به لحاظ فرم کلی. مصالح و جزئیات نما). ۳. بازآفرینی نمادهاء فرم‌ها و عناصر معماری اقلیمی هر منطقه در بناهای جدید. توصیه می‌شود (مانند بادگیر در کویر). - مکانیابی .در مکانیابی ابنیه به دید و منظر بنا از راه و دید به جاده از بنا توجه شود. ۲.در مکانیابی بنا اصول پدافندغیرعامل رعایت شود (توجه به مخاطرات طبیعی نظیر سیلء زلزله. رانش کوه و ..) ۳.در مکانیابی بنا به درجه ارزش منظر اراضی توجه شود (اراضی تغییر یافته و دارای دخل و تصرف به عوارض و اراضی بکر و توپوگرافی موجود اولویت دارد). در انتخاب محل ابنیه به زاویه و مخروط دید و ادراک راننده از جاده توجه شود (ارجاع به بند ۲-۳). *.استقرار بناهای نشانه بر مکان‌های مرتفع توصیه می‌شود. ۰ خوانایی ۱.نحوه توزیع عناصر و ابنیه راه در جاده به خوانایی راه کمک کند. ۲ .تاسیسات جانبی راه با هدف تقویت خوانایی راه تعریف و مکانیابی شوند. .از حفظ و معرفی عناصر طبیعی طول مسیر برای تشکیل نشانه و کمک به آشنایی مسافر با راه استفاده شود. .تاسیسات جانبی و بناهای خدماتی و امدادی راه» به لحاظ موقعیت. فرم و رنگ خوانا و قابل شناسایی راحت از سوی مسافران راه باشد. ۲-۶-۳ - ضوابط معماری ابنیه (عمومی و سایر) ۰ عمومی ۱. در طراحی کلیه بناها تناسبات و مقیاس انسانی ۱ رعایت شود. ۲ الگوی معماری بومی برگرفته از نزدیک‌ترین سکونتگاه‌های اطراف (شهر و روستا) باشد. ۲ طرح بنا خوانا باشد؛ حد سادگی طرح موجب یکنواختی؛ یا خلاقیت و نوآوری آن موجب اغتشاش جداره نشود. 4 _طرح بنا عناصر و فرم‌های زائد و غیرعملکردی نداشته باشد . ۱ مقیاس انسانی بناء اندازه‌ای از بنا و اجزای آن است که به مقیاس انسان نزدیک است و احساسات مثبتی نظیر راحتی. امنیت. صمیمیت و ارتباط با محیط را به ناظر القا می‌کند. بناهای خارج از مقیاس سبب هراس و بیگانگی می‌شوند. مقیاس انسانی امری نسبی در برابر مخاطبان مختلف فضا (کودک. معلول و ...) است. ۲ اصل پرهیز از بیهودگی در معماری ایرانی - اسلامی -------- صفحهٔ بعد -------- ۳۶ ۳( آئین‌نامه طراحی منظر راه‌های برون شهری *._در طرح بناهای عمومی, سلسله مراتب دسترسی رعایت شود: - مرز بنا با محیط تعریف شود. - بنا دارای نقطه آغاز, اوج و پایان باشد. - ترتیب فضاها در دسترسی به بنا با الگوی اقلیمی هر منطقه رعایت شود (باز - نیمه‌باز - بسته). | او ازا : نگاره ۱۳۹: توجه به مراتب فضایی در طرح تیه مجاور راه 1 طراحی فضاهای نیمه‌باز (بالکن. پیش‌ورودی و ...) با عرض و ارتفاع متناسب با پلاک توصیه می‌شود (فضای ۷ _طراحی و ساخت الحاقات (نظیر کیوسک‌های منفک از بنا) در تراس یا در جوار بنا مجاز نیست. در صورت نیاز ۸. بازی حجمی بنا حداقل با یکی از مجاورت‌ها هماهنگ باشد (نظیر تراز پیش‌آمدگی). ٩‏ بافت و مصالح ۱. مصالح نما با اقلیم و بستر طرح هماهنگ باشد. ۲. مصالح نما در برابر شرایط اقلیمی, فرسایش و آلودگی بادوام و قابل شستشو باشد. ۳ استفاده از مصالح صنعتی مغایر با سنت معماری هر منطقه در نما مجاز نیست؛ مانند شییشه. فلز سرامیک. کامپوزیت (واحدهای صنعتی و تولیدی و کارخانجات از این قاعده مستثنی هستند). مصالح نوین نما بادوام باشد و استفاده از مصالح نامتناسب با شرایط اقلیمی مجاز نیست. ٩‏ مصالح نوین نما با رعایت جزئیات اجرایی خاص آن مصالح بکار رود. *. مصالح و رنگ نمای هر پلاک. با نمای پلاک‌های مجاور آن جداره هماهنگ باشد (به استثناء بناهای عمومی). ۷ استفاده از مصالح انعکاسی در مناطق گرم و آفتابی باعث خیرگی و اختلال دید رانندگان نشود. .٩‏ به تاثیر نور و سایه بر بافت مصالح توجه شود. هه رنگ رنگ بیشترین نمود بصری را در منظرراه دارد. از رنگ برای تجانس, تضاد یا تقابل لازم طرح با بستر استفاده شود. ۱. رنگ‌های نما متجانس و هماهنگ با منظر و زمینه باشد. ۲. رنگ‌های متضاد برای تعریف نشانه و افزایش خوانایی بنا مجاز است و باید همراه با طرح کلی بنا به تصویب -------- صفحهٔ بعد -------- فصل سوم- طراحی و ساخت منظرراه ۳۶( ۳۷ ۹ بازشو ۱. _طرح بازشوها با الگوی معماری بومی یا بناهای مهم طول مسیر هماهنگ باشد. ۲._طرح بازشوها به لحاظ فرم ابعاد و مصالح پیرو اصول طراحی اقلیمی باشد. ۳. ابعاد و اشکال بازشوها با سبک و طرح نمای آن پلاک و کلیت آن جداره هماهنگ باشد. الحاقات 4 عناصر الحاقی موجب آشفتگی و اغتشاش نما نشوند. *. عناصر الحاقی با فرم کلی بنا یکپارچه باشد (مانند بادشکن در مناطق سرد یا سایه‌بان در مناطق گرم). ٩‏ استفاده از الحاقات غیرعملکردی و صرفاً اتزئینی مجاز نیست (مانند خطوط زائد. نیم‌ستون‌هاء مجسمه‌هاء حکاکی‌ها و...). ۷ ارتفاع نصب و پیش‌آمدگی سایبان بر پیاده‌رو در تمامی واحدهای مجاور یکسان باشد. ۸. سایبان واحدهای خدماتی و تجاری حاشیه جاده از نوع ثابت بر نما بوده و جنس و رنگ آن با همسایگی ٩‏ نصب تاسیسات بصورت نمایان در نما مجاز نیست (نظیر چیلر. کولرء کانال‌های تاسیساتی, ناودان‌هاء تانکر آب. سیم‌ها و کابل‌های برق و تلفن» دودکش بخاری و ... به استثناء لوله‌های گاز شهری) و باید با تمهیدات مناسب و طرح پوشش هماهنگ با نمای اصلی (نظیر شباک) پوشانده شوند. لوله‌های گاز شهری باید متناسب با رنگ نمای ساختمان رنگ‌آمیزی شود . ۰.نصب تأسیسات (از قبیل آنتن» ونت. دودکش و ...) بر لبه بام و خط آسمان به گونه‌ای که از نمای اصلی در ۹ فضای سبز ۱.پوشش گیاهی محوطه و نما از گونه‌های بومی و رایج یا هماهنگ با اقلیم آن خطه باشد. ۲ ۱.در نقاط مستعد شدت باد. استفاده از پوشش گیاهی حول بنا برای مهار باد و گرد و غبار توصیه می‌شود. ۴.طراحی باغچه و کاشت درخت در مقابل بنا (برای دعوت‌کنندگی) توصیه می‌شود. ۶ .طراحی باغ - بام با رعایت شرایط اقلیمی» ایمنی و جزئیات اجرایی توصیه می‌شود. بام ۱. مصوبه شورای عالی شهرسازی و معماری ایران در خصوص ضوابط و مقررات ارتقاء کیفی سیما و منظر شهری مورخ ۸۷/۹/۳۵ (بند ۱-۳ ۱۷ ۲ همان (بند ۱-۲-۳) -------- صفحهٔ بعد -------- ۳۸( ۳۶( آئین‌نامه طراحی منظر راه‌های برون شهری 3 .طرح بام (خط آسمان) بناها در یک جداره با یکدیگر هماهنگ باشد (در فرم بام» پیش‌آمدگی, پیشانی, مصالح, تزئینات و ...). ۷.در صورت تعداد طبقات یکسان مجاورت‌هاء تجاوز از ارتفاع خط بام همسایگی‌ها مجاز نیست. ۸.برای جلوگیری از لغزش آب و ایجاد لکه بر نماء تدابیری چون آبچکان برای بام پیش‌بینی شود. * نورپردازی ۹.منظر شبانه پنا در انطباق با منظر روز آن باشد (رجوع به بند ۱-۹-۳-۳). ۲۰ .نورپردازی بناها با هدف افزایش خوانایی منظر و کمک به مسیریابی رانندگان با نقاط مرجع (عطف و نشانه) ۲۱.نورپردازی نما مشابه سبک غالب نورپردازی همسایگی‌ها در هر جداره باشد (نوع منبع نورء محل نصب. رنگ نور و..) ۲.استفاده از نور رنگی ثابت در بناهای تجاری و خدماتی فعال شبانه مجاز است (درصورت عدم خیرگی و مزاحمت برای رانندگان). ۳.نصب لامپ چشمک‌زن و فلاش در کل نما مجاز نیست. ۲۶.نصب لامپ‌های نئون» تزیینی و تبلیغاتی بر پنجره طبقات مجاز نیست. ۴ ,استفاده از نورهای مستقیم و خیره‌کننده بر نماء داخل ویترین‌ها و ورودی مغازه‌ها مجاز نیست. 1 ۲.تاکید بر ریتم عناصر شاخص نما (نظیر ستون یا تزئینات و ...) توصیه می‌شود. تابلوی نما ۷ تابلوی تمامی پلاک‌های حاشیه جاده مطابق با ضوابط حاضر طراحی و نصب شود (رجوع به بند ۲-۵-۴). ۸.نصب هیچ گونه تابلو خارج از جایگاه پیش‌بینی شده در طرح نمای مصوب مجاز نیست. ۹ .نصب هرگونه پارچه‌نویس, بنر یا پوسترهای کاغذی و مقوایی بر بدنه نما و سطح تابلو مجاز نیست. ۰.استفاده از دیوارنویس به جای تابلو معرفی واحد یا در ترکیب با آن مجاز نیست. ۱.ابعاد تابلوهای روی نما با تابلوهای بناهای مجاور هماهنگ باشد. ۲.امتداد و میزان پیش‌آمدگی تابلوها در یک جداره با یکدیگر هماهنگ باشد. ۳.در بناهای دارای بام تخت. نصب هیچ گونه تابلو در هر ابعاد و اندازه‌ای بالاتر از خط آسمان مجاز نیست. ۶ .نصب لامپ روشنایی در زیر تابلوها و به صورت توکار در سقف توصیه می‌شود. مناطق تاریخی- فرهنگی ۱ موقعیت ابنیه جدید مجاور عناصر فرهنگی و تاریخی توسط کارشناسان میراث فرهنگی تایید شده (به لحاظ فاصله و ارتفاعء طرح معماری و رنگ و مصالح) و برای کنترل اثرات جانبی یا آسیب‌های احتمالی برنامه و طرح -------- صفحهٔ بعد -------- فصل سوم- طراحی و ساخت منظرراه ۳۶( ۳۹ ارائه شود. ۲ در بناهای مجاز به ساخت در جوار سایت‌های تاریخی- فرهنگی: - بافت و جزئیات نما حداقلی باشد. - نصب تنها یک تابلوی معرف فعالیت بر بدنه بنا با رعایت ضوابط عمومی تابلوی نما مجاز است. - تنها نصب تابلوهای راهنما و معرفی سایت مورد نظر مجاز است. نگاره ۱۴۰: نمونه تابلوی معرفی جاذبه‌های گردشگری منطقه مجاور راه ۶ کاشت درخت بلند در شعاع ۶۰۰ متری از اماکن تاریخی- فرهنگی مجاز نیست (نقطه دید واضح). *. _طرح کاشت منظرراه مانع دید در محورهای تاریخی و در نزدیکی سایت‌های تاریخی و منظرین نباشد. ۱. نمای ابنیه صنعتی جدید هماهنگ با اقلیم و خنثی در منظر طراحی شود. ۲ دید به نمای نامطلوب ابنیه صنعتی موجود. با موانع طبیعی و مصنوع پوشانده شود (نظیر کاشت درختان با دیواره هماهنگ با محیط). ۳ تاثیر آلودگی‌های زیست‌محیطی صنایع بر منظر توسط نهاد متولی در قانون کنترل و رفع شود. 5 فضای دسترسی و توقف وسایل نقلیه از جاده تفکیک شده و طراحی شود. ۶ ترکیب توده معماری با محوطه و فضای سبز توصیه می شود (ضمن پاسخ به عملکرد و اصول ایمنی). 1 استفاده از المان‌های مظاهر صنعتی و نماد تولیدات در حاشیه جاده برای تقویت هویت و معنای مکان توصیه می‌شود. ۷ کاهش آلودگی‌های آب و خاک با کاشت گیاهان جاذب آلودگی توصیه می‌شود. ۳-4-۳ تاسیسات جانبی راه (ابنیه عمومی) با توجه به سهم نهادهای مختلف در استقرار تاسیسات جانبی راه» ضروری است: -------- صفحهٔ بعد -------- ۳۰( ۱۳۶ آئین‌نامه طراحی منظر راه‌های برون شهری ۱. در تمام مراحل به طرح به عنوان یک بنای زیرساختی, ماندگار و سرمایه ملی توجه شود (در تعریف پروژه» واگذاری طرح به مشاور ذی‌صلاح. مکانیابی. نظارت بر ساخت و بهره‌برداری). ۲. در انواع تاسیسات جانبی (پلیس راه» راهداری و ..) به لحاظ تعدادء فواصل و نحوه استقرار» ضوابط نهاد متولی ۳ ضوابط و الزامات نهادهای مربوطه در خصوص پلان فضاهای داخلی بناهای خدماتی راه (عوارضی, پلیس راه» در طراحی ابنیه خدماتی بین‌راهی به ویژگی‌های مخروط دید راننده و درک بصری کاربر توجه شود: جدول ۲۷- مشخصات مخروط دید در طراحی تاسیسات جانبی راه - استقرار در ۵۰ تا ۱۰۰ متری از لبه جاده بیابانی و کویری - تضاد رنگی کم با زمینه کوهستانی, جنگلی و تاریخی (توصیه) - نورپردازی غیرمستقیم و ملایم - تاکید بر حجم بنا در نورپردازی لبه‌های بنا - پرهیز از ارتفاع زیاد و فرم ناهمگون با زمینه کوهستانی (توصیه) ۱-۱-۱-۳ مجتمع‌های خدماتی -رفاهی در طراحی مجتمع‌های خدماتی- رفاهی بین‌راهی رعایت ضوابط سازمان راهداری و حمل و نقل جاده‌ای استان‌ها الزامی است. ۲. طرح مجتمع بصورت یک کل واحد و یکپارچه شامل بخش‌های زیر باشد: بنای اصلی - دسترسی‌های سواره ورودی و خروجی - معابر داخلی و پارکینگ- فضاهای مکث و حرکت پیاده اور و ۰ بک ی ی یی ۰ 1 کی سا 7 را ِ 9 . تم : ۳ / رآ ای ۵ مه ۱ ۰ ی نک رو ی 1 ی ام ر دمم / / ح ُ ان ریس ی ۳ رک 17 اهشور ]| 0 ۰ : 1 بات کس می رم 9 را ا گ 7 ۰ را زر 6 ۲ او یه ۳ 0 و ۹ 1 7 ی ! ب 1 یشم , 0 1 مزر ی 1[ : ۱ ان نگاره ۱۴۱: ضرورت پیش‌بینی دسترسی مجزاء پارکینگ و فضاهای پیاده اختصاصی برای توقفگاه‌ها و9 مجتمع‌های خدماتی - رفاهی ۳. دید به بنا از راه حفظ شود. نمای مجتمع‌های خدماتی-رفاهی با رعایت احترام به هویت منظرء طبیعت و بافت اطراف طراحی شود. -------- صفحهٔ بعد -------- فصل سوم- طراحی و ساخت منظرراه ۳۱۳ *. در طراحی ابنیه باید مسایل زیست محیطی و اکولوژی با نظارت ارگان های مربوطه (سازمان حفاظت محیط زیست ایران) رعایت شود. (آبیاری. دفع فاضلاب. مدیریت آب‌های سطحی, حفظ حیات گیاهی و جانوری و...) 1 در طراحی ابنیه, اصول ایمنی و فنی برای حفظ جان کاربران رعایت شود. ۷ در طراحی ابنیه اصول اقلیمی رعایت شود (رجوع به بند ۱-۳-۳). ۸. در طراحی پوشش گیاهی حول ابنیه به عوامل اقلیمی» کاربری بنا و سایر عوامل تاثیرگذار توجه شود (رجوع به بند ۲-۳۴-۲). پوشش گیاهی حول مجتمع موجب اغتشاش بصری و محدودیت دید کاربران نشود. ۰.نماهای مغشوش و نامطلوب مجتمع‌های خدماتی-رفاهی موجود با تمهیدات طراحی پوشانده شود؛ با موانع بصری طبیعی (پوشش گیاهی) و مصنوع (انواع دیواره‌ها و تابلوها). ۱.استفاده از فضای سبز در نمای ابنیه. متناسب با بوم و اقلیم توصیه می‌شود. ۲.مصالح نما با رعایت مسایل اقلیمی, امنیتی و فنی انتخاب شود. ۲-۱-۱-۳ پاسگاه پلیس ۱. ساختمان پاسگاه پلیس باید در یک نقطه مسلط به جاده و با دید مناسب برای نیروهای پلیس و رانندگان بنا ۲. توقفگاه بازرسی وسیله‌های نقلیه سنگین (اتوبوس, کامیون) مجاور پاسگاه پلیس از ابتدا پیش‌بینی و طراحی ۳ ارتفاع پاسگاه پلیس حداقلی باشد. فاصله پاسگاه پلیس از نقاط منظرین (نظرگاه, نقطه عطف و نشانه) حداقل ۶۰۰ متر باشد (نقطه دید واضح). *. رنگ نمای پاسگاه پلیس, کنتراست و تضاد نسبی با زمینه داشته باشد. ٩‏ نورپردازی شبانه پاسگاه پلیس مطابق اصول و در جهت تقویت خوانایی بنا باشد (رجوع به بند ۹-۳-۳). ۷ پوشش گیاهی حول پاسگاه موجب محدودیت دید. امنیت و نظارت بر وسایل نقلیه نباشد. ۸ تأسیسات و تجهیزات لازم در محلی دور از دید نصب و نگهداری شود. ۳-۱-۱-۳ عوارضی بنای عوارضی عرض و ارتفاع قابل ملاحظه‌ای در کانون دید راننده دارند و باید از فواصل دور و پیش از رسیدن به فاصله دید انتخاب (۳۱۵ متر) قابل مشاهده باشند. شکل, بافت و رنگ این بناها با کاهش سرعت و فاصله قابل درک در طراحی بنای عوارضی به ویژگی‌های مخروط دید راننده توجه شود: -------- صفحهٔ بعد -------- ۳۲( ۳.۶( آئین‌نامه طراحی منظر راه‌های برون شهری جدول ۲۸- مشخصات مخروط دید در طراحی عوارضی - رویت بنا با عرض و ارتفاع مناسب در دید انتخاب (۳۱۵ متری) - فرم سبک و شفاف و عدم انسداد بصری - تضاد رنگی حداکثری با زمینه - استفاده از بافت و جزئیات بدون اغتشاش بصری - نورپردازی غیرمستقیم و ملایم کل بنا - بافت و جزئیات حداقلی بنا در مجاورت سایت‌های تاریخی ۲. فضاهای خدماتی مجاور عوارضی (مسجد. فروشگاه» سرویس بهداشتی و ...) همزمان با طرح در فاصله و فضای ۳. کیفیت فضا در ترکیب با پوشش گیاهی ارتقاء یابد. ۶ تبلیغات محیطی بر بام عوارضی بر حجم و معماری بنا غلبه نکند. ٩‏ از طراحی منظر و ترکیب عوارض طبیعی (ناهمواری هاء درختان, نهر آب و ...) برای کنترل خروج خودروها از مسیر استفاده شود. ۷ جزییات و بافت بنا موجب کاهش خوانایی و اغتشاش بصری نباشد. نورپردازی شبانه املایم غیرمستقیم و ساده باشد. د ضمن آنکه بنای عوارضی از فاصله دور قابل تشخیص شود. ۹ ی و۳ ۳۶ ۱۳ هت ۰ - ۴ ۹ را مرا > ه ات نج میک ون :۸11۳ 8 ی هس قزعه کته ۳ کا ) هه ض سور ۵ اک سس یکت ون جو ماهس ور 7 ۹ وا 4۳۷ ۵ : ۱ ۰ اس کی زر امه باق مسر ۱ چا 3 ۹ مخت ۳ 72 دی هد کت ی ۱ ای سح اس و را ۳ص وت ی و هه ۳ ت حص 2 _ ۱ سح ی صدنس «صر ل 5 ۳ ترصن 7 رت مره جر ادص __ هه ۵ ۸ 2 ۳ ۰ حمم ۱ ۳ ! سس" وم ی گر 8 سس 1 پس د ی 0 ام ۱ 1 ۳ 8 :1 کر (عت ات ۰ ا ۶ ۷ هّ اه طظ ۹ ۰ شا ار ۰ 8 ی ۱ 1 پرهم زک ۰ - سیمو ۷ ۱ ۱ 8 ره دا ویس مس ۰ ۱ ۵ ۹ ۸ وی ادا دابا ۵ ار وک 5 ند ل ۹ ۰ » پر سچ 1 ۱ 2 ۲ ۳ یو 6 پر هی ۳ ریا ۸ ار ۳ 2 ی : مرن با وه 0 را وا و ی : ظوت وا ۳ رک یا نا اب ۷ ۵ -------- صفحهٔ بعد -------- فصل سوم- طراحی و ساخت منظرراه ۳( ۳۳ نگاره ۱۴۲: تعریف نشانه راه با فرم و رنگ مسی نمای عوارضی پل مارتینز کالیفرنیا ۳ نگاره ۱۴۳: فرم سبک و شفاف ابستگاه اخذ عوارض ۰8-۱۱۴۳ راهداری, خانه بهداشت و سایر مراکز امدادی ۱ استقرار این ابنیه جشم‌اندازهای مهم جاده را مخدوش نکند. ۲. مراکز امدادی در فاصله مناسبی از لبه جاده و در مخروط دید مسافر مکانیابی شود (سهولت دسترسی در مواقع ۳ استفاده از یک نوع علامت ساده یکسان و خوانا برای یک نوع مرکز امدادی در تمامی راه‌ها توصیه می‌شود (به عنوان مثال استفاده از تابلوی قرمز برای هلال احمر یا نوار آبی حول بنا برای نیروی انتظامی). 4 محل دپو پا پارکینگ مجاور این ابنیه بصورت یکهپارچه و از پیش اندیشیده با آنها طراحی شود. 1. استفاده از طرح یکسان (تیپ) برای حجم یا پلان داخلی در یک پهنه مجاز است (مصوب نهاد متولی). ۱-۳ حیات جانوری ۱-۱-۹-۳ اثرات منفی طرح‌های راهسازی بر حیات جانوری طرح‌های راهسازی دو گونه اثر تخریبی بر حیات جانوری دارند: تقطیع فیزیکی زیستگاه و تصادقات جاده‌ای (به دلیل عبور برای یافتن آب و غذاء. ساخت لانه. جدذدب شدن به نور) هرچه سطح بیشتری به جاده‌ها اختصاص داده شود. لبه‌های نامناسب زیست جانوران و مساله تقطیع زیستگاه بیشتر -------- صفحهٔ بعد -------- ۳۴( ۳( آئین‌نامه طراحی منظر راه‌های برون شهری (۷۳/۳۳۶) 4.0 30 20 [ 5 40۳۹۵۷ ۳۰۹۵۹۵ نگاره ۱۴۴: اثر منفی لبه راه بر قلمرو و زیستگاه جانوران راهکارها است". نگاره ۱۴۵: از راست به چپ: تقطیع زیستگاه با راه- اتصال زیستگاه با احداث زیر گذر - اتصال زبستگاه با تر کیب زبرگذر و حفاظ ۲-۱-۹-۳ راهکارهای طراحی منظر برای حفاظت حیات جانوری - نقاط تلاقی مسیر با محل عبور حیوانات بطور دقیق مکانیایی شود. «راه سبز» یا راه حافظ حیات جانوری یک طرح یکپارچه و از پیش اندیشیده است. در انتخاب مسیر و مکانیابی تاسیسات جانبی راه (نظیر مجتمع‌های خدماتی) باید گام‌های زیر با استعلام از نهادهای ذیربط. با مشاهده یا برداشت میدانی طی شود: - اطلاعات گونه‌های جانوری منطقه (نوع و پراکندگی) و نیز الگوی حرکت آنها در شب و روز شناسایی شود. - محل عبور جانوران شناسایی شده و توسط سازمان حفاظت محیط‌زیست تایید شود. - در صورت فقدان اطلاعات. نقاط سانحه‌خیز دیگر جاده‌های مشابه محدوده» نوع سوانح و حجم و تکرار آنها مبنای ۱. مطابق آمار یک بزرگراه در ایالت کلرادوء یکسال پس از ساخت روگذرها و نصب حصارهاء میزان تصادفات با حیوانات ۷۰/ و تعداد لاشه حیوانات در جاده 7۸۶ کاهش یافت. -------- صفحهٔ بعد -------- فصل سوم- طراحی و ساخت منظرراه ۳۶( ۳۵ نگاره ۱۴۶: نمونه مکانیابی صحبح جاده با حداقل تلاقی با محدوده تردد حیوانات - تاثیر منفی راهسازی بر زیست بوم و پوشش گیاهی (به عنوان منبع غذایی حیوانات یا قلمرو لانه‌گزینی آنها) به - از میان راهکارهای ممکن. متناسب‌ترین روش با شرایط طرح و محیط انتخاب و اجرا شود. ۳ نگاره ۱۴۷: ۸عبور جاده از میان زیستگاه., دآعبور جاده با فاصله از زیستگاه.۳اتصال زیستگاه دوسمت جاده. 0اجبران حجم تخریب. - جاده برای سرعت حرکت پایین طراحی شود؛ بویژه در مناطق دارای گونه‌های حفاظت شده یا با نرخ مرگ و میر بالا. - در شرایط خاص و بدون آمکان اجرای مراحل شناخت فوق. اجرای راهکار جلوگیری از مرگ و میر گونه‌های غالب ۵ مدارک لازم برای طراحی راه سبز عبارت است از: عکس‌های هوایی, نقشه‌های توپوگرافی, مالکیت اراضی, پراکندگی گونه‌های گیاهان و جانوری (فون و فلور). مدل حرکت حیوانات. و آمار سوانح و تلفات از هر گونه جانوری. پس از ساخت جاده نیز می‌توان با استفاده از دوربین‌های راهنمایی و رانندگی و زمین‌های کنترل‌کننده عبور و مرور حیوان " اطلاعات محیطی را جمع‌آوری کرد. ۱۰1۳۲۵0۳ ۵ -------- صفحهٔ بعد -------- ۳۶( ۱۳۶ آئین‌نامه طراحی منظر راه‌های برون شهری چ7 ۲ وی ۳7 سا ۳ ۲ ۳ .زه 7ج ۲ 4 7 هه 5 ۳ ۰ ‌ 1 ۹ رای م مگ ورد و + ن 3 نو ما مها ۷ ی مهب ارو در ماه با , ر۳ ۷ ۳۳:۳2 شرا ِ ز »هم ۱ 1 .2 / 1 ۵ مت تم ۸ ۱ ۱ ۳ ۰ ۱ ۹ : ۲ : ۱ یدش ۱ 7 ۱ ۰ _ ۹ ۵ !اه ۱ 9 ۱۰ ۹ 0 . ۰ م »۳ 277 ۴ ,۶ ‌ ( ۳ ۹1 , چا کر ی رد وه ۶ ۳ از سشهطاه ۹ خر ای 2 / 1 ۸ راز موی ام ند ۱ م ۱2 7 کر پات ان : ۳ ی ای ۹ ۳ ۰ ۹ ۷ 4 هط ند ن 80 رم او مر وی ۳ دک 5 . 7 ۹ ۰ پد ی ۰ ۹ / ی ًّ ۹ ۴ ۰ ۹ ۳ یه ئج دج ۸ ی رن دش و و سس ار ۹ نگاره ۱۴۸: پایش عبور حیوان با حفظ طولانی‌مدت ردپای حیوان در مصالح حاشیه جاده ۳-۱-۹-۳ راهکارهای کاهش تصادف با حیوانات حضور حیوانات به پایان رسد تا تلفات افزایش نیابد (به عنوان مثال پرندگان در برخی فصول از نقطه خاصی از جاده عبور می‌کنند که باعث تصادف می‌شود.). *‏ تناسب زمان اقدامات با درجه انقراض حیوان: برای گونه در معرض انقراض راهکارهای حفاظتی سریع‌تر اجرایی شناسایی خودروهای دارای بیشترین خطر برای حیوان گسترش میدان دید راننده با: - بهبود روشنایی راه: سطح گرم راه در شب حیوانات را به خود جذب می‌کند (بویژه خزندگان و پرندگان) - حذف موانع طبیعی نظیر پوشش گیاهی ساخت گذر حیوانات -------- صفحهٔ بعد -------- فصل سود ۱۳ ت منظرراه ۳۶( ۳۷ جدول* ۲- انواع روگذر حیوانات مکان‌یابی در مجاورت زیستگاه جانوران با حداقل عرض مسیر ۷۰ متر و عمق خاک ۲-۱.۵ متر ۷ عرض کمتر روگذر حیوانات وحشی در مقایسه با روگذر منظرین ۳ استفاده از حوضچه‌های پیش‌ساخته با عمق کم برای آبزیان (به دلیل سهولت نصب و آب‌بندی کم هزینه) نیاز به نگهداری از سازه در سال‌های اول (دفع آب‌های سطحی, تمیزی دیواره‌ها و آبیاری گیاهان) ۳ نزدیک محل عبور انسان ۳ حداقل عرض ۱۰ متر و با لبه ۲ متر عرض کمتر نسبت به روگذر منظرین و حیوانات وحشی اختصاص عرض کمتر به انسان عمق کم خاک و با کاشت محدود گیاهان دارای ریشه کم‌عمق مانند: علف‌ها و گیاهان بومی با ساقه نازک ۳ نامناسب برای عبور حیواناتی مانند: خرس» روباه» گربه وحشی, سیاه گوش, گرگ و سمور وحشی (به دلیل نیاز به فضای بزرگ‌تر و علاقه به دوری از انسان‌ها) استقرار سازه در نزدیکی زیستگاه حیوان و در ارتفاع بالا ۳ در مواردی حفظ درختان به عنوان معبر در وسط جاده برای عبور سنجاب‌های پرنده ۳ ضرورت نگهداری از اعضای این پل و سازه به دلیل عمر کم مصالح ۷ مشخصات فنی: طناب به قطر حداقل ۸ سانتی‌مترء تخته چوبی به عرض حداقل ۲۰ سانتی‌مترء» دو سیم فلزی در دو سمت گذرگاه و پوشش فضای بین آنها با توری نایلونی ۳۰-۲۰ سانتیمتری که برف از آن عبورکرده و ریز شود. ۱۸ هی . سل اد 8 ی رک سوت وهای ی حطظ وین وس ۳ ۲ را رک مر ۸ سازه طنابی 8) سازه فلزی با عرض کم ح) سازه خرپا 6 ع۵۳0۹0۵6] ۱۰ 5 ۲۰۷۷۱1۵1116 -------- صفحهٔ بعد -------- ن شهری اک اک ۳۶( ۳۸( سر بخ ی .۰ ۲ ند ۰ و 7۳ گ ۳ مک و مر یی ۱ ۱۸ ات هد هی چگ اون :1 ۱ 0 را ی پ : ل ی کیمم ۳ ید پا وت 7 شمه هت پوت ۵ و و 5 7 4 2 4 رهم #۷ "مت ور و ۹ شمش ی مش 1 بر بحضا حور ها > ش ۳ ۲ .ی ۸ مها ام مه ۱۱۳۹ ی جوا 11 ۳ اب هچ آن.. 9 3 چاه ۳ ماش 1 ۷ ی ۳/۹ ۱ 5 1 ّ وس ۹ و پ ی و ری ان ر/ ۷/: ۵ 1 تراک او کید تچ وحم فش وت / ۹ : یا / نید ی ۹ 11 ً 1 ید ۱ ی اد و وکه۵ چکمچ ای سم 4 ب : رم هه ۳ 2 یا :۳ ۹ ۳ ۳ مت ۹ ۱ 1 ۸ ۰ + ۹ ایا ۵ 8 زد یا ی > مر ر لا 7 ی 7 و ما ۳ ی ای دی رو ۹ ان ۵ فا ها یرم را و پا و ریس : 9 تسیا و ۱ ۱ ۰ تن 8 ای را ۵ دول یس و و و را ها ام و و و و 3 در هدر 4 ۱ ۱۵ ور یک را 1 [ لا رب هار وهی ۳ ۱ ۱۱۹۱7 ۱ لس رد مخ + ری کر ده تا درا ند وان 7 3 ع 2 ۴ 4 0 مه رز ۳ رل ۹۹ ۹ « ولو ایا ز مخ ی 2 رت ۹ وی ی < ار از کم ۸ ۳ ۱ 1 را م ی 7 ی 7 چم زو 7 4 چه را 36 رد ۸ اک را چا ۹3 ۸ ‎٩‏ خر :۲0 ۵ ال امشته تسم ام ان زارد سا ور ۵۵ اک تساو اس و ار هر میسولا ایالت مونتانا 4 ۱ ار / و ۰ ۰.۹ ی ۰ 9 ۰ 172 ی و ارت ۸ج زا ف- آلبرتاء کانادا؛ چپ: پل حیوانات روی اتوبان چهیک ها جع وا ۲ اف فا : نات در پارک ملی بنف - آلبرتاء با با و وه دی بو 0 نگاره ۱۴۹: :راست:روگذر حیوانات در پار ۱ ,۹ ی پیج 8۱ و ارات وان 9 ویر 2 رو ی زوس آن ۹ ۵ زد ار بل از ور اک و وگ وه و : و رود رم ‎٩‏ ون ااسجا رن رهام ید۲ ۳ ۱ َ ۱ [ با 2( ری و ۵ نی زد ان ۲ :۳ دش رد ۷ 2 ۹ ر را اس 8 نکاما و یت ۳ کن نس وهی از / و سک و تیه هسب هکس رحس هک 9 ۱ ب که ۳ ی ور رس 9 : و وی ( سم ۰ ۳ ۷ س زد .۶ و اد ۴ چم اس سا ی 1 سوه بات اه 1 ‌ ده 5 : سس ی زاومیگگ ای وه مه 4 نمض ۱ ۱ ضمیه . ای | سا ی ی س و کمو ۲ وا 9 مس ها میت وم ۱ ۸ دس وین ری نو ۳ وی مه 1 1 ۹۱ وه وی ای ۱ ی ترمده 5 ۹9 1 1 و چول با ۷ 9 سس او مود مج ج 0 ۱ ۹ ۸ ۰ 7 سود خاش بمجی‌و ۳ 3 ۷ , هه نگاره ۰ : راست: رو 2 رت یی نی حٍ ۵ 0 11 چ ۴ رت بو یرو ی : ام ۶ 0 ۴ ماوت مد هنت :۳ مهوت کی ۳۰ ۲ 1 ۶6 ۱ و و 1 هه و رو ارو رد دنه اهر هن ان 4 ۸ | او 7 و 1 1 0 ۱۱شب ال اد ۵ یا سان ۸ و 1 هد و ی اما را ور اه و ۳ 31 مر زوهی و ی ۶ بیقر ۴ ۲۵۵ ۱۱ 11 ۹ اف و او ۱ ,وت ای و ۹۱۱۹ ۱۸1 ۱1 1 ۱ ۱ ۱ ۱ نا +4 3 فا مه او ‏ رر ۹ 1 5 را ۵ << ۰ 3 ۱5 سس 72 | ۰1 : 8 "مه 2 ۳ ۹ ۸ ال ما فا ای 3 8 پر 35 :5 بدا دس ‌. ۵ ی 1 رای ۹ 7 پر را 8 که ۲۳ ۰ ی 1 3 ۱ را ۳0 1 111۷ ان 3 اه وم وه 6 ۵ او ز ی ,م۳ بیط هه ای یی /. ۳ - و 1 با ان و ۱ ای گ اه / سل یس موه و 0 ری ی مومحو ‏ باه ۵ ۴ و ۳ ۳ اه مس 0 ۲ ( 1 و2 بات وس ۱ ات 0 ی و ام مس 3 مواواسود د و زگ جات ی ۷/۳۱. و دا ۹ فا اموس ابری اکتیو ۳ یا هر هو که : فوت ۱ ۹ وهی و وی 6 چا هه سم ۳ ام ار ۳ + ودک جوا : ید ای ی اه قشم سدع :. حاده. هند ها مس که ان ن خزندگان و حیوانات کوچک از روی حاده. 5 نگاره ۵۱ تامین عبور جهن ۳ ۰ ۹ ۳۵ 0 ۰ 0 کک 6 ۳ ۱ ۰ ۸ 7« ل ۱ ۹ ۸ , ۱۱۱۹۱ ۱ ۱ ۸ یی هن ند ۹۹ ۳ ۳ ۱ ۴ .یا ۱۱۱۱ ۱ ۹ ۹ ۳ ۹ ۳ وین ۹ ۲ ( ۱ ۱1۱ ۱ ۱ _ ال ات ی ۱ 1 ۱ ۹ ۰:۷ 1 ۹ ۳ « _ 2 ۱ 55 رشجط از ۱ : و ۰ ۱ تفه روش تس ده ۹ ۹ و ۱ ازع ‌ ۶ لک ۳۳ ۹۹ و ]( پااشنت ۹ ها 4 : 1 ۷ ۹۰ 3 1 نگ ۰ ؛ پا ۱ 3 روز ا ۱ ا ۰ بوج راو ریک جر ۹ ۱ ام مس اس ۸ ۰ ۰ 5 ستا.. نها 1 1 میک ۹ وه انم سوم رم ه کت مذر هس 1 انعاد انات. را ت: تانداران. چپ: دورد نت 20 ۵ خ ۳ تن ۰ ۰ تیب ۹ اس لش و نگاره ۲ زبرگذرمتنا سب با اد حخیو -------- صفحهٔ بعد -------- فصل سوم- طراحی و ساخت منظرراه ۳( ۳۹ جدول ۰ ۴- انواع زیر گذر حیوانات عبور ۳ ممنوعیت ورود هرگونه وسیله نقلیه موتوری حیوانات تناسب ابعاد با گونه حیوانی (الزام به رعایت حداقل عرض ۷ و ارتفاع ۴ متر) ۳ کوچکتر از زیرگذر حیوانات بزرگ جثه زیر گدر ۳ مکانیابی در نزدیکی محل استفاده انسان‌ها چندمنظوره ۱ ۷ امکان استفاده مشترک حیوانات منطقه و انسان حیوان) طراحی یک سمت بطور ویژه برای حیوان در زیرگذرهای با عرض بیش از ۲ متر ۳ ممنوعیت تردد وسایل نقیه موتوری (نترساندن حیوان) 4 ۷ کانال کشی با لوله‌های با شعاع مناسب یا دارای ساختار سازه‌ای ویژه + ما۱ ۵ ما ۹ هاگ اه ده وان ام ی ۹ عل 10 ۰ ۱ : ۱ : انا با ازع سا ور و : 1 و کت ار ۹ ۴ را یرد ی پا رون یرک مر ب مایم 9 جنر بات و ی ی 11 ز؟ ۴۰1۹ 5 عض هید "چهشی ۹ ۸ ۷ ۱ 8 2 ید6 4 ۸ را ۹ ۳ پا ۱ 0 : حک کرک دا و نرم یا یا هک نا نگاره ۱۵۳: راست: زیرگذر متناسب با جثه حیوانات کوچک و متوسط ؛ چپ:ز بر گذر چندمنظوره مناسب حیوان و انسان ۳ با / ۷/5 ۳ ۷ 13 و۳ ۳ 1 و ۹۳ 1 ۴ 9 / 8 ۱« 1132 86 نگاره ۱۵۴: راست:عبور آهوی وحشی از آبرو با ابعاد مناسب. ایالت کلرادو. چپ: زیرگذر عبور دوزبستان. سویس ۹-۱-۹-۳ نکات ساخت گذر - در مناطق دارای چندین گونه در خطرء از ترکیب روگذر و زیرگذر به تعداد کافی استفاده شود. - انواع آلودگی‌های زیر کنترل شود: ۷ کنترل تابش یا بازتاب روشنایی جاده و خودروها با پوشش گیاهی. دیواره و لبه‌ها -------- صفحهٔ بعد -------- بضرو ۱۳۶ آئین‌نامه طراحی منظر راه‌های برون شهری ۷ حذف موانع معبر و ایجاد حس امنیت برای حیوان با پرهیز از تبدیل دالان‌ها و گذرها به انبار مصالح راهسازی ایمن‌سازی سازه و کنترل ریزش‌ها با توری یا سازه‌های موقت ۷ عدم فعالیت و حضور انسانی در نزدیک گذر - به عوامل زیست محیطی و بومی توجه شود: تناسب گذر با ابعاد گونه جانوری (برای عبور راحت حیوان و تامین اکسیژن) نور مناسب معبر (برای مسیریابی حیوان در شب و روزء ضدعفونی با نورخورشید و ایجاد حس امنیت) خوانایی مسیر صاف و مستقیم ۷ طراحی گذر به شکل طبیعی و ترکیب آن با پوشش گیاهی آشنا برای حیوان ۷ ترکیب آبرو با گذر با تغییر ابعاد و مصالح (در صورت امکان) ۷ نصب تخته‌های چوبی یا فلزی در کناره زیرگذرهای تر (هموارکردن شرایط عبور حیوانات آب ترس) حفظ خاک منطقه و حداقل جابجایی یا انتقال از منطقه دیگر انطباق و ترکیب سازه گذر بر عوارض زمین ۷ کنترل آب‌های سطحی (انطباق مسیر با توپوگرافی. حفظ پوشش‌های گیاهی, پرهیز از ایجاد شیب‌های تند) ۷ تناسب حفاظ با ابعاد حیوان (درپوش‌های فلزی یا چوبی» شبکه مش برای جلوگیری از ورود شکارچیان به زیرگذر حیوانات کوچک مانند خرگوش, موش روباه» سمور و ...) حفظ حداکثری پوشش گیاهی گذر و واکاری و جایگزینی در صورت تخریب ۷ کاشت گیاه برای ایجاد نشانه برای عبور حیوان ۷ امتداد پوشش گیاهی در دالان‌ها (برای القای حس امنیت و آشنایی فضا برای حیوان) کاشت گیاهان سریع‌الرشد به‌عنوان جایگزین موقت تا زمان رشد کامل گیاهان اصلی گذر - برای هدایت حداکثری حیوان به زیرگذر و ممانعست از ورود او به جاده, ترکیب حفاظ توری و زیرگذر توصیه می‌شود. ظ ۹ ی ۳۳۲ ۳۲۳ ۳۳۰ 3 ار نی ۳ ۳ ۰ ۱ ۰ اد 1 ۸۳ ۱۱ 6 و چا اد ۰ ی 3 ۱ ۲ رو هد و۳۰ ی 5 پت ۰ 7 که ی ۹ ۸ ۰ ی ۳ وک خُ ایک - ۳۳ ۷ ۰ « 1 و۳۹ ار ۸ ۳ پا ری [4 : ۰ . 8 ۴ ( وسته هون ا -------- صفحهٔ بعد -------- فصل سوم- طراحی و ساخت منظرراه ۳۶( ۱۴۲ نگاره ۱۵۶: حفظ ظاهر طبیعی ورودی زیرگذرها در ترکیب با گیاهان آشنا برای حیوان و نصب توری جوا اه خی هی اد اد کر 3۴ 2 ۳ ارط س را پ سک ۰ ْ. ام هه ۹ : - ی 1 1 لس ۰ اس . ۴ ۹ رو ۲ ۷ هن مه نم رم ۰ ار او از کی ۱ ۳ .۰ ۰ ۱ 1۰ رش ات ْ 4 و . ۰ 7 رش وی ۱ ۱ م 4 : ۱ ی ْ: ری یو ۰ ی ۰ وان ۳ : ۰ ۹ ۰ : ۰ ,1 ۰ : ۰ ۰ , ۰ ۰ » ۰ 1 رک 4 و ۰ ۱ مس 0 ۰ ۰ :۰ - ۰ ۰ اس ۰ ۰ و2 ی , 5 ۰ - ۵ ۰ چاه ۹ َ ۰ ۰ : هد ّ سا هه ی ۰ ۳ , 9 کت و : سا ما ۱ ۰ . ۰ ی یه ال ۰ ۰ 3 ام و ۰ ی ۰ : ۰ .4 ۴۲ ما در را 8 ۰ ۹ ی با سس ۰ : وک ...۰ ِ. ۶ .را 1 هر رم ۳ 4 ری او | رو ‎ َ‏ رس ی مک ی اراد 3 6 نگاره ۱۵۷: راست: پرشدن زبرگذر از ریزش خاک. چپ: کنترل شستگی خاک زبرگذر با چینش کیسه‌های خاک سرعتگیر سیلاب ۰-۳ نصب حفاظ راه - امتداد حفاظ‌های راه باید حیوان را تا رسیدن به یک روگذر یا زیرگذر هدایت کند. - مصالح حفاظ‌ها باید مانع از عبور یا جهش حیوان از آن شود. - حفاظ باید کاملاً در خاک تثبیت شده یا با فاصله کمی از زمین نصب شود تا مانع حفر سوراخ عبوری حیوانات کوچکی مانند خرگوش, گورکن و ... شود. - از قلوه سنگ‌ها و سنگ‌های بزرگ در شانه راه استفاده شود تا با کندی حرکت حیوان. موجب رویت او از سوی راننده و کاهش سرعت شود. - در حفاظ‌های ممتد و طولانی از دریچه‌های عبوری حیوانات کوچک استفاده شود. - استفاده از حفاظ‌های راه به تنهایی, که جدا شدن حیوان از زیستگاهش را تشدید می‌کند. مجاز نیست. - در جاده‌های نزدیک به مناطق حفاظت شده یا زیستگاه گونه‌های حساس به نور و صداء نصب دیوار صوتی توصیه می‌شود. -------- صفحهٔ بعد -------- او رو ۳.۶( آئین‌نامه طراحی منظر راه‌های برون شهری ی ۲ ۳ ۲ ۲ 7۳ 5 7 ۱ بت ۱ + .ایک 1 ماه / ۱ 7 ۱۱۳ ۴ با اه 2 ۴ ۰7 ۱ ۱ ۶ هْ ۷ 1 ۳ ۱ ۰ ۳ ۳ او و اناد ۱ 8 4 ۴ اّ :۸ ۰ ۸5 ایس ۳ : ۱ ۹ 7 ۰ : 1 ۱ ۸02۶ : سس ۱ ۳ ص ار ۷ ۱ ۰ /.. ۳۰ اس ره ۳۳ 1 3 بر ۳ میب سا ۳۳ هم ز با ۳ با ره ۰ من ۴ هر ۱ ی و ی ۱ ب ۴ ۹ ر هام ۹ ۳ ۰ هو 0 ید 2 س رم ۳ , لول همهم ری رکه وتا ۶ 0 : گرم ۲ ۰ زا اه ی ۷ ۳ پ ۱ ۱ ۱ ۳ ۹ ار ۸ 7 و ور و نت۵ ۱ : ری بج* ام ما و وکا سب ۳ ّ ۳71۹ سک که "مه * کم "تقرس لش و فا هه رک خ نگاره ۱۵۸: قلوه سنگ در شانه راه پارک جنگلی برای کندی حرکت حیوان و ایجاد فرصت واکنش راننده ۷-۱-۵-۳ نصب علائم - سرعت‌گیر در سطح جاده - تابلوهای راهنمایی عبور حیوانات اهلی/ وحشی - (آت-آ بیلبوردها و چراغ‌های چشمک‌زن و نظایر آن - تابلوهای هشداردهنده الکترونیکی فعال در بازه‌های زمانی مهاجرت فصلی حیوانات - حسگر ردیابی عبور حیوانات و اطلاع به راننده با روشن شدن تابلو بجز این» نصب تابلوهای معرفی گونه‌های جانوری ارزشمند و منظرین منطقه در حاشیه جاده برای آشنایی مسافران و ۱ وید مق هر ۹ حچچج-- ۳۳ 0 یت 1 و رش 1 08 ی ا 0 ۳ ی ه ۸ 2 | ما و ۴۴ ۹ ۹ دسر ۹ ۷ 3 ۳ # مس بت 6 ۲ ۲ ۱ ۱ ۷ 0 7 یس یی سح و ری 0 نگاره 4۹ نمونه نصب تابلوی معرفی گونه جانوری خاص در حاشیه راه. جنگل ایوی فرانسه -------- صفحهٔ بعد -------- راسوها و گور کن‌ها در ۶ مه ) موش خرما) (سمور دریایی» راسو و موش آبی) ص و ترس از انسان ٩‏ نیاز به وسعت دید * طعمه و شکارچی 9 ترس از نسان * علاقمند به سطوح چمنی ٩‏ حفاظت از خود با حضور در ار تفاعات 8 طعمه 8 طعمه ٩‏ طعمه علاقمند به آب. رطوبت و خزیدن در گل و لای * تنفس بوسیله برونش. شش. پوست. حفره دهانی یا حلق * نوزاد گیاهخوار و مطلقاً آبزی * جانور بالغ گوشتخوار. هم دراب و هم در خشکی ٩‏ طعمه * زندگی به صورت انفرادی. در بالا یا تنه درختان ٩‏ تغذیه از دانه‌ها 9 استفاده از علف‌ها در لانه ٩‏ فعال در روز * شکارچی و طعمه علاقه‌مند به آب. نیزارهاء فضاهای مرطوب ۱۴۳۳ تمهیدات و توضیحات ابعاد پیشنهادی زیرگذر: حداقل عرض ۱۳ متر و ارتفاع ۵ متر توجه: ابعاد متناسب با سن و تیره گرگ * بیشترین میزان تلفات تصادفات جاده‌ای * جلوگیری از شکار گونه توسط حیوانات بزرگتر: استفاده از درپوش‌های آهنی (شبکه مش به ابعاد ۱۵*۱۵ سانتی‌متر) در زیرگذرهای بزرگ‌تر از شبکه ۱.۲۹۱.۲ متر می‌توان استفاده * ویژگی‌های محیط زیرگذر: فضای محصور و دارای پوشش چمن‌های بلند * استفاده از درپوش‌های فلزی در ابعاد حیوان و کوچکتر از روگذرهایی با عرض بیش از ۵۰ متر 9 ابعاد حداقلی زیرگذر: ارتفاع ۴ متر و عرض ۱۲ متر * توصیه به استفاده از کاه و علف هرز و بلند در کنار زیرگذرها * توصیه به استفاده از پوشش گیاهی در دو سمت زیرگذر برای تقویت امکان عبور * استفاده بسیار کم از زیرگذرهای معمولی؛ مگر زمانی که به پراکندگی زیستی رخ داده باشد. 9 برای جذب این گونه از حیوانات بهتر است از سنگ‌های پلکانی به همراه حوضچه‌های آبی و یا مسیرهای آب کم عمق استفاده شود. * استفاده از داکت‌های مخصوص دوزیستان بهترین گزینه ٩‏ ترجیح سازه‌های پوشاننده و محفاظ هنگام عبور * پوشش‌های گیاهی با ساقه‌های نازک و چوبی زیرسازه * استفاده بسیار کم از زیرگذرهای معمولی؛ مگر با شرایط مشابه به زندگی طبیعی توصیه به حضور آب. گیاهان و خرده چوب و دوزیستان برای -------- صفحهٔ بعد -------- ۳۴( ۳۶( آئین‌نامه طراحی منظر راه‌های برون شهری ۲-۳ حیات گیاهی ۱-۲-۳ اصول کلی طرح کاشت ۱ اهداف اصلی بکارگیری پوشش گیاهی در منظرراه عبارت است از: جدول ۳۲- اهداف کاشت گیاه در منظرراه اهداف کاست گیاه در منظرراه خوانایی مسیر کنترل آلودگی‌ها تمرکز و توجه راننده احیای گیاهان بومی ۲. پوشش گیاهی باید ایمنی جاده را تقویت کند: - فواصل طرح کاشت باید دید راننده را متمرکز کرده و خستگی چشم را کاهش دهد. - تنوع طرح کاشت موجب حواس پرتی راننده نشود. - دید راننده را به جاده, تاسیسات جانبی و علائم مسدود نکند. مخفیگاهی برای پستانداران بزرگ در نزدیکی جاده نشود. - آسیب در سوانح را افزایش ندهد (نظیر زمان انحراف از جاده) ۳. پوشش گیاهی خوانایی و ارزش‌های منظرین جاده را تقویت کند. براین اساس: - پوشش گیاهی مخل تمرکز راننده و محدودیت فاصله دید نباشد. - موجب انسداد دیدهای ارزشمند و منظرین نباشد. - از تنوع یا یکنواختی کافی در نقاط لازم برخوردار باشد. - از کاشت برای هدایت راننده. تشخیص انحنای جاده. تصمیم‌گیری و تبادل (به ویژه در شب یا بارندگی) کمک - از طرح کاشت برای کادربندی یا تشکیل پس‌زمینه برای هدایت دید استفاده شود. 4 _پوشش گیاهی به پایداری زیست بوم (تثبیت خاک. مهار آب و باد. کاهش مخاطرات طبیعی) کمک کند. براین -------- صفحهٔ بعد -------- فصل سوم- طراحی و ساخت منظرراه ۱۳۶( ۱۳۵ _ پوشش گیاهی بومی در نقاط آسیب‌دیده ترمیم شود. - از الگوی منظر منطقه پیروی شود (حفاظت منظر طبیعی, کشاورزی و روستایی). - از پوشش گیاهی برای تثبیت خاک و پیشگیری از رانش زمین استفاده شود. - از کاشت درختان و بوته‌ها برای نرم کردن زوایای تند و برش خورده خاک و تاکید بر امتداد افقی زمین استفاده *. در ارائه طرح کاشت. "اولویت" انتخاب گونه‌های گیاهی رعایت شود (مطابق بند ۲-۲-۵-۳). 1 استفاده از گیاهان «کاشت ممنوع» در طرح کاشت هیچ یک از انواع راه‌ها مجاز نیست (مطابق ۳-۲-۵-۳). ۸ ترمیم و نگهداری پوشش گیاهی جاده به لحاظ اقتصادی بهینه و به صرفه باشد. ۳-۲-۹-۳ اولویت انتخاب گونه‌ها در طرح کاشت ۲. گونه‌های گیاهی که برای تکثیر و حفاظت از گونه‌های جانوری در خطر و حفاظت شده مفید است. ۳ گونه‌های حفاظت نشده بومی گونه‌های سازگار با گونه‌های بومی *. گونه‌های مفید برای مبارزه بیولوژیک با آفات گیاهی و جانوری (برای مثال برای جذب کربن آلودگی خودروهاء گونه‌های پهن‌برگ بهتر از انواع مخروط دار هستند و گونه‌هایی با سطح برگ بزرگ‌تر بهتر از گونه‌های دارای برگ کوچک هستند). + : بومی سازگار با مناسب ) حفاظت گوته‌های مبارزه مفاوم ب ۳۹ ۲ نگاره ۱۶۰: : از راست به چپ: اولویت انتخاب گیاهان در طرح کاشت منظرراه نگاره ۱ : از راست به چپ: اولوبت گونه‌های جاذب آلودگی هوا -------- صفحهٔ بعد -------- ۳۶( ۳۶( آئین‌نامه طراحی منظر راه‌های برون شهری ۱ گیاهان دارای ریشه مهاجم " در نزدیکی جاده ۲ گیاهان زینتی یک ساله به دلیل هزینه‌های بالای نگهداری و واکاری (بجز گل‌های وحشی سالانه بومی خودرو) ۳ گیاهان نیازمند هرس موجب اختلال در دید راننده ۶ درختان دارای چوب ضعیف یا با ریزش زیاد مایعات و چوب پنبه گیاهان دارای شهد سمی یا حشرات مضر برای زنبورها 1 گونه‌های مهاجم جایگزین یا مانع رشد و تکثیر گونه‌های بومی ۷ گونه‌های جاذب یا زمینه‌ساز رشد و تکثیر آفات گیاهی و جانوران موذی ۸ گونه‌های با بوی نامطبوع یا با گرده فراوان و حساسیت‌زا 4-۲-۵-۳ - نکات برنامه‌ریزی و طراحی طرح کاشت در ارائه طرح کاشت به ویژگی‌های مخروط دید توجه شود: جدول ۱۱ توصیه‌های طرح کاشت با توجه به ویژگی‌های محروط دید - افزایش جذابیت مسیر یکنواخت و کمک به شناخت اماکن و ابنیه با گیاهان - تنوع کم گونه‌ها در لبه جاده و دارای بافت کم جزئیات (حداکتر ۲ گونه) - رعایت فواصل حداقلی ۴۰ متر برای تنوع طراحی در سرعت ۳1۳/1 ۱۰۰ - پوشش مناظر نامطلوب یا مخل تمرکز با طرح کاشت - پوشش منبع نور مزاحم و مخل دید راننده با طرح کاشت - کاشت درخت در لبه جاده در سربالایی و پیچ افقی در ۳۱۵ متری؛ فاصله دید انتخاب با سرعت 8 ۱۰۰ - عدم کاشت درخت و بوته از پیچ‌هاء تقاطع‌ها و خروجی‌ها - کاشت درخت و درختچه در مبادی ورودی شهرها برای کاهش سرعت و افزایش جذابیت - عدم کاشت گیاهان بلند (درخت و درختجه) تا ۶۰۰ متری سایت تاریخی و منظرین . دالان راه - کاشت مناسب راه, کاشت انبوه است. از کاشت تکی و با فاصله زیاد درختان که باعث خستگی چشم می‌شود. پرهیز - الگوی طرح کاشت متناوب بوده و بصورت یک خط پیوسته و یکنواخت به موازات جاده " نباشد. ۱. ریشه‌های مهاجم می‌توانند به لوله‌های فاضلاب یا سازه‌های زه‌کشی آسیب وارد کرده تا حتی باعث ترکیدن سطح اأسفالت شوند. ۲ تضاد بصری در کاشت ریتمیک و متناوب بیشتر است و به تعیین سرعت کمک بیشتری می‌کند. اما یکنواختی در مسافت‌های طولانی, باعث اختلال در سرعت خوانش جاده توسط راننده می‌شود. -------- صفحهٔ بعد -------- فصل سوم- طراحی و ساخت منظرراه ۳( ۳۷ - کاشت حاشیه راه» دید به دوردست را مسدود نکند. - طرح کاشت منظر دالان یک روایت پیوسته و ممتد تا مبادی ورودی مناطق مسکونی (شهر و روستا) باشد. - پوشش گیاهی خوانایی موقعیت مسیرهای آبی در جوار جاده را تقویت کند. - در مناطق خالی از سکنه یا در حال متروک شدن استفاده از پوشش گیاهی برای القای حس سرزندگی و زمینه‌سازی تغییر جریان‌های آتی توصیه می‌شود. - در مناطق جنگلی طرح کاشت سبک و غیرانبوه باشد. نگاره ۲ نکاشت سبک و غیرانبوه در مناطق جنگلی (ماخذ ۲۵( - در مناطق جنگلی مستعد آتش کاشت تا فاصله ۵ تا ۰ متر از محور جاده به طرفین مجاز نیست (متناسب با تاج گونه‌های بومی). - در مناطق جنگلی کاشت گونه‌های بومی و پهن برگ مقاوم در برابر آتش توصیه می‌شود. - برای حفظ دید به چشم‌اندازهای جذاب جنگلی. گیاهان حاشیه جاده هرس شوند. - قطع درختان و پاکتراشی جنگل (بجز فضای مورد نیاز برای ساخت راه) مجاز نیست. ۱ ۹ ۰ ۳ م٩‏ موه سر رک اک اد وا ی ۱ ۱ ۱ ۱ پ . ر< ار 9 په ۱ ۱ ۰ ۲ ۱ ۱ ۰ با ۰ ۱ ۰ ۹ ۱ ۱ ‌ ره ۰ . ۸ ۱ ۷ ۲ ۰ ۱ ۱ 1 م چگ 4 اد ۰ ۱ 1 لس است - ای و ( و ۱ ۱ ۰ ۱ ۰ ۰ اس + نگاره ۱۶۳: حداقل پاکتراشی در ساخت جاده جنگلی. جاده نیوانگلند - کوئینزلند استرالیا - در مناطق مستعد سرمازدگی, کاشت درختان بلند در ضلع شمالی و نزدیکی جاده‌های شرقی- غربی مجاز نیست. - طرح کاشت راه تا درون مناطق شهری امتداد یابد. با ملاحظات حفظ دید یا کنترل آلودگی صوتی, پوشش گیاهی این محدوده‌ها می‌تواند انبوه یا متوسط باشد. - در مواقع لازم کاهش سرعت راننده با کاهش فواصل کاشت توصیه می‌شود. - طرح کاشت کنار مزارع. با تراکم متوسط و سازگار با همان محیط باشد. -------- صفحهٔ بعد -------- ۳۸( ۱۳۶ آئین‌نامه طراحی منظر راه‌های برون شهری نگاره ۱۶۴: :کاشت با تراکم متوسط و سازگار با محیط مزارع کنار جاده (ماخذ ۲۵) - در مناطق ساحلی یا دارای پیچ و خم که فرم زمین می‌تواند سبب تشدید باد شود. استفاده از پوشش گیاهی برای مهار بادهای جانبی و ورود گرد و غبار به جاده با شرایط زیر توصیه می‌شود: - گیاهان با بافت متراکم برای کاهش شدت باد - گیاهان با بافت متخلخل و شاخ و برگ گسترده تا زمین برای پخش باد و عدم تشکیل تونل باد ۱۱۱۱۱۱۱۱۱۱ وزون محدوده حفاظت شده از باد تضعیف باد سمت رو به باد ایجاد آشفتگی با عمق کاشت گیاهان بادشکن نفوذ متوسط باد از میان بادشکن‌ها اثر تونل باد فضاهای خالی نگاره ۱۶۵: : اثرات طرح کاشت در ایجاد تونل باد یا بادشکن استفاده از پوشش گیاهی برای تقویت دید در بخش‌های ناأآشنای مسیر یا در دیدهای غیرواضح (بطور مثال در بارندگی یا سایه‌های شدید) به روش‌های زیر توصیه می‌شود: - تضاد بصری گیاهان با پس‌زمینه - تضاد پوشش گیاهی با طرح کاشت کلیت راه در نقاط بحرانی مانند تقاطع‌هاء پیچ‌ها - برجسته کردن فضای مانع و مسدود پیش رو مانند جزایر ترافیکی یا مسیرهای انحرافی - کنترل دید (معرفی و قاب‌بندی مناظر مطلوب و بستن دیدهای نامطلوب) - نمایش شعاع منحنی مسیر با ریتم کاشت تک درخت (به عنوان المان عمودی) نکته: زمان لازم برای رشد گیاه» منجر به حذف راهکار انسداد دیدهای نامطلوب با خاکریز و گیاهان نشود. - از طرح کاشت برای کاهش آلودگی‌ها استفاده شود (هواء صداء آب و خاک). - استفاده از کاشت برای کنترل دید به منبع صدا توصیه می‌شود. (اثر روانی بعلاوه اثر فیزیکی حذف آلودگی صوتی). - از گیاهان همیشه سبز برای کنترل آلودگی صوتی استفاده شود (بهترین تاثیر). - استفاده از گیاهان برای تخفیف طول و ارتفاع دیوارهای صوتی توصیه می‌شود. -------- صفحهٔ بعد -------- فصل سوم- طراحی و ساخت منظرراه ۳( ۴۹ ۹ ب. قوس‌های عمودی تاج گباها,. تباید مان دید در بالا اننده شود (به ون5ه د ها که احتماا| انسداد دید د چ تیاهان نباید ماق دید در باه ی سر ر سود (به ویره در مسبرهای عرص 2 ر راستای عمودی وجود دارد). ۱ ۹ فاصله دید مورد نیاز در جاده یکطرفه 5 ۱ ۱ ِ 8 ۱ 7ص 4 : ۱ ۹ 5 شح 0 1 : 0 و اک رس دمم که اد ار اج مس ی اک سای سید ی (جراغ عقب خودرو) و۴ 1 ی اد (خودروهای سنگین) بسن ی 0 مه مه 5 ن‌ را وه فاصنه دید مورد نیاز در جاده بکطرفه آبلان ۱ _برئین ۱ نگاره ۱۶۶: : عدم محدودیت دید در منحنی عمودی با تاج درختان - نمایش تغییر تراز و جهت جاده در بیرون قوس‌ها با کاشت بوته در بیرون قوس توصیه می‌شود. - نمایش انحنای قوس‌های ناگهانی بویژه در سربالایی‌ها با کاشت بوته در حاشیه راه توصیه می‌شود. نگاره ۱۶۷: : راست: جاده بدون نمابش پیچ افقی و جهت و تراز سربالایی؛: چپ: کاشت درخت برای هدایت راننده . در داخل قوس‌های افقی درختکاری مانع دید جانبی نشود. درصورت لزوم باید فاصله جانبی درختکاری بیشتر ۲. کاشت باید در امتداد خارجی قوس افقی باشد تا ترافیک را هدایت کند. ۳ برای حفظ دید راننده در درون قوس فاصله کاشت از لبه قوس به ترتیب زیر محاسبه می‌شود: می‌کند. مسیر حرکت باید در خط میانی جاده و مجاور قوس درنظر گرفته شود. -------- صفحهٔ بعد -------- ۱۵۰ م۱۳( آئین‌نامه طراحی منظر راه‌های برون شهری فاصله از وسط خط / کناری با انشداد دید ار نگاره ۳۸ نحوه محاسبه فضای کاشت ممنوع در قوس‌های افقی ن کنترل خطای دید در تشخیص امتداد راه در قوس با کاشت درخت توصیه می‌شود (به ویژه برای شب). نگاره ۱۶۹: : حذف خطای دید در تشخیص مسیر با کاشت درخت (ماخذ ۲۵) - هدایت راننده به داخل قوس با تراکم کاشت در لبه خارجی قوس توصیه می‌شود. نگاره ۱۷۰: : تاثیر تغییر فرم گیاهان و طرح کاشت بر رفتار راننده ۱. مسلح کردن خاک ۲. جذب و انتقال آب - استفاده از پوشش گیاهی برای مقاوم‌سازی ترانشه‌ها و شیروانی‌ها و کنترل فرسایش خاک توصیه می‌شود. -------- صفحهٔ بعد -------- نی ما - شبیه کردن ترانشه‌ها به منظر پیرامون - کاه ت درخ" و بوته با ریشه‌های قوی و یه - لایه‌بندی (کاشت مجموعه نهال‌ها در شیب‌های پیاپی) ی ۰ ۹ اس هم ۱ کاشت چمن یا بذرپاشی دوغابی - نصب لایه نسوج و شبکه‌ها (ژئوسل/ ژئوتکستایل) - مالچ‌پاشی (طبیعی و مصنوعی) اج و و که کت : 7 1 کرد حی. : ها ‎٩‏ هو << پر 1 2 چم ۱ با جک : بو را ِ : ع نجکس ی اج ی هه که - 3 ورد پا هو و کت دنا تحص ها ۱ ی وا راوس ور ی * ج یک جه ۳ اک و و و ی مکی ۰ رد کر ک ‏ صت کار 9 ۲5 ی ۳ با جک ی رت هن 5 رت کی و ما وهی را او ۵ اجک جاح کید رک هت مق و ی ی وی تچ ۹ و و 9و وی : اف مه ۰ << مه رس وی اک سود یه اش و بر ی تحت و اک و حمه6 ۹ ی اک کر را 1 فشهد کج هچ یی دام ما کش ها هو و گر 7 و اسا ما بت ی یوس؟ ۹ ۰« ی ۰ یسب .۰ - 2 :۰ پا چا چا ی ‌‌ اس ۳ ۰ سا ج نج و که نس ,+ متفه [ یه ۹ یت ما هک کم پچ بک۲۹ هه نگاره ۱۷۱: تثبیت ترانشه با اجرای زئوسل با تایرهای مستعمل- چین ۰ اخ ای 4 را 6 بو ی ری که و و ی ی رکشت :0 و و ۳ 9 ی مه بوچ ید لا یا وه 9 ی َ ۰ 2 اراک با مسا 9 ۰ 8 اک ۳ : نگاره ۱۷۲: تثبیت ترانشه و راه آب ؟ زهکش طولی به روش بذرپاشی دوغابی خاک رویه رک ۳ ی ذ 2 ۳ ی و ۱۳ هر : در صورت نباز 7« << لابه خاک ا 1 ۱ یه رسی زنوسیتتیک س ژنوگرید نازو 3ات دنه ای اد و 8 و -------- صفحهٔ بعد -------- ۱۵7۲ ۱۳۶ آئین‌نامه طراحی منظر راه‌های برون شهری 6 نگاره ۱۷۳: برش اجرای لایه‌های ژئوسیتتیک و پوشش گیاهی برای کنترل فرسایش - ناحیه ۱: نگهداری؛ ممنوعیت کاشت از لبه جاده تا انتهای شانه راه - ناحیه ۲: بازیابی؛ از لبه شانه راه تا آبروی ممنوعیت انسداد دید یا عملکرد زهکش ناحیه ۳: ناحیه عاری از مانع؛ کاشت گیاهان شکننده در محدوده پس از زهکش : 4 ۳ ۵ یت سح بر !| و ۱ 1 ۱ مه ۱ گونه‌های درختی و بلند ! گونه‌های بوته‌ای و پوشش سطحی ! مانداب ۱ شانه راه جاده سا یه یز با 2 با ز بای شم اجه نگپرار ی کاشت گیاهان شکننده کاشت ممنوع: ممنوعیت انسداد دید و آبرو کاشت ممنوع نگاره ۱۷۴: نمایش مقطع مناسب از وضعیت کاشت مجاز در ناحیه عاری از مانع کاشت در ناحیه عاری از مانع از گیاهان شکننده " باشد و دیگر گونه‌های فاقد این ویژگی حذف شوند. - برای کاهش نیاز به نگهداری, استفاده از گیاهان وحشی به جای چمن و پوشش سطحی با رشد کم توصیه می‌شود. - زیر علایم رانندگی و در مخروط دید راننده » تنها پوشش گیاهی سطحی مجاز است که ارتفاع آن در حالت بالغ حداکثر ۰.۵ متر زیر پایه علامت باشد. ۱. در نمونه جاده‌های محلی با سرعت پایین. عرض کم حاشیه جاده یا دشواری تملک اراضی, بنا به ضرورت ممنوعیت کاشت درخت در ناحیه عاری از مانع رعایت نمی‌شود (مثال کشورهای اروپایی از جمله ایتالیاء رومانی, نروژ هلند. آلمان, سوئد یا فرانسه). ۲ درختانی با قطر شاخه یا تنه کمتر از ۱۰ سانتی‌متر و درختچه‌هایی با ارتفاع کمتر از ۴۰ سانتی‌متر در سن بلوغ و دوره رشد کامل, «گیاهان شکننده» محسوب می‌شوند. ۲ پوشش گیاهی شکننده می‌تواند به کند یا متوقف کردن وسایل نقلیه منحرف شده از جاده, قبل از برخورد به موانع سخت کمک کند.