جمهوری اسلامی ایران شماره :۳۲۰۵۸/۱۰۰/۰۲

⚠ این متن با نرم‌افزار از روی تصویر خوانده شده و ممکن است خطا داشته باشد؛ برای استناد، اصلِ سند را ببینید. ((ل) تاریخ : ۱۳۹۲/۵/۱۲ جمهوری اسلامی ایران شماره :۳۲۰۵۸/۱۰۰/۰۲ وزارت راء و شهرسازی پیوست : معاونت آمورمسکن و ساختمان فوری برادر ارجمند جناب آقای مهندس محمدنجار وزیر محترم کشور سلام علیکم یت از حمد خدا و درود و صلوات بر محمد و آل محمد". در اجرای ماده ۳۳ قانون نظام مهندسی و کنتر ل ساختمان مصوبت سال ۱۳۹۷۴ ند نو سبله وبرایش چهارم مبحث دهم مقررات ملی ساختمان با عنوان «طرح واجرای ساختمانهای فولادی» که مراحل تهیه» تدوین و تصویب را در وزارت راه و شهرسازی گذرانده» جهت استحضار و دستور ابلاغ به شهرداریهای کشور برای اجرا و رعایت مفاد آن از ابتدای شهریور ماه سالجاری ارسال می گردد. رونوشت به : آدرش نمیدان ارژانتین» بلوار افریقاءاراضی عباس آبادساختمان شهید دادمان,.وزارت راه وشهپرسازی(کدپستی:۱۵۱۹۷۱۳۱۱۱) تلفن:۸۸۸۷۸۰۲۳۱-۹ دورنگار: دبیرخانه وزارتی: ۸۸۸۷۸۰۴۵ دبیرخانه مرکزی: ۸۸۶۴۶۳۲۳۳ ( نامه های فاقد مهر برجسته‌ی وزارت راه و شهرسازی از درجه اعتبار ساقط می باشد) -------- صفحهٔ بعد -------- روا که اد دی م۳ | و نا لوف ۳ بت سا خی ۳ امد راد انا ده چا 0 وا دا وا و ی نموه با و هوس نوه هر 6۵ 0 اهم کا 0 با ریو ی ره 0 ی اپ ریز قدر یا ی روش و 9 ویب و اه ات ۹ ۹ ۳ 6 ِ خی دای 7 از زو و . 7 :ظ» ۷ یل هن ۸۵ ۱ 2 ۰ 1 ۱ ۳ یی نا 4 1 هر 9 اچ ی با را و و وا و و 2 ۹78 ۵ وحی را گز 8 ا ۲ و ون اج با هی ید۹ تیا وخ هه ور تور از قاس مها وود یا 0 ۵ خ ۳ 1 را وت ری دا 3 نمی و2 و سا 00ات ۹ ْ) ۹ :۱ رخ : اش ۷ 24۸ ادا ور ی ۳ 5 ۸ ۳ ۸ ۵و۲ عقی 7 14 ۱ و نی ۱ یا ۹ ۴ : ی ۸ 2 ۹ ده زر 2 ال دا ۹ بر و با 7 ده 09۳۳ دم و ای ۳۹۳ 8 2 ۰ ۹ 3 4 ۳ 1 ار مین ۸ و مرو رو ی اخرا هی مکا زان 0 هن ۵ مک که کی وه با ی ره ره 4 چم اون ان دودت ی ۵ ها ام ور ۹ مدا 0 هرک کون ی بای موی خی و کی 7 ۵ 4 مبوخ رکه اد نا شا او .اش ۳۹۹۷۹ ۵ ۱ نردم اه قوس یس ناب و دا ک را اکتیو ۵ کار کیس ار از ْ ب2 ایا ها مارک هض مو اب ی او و از ۱ دات یوم هم کر شا اد نا دام رها ی دو ید یار را گو هر سارا یر یوم هاو ی و اچ ی رم یی ورک ی کج ان ۹ ۹ کی 2 4 ور ۷ د. ۰ ات ۸ ۳ 8 پر ی و رده ما کار انا ۴ رد یی اوا اارش ا از ۷۹ هم ی ده ی ور کر روک هس کی هه وش مر و را مو یاهو دیار و روا یا کر موی دا هر حک و و بوک و وه رو ۳ یو بوم گور و هش که رگ مد روک موه وشن میس 15 11 "دما هم ور ربا ده شب ها 0 و ۷ ی ۱ ۰ ی ۹ 17 ۷ یر ۵ 8 9 ما ۹ احیا 1 هر هر گر مم راه ۳ ر ۶ 9 یا 7 نو و ۶2 ۹ تا ۹ یو ۰ هی ۶: وا 0 1 ی زا ید ‏٩‎ ۹۳۳: مووی ۳ وی ام ۸ پچ | رتم ا ۹ 7 ما 1 1 0 رز +" ۱ 1 7 ‎٩۱‏ ۷ ۹ 7 رورش | هبف 5 مد ۳۹ با و ام ی ی مک هر خی ها خر یه ۳ ی ی وم ود نخان سیخ ای را ما 4 ی شارت وس 0 دا که 0 اج ال اد داب 3 بی ۷ 5 روا وا خی ی رخ و هر حر اهم هند رو کا رکن تر ما هر سا 1 ری هنت 3 زر آید ان 1 8 :۸ و 1 پر رد ۵ ر نها لد 2 4 3 او 3 : ۱ با اد وام ۳ و هس ال گ و گه هر لحح ار ی ی ۵ شک یی هم او و و اه یا ی ۵م رو ی ارگ یخ هی سپه موج ید اد ویو را و 1 ش ۳ رم 7 ۴م هم یا و ورق رود نا و 0 ۹ 1 ۵ ۳ 8 طً کیش 8 وی ینار ۵ 0 چزآ هت فد ان هر" چا ال اش هم ور 9 :۰ ۰ ۷ ۸ اه 1 ی 0 پر اس رات 8 اهنا ور یه زر وه ا اند ری و ی مرن اه یا ل ۰ ظر 4 ‏ دکگ ظ ۹ :ا 9 سا اب 2 اش جد شا ۵ ۰6 ه هه وب را مرا حج 1 ۹ ۴ اس" ۹ هو گ َ ۵ پر مخ ود ۱۹20 ار او 9 هش ور یا ور وه رم وچ جرا 0 1 ولا را ۳ یچ را ات وی هد ۳7 هی ی ی ت هه 5 نو کی و0 شمد کر 7 4 اه چیه - ی مگ رمک باه ف وم او ۹ ود 8 ی موی رش ره 1 اه یش 9 ی / ی تا 4 : ۰ + و رل ۹ ۹ ای تچ زو ۳ رک 4 4 1 7 وا ی نز ۴و وراه : ی ها ۹ ۳ ف/ ام وج ۱ رو مج و وان و موه سور کی دی ما مگ موه مد کر وم را ود ۵ ۰ 1 ت ظ شور 1 4 کر ۶ ۹ ی 4 28 لد هن 1 ز بدا 0 ۱3 0 اد ۳ اه یک میخر- ۴ ات۹ با ۲ یال زرط وی ری کم ما ده گر ان یس ۳ این لا رت وی ۳ ۹ رم مکی کوک دی 9 ۳ ههد رل ار 1 ‎ [‏ ارت کر چا ۳ ۹ ۵ + را با و کرو دا کسدت رسد ی ی ۳۲ او 2 ۹ ار ان خی ۹ ۰۰ ۹ ۹ رب اد ۵ یو مارم امیش کت ۰ یا بو رهم ۱ عم کم تک ی بر ودک اد روموت اه که : ۹ کید موی ۷ نک را کم این فارگ کل و ی مک و دا ۳ ال ما هه ام درد ی رسای اند با ی ای کال اه ی سار 3 ید۸1 رب را یو اه نک رم ان دایب پر وا ۳ ۹ : انح ۹ یو ها مه و 7 ور ۹ سک مد اه ۱ هو ی را ره مر نتراع :۰ 0(۰۱ | سید ای دورو کاس کر یج وچ ان رد ها راز ی وا وش اس یا رگ در ای و وه که من ورد هی وه و 0 ۸۱ هو صا مد ۳ الم ۹ 44 ۳ 8 و خن زک ژ 4 ارط 8 ۳ 1 9 1 مه 9 ۳1 هاگ وش هر ۱ 9 ی رک کر کنو با وگو یو کر کارا نوبز ای از اد وا و ای 0 می‌ در را را و اد او دی ها ای نا بان اه زر ای مور وا یه ها. 1 ۳ ۵-۵۹ 1 می با ۹ ۵ ۸, ی یر ۹ 0 ۱ 1 کین ویک ی ال یگ کید ری وان کم بت 9 اه و رد ۳ که در ها با را مرو دراو شیر ی دنه اس جهن + که مها هد را اد مر ال ود ای وکا وج 4 اسر رود ۱۳۷ نا ی ان ار مب سیر ر ‏ یکز ها جر اه میا نوی 9 7 چد شم دی + رل رگ وه مان ز مد روا ما ریا 4 ۳ 8 رل ان رون 9 شزیر ۹ 5 ل ی ی" ۵۲ ۸ :۱ مرا رن ۵ سکس خی 9 9 ی ی اس ام ۱ ۹ ات پا دز روا سا و رو ۹ دهاش ۸ ۹ ‌ ۲ اش ند یس 2 1 ۳ 1 را رو ۷۳ ۱ وم پوکق ی 4 زا و ی 2 ود مه ابو رل ۹ ۸ / کر ربص ی ۷ 5 :۳ اد ار وکا ۳ او ۹ اس ارو کی و 8 رو 9 ی ی ری نیوا ارم یهار که کش ماه هس هام لو دا رم دق که ۹ . اد ید و بر کار 5 باسا دس ها بای ایو ما کیک چا ماه 110 ها مایهد شود ۴ هر ۱ :7 یی نش یوار از و اسوای ۳ و تم ۵ و رام َ هر ش و کد مه کاس وی ۹ زو بو ۴.۷ تخوگ وم بردن ۷اه یط رقم مود یور خر رای جل هار۲ 7 ز اخاویو کا ب ی نا ز ه 6 ده ۴ وگ وم ره و ۵ دا رک رش کح ری ک صحا وراج هر پگ هام روز وم یوار جوا بو ۱5 و۸ ۹ هر اس 1 و و او یگ ۷ و وم وس رده اش رواد ابو ۲۹ ۹ 0 هه ۸ ۹ ۸ 1+ در ها ۳و بل ۵ یک هر رک 2 : سر می و 5 وی ۹1 زر درک یاب 0 در وا او 0 هک رک یه تاب مرا تا چاق ادوات سا ناب دیش او امر و وی ی ام / ویو : ار خی شم ۴ مه ۰ ای 8 نس سا ۹ تمه ۹ ۱ ۳ راو دی دس ند ار و و و و و ی وم کی ی ۴ که ای مک یاو دنورا در ی وه ده همان اه کی 1 ۳ ایا جرک رز بر دح ریک اج دا رو یه مره هل ۵۳۱ ۹ 0 2 اهدنو دیا که نو و ۵ خ ۵ اک اه زار > او ۲ 4و هد ود تم 8 1 ار ۳ یه وه 1 ی .۴ 1 ی ۳ (روو وه 1 را وی ۹ ۹ ور ی ی معا که ۳۵ رد ۸1 ین . و( 1 ی ۸ رس 1 رف ۴ هه م۳ 5 بای یه وش ۹ هه ۳ 0 ی 1 :۳ 1 2 1 1 7 5 ید و ی ۳ ۴۰۱۹۰ یار وی ان سا ۴ ۳ 20 9 و3 کر را سا شش پی سر 1 ده 1۲ ۵ ی ام زوا در ی جه مه ۰ ف ۹1 ۰ ی 1 ی وا رون ال رادید رشن وش واه رت ال ما موه فرطرن ردو یه با ریخ اهر وه هو و 7( : ر ۳ ند از و نام اد زاریش سکم مد ارو ما کل ی و ۹ با رای یک ای و ره نس مور میس مکش ۹ وش ها ۸ 9 * ک یا # رین دک زد که سم ام سس ری ایا هی واه رو ری بر را دی ان کیک وی ی زور بر وی ی ایهاازه و ونر یه را 5 را ریش و چا رتاو رها ۳ ۲ او و رد رک ی کی ما رانا اظ کوا ۵ << دی اه ۳ لا 14 ۱ ی ۷ ۴ 8 ی اس 1 4 : نس زا تچ ۳ ۳ 2 ۱ نج ۳ ارجا با ۹ ۱ 1 ۶ چم ک ۳ 3 رو وک ۹ بو سمل رن ری ۱ ز رهم 2 1 اس 0 ۹۹ که و مهم سا / ون رت مها ۵ و 5 گپ وه" زا کولر هو ۲ ۳ ۵ الح 1 هه س ۳ یا رم هل هر هه راز یا کمد ری جوا ایب یی و لس این ی بسا وا ما رک ی اه را ار ره ری هر اه داشگ ۲ کر ده وا دار ای رس نس چا سرد رن یگ چا راز از بو با مت ۱ منه وم کپی ‏ ا ۹ اش یوم و حر دوز یی را را 04 یر نرده ۳ 6 ۳ لمس اون یا یاد اونا می و رام ی 9 همیار را سه لوح رک او مرا هر هم در و ی ی 0 مک باور رگ ۹ یی ۹ طه وتو نوا نم اف هوس ار با با ایا جات چاو شود ونوا ۳ با ود رس کی اور یا اه رک اور اون بارخ رو اد اه اد نید کر ۳ با را ۰ با کر از و مد راچد ۹ ۱ چم اشنا رن وا سوه و با ایکا مود گوس ار ارو یعون با و یر یو ود اد ای و نی رس مخ رواد یا مار رون با روز وان کش 9 ۳ ۸ ۸ ها ۰ ۹ هی یا ۴و ۳ ی ی کو یون ۳۳ ۱ اس ایم : هو نم ۰ یا ۹ ۹ 1 ی هی 2 هیک اه وه فا چا هو 4 ۳ هه رس 09 و رسد کر تا ۷ یش ا ۳ ۸ ی اس تن رن ترازو کی وا موی و اد رو خن سوم شم تب رما زور هه ور هن او و اس راک ار ی مد تا هه کیا دیر ۳ 1 رز 1 رخ اقا 1 ۳ ۳ ی هر و اه رو ۵۳ ۷ 9 ی ۳ س هو نوک ارور ام کرم ی رس از لوک همیار مک و حج ی 6 را و و و و وکوک و مدا ین او اس ا دا بر رد را رح کر رکه امه زیر رود اد ۹۰ 1 ی رل کب دا 0 9 اجه سا بر بخ اه 5 5 24 ۳ ۳ , تشه 0 کل ۷۳ ۹ زج - وه ها و ما یافش هه ۳ وک یه : ۳ ی ی ۱ 1 ۱ ۲ 7 ۴ لیر رورت بر جک 2 زب هو ۹ ۳ ام ۹ نا ۳۹/4 فو مه3 ۸ ما۱ اه شمارا وم را و اه ور ی دتم وا ۰ هریخ ی وت و ی رد نو ورس و جوا ج وم اه باس ی ده هناد و ی ابر یک رو وا رآ و ره منم و و اس ۳ هی و و وا ام از مهاب اس لا 4 اه نا ون ۱ بش" 3 ۸ فم ۳ بخ ۹ ‎ ۴‏ چ دی یه ۵ رو و گر > ی َ ۳۹ ی یر وا ۹ ۳۳ :1 ۹ ۰ 4 » زا و رس ۰ وی ۵ دراو ۳ ۱ ال ,باه ۶ ر ۹ را 5 وا 0 و خر دیب ار ی ی ی 8 ام 1 ی موس را و 0 1 امه و الم ی هه رمتجرن ال ی ور ۹ پا 1 و اه ان دور و یو رد رس ۹ زر اب که ی زر ۹ اجه ۰ ا 0 ده ۱ + ها - ۵ - و 2 رن ]۸ ۴۴ مین ۰ یل سون لا و ده موه اک هه ۳ یه ۹ ی ۵ ینود با ۱ هد ها ۰ ۸ 1 : و یپ ۵۲اه ۵ دی یکی |۳9 صد دیره را او حسب هو و 7 و یو ی ۲ هیچ یا ناهار نر 6 3 سه بن یون ۳ یا رک زا ها الو نر و وب و 0 ۷9 ام یا 8: ها رز و و 0 ۵ دا وطن 5 ده مو کود لسا ویر رخ زگرد او ایند ارم اش خر ام مگ وه رمرم یک هک ی را رده ی ری اج وراه ان سوه نم » ٍ داب رای دج هه اه اه م ض اح و 7 مه 8 ۳ موس اک سک نا اک مه وا ی و کم رم رن مه مه همم ره یا کوه ام 9 را ری 6 خ در وی ۳ ۵ و | 0 کم وهم ‏و٩ او ودر چچ 2 ور وا هک اف ۳ 29 ی 1 رو ۳ هد :7 ۱ میراد 4 ی ۱ اد بای 2 مه م۴ 6 چیه ی هک ۶ ۵ ۷ را داش ور ۹۳ ۵ و رو اد لخ یاد 7 شی رویا ر اراک در کدوم مک ی ام اب ی هر کی ری کی ی رده باه هه وکام مهبم ی هه مر کات مه هرهم راید که دا و "دی وی گم را ها وه میب رت ون ۴ شرا هم وس را ۴ کار ای وید یار مت ۰ که 7 ام ها و 1 :4 + یت یگ رصن یه نمی ۳ ی 9 ۳ اراک #1 ۳۸ ۶ 2 1 ۳ و عم 0 4 ی ۳ ۳« ام ی و سا مس لوگ و وا ری ۳ ال با ناسنا راکرس مود را کنو اون ای با نو ریک کر در ی رل چا وکا را ی نک ار ری موی 12 زج ارگ اقا وا رنه راد ما ود که ی رد بارخ کا نو روز بو ی ۱ من‌اوی ها با رید 6 که یا ۹ 2 که و رهز هد اس ون او رود بر تک هید دی و ی 8 0 ار 2 رگ ۴ 2 ۶ زره ۱ ای و ۱ -------- صفحهٔ بعد -------- وزارت راه و شهرسازی ۹ 2 ۳ سس مقررات ملی ساختمان ابرآن طرح و احرای ساختمان‌های فولادی دفتر مقررات ملّی ساختمان وبرایش چهارم ۱۳۹۲ -------- صفحهٔ بعد -------- سرشناسه: ایران. وزارت راه و شهرسازی. دفتر امور مقررات ملّی ساختمان عنوان و نام پدیدآور: ‏ طرح و اجرای ساختمان‌های فولادی/ تهیه کننده دفتر مقررات ملّی ساختمان [وزارت راه و شهرسازی]؛ [برای ] وزارت راه و شهرسازی. معاونت مسکن و ساختمان. مشخصات نشر: تهران: نشر توسعه ابران؛ ۰.۱۳۹۲ مشخصات ظاهری: ۶ ص.: مصور. جدول. فروست: مقررات ملّی ساختمان ایران؛ مبحث ۱۰ شابک: ۹۷۸-۶۰۰-۳۰۱-۰۱۵-۴ موضوع: ساختمان‌سازی - - قوانین و مقررات - - ایران موضوع: سازه‌های فولادی موضوع: سازه‌های فولادی - - استانداردها شناسه افزوده: ایران. وزارت راه و شهرسازی. معاونت مسکن و ساختمان شناسه افزوده: مقررات ملّی ساختمان ابران؛ مبحث ۱۰. رده بندی کنگره: ۲ ۱۳۹۲ج. ۱۰ ۷م۹الف | رده بندی دیویی: ۳۳۳۵۵ شماره کنابشناسی ملّی: ۰ ۳۲۸۸۴۶۹ نام کتثاب: مبحث دهم طرح و اجرای ساختمان‌های فولادی تهیه کننده: دفتر مقررات ملّی ساختمان ناشر: نشر توسعه ابران شمارگان: ۰ حلد شابک: ۹۷۸-۶۰۰-۳۰۱-۰۱۵-۴ نوبت چاپ: اول تاریخ جاب: ۱۳۹۲ چاپ و صحافی: کانون قیمت: ۰ ریال حق چاپ برای تهیه کننده محفوظ است. -------- صفحهٔ بعد -------- مقررات ملّی ساختمان مجموعه‌ای است از ضوابط فنی, اجرایی و حقوقی لازم‌الرعایه در طراحی: نظارت و اجرای عملیات ساختمانی اعم از تخریب. نوسازی,» توسعه بناء تعمیر و مرمت اساسی, تغییر کاربری و بهره‌برداری از ساختمان که به منظور تأمین ایمنی بهره‌دهی مناسب. آسایش, بهداشت و صرفهٌ اقتصادی فرد و جامعه وضع می‌گردد. در کشور ما و در کنار مقررات ملی ساختمان. مدارک فنی دیگر از قبیل آیین‌نامه‌های ساختمانی, استانداردها و آیین کارهای ساختمان‌سازی. مشخصات فنی ضمیمه پیمان‌ها و نشریات ارشادی و آموزشی توسط مراجع مختلف تدوین و انتشار می‌یابد که گرچه از نظر کیفی و محتوایی حایز اهمیت هستند. اما با مقررات ملّی ساختمان تمایزهای آشکاری دارند. آنچه مقررات ملّی ساختمان را از این قبیل مدارک متمایز می‌سازد. الزامی بودن, اختصاری بودن و سازگار بودن آن با شرایط کشور از حیث نیروی انسانی ماهر کیفیت و کمیت مصالح در حقیقت مقررات ملّی ساختمان. مجموعه‌ای از حداقل‌های مورد نیاز و بایدها و نبایدهای ساخت وساز است که با توجه به شرایط فنی و اجرائی و توان مهندسی کشور و با بهره‌گیری از آخرین دستاوردهای روز ملّی و بین‌المللی و برای آحاد جامعه کشورء تهیه و تدوین شده است. این وزارتخانه که در اجرای ماده ۳۳ قانون نظام مهندسی و کنترل ساختمان وظیفه تدوین مقررات ملّی را به عهده دارد. از چند سال پیش طرح کلی تدوین مقررات ملی ساختمان را تهیه و به مرحله اجرا گذاشته است که براساس آن. شورایی تحت عنوان «شورای تدوین مقررات ملّی ساختمان» با عضویت اساتید و صاحب‌نظران برجسته کشور به منظور نظارت بر تهیه و هماهنگی بین مباحث از حیث شکل. ادبیات. واژه‌پردازی. حدود و دامنه کاربرد تشکیل داده و در کنار آن زیر نظر شورا به وجود آورده است. -------- صفحهٔ بعد -------- پس از تهیه پیش‌نویس مقدماتی مبحث موردنظرء کمیته‌های تخصصی مربوط به هر مبحث پیش‌نویس مذکور را مورد بررسی و تبادل نظر قرار داده و با انجام نظرخواهی از مراجع ذیصلاح نظیر سازمان‌های رسمی دولتی» مراکز علمی و دانشگاهی. موْسسات تحقیقاتی و کاربردی, انجمن‌ها و تشکل‌های حرفه‌ای و مهندسی, سازمان‌های نظام مهندسی ساختمان استان‌ها و شهرداری‌های سراسر کشورء آخرین اصلاحات و تغییرات لازم را اعمال می‌نمایند. اعضای شورای مذکورء به تایید اینجانب رسیده و به شهرداری‌ها و دستگاه‌های اجرائی و جامعه از زمانی که این وظیفهٌ خطیر به این وزارتخانه محول گردیده. مجدانه سعی شده است با تشکیل شورای تدوین مقررات ملّی ساختمان و کمیته‌های تخصصی مربوط به هر مبحث و کسب نظر از صاحب‌نظران و مراجع ذیصلاح بر غنای هر چه بیشتر مقررات ملّی ساختمان بیفزاید و این مجموعه را همان‌طور که منظور نظر قانون‌گذار بوده است در اختیار جامعه مهندسی کشور قرار دهد. بدین وسیله از تلاش‌ها و زحمات جناب آقای مهندس ابوالفضل صومعلوء معاون محترم وزیر در امور مسکن و ساختمان و جناب آقای دکتر غلامرضا هوائی. مدیرکل محترم مقررات ملّی ساختمان و سایر کسانی که به نحوی در تدوین این مجلد همکاری نموده‌اند. سپاسگزاری می‌نمایم. وزیر راه و شهرسازی -------- صفحهٔ بعد -------- مقدمه در کشورهای مختلف به منظور نیل به اهدافی از جمله ایمنی. سلامت. بهداشت و صرفه اقتصادی فرد و جامعه. تدوین و ضوابط و مقرراتی را در بخشهای مختلف فعالیتهای ساختمانی مدنظر قرار داده‌اند. به نحوی که در دنیای امروز کمترین کشوری را می‌توان یافت که با تدوین قوانین عمومی یا اختصاصی, فعالیت‌های ساختمانی را تحت نظم در نیاورده باشد. در کشور ما نیز وزارت راه و شهرسازی در اجرای ماده ۳۳ قانون نظام مهندسی و کنترل ساختمان تدوین و بازنگری مباحث مقررات ملی ساختمان را با رویکرد توجه به شرایط اقلیمی و اجرایی کشور و اقتصادی و معیشتی مردم در دستور کار خود قرار داده است. در برنامه‌ریزی‌های انجام شده از سال ۱۳۸۷ تاکنون بر تدوین و بازنگری مباحث مقررات ملی ساختمان با هدف آشنایی و هماهنگی دست‌اندر کاران ساخت و ساز با علوم قنی- مهندسی روز دنیا و با هدف ارتقاء کیفیت ساخت و سازها توجه ویژه‌ای شده است. همچنین با هدف شفاف‌سازی و ارائه توضیحات مفهومی درخصوص مباحث مذکورء تهیه راهنماهای مربوطه نیز به جد. در دستور کار دفتر آنچه مسلم است شهرداری‌ها بعنوان دستگاه مسئول عهده‌دار کنترل ساخت و ساز در شهرها مهمترین وظیفه را در رعایت مقررات ملّی ساختمان بر عهده دارند که می‌بایست با همکاری سازمان‌های نظام مهندسی ساختمان و سازمان ملی استاندارد ایران و همچنین با استفاده از کمک تشکل‌های حرفه‌ای نسبت به ترغیب و تشویق استفاده از روش‌های نوین ساخت و حفاظت از طرح‌های بالادستی شهری در این خصوص اقدام کنند. لازم می‌دانم در اینخصوص از حمایت‌های وزیر محترم راه و شهرسازی, اعضای محترم شورای تدوین مقررات ملّی ساختمان و کمیته‌های تخصصی مزبور و همکارانم در دفتر مقررات ملی ساختمان که تلاش آنها منتج به تهیه و ابلاغ این مبحث گردیده است. صمیمانه تقدیر و تشکر نمایم و از همه علاقمندان و مهندسان و مرتبطین با حوزه ساخت و ساز تقاضا کنم که هرگونه ایراد و اصلاحی را که نیاز می‌دانند به این دفتر ارسال نمایند. غلامرضا هوائی مدیر کل مقررات ملّی ساختمان -------- صفحهٔ بعد -------- هیات تدوین کنندگان مبحث دهم مقررات ملی ساختمان (بر اساس حروف الفبا) الف) شورای تدوین مقررات ملّی ساختمان ۹ _دکتر محمدعلی اخوان بهابادی عضو مهندس محمدرضا اسماعیلی عصو دکتر اباذر اصغری عضو دکتر شهریار افندی‌زاده عضو دکتر محمدحسن بازیار عصو دکتر منوچهر بهرویان عصو مهندس علی‌اصغر جلال‌زاده عضو دکتر اسفندیار زبردست عصو مهندس ابوالفضل صومعلو رئیس دکتر ابوالقاسم کرامتی عضو _دکتر محمود گلابچی عصو ۹ دکتر غلامرضا هوائی نایب رئیس و عضو دکتر غلامرضا قدرتی امیری عصو ۹ دکتر ابوالقاسم کرامتی عضو دکتر بهنام مهرپرور دبیر مهندس سهیلا پاکروان معاون مدیرکل و مسئول دبیرخانه شورا دکتر بهنام مهرپرور رئیس گروه تدوین مقررات ملی ساختمان 3 -------- صفحهٔ بعد -------- این مجموعه. ویرایش چهارم مبحث دهم مقررات ملی ساختمان با عنوان "طرح و اجرای ساختمان‌های فولادی " است و هدف آن ارائه حداقل ضوابط و مقرراتی است که با رعایت آنها شرایط ایمنی, قابلیت بهره‌برداری و پایایی سازه‌های موضوع این مبحث فراهم شود. هدف از این ویرایش, آسان‌سازی استفاده. به‌روز کردن ضوابط و مقررات. افزودن برخی ضوابط تکمیلی به‌ویژه در فصل الزامات طراحی لرزه‌ای برای کاربرد گسترده‌تر و رفع برخی ابهامات و کمبودهای اصلی و ویرایش فنی و ادبی آن و نیز صرفه اقتصادی در طراحی و اجرای ساختمان‌های فولادی بوده است. علائم و اختصارات به‌کار رفته در این مبحث به‌نحوی اختیار شده است که هماهنگ با علائم و اختصارات متحدالشکل مورد تائید سازمان بین المللی استاندارد (180) می‌باشد و واژه‌ها و عناوین نیز هماهنگ با سایر مباحث مقررات ملّی ساختمان و سایر آئین‌نامه‌های ملّی در این زمینه می‌باشد. الزامات و مقررات این مبحث شامل الزامات عمومی (فصل ۱-۱۰)» الزامات طراحی (فصل ۲-۱۰)» الزامات طراحی لرزه‌ای (فصل ۳-۱۰) و الزامات ساخت. نصب و کنترل (فصل ۴-۱۰) می‌باشد. مطابق این مبحث تعیین پیکربندی, ابعاد و مشخصات اجزای سازه باید به‌نحوی باشد. که مجموعه سازه, شامل اعضا و اتصالات آن. تحت شرایط بارگذاری محتمل, به هیچ‌یک از حالت‌های حدی مقاومت (ایمنی) و بهره‌برداری نرسد. حالت‌های حدی مقاومت و بهره‌برداری به شرایطی اطلاق می‌شوند که اگر تمام یا بخشی از سازه ساختمان و نیز قطعات الحاقی آن به هر یک از آن حالت‌ها برسند. ساختمان قادر به انجام وظایف خود نبوده و از حیز انتفاع خارج می‌شود. تا چند سال پیش. روش تنش مجاز سنتی‌ترین روش طراحی سازه‌های فولادی برای تأمین الرامات حالت‌های حدی مقاومت به‌شمار می‌رفت و ارائهٌ آن به عنوان دستورالعمل در آئین‌نامهٌ 6۳ سابقهٌ حدوداً ۱۰۰ ساله دارد. در این روش طراحی اولاً ضوابط طراحی بگونه‌ای تدوین شده بود که بتوان از روش تحلیل الاستیک بهره برد. ثانیاً در این روش آثار کلیهُ عوامل موثر برای تامین یک حاشیهٌ ایمنی معقول و منطقی, تنها به‌کمک یک ضریب (بنام ضریب اطمینان) و فقط در یک -------- صفحهٔ بعد -------- آئین‌نامه‌ای تدوین نمایند که در آن از یک طرف برای تحلیل سازه بتوان از روش تحلیل الاستیک استفاده نموده و از طرف دیگر مقاومت اجزای سازه در حالت‌های حدی (نهائی) محاسبه شود. در حال حاضر این شیوه, که در طراحی سازه‌های فولادی به روش "ضرایب بار و مقاومت "" موسوم ساختمان نیز بر اساس همین شیوه تهیه و تدوین گردیده است. با توجه به اینکه در این روش طراحی. حاشیه ایمنی لحاظ شده در دو مرحله ( اولی افزایش بار به کمک ضرائب بار و دومی تقلیل مقاومت به کمک ضرائب کاهش مقاومت) صورت می‌گیرد. لذا می‌توان گفت که طراحی به روش ضرائب بار و مقاومت منطقی‌تر و ملموس‌تر از طراحی به روش تنش مجاز بوده و به همین جهت در اکثر کشورهای پیشرفته و به ویژه زلزله خیزء طراحی به روش ضرائب بار و مقاومت از اقبال عمومی بیشتری برخودار بوده است. در این مبحث برای تامین الزامات حالت‌های حدی بهره‌برداری. در فصل (۲-۱۰) و (۳-۱۰) ضوابطی ارائه شده است که با رعایت آنها و الزامات سایر مباحث مقررات ملّی ساختمان, بهره‌برداری باتوجه به اینکه براساس تصمیم شورای تدوین مقررات ملی ساختمان مقرر گردیده است که ارائه شوند. از اینروی در این مبحث از تکرار ارائه ترکیبات مختلف بارگذاری خودداری گردیده و به مبحثت شَشم مقررات ملّی ساختمان ارجاع داده شده است. امید است این مجموعه برای مهندسان کشور مفید واقع گردیده و کمینهُ تخصصی مبحث دهم مقررات ملّی ساختمان را کماکان از راهنمائی‌ها و اظهار نظرهای حود بهره‌مند سازند. -------- صفحهٔ بعد -------- عنوان ۱-۰ الزامات عمومی ۱-۱-۰ هدف و دامنه کاربرد ۲-۱-۰ مبانی طراحی ۳-۱-۰ اصول تحلیل ۴-۱-۰ مشخصات مصالح فولادی ۵-۱-۰ علائم. اختصارات و واحدها ۶-۱-۰ مدارک فنی ۸-۱-۰ ضوابط طراحی لرزه‌ای ۲-۰ الزامات طراحی ۱-۲-۰ الزامات تحلیل و طراحی برای تأمین پایداری ۲-۲-۰ الزامات مقاطع اعضای فولادی ۳-۲-۱۰ الزامات طراحی اعضاء برای نیروی کششی ح ۹۱۰ ۱۰ ۱ ۱۳ ۲۳۴ ۳۴ -------- صفحهٔ بعد -------- ۳ِ ۴-۲-۰ الزامات طراحی اعضا برای نیروی فشاری ۴۶ ۵-۳-۰ الزامات طراحی اعضا برای خمش ۶۰ ۶-۲-۰ الزامات طراحی اعضا برای برش ۹۴ ۷-۳-۰ الزامات طراحی اعضا برای ترکیب نیروی محوری و لنگر خمشی و ترکیب لنگر پیچشی با سایر نیروها ۱.۰۳ ۸-۲-۰ الزامات طراحی اعضای با مقطع مختلط ۱۱۲ ۹-۳-۰ الزامات طراحی اتصالات ۱۳۰ ۱۰-۲-۰ الزامات حالت‌های حدی بهره‌برداری در تحلیل و طراحی ۱۹۰ الزامات طراحی لرزه‌ای ۱۹۵ ۱-۳-۰ هدف و دامنه کاربرد ۱۹۶ ۲-۳-۰ تعاریف ۱۹۷ ۳-۳-۰ الزامات لرزه‌ای مشخصات مصالح ۳۰۰ ۴-۳-۰ الزامات لرزه‌ای کمانش موضعی ۲۰۱ ۵-۳-۰ الزامات لرزه‌ای ستون‌ها. وصلهٌ ستون‌هاء. کف ستون‌ها و وصله تیرها ۳۰۵ ۶-۳-۰ الزامات لرزه‌ای مهار جانبی تیرها در قاب‌های خمشی متوسط و ویژه ۰ ۲۱۲ ۷-۳-۰ الزامات تکمیلی طراحی لرزه‌ای قاب‌های خمشی معمولی ۲۲ ۸-۳-۰ الزامات تکمیلی طراحی لرزه‌ای قاب‌های خمشی متوسط ۳۱۴ ۹-۳-۰ الزامات تکمیلی طراحی لرزه‌ای قاب‌های خمشی ویژه ۲۲۳۰ ۱۰-۳-۹۰ الزامات تکمیلی طراحی لرزه‌ای قاب‌های مهاربندی‌شدهٌ همگرای معمولی ۲۲۴ ۱۱-۳-۹۰ الزامات تکمیلی طراحی لرزه‌ای قاب‌های مهاربندی‌شدهٌ همگرای ویژه ‏ ۲۲۷ ۱۲-۳۰ الزامات تکمیلی طراحی لرزه‌ای قاب‌های مهاربندی‌شدهٌ واگرا ۳۱ ۱۳-۳-۵۰ اتصالات گیردار از پیش تأیید شده ۲۴۱ -------- صفحهٔ بعد -------- ۴۰ ساخت. نصب و کنترل ۱-۴-۰ مقدمه ۲-۴-۰ دامنهٌ کاربرد ۳-۴-۰ مشخصات فولاد مصرفی ۴-۴-۰ ساخت قطعات فولادی ۵-۴-۰ رنگ آمیزی و گالوانیزه کردن قسمت‌های فولادی پیوست ۱ ضریب طول موثر اعضای فشاری پ-۱-۱ ضریب طول موثر ستون‌هایی با شرایط تکیه‌گاهی ایده آل پ-۲-۱ ضریب طول موثر اعضای فشاری قاب‌های مهارشده پ-۳-۱ ضریب طول موثر اعضاء فشاری قاب‌های مهارنشده پیوست ۲ تحلیل مرتبه دوم از طربق تحلیل الاستیک مرتبه اول تشدبدیافته پ-۱-۲ محدودیت تحلیل پ-۲-۲ نحوه محاسبه مقاومت‌های مورد نیاز -------- صفحهٔ بعد -------- ۳ -------- صفحهٔ بعد -------- ۰ الزامات عمومی ۱-۰ الزامات عمومی ۱-۱-۰ هدف و دامنه کاربرد ۱-۱-۱-۰ هدف این مبحث تعیین حداقل ضوابط و مقرراتی است که در تحلیل, طراحی و اجرای ساختمان‌های فولادی جهت تامین ایمنی و بهره‌برداری مناسب. مورد استفاده قرار می‌ گیرد. این مبحث شامل الزامات عمومی (فصل ۱-۱۰) الزامات طراحی (فصل ۲-۱۰ الزامات طرح لرزه‌ای ۲-۱-۱-۰ کاربرد این مبحث در محدودهٌ ساختمان‌های فولادی با کاربری‌های مندرج در قانون نظام مهندسی و کنترل ساختمان و آئین‌نامه اجرایی آن می‌باشد. سازه‌های خاص از قبیل پل‌های فولادی و سایر ساختمان‌های فولادی که برای تحلیل. طراحی و اجرای آنها مقررات و ضوابط ویژه‌ای مورد نیاز باشد. مشمول این مبحت نمی‌باشند. ۳-۱-۱-۰ همراه با این مبحث باید ضوابط کلیهُ مباحث مقررات ملّی ساختمان رعایت شوند. همجچنین سیستم‌های سازه‌ای ارائه شده در مبحث ششم مقررات ملّی ساختمان برای ساختمان‌های فولادی. ملاک تحلیل 9 طراحی سازه‌های این مبحت قرار می‌ گیرند. ۴-۱-۱-۰ در مواردی‌که ضوابط این مبحث دارای ابهام یاامسکوت می‌باشد. استعلام از دفتر مقررات ملّی ساختمان ملاک عمل خواهد بود. ۱ -------- صفحهٔ بعد -------- مبحث دهم ۱-۰ مبانی طراحی در این مبحث مینای طراحی سازه‌هاء بررسی و کنترل آنها در حالت‌های حدی برای حصول ایمنی و قابلیت بهره‌برداری است. ۱-۳-۱-۰ حالت‌های حدی حالت‌های حدی به شرایطی اطلاق می‌شوند که اگر تمام یا بخشی از سازه به هر یک از آن حالت‌ها برسند. قادر به انجام وظایف خود نبوده و از حیز انتفاع خارج می‌شوند. مطابق این مبحث. تعیین پیکربندی, ابعاد و مشخصات اجزای سازه باید به نحوی باشد که مجموعهٌ سازه. شامل اعضا و اتصالات آن, تحت شرایط بارگذاری محتمل, به هیچ یک از حالت‌های حدی زیر نرسد. الف- حالت‌های حدی مقاومت حالت‌های حدی مقاومت حالت‌هایی هستند که مجموعه سازه, شامل اعضا و اتصالات آن. ضمن حفظ انسجام خود. تحت اثر ترکیبات مختلف بارگذاری تا رسیدن به آن حالت‌ها (نظیر تسلیم. گسیختگی, کمانش و ...) از مقاومت کافی و شکل‌پذیری مورد نیاز برخوردار بوده و پس از رسیدن به هر یک از آنها پایداری خود را از دست می‌دهند. ب- حالت‌های حدی بهره‌برداری حالت‌های حدی بهره‌برداری حالت‌هایی هستند که مجموعهٌ سازه. شامل اعضا و اتصالات آن. تا رسیدن به آن حالت‌ها (نظیر قابلیت نگهداری, حفظ ظاهر, دوام. آسایش و ...) وظایف خود را به طور کامل انجام می‌دهند و پس از رسیدن به هر یک از آنها قادر به انجام وظایف خود نخواهند بود. ۲-۳-۱-۰ طراحی بر اساس حالت‌های حدی مقاومت ۱-۲-۲-۰ در این مبحث روش طراحی مورد استفاده برای تامین الزامات حالت‌های حدی مقاومت. روش ضرایب بار و مقاومت می‌باشد و از طریق دو سری ضرایب ایمنی به شرح زیر در الف- اولین دسته ضرایب ایمنی از طریق تشدید ضرایب بارها منظور می‌شود و مقدار آنها به میزان عدم اطمینان در برآورد مقدار بارها بستگی دارد. مقدار ال دسته از ضرایب ایمنی باید مطابق با ترکیبات بارگذاری ارائه شده در مبحث ششم مقررات ملّی ساختمان باشد. را -------- صفحهٔ بعد -------- ۰ الزامات عمومی با توجه به دقت تئوری مورد استفاده در ضوابط طراحی, تغییرات احتمالی مشخصات مصالح و ابعاد مقطع تعیین می‌گردد. مقادیر ضرایب کاهش مقاومت (0) در فصل ۲-۱۰ این مبحث ارائه شده است. ۲-۲-۲-۰ معیارهای طراحی برای تامین الزامات حالت‌های حدی مقاومت باید مطابق جدول ۱-۲-۱-۰ در نظر گرفته شوند. جدول ۱-۲-۱-۱۰ معیارهای طراحی برای تامین الزامات حالت‌های حدی مقاومت وس بادداشت‌ها: [۱] ضوابط مربوط به کنترل این معیارهای طراحی در فصل ۲-۱۰ این مبحث ارائه شده است. [۲] در موارد یکه سازه نحت اثر با رگذاری تکرارشونده قرار دارد. اعضا و اتصالات سازه باید به نحوی طراحی شوند که در مقابل خستگی مقاومت نمایند. برای طراحی اینگونه سازه‌ها ضوابط آنین نامه‌های معتبر بیزالمللی ملاک عمل خواهد بود. برای آترهای ناشی از نیروی زلزله و باد بر سیستم‌های سازه‌ای مشمول این مبحث لزومی به بررسی [۳] در موارد یکه امکان شرایط آب‌جمع شدگی در بام ساختمان وجود داشته باشد. باید از وجود مقاومت کافی و پایداری سیستم سقف اطمینان حاصل شود. کنترل شرایط آب جمع شدگی باید بر اساس ترکیبات بارگذاری مربوط به شرایط آب جمع شدگی در مبحث شم مقررات ملّی ساختمان مورد بررسی قرار گیرد. در موارد یکه سطح سقف دارای شیبی معادل ۳۰ میلی‌متر در مثر یا بیشتر به طرف تفاط زهکش بوده و با سیستم زهکشی سس -------- صفحهٔ بعد -------- مبحث دهم مناسبی برای جلوگیری از جمع شدن آب پیش‌بینی شده باشد. لزومی به بررسی شرایط آب جمع‌شدگی [۴] در موارد یکه اآمکان وجود خوردگی در اعضا و انصالات سازه وجود داشته باشد. انتخاب اجزای سازه باید به گونه‌ای صورت گیرد که در مقابل خوردگی مقاومت نمایند و با باید اعضا و اتصالات در معرض خوردگی به نحو مطلوبی [۵] مقاومت سازه در مقابل آتش‌سوزی با پیش بینی تمهیدات خاص, باید تامین شود. در این مورد رعایت ضوابط و ۳-۲-۲-۰ در روش ضرایب بار و مقاومت. طراحی اعضای مختلف سازه باید چنان صورت گیرد که مقاومت طراحی (,,01ه) بزرگتر یا مساوی مقاومت مورد نیاز (,6) باشد. یعنی: (۱-۲-۱-۱۰) ک با که در آن: 7 مقاومت مورد نیاز که منظور از آن همان نیروهای داخلی موجود در مقطع مورد نظر تحت داخلی باید بر اساس تحلیل سازه تحت اثر ترکیبات بارگذاری نظیر حالت‌های حدی ٩‏ ضریب کاهش مقاومت. مقادیر ضریب کاهش مقاومت در فصل ۲-۱۰ این مبحث ارائه شده ۳ < مقاومت اسم عضو که مقادیر آن در فصل ۲-۱۰ این مبحث ارائه شده است. ۳-۲-۱-۰ طراحی بر اساس حالت‌های حدی بهره‌برداری ۱-۳-۲-۱-۰ مجموعهٌ سازه, شامل اعضا و اتصالات آن, باید از نظر قابلیت بهره‌برداری مورد کنترل و طراحی قرار گیرند. در این مبحث الزامات حالت‌های حدی بهره‌برداری در بخش ۱۰-۲-۱۰ ارائه شده است. ترکیبات بارگذاری نظیر حالت‌های حدی بهره‌برداری باید مطابق با ترکیبات بارگذاری ارائه شده در مبحث ششم مقررات ملّی ساختمان باشد. در این حالت هیجگونه ضرایب کاهش مقاومت در نظر گرفته -------- صفحهٔ بعد -------- ۱-۱۰ الزامات عمومی ۲-۳-۲۱۱۰ معیارهای طراحی برای تامین الزامات حالت‌های حدی بهره‌برداری باید مطابق جدول ۲-۲-۱-۰ در نظر گرفته شوند. جدول ۲-۲-۱-۱۰ معیارهای طراحی برای تامین الزامات حالت‌های حدی بهره‌برداری::: صضوابط مربوط به کنترل این معبارهای طراحی در فصل ۳۲-۱۰ این مبحث ارائه شده است. ۳-۱-۰ اصول تحلیل هدف از تحلیل سازه, تعیین مقاومت مورد نیاز (,ر) و یا نیروهای داخلی در قطعات مختلف سازه و الف- تحلیل الاستیک: در این روش تحلیل, کلیهٌ نیروهای داخلی در مقاطع مختلف قطعات سازه با فرض الاستیک بودن رفتار مصالح و کوچک بودن تغییرشکل‌های ایجاد شده و بر اساس تئوری الاستیسیته تعیین می‌شوند. استفاده از این روش تحلیل برای بررسی و کنترل معیارهای طراحی هر دو حالت حدی مقاومت و بهره‌برداری مجاز است. ب- تحلیل غیرالاستیک: در این روش تحلیل. کلیهٌ نیروهای داخلی در مقاطع مختلف قطعات سازه با توجه به رفتارهای غیرالاستیک سازه تعیین می‌شوند. کاربرد این روش تحلیل فقط محدود به بررسی و کنترل معیارهای طراحی حالت‌های حدی مقاومت بوده و از آن نمی‌توان برای بررسی و کنترل معیارهای طراحی حالت‌های حدی بهره‌برداری استفاده کرد. در روش تحلیل غیرالاستیک محدودیت‌های زیر باید تامین شوند. -------- صفحهٔ بعد -------- مبحث دهم آنها نباید از ۴۵۰ مگاپاسکال بیشتر باشد. ۲- مقاطع اعضایی که تحت اثر نیروهای ترکیبی (نیروی محوری فشاری و لنگر خمشی) قرار دارند ۳- در اعضای محوری فشاری که در آنها امکان تشکیل مفصل پلاستیک وجود دارد. به منظور تامین شکل‌پذیری مورد نیاز مقاومت طراحی آنها نباید از ,]۰/۷۵ بیشتر در نظر گرفته شود. ۴- تامین مهارهای جانبی در محل‌های تشکیل مفاصل پلاستیک الزامی است. غیرالاستیک مطابق فصل ۲-۱۰ از روش‌های دیگری نظیر کاهش مدول الاستیسیته استفاده ۴-۱-۰ مشخصات مصالح فولادی مهره‌هاء میل‌مهارهاء الکترودها و .. . باید مطابق با استانداردهای ملّی ایران باشد. در صورتی‌ که برای (ترجیحاً استاندارد 150) را مورد استفاده قرار داد. فهرستی از انواع مصالح فولادی مورد قبول این ۳ مگاپاسکال در نظر گرفته می‌شود. ۳-۴-۱-۰ از نظر این مبحث. ضریب پواسون مصالح فولادی (۱1) مساوی ۰/۳ در نظر گرفته می‌شود. -------- صفحهٔ بعد -------- ۱۰ الز 72 << ۰ امه کت ۰ زی زی ری اب بت ب بت 3« 2 < 2 پم ها پم پم ۷ ۰ ۰ ۰ ۰ هه > هه ۹ َ. 3 َ. . 1۱ 1 1 1 اس اس اس ری زک ی ری ۰ ۰ ۰ ۰ 2 2 رخ اسر َ. ی 3 َ. 1 ۱ ۱ 1 ۰ ۰ ۰ ۰ رس - ِ - ههد ههد مه ههد ۰ ۰ ۰ ۰ ۰ ۰ ۰ ۰ َ سس َ. سا ۱ 1 1 1 ۰ ۰ ۰ ۰ ری زی زک ری سم ههد ههد ههد ۰ ۰ ۰ ۰ ۰ ۰ ۰ ۰ ی َ. ی َ. 1۱ 1 1 1 ۰ ۰ ۰ ۰ ی 0 ری زی ههد مود ههد ههد ۰ ۰ ۰ ۰ .َ 2. ۱ ۱ ۱ 3 رک ی مهد ههد رک زی ری زی رک ی زک زک مر 2 << 2 رک ز زک ز» ههد ههد ههد ههد 2 نس 2 > ر ۹ زی رز << > > 2 مر ‌ اسر اس ری ی زی رز > > > اس > > > > رک زک زک زی _ _ __‌ اس < << < اس ری زی زی زب ِ اس ام ام اس ری ی ری ری + << اس اس > ام ری ی ری ری > 2 - اس وس اس اس مس ری زی 3 ۱ 57 57 2 2 -------- صفحهٔ بعد -------- ّ حدول ۱۴-۱-۱۰ مشخصات مکانیکی فولادهای ساختمانی (ادام گرنس گسبختگی(12۸۰۲۱۲۷۱) گرنس گسبختگی م؟/,۵/۶۵-ما وضعیت ز۵ ۹/۵ ۲ ۳/۵ ۳ ۳۰ ۳۳ ۵۰ ۱ نمونه که ۵ ۹ 3 ۲ لا : ات ۹۱۹ ۱۷ ۹۱۸ ۹۱۹ ۳۳ ۳۷۲ ۳۷ ۳۹ ۳۹ عرضی طولی ۱۵ ۱۷ ۱۸ ۱۹ ۷۲۳ ۲۹ ۱۹ ۹۱۸ ۹۱۸ ۱۳ 1۱۹ ۹۱۹ ۱۷ ۳۹ ۱۹ ۱۹ ۹۱۸ ۹۱۸ عرضی طولی ۱ ۱ ۹۱ ۱۷ ۱۸ ۳۹ ۳۰ ۱۸ ۹۱۷ ۱۷ عرصی ۹۱۲ ۹۱۳ ۹۱ ۱۹ ۱۹ ۱۹ ۹۱۸ ۱۸ ۹۱۷ ۹۱۷ ۹( حداقل طاقت براساس نمونه شبار دار برای ضخامب قطعه به دمای آزمانش ۳۵۰ )1( ۴ 7 اش 5 رش ار 5 7 7 ب ۳ ار ب 1 5 ۳ 7 7 ۹ 5 را را 7 رش 7 یک ۳۳ ۳۳ 3 -------- صفحهٔ بعد -------- ۰ الزامات عمومی ۵-۱-۰ علائم, اختصارات و واحدها ۱-۵-1-۹ علائم و اختصارات به کار رفته در این مبحث. به طور کلی با علائم و اختصارات متحدالشکل مورد تائید سازمان بین‌المللی استاندارد (150) هماهنگ می‌باشد. ۲-۵-1-۰ سیستم واحدهای مورد استفاده برای کمیت‌های مختلف در این مبحث. سیستم آحاد بین‌المللی (51) می‌باشد. واحدهایی که در این مبحث مورد استفاده قرار گرفته‌اند. عبارتند از: الف) برای طول متر (110) و میلی‌متر (1111) ب) برای سطح مترمربع (131) و میلی‌متر مربع (1331) پ) برای بارهای متمرکز و وزن» نیوتن (۷ و کیلونیوتن (۷ و برای بارهای گسترده خطی, کیلو نیوتن بر متر (1601/170) و برای بارهای گسترده در سطح, کیلونیوتن بر متر مربع (8۷/11) برابر با یک کیلوپاسکال (1۵) ت) برای جرم مخصوص (جرم واحد حجم)» کیلوگرم بر متر مکعب (8/: ۳1) ث) برای وزن مخصوص (وزن واحد حجم)» کیلونیوتن بر متر مکعب (۷/:1 ج) برای تنش‌ها و مقاومت‌هاء مگاپاسکال (۸/۳۵) معادل یک نیوتن بر میلی‌متر مربع. یا مگانیوتن بر مترمربع (۱4۲/1۲) چ) برای لنگرهاء کیلونیوتن- متر (۷.1 ح) برای دماء درجه سلسیوس (-)*) ۶-۱-۰ مدارک فنی پس از طراحی و محاسبهٌ سازه توسط مهندس محاسب. آرائه مدارک فنی شامل نقشه‌های طراحی. مدارک طراحی, مشخصات فنی عمومی و خصوصی, حروف و علائم و یادداشت‌های فنی. اطلاعات تکمیلی نظیر میزان پیش‌خیز در ساخت قطعات (در صورت لزوم) و فایل‌های محاسباتی و طراحی الزامی است. ۱-۶-۱-۰ نقشه‌های طراحی باید اطلاعات کامل مقاطع. محل قرار گرفتن اعضای سازه نسبت به یکدیگر. تراز کف‌های ساختمانی, محورهای مار بر مرکز ستون‌هاء پیش‌آمدگی‌ها و پس‌رفتگی‌ها با تب -------- صفحهٔ بعد -------- مبحث دهم اندازه‌های مربوط 9 اطلاعات مربوط به اتصالات و وصله‌ها را شامل باشد. به طوری که با مراجعهٌ به آنها پیمانکار بتواند نقشه‌های اجرایی کار گاهی را تهیه نماید. ۳-۶-۱-۰ در مدارک طراحی و تحلیل باید سیستم سازه‌ای مقاوم در برابر بارهای ثقلی و نیروهای جانبی (مطابق مبحث ششم مقررات ملّی ساختمان) نوشته شود. همجنین این مدارک باید حاوی اطلاعاتی در مورد مقادیر بارهای وارده و نیروهای داخلی که توسط قطعات و اتصالات آنها تحمل ۳-۶-۱-۰ در مدارک محاسباتی و نقشه‌ها باید از حروف و علائمی که به طور استاندارد از طرف مقررات ملّی ساختمان تعیین می‌شود. استفاده شود. در صورت ناکافی بودن آنهاء استفاده از علائم دیگر به همراه توضیحات کافی به منظور جلوگیری از هرگونه اشتباه و سوء تعبیر احتمالی مجاز می‌باشد. یادداشت‌های فنی برای تفهیم روش کار یا نتایج مورد نظر باید روشن و واضح باشد. در اتصالاتی که برای کم کردن تنش‌های پسماند جوشکاری و جلوگیری از تابیدگی قطعات, باید از فن‌آوری و ترتیب خاصی و یا از تعداد عبور جوشکاری معین پیروی شود. لازم است آن روش دقیقاً در مدارک و نقشه‌ها توضیح داده شود. ۷-۱-۰ نصب و کنترل کیفیت قسمت‌های فولادی, کنترل اعوجاج و جمع شدگی, نصب و کنترل کیفیت. باید مطابق با ضوابط قید شده در فصل ۴-۱۰ تحت عنوان الزامات ساخت. نصب وکنترل باشد. ۸-۱-۰ ضوابط طراحی لرزه‌ای در طراحی لرزه‌ای سیستم‌های سازه‌ای مشمول این مسبحت. رعایت ضوابط طراحی لرزه‌ای مطابق مقررات و الزامات فصل ۳-۱۰ این مبحث الزامی است. -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۰ الزامات طراحی ۲-۰ الزامات طراحی این فصل به الزامات طراحی مجموعهه سازه شامل اعضا و اتصالات آن بر اساس حالت‌های حدی (حالت‌های حدی مقاومت و حالت‌های حدی بهره‌برداری) می‌پردازد. در به‌کارگیری الزامات این تبصره: الزامات این فصل عمدتاً بر اساس تأمین الزامات حالت‌های حدی مقاومت تنظیم گردیده است. برای تأمین الزامات حالت‌های حدی بهره‌برداری در تحلیل و طراحی. الزامات بخش ۱۰-۰ باید توأم با معلومات و قضاوت مهندسی جهت تأمین ضروریات شرایط بهره‌برداری مقررات این فصل تحت عناوین زیر ارائه می‌گردد. ۱-۲-۱۰ الزامات تحلیل و طراحی برای تأمین پایداری ۲-۲-۱۰ الزامات مقاطع اعضای فولادی ٩‏ ۳-۲-۱۰ الزامات طراحی اعضا برای نیروی کششی ٩‏ ۴-۲-۱۰ الزامات طراحی اعضا برای نیروی فشاری ۵-۲-۱۰ الزامات طراحی اعضا برای لنگر خمشی ۱۱ -------- صفحهٔ بعد -------- با سایر نیروها ۰ ۸-۳-۰ الزامات طراحی اعضا با مقطع مختلط ٩‏ ۹-۲-۱۰ الزامات طراحی اتصالات ۵ ۱۰-۲-۱۰ الزامات حالت‌های حدی بهره‌برداری در تحلیل و طراحی ۱۲ -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۰ الزامات طراحی ۱-۲-۰ الزامات تحلیل و طراحی برای تأمین پایداری این بخش به الزامات عمومی تحلیل و طراحی برای تامین پایداری کل سازه و تمامی اجزای آن می‌پردازد. مقررات این بخش تحت عناوین زیر ارائه می‌گردد: 9 ۱-۲-۱۰ الزامات عمومی 9 ۲-۱-۲-۱۰ آثار مرتبه دوم (شامل آثار 3-6۵ و ۱-۸) ۳-۱-۲-۱۰ دسته‌بندی سیستم‌های قاب‌بندی شده و طول موثر کمانشی اعضاء * ۴-۱-۲-۰ روش‌های تحلیل مرتبه دوم 9 ۵۱-۲-۱۰ الزامات تحلیل و طراحی ۱-۱-۳-۰ الزامات عمومی تأمین پایداری کل سازه و تمامی اجزای آن از الزامات تحلیل و طراحی است. مطابق الزامات این بخش, پایداری کل سازه و تمامی اجزای آن در صورتی تأمین می‌شود که آثار ذکر شده در زیر به نحو موْثری در تحلیل و طراحی آنها لحاظ شده باشد. (۱) تغییرشکل‌های محوری,» خمشی و برشی اعضای سازه و تغییرشکل‌های سایر اجزا (نظیر اتصالات) که در جابجایی سازه موثرند. (۲) آثار مرتبه دوم (شامل آثار 3۳-۵ و ۸-) (۳) نواقص هندسی (شامی کجی و نای) (۴) کاهش سختی اعضا ناشی از رفتار غیر الاستیک عمدتاً در اثر تنش‌های پسماند (۵) عدم اطمینان در برآورد سختی و مقاومت ۲-۱-۲-۰ آثار مرتبه دوم ۳-6 و ۲-۸ الف) آثار مرتبه دوم ۳-8: آثار ۳-8 به آثار اضافی بارها به علت وجود انحنا در عضو مربوط می‌شود. این آثار سبب ایجاد لنگرهای خمشی اضافی می‌شوند که به علت عدم انطباق مرکز سطح مقطع بر خطی که دو آنتهای بخشی از طول عضو را به هم وصل می‌کند. به‌وجود می‌آیند. ب) آثار مرتبه دوم ۳-۸: آثار 3-۸ به آثار اضافی بارها به علت تغییرمکان جانبی نسبی اعضا مربوط می‌شود و سبب ایجاد نیروهای اضافی داخلی می‌شوند که در مقاطع اعضا به علت برون‌محوری ناشی ۱۳ -------- صفحهٔ بعد -------- مبحث دهم از تغییرمکان جانبی یک انتهای عضو نسبت به انتهای دیگر آن به‌وجود می‌آیند. تغییرمکان جانبی نسبی دو انتهای عضو ممکن است به‌علت بارهای قائم یا بارهای جانبی یا ترکیبی از آنها باشد. ۳-۱-۲-۰ دسته‌بندی سیستم‌های قاب‌بندی شده و طول موثر کمانشی اعضا در این بحش سیستم‌های قاب‌بندی شده به شرح زیر دسته‌بندی می‌شوند. * قاب‌های مهارشده * قاب‌های ثقلی ۱-۳-۱-۰ قاب‌های مهار شده و طول موثر کمانشی اعضا قاب‌های مهار شده به قاب‌هایی گفته می‌شوند که در آنها پایداری جانبی و مقاومت در برابر بارهای جانبی به سختی خمشی ستون‌ها وابسته نبوده و در آنها حرکت جانبی قاب با تکیه‌کردن بر مهاربندی‌های مورب. دیوارهای برشی و یا به شیوه‌های مشابه مقید می‌شود. در این گونه قاب‌هاء ضریب طول موثر 1) برای اعضای فشاری باید برابر ۱/۰ در نظر گرفته شود مگر آن‌که تحلیل مهار شده بر اساس روش ارائه شده در پیوست ۱ این مبحث مجاز است. ۲-۳-۱-۰ قاب‌های مهارنشده و طول موثر کمانشی اعضا قاب‌های مهارنشده به قاب‌هایی گفته می‌شوند که سختی خمشی ستون‌ها در پایداری جانبی و مقاومت قاب‌ها در برابر بارهای جانبی سهیم می‌باشد. ضریب طول موثر (۴ا) در این نوع قاب‌ها باید با استفاده از تحلیل کمانشی به دست آید و هیچ‌گاه نباید کوچکتر از ۱/۰ در نظر گرفته شود. در این مبحث می‌توان ضریب طول موثر اعضای فشاری قاب‌های مهار نشده را از رابطه ۱-۱-۲-۱۰ و یا بر اساس روش ارائه شده در پیوست ۱ این مبحت. تعیین نمود. ۵ ۷ ( و ۸+60 )۴ +60 ۱/۶60۸ ۵ ۷ +6۸ که در آن 7۸ و بل پارامترهای مبین دو انتهای ۸ و 3 عضو فشاری بوده و عبارتند از: ۱۴ -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۰ الزامات طراحی تون‌های متصل به 5 ۳۸ (۲-۱-۲-۱۰) سون‌های ل به تره 7 0 ۳ 1 تیرهای متصل به گره ۸ ۱ (۳-۱-۲-۱۰) ستون‌های متصل به گره قا ( ر ال۵ ۳ ِ 777 9 تیرهای متصل به گره دا 2 تأ< مدول الاستیسیته فولاد > ممان اینرسی تیرها و ستون‌ها حول محور عمود بر صفحهٌ کمانش -آ< طول اعضا در محاسیه 7 و «7) با استفاده از روابط ۰ ۲-۱-۳-۱ و ۰(-۳-۱-۳ باید ملاحظات زیر مورد توجه (۱) برای انتهای مربوط به تکیه‌گاه گیردار ستون که ضریب 7) به صورت نظری صفر است. مقدار (۲) برای انتهای مربوط به تکیه‌گاه مفصلی ستون که ضریب 7) به صورت نظری بی‌نهایت است. مقدار 7) برابر ۱۰ فرض شود. ار ۰ .. لت 1 ۰۰ ۰ ۰ ۰ 5 69 ه رگاه نیر متصل به عضو فشاری طره‌ای باشد. - آن تیر مساوی صفر در نظر گرفته شود. ۰ مه ۰ ۰.۰ ۰ ۰ . .۰ ار لت 7 ۰ .۰ ر(۴) ه رگاه آنتهای نزدیک نیر متصل به عضو فشاری مفصلی باشد. 7 آن تیر مساوی صفر در نظر ِ ۱ 2 (۶) هرگاه انتهای دور تیر متصل به عضو فشاری به تکیه‌گاه با دوران مقید لیکن انتقال جانبی آزاد لت 1 ۰ ۰ ۲ تبصره: هرگاه نسبت تغییرمکان جانبی نسبی حداکثر حاصل از تحلیل مرتبه دوم به تغییرمکان جانبی نسبی حداکثر ناشی از تحلیل مرتبههٌ اول و یا به طور تقریب مقدار ضریب ,فا در ۱۵ -------- صفحهٔ بعد -------- مبحث دهم تحلیل الاستیک مرتبهٌ اول تشدیدیافته. برای تمام طبقات هر نوع سیستم سازه‌ای کمتر یا مساوی ۱/۱ باشد. کلیه قاب‌های آن سیستم سازه‌ای را می‌توان به عنوان قاب‌های مهارشده تلقی نموده و در نتیجه مطابق بند ۱-۳-۱-۲-۱۰ ضریب طول موثر (ا) برای اعضای فشاری کلیه قاب‌های این نوع سیستم‌های سازه‌ای را برابر یک در نظر گرفت. ۳-۳-۱-۰ قاب‌های ثقلی قاب‌های ثقلی به قاب‌هایی گفته می‌شوند که سختی جانبی آنها در مقایسه با سختی جانبی سیستم مقاوم در برابر بارهای جانبی بسیار ناچیز بوده و فقط برای بارهای نقلی طراحی می‌شوند. ستون‌های موجود در قاب‌های نقلی باید بر اساس طول واقعی ستون (۳7۱) طراحی شوند. پایداری جانبی قاب‌های ثقلی باید از طریق قاب‌های خمشی. قاب‌های مهار بندی شده. دیوارهای برشی و یا سایر سیستم‌های مقاوم در برابر بار جانبی, تأمین شود. آثار ۳-۸ ناشی از بار وارده بر ستون‌های قاب‌های نقلی باید به سیستم‌های مقاوم در برابر بارهای جانبی منتقل شده و در تعیین مقاومت‌های مورد نیاز و طراحی اعضای سیستم‌های باربر جانبی مورد توجه قرار گیرند. ۴-۱-۲-۰ روش‌های تحلیل مرتبه دوم بجز در مواردی‌ که در بخش ۳-۵-۱-۲-۱۰ مجاز دانسته شده است. مقاومت‌های مورد نیاز باید از طریق تحلیل‌های مرتبه دوم و با رعایت الزامات بخش ۵-۱-۲-۱۰ محاسبه شوند. در این مبحث استفاده از روش‌های تحلیلی زیر به عنوان روش‌های تحلیل مرتبه دوم مجاز دانسته شده است. الف- تحلیل الاستیک مرتبهٌ دوم: تحلیل الاستیک مرتبهٌ دوم به تحلیل‌هایی گفته می‌شود که در آنها روش تحلیل سیستم سازه‌ای الاستیک بوده لیکن در حین تحلیل آثار مرتبه دوم (شامل آثار ۳-۵ و ۸-) در آن لحاظ می‌گردد. ب- تحلیل مرتبه دوم از طریق تحلیل الاستیک مرتبه اول تشدید یافته: در این مبحث استفاده از روش تحلیل الاستیک مرتبه اول تشدید یافته به عنوان یک روش تحلیل مرتبه دوم مجاز دانسته شده است. الزامات این نوع روش تحلیل مرتبه دوم در پیوست ۲ این مبحت ارائه شده است. تبصره: در هر کدام از روش‌های تحلیلی مرتبهٌ دوم ذکر شده در بند ۴-۱-۲-۱۰ با ارضاء محدودیت‌های زیر می‌توان از اثر 1-3 صرفنظر نمود مشروط بر اینکه لنگرهای خمشی بدست آمده از ۱۶ -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۰ الزامات طراحی روش‌های تحلیلی مذکور در اعضای تحت اثر توام نیروی محوری فشاری و لنگر خمشی با (۱) بارهای ثقلی عمدتاً توسط ستون‌هاء دیوارها یا قاب‌های قائم تحمل شوند. (۲) نسبت تغییرمکان جانبی نسبی حداکثر تحلیل مرتبهٌ دوم به تغییرمکان جانبی نسبی حداکثر تحلیل مرتبهٌ اول و یا به طور تقریب مقدار ضریب ,3 در تحلیل الاستیک مرتبه اول تشدید یافته در تمام طبقات در راستای مورد نظر کوچکتر یا مساوی ۱/۷ باشد. (۳) حداکثر یک سوم بارهای ثقلی کل سازه توسط ستون‌های قاب‌های خمشی تحمل گردد. ۵-۱-۲-۰ الزامات تحلیل و طراحی به طور کلی برای تأمین پایداری کل سازه و تمامی اجزای آن. به‌کار بردن هر روش تحلیل و طراحی علمی و منطقی که آثار ذکر شده در بند ۱-۱-۲-۱۰ به نحو موثری در آن لحاظ شده باشد. مجاز است. روش‌های تحلیل و طراحی ارائه شده در زبر با محدودیت‌ها 9 الزامات ذ کر شده به عنوان روش‌های قابل قبول تحلیل و طراحی محسوب می‌گردند. (۱) روش تحلیل مستقیم (۲) روش طول موثر (۳) روش تحلیل مرتبه اول ۱۵-۱-۲۰ محدودیت‌ها و الزامات روش تحلیل مستقیم برای تعیین مقاومت‌های مورد نیاز اعضاء و طراحی آنها و تحلیل و طراحی به روش تحلیل مستقیم محدودیت‌ها و الزامات زیر باید تأمین گردند. الف - محدودیت‌ها در تحلیل و طراحی به روش تحلیل مستقیم هیچگونه محدودیتی وجود ندارد. (۱) تحلیل سازه مطابق بند ۴-۱-۲-۱۰ از نوع تحلیل مرتبه دوم باشد. (۲) مطابق الزامات بند ۱-۱-۵-۱-۲-۱۰ آثار نواقص هندسی اولیه (شامل کجی و نای) در تحلیل مرتبه دوم منظور گردد. ۷ -------- صفحهٔ بعد -------- مبحث دهم (۳) مطابق الزامات بند ۲-۱-۵-۱-۲-۱۰ تحلیل مرتبه دوم براساس سختی کاهش یافته اعضا ۱-۱-۵-۱-۲-۰ ملاحظات نواقص هندسی اولیه مدل کردن این نواقص در تحلیل مرتبهُ دوم سازه انجام پذیرد. در سازه‌هایی که بارهای ثقلی عمدتاً اولیه در مدل‌سازی می‌توان به شرح زیر یک بار جانبی فرضی در طبقات ساختمان اعمال نمود. (۴-۱-۲-۱۰) ۰ رل که در آن: 71 بار جانبی فرضی در طبقهٌ ! :> بار ثقلی ضریبدار در طبقهٌ [ ام متناسب با ضرایب بکاررفته در ترکیبات مختلف بار گذاری بادداشت‌ها: در هنگام اعمال بار جانبی فرضی (: ۸) به طبقات ساختمان توجه به نکات زیر ضروری (۱) توزیع بار جانبی فرضی در کف هر طبقه باید مشابه نوزیع بارهای تفلی در کف همان طبقه در (۲) بار جانبی فرضی(/0) باید به کلیه ترکییات بارگذاری اضافه شود. در مواردی‌که نسبت مرتبه اول (و یا بطور تقریب مقدار ضریب تشدید ,لا در تحلیل الاستیک مرتبه اول تشدید یافته) با احتساب سختی کاهش یافته اعضا (مطابق تنظیمات بند ۲-۱-۵-۱-۳-۱۰) در کلیه طبقات کوچکتر یا مساوی ۱/۷ باشد. می‌توان بارهای جانبی فرضی (0 را فقط در ترکیبات بارگذاری ثقلی منظور نموده و از اثر آنها در ترکیبات بارگذاری شامل بارهای جانبی صرفنظر نمود. ۱۸ -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۰ الزامات طراحی (۲) بارهای جانبی فرضی باید در راستایی به سازه اعمال شود که بیشترین اثر ناپایداری را داشته (۴) ضریب بار جانبی فرضی (۰/۰۰۳) براساس حداکثر نای مجاز ستون‌ها در هر طیقه برابر ارتفاع طبقه محاسبه شده است. در موارد یکه میزان نای از مقدار حداکتر (ارتفاع طبقه) کمتر باشد. ضریب بار جانبی فرضی می‌نواند متناسب با آن کاهش یابد. محدود می‌گردد و برای سایر منظورات طراحی (نظیر کنترل تغیی مکان جانبی نسبی طبقات. کنترل خیز تیرهاء کنترل ارتعاش اعضا و کف‌ها و محاسبه زمان تناوب اصلی ۲-۱-۵-۱-۲-۰ تنظیمات سختی اعضاء در تحلیل و طراحی به روش تحلیل مستقیم برای تعیین مقاومت‌های مورد نیاز در تحلیل مرتبه دوم باید به شرح زیر از ضرایب کاهش سختی استفاده شود. )۱( ضریب کاهش ۰/۸ برای کلیه سختی‌هایی که در پایداری سازه موترند. اعمال این ضریب کاهش برای کلیه سختی‌های تمامی اعضاء (حتی اگر در پایداری سازه نقشی نداشته باشند) (۲) علاوه بر ضریب کاهش ۰/۸ یک ضریب کاهش اضافی 50 نیز به شرح زیر در سختی خمشی اعضایی که در پایداری سازه موثر هستند. (۵-۱-۲-۱۰) تام ۰/۸-(۳1) که در آن: -مدول الاستیسیته فولاد 1 <ممان اینرسی مقطع عضو حول محور خمش ۱۹ -------- صفحهٔ بعد -------- مبحث دهم ۵ > ۱/۰ و۳ ۳ ۳ در رابطهٌ ۶-۱-۲-۱۰ .| مقاومت محوری فشاری مورد نیاز و ,"] مقاومت تسلیم محوری عضو (,۳ی۳۶۸,) می‌باشد. (۳) به جای استفاده از 70 متغیر در رابطه ۶-۱-۲-۱۰ برای کاهش اضافی سختی خمشی اعضاء می‌توان مقدار 5۵ را برای کلیه نسبت‌های *م . برایر یک فرض کرد مشروط بر اینکه یک بار جانبی اضافی برابر :۰/۰۰۱۷ به کلیه طبقات اعمال شود. این بار جانبی اضافی باید در کلیهُ ترکیبات بارگذاری به همراه بارهای جانبی و بارهای جانبی فرضی در اثر نواقص هندسی اولیه در نظر گرفته شود. مورد (۲) از یادداشت بند ۱-۱-۵-۱-۲-۱۰ شامل این بار جانبی اضافی نمی‌شود. (۴) چنانچه در یک سیستم سازه‌ای برای تأمین پایداری آن از اعضایی با مصالح دیگری به جز فولاد استفاده شده باشد و مقررات سازه‌ای مربوط به نوع مصالح ضریب کاهش سختی کوچکتری (کاهش سختی بیشتری) را الزام کرده باشد. برای آن نوع اعضاء باید ضریب کاهش تبصره: در روش تحلیل مستقیم کاربرد سختی کاهش‌یافته فقط در تحلیل مرتبه دوم و برای تعیین مقاومت‌های مورد نیاز اعضاء محدود می‌گردد و برای سایر منظورات طراحی (نظیر کنترل تغییرمکان جانبی نسبی طبقات. کنترل خیز تیرهاء کنترل ارتعاش اعضاء و کف‌ها و محاسبه زمان تناوب اصلی ساختمان) نباید از ضرایب کاهش سختی استفاده شود. ۲-۵-۱-۰ محدودیت‌ها و الزامات روش طول موثر برای تعیین مقاومت‌های مورد نیاز اعضاء و طراحی آنها در تحلیل و طراحی به روش طول موثر محدودیت‌ها و الزامات زیر باید تأمین گردند. الف - محدودبت‌ها (۱) بارهای ثقلی عمدتاً توسط ستون‌هاء دیوارها یا قاب‌های قائم تحمل شود. ممشچ -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۰ الزامات طراحی (۲) نسبت تغییرمکان جانبی نسبی حداکثر مرتبه دوم به تغییرمکان جانبی نسبی حداکثر مرتبه اول و یا به طور تقریب مقدار ضریب تشدید 3 در تحلیل الاستیک مرتبه اول تشدید یافته. در کلیه طبقات کوچکتر یا مساوی ۱/۵ باشد. ب- الزامات (۱) تحلیل سازه باید مطابق الزامات بند ۴-۱-۲-۱۰ از نوع تحلیل مرتبه دوم و بدون در نظر گرفتن هرگونه کاهش سختی باشد. (۲) اثر نواقص هندسی اولیه (شامل کجی و نای اعضا) مطابق ملاحظات بند ۱-۱-۵-۱-۲-۱۰ در تحلیل مرتبه دوم منظور گردد. (۳) مقاومت طراحی کلیهٌ اعضاء محوری فشاری (:]) بر اساس ضریب طول موثر (6ا) تعیین شود. ضریب طول موثر اعضا متناسب با نوع سیستم قاب‌بندی شده باید بر اساس الزامات بندهای ۱-۳-۱-۲-۱۰ الی ۳-۳-۱-۲-۱۰ تعیین گردد. تبصره: در صورتی‌که برای تحلیل مرتبه دوم از روش الاستیک مرتبه اول تشدید یافته استفاده گردیده و در سیستم ساره‌ای مورد مطالعه برخی از قاب‌ها بصورت ثقلی طراحی شده باشند. آثار ۳-۸ ناشی از بار وارده بر ستون‌های قاب‌های ثقلی باید به اعضای سیستم‌های مقاوم در برابر بار جانبی منتقل شده و در محاسبات مقاومت‌های طراحی اعضای فشاری سیستم‌های باربر جانبی مورد توجه قرار گیرند. در سیستم‌های سازه‌ای دارای قاب‌های مهار شده (نظیر قاب‌های مهاربندی شده و یا قاب‌های دارای دیوار برشی) این آثار قابل توجه نبوده و در طراحی اعضاء فشاری قاب‌های مهارشده می‌توان از آن چشم‌پوشی کرد. لیکن در سیستم‌های سازه‌ای از نوع قاب خمشی که در آن برخی از قاب‌ها فقط دارای عملکرد ثقلی هستند. تأثیر انتقال آثار ۳-۸ ناشی از بارهای وارده بر ستون‌های قاب‌های نقلی به ستون‌های قاب‌های خمشی قابل ملاحظه بوده و باید در طراحی اعضاء فشاری قاب‌های خمشی لحاظ شوند. برای در نظر گرفتن تأثیر انتقال آثار 3-۸ قاب‌های ثقلی به اعضاء فشاری قاب‌های خمشی کافی است ضریب طول موثر اعضاء فشاری قاب‌های خمشی به شرح زیر با ضریب »11 تشدید شود. ۳۱ -------- صفحهٔ بعد -------- مبحث دهم (۷-۱-۲-۱۰) ع ای +۱ > 17 که در آن: _ضریب تشدید طول موثر وجنمهم ۳ ر2- مجموع بارهای قائم ستون‌های غیر باربر جانبی برعزازدهع۳۶ ر2> مجموع بارهای قائم ستون‌های باربر جانبی ۲-۵-۱-۲-۰ محدودیت‌ها و الزامات روش تحلیل مرتبه اول برای تعیین مقاومت‌های مورد نیاز اعضا و طراحی آنها در تحلیل و طراحی به روش تحلیل مرتبه اول محدودیت‌ها و الزامات زیر باید تأمین گردند. الف - محدودبت‌ها (۱) بارهای ثقلی عمدتاً توسط ستون‌هاء دیوارها یا قاب‌های قائم متحمل شود. (۲) نسبت تغییرمکان جانبی نسبی حداکثر مرتبه دوم به تغییرمکان جانبی نسبی حداکثر مرتبه اول و یا به طور تقریب مقدار ضریب تشدید ,3 در تحلیل الاستیک مرتبه اول تشدید یافته. در (۳) مقاومت محوری فشاری مورد نیاز (,7]) تمامی اعضایی که سختی خمشی آنها در پایداری جانبی سازه موثرند از ,]۰/۵ تجاوز ننماید. ,"] مقاومت تسلیم محوری عضو (,۳ی۸/-,]) می‌باشد. ب - الزامات (۲) به کلیه ترکیبات بارگذاری یک بار جانبی اضافی (: 1) در تراز هر طبقه به شرح زیر اضافه شود. (۸-۱-۲-۱۰) << ۲/۱۳۷ < لا (۹-۱-۲-۱۰) 4 7 17 1 سس -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۰ الزامات طراحی که در آن: بارهای ثقلی ضریبدار در تراز طبقه [ ام متناسب با ضرائب به‌کار رفته در ترکیبات مختلف بارگذاری تغییرمکان جانبی نسبی طبقه [ ام در ترکیبات مختلف بارگذاری بر پایه تحلیل مرتبه اول. در مواردی‌که :۵۸ برای قاب‌های مختلف در پلان طبقه متفاوت باشد. این مقدار باید برابر متوسط وزنی تغییرمکان جانبی نسبی قاب‌های مختلف (که نسبت به بارهای قائم قاب‌های مختلف سنجیده می‌شود) و یا به طور محافظه‌کارانه برابر تغییرمکان جانبی نسبی حداکثر نا ارتفاع طبقه | ام (۳) لنگر خمشی اعضای دارای نیروی محوری فشاری با ضریب تشدید ,3 در تحلیل الاستیک مرتبه اول تشدید یافته تشدید شوند. (۴) مقاومت طراحی کلیه اعضای محوری فشاری (۳) برای انواع سیستم‌های قاب‌بندی شده در بند ۳-۱-۲-۱۰ با فرض عدم انتقال جانبی (۴*۱) تعیین شود. تبصره: با توجه به اینکه در روش تحلیل مرتبه اول آثار ۳-۸ نیز در بار جانبی اضافی (:ل لحاظ شده است. لذا تغییرمکان جانبی نسبی طبقات. خیز تیرها و ارتعاش اعضا و کف‌ها باید در سس -------- صفحهٔ بعد -------- مبحث دهم ۲-۲-۰ الزامات مقاطع اعضای فولادی این بخش به الزامات کمانش موضعی اجزای فشاری اعضای سازه و طبقه‌بندی آنها و نیز به تعاریف برخی دیگر از مشخصات مقاطع اعضا می‌پردازد. مقررات این بخش تحت عناوین زیر ارائه می‌گردد. 9 ۱۲-۲-۱۰ الزامات عمومی ۵ ۲-۲-۲-۱ طبقه بندی مقاطع فولادی از منظر کمانش موضعی ۳-۲-۲-۱ پهنای آزاد اجزای تقویت نشده ۴-۲-۲-۱ پهنای آزاد اجزای تقویت شده ۵-۲-۲-۱ تعیین سطح مقطع کل و خالص در اعضای سازه ۱-۲-۲-۰ الزامات عمومی تأمین پایداری کل سازه و تمامی اعضا آن و نیز تمامی اجزای تشکیل دهنده مقاطع اعضا از الزامات تحلیل و طراحی است. پایداری اجزای تشکیل‌دهنده مقاطع اعضا در صورتی تأمین می‌شود که الزامات این بخش به نحو موثری در تحلیل و طراحی آنها لحاظ شده باشد. ۲-۲-۲-۰ طبقه‌بندی مقاطع فولادی از منظر کمانش موضعی ۱-۲-۲-۰ طبقه‌بندی مقاطع فولادی از منظر کمانش موضعی برای فشار محوری برای فشار محوری. مقاطع فولادی به دو گروه زیر طبقه‌بندی می‌شوند. مقاطع با اجزای غیرلاغر * مقاطع با اجزای لاغر مقاطع با اجزای غیرلاغر به مقاطعی گفته می‌شوند که در آنها نسبت پهنا به ضخامت اجزای فشاری تشکیل دهنده مقطع عضو از / مشخص شده در جداول ۱۲-۲-۱۰ و ۲-۲-۲-۱ تجاوز ننماید. چنانچه نسبت پهنا به ضخامت هر یک از اجزای فشاری تشکیل دهنده مقطع عضو از با مشخص شده در جداول ۱-۲-۲-۱ و ۲-۲-۲-۱ تجاوز نماید. در این صورت مقطع با اجزای لاغر ۲۴ -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۰ الزامات طراحی تبصره: مطابق مقررات این مبحث. استفاده از مقاطع فولادی با اجزای لاغر در اعضایی که تحت اثر فشار محوری قرار دارند. مجاز نمی‌باشد. ۲-۲-۲-۳-۰ طبقه بندی مقاطع فولادی از منظر کمانش موضعی برای خمش برای خمش, مقاطع فولادی به سه گروه زیر طبقه‌بندی می‌شوند. * مقاطع غیر فشرده * مقاطع با اجزای لاغر الف) مقاطع فشرده به مقاطعی گفته می‌شوند که در آنها اولاً بال‌ها به طور سرتاسری و پیوسته به جان یا جان‌ها متصل باشند. ثانیاً نسبت پهنا به ضخامت اجزای فشاری تشکیل دهنده مقطع عضو از ما مشخص شده در جداول ۳-۲-۲-۱۰و ۴-۲-۲-۱۰ تجاوز ننماید. ب) مقاطع غیرفشرده به مقاطعی گفته می‌شوند که در آنها نسبت پهنا به ضخامت یک یا چند جزء فشاری از مقطع عضو از ما/ مشخص شده در جداول ۳-۲-۲-۱۰و ۴-۲-۲-۱۰ تجاوز نموده ولی از ب مشخص شده در جداول ۳-۲-۲-۱۰و ۴-۲-۲-۱۰ کوچکتر باشد. پ) مقاطع با اجزای لاغر به مقاطعی گفته می‌شوند که در آنها نسبت پهنا به ضخامت حداقل یکی از اجزای فشاری تشکییل‌دهنده مقطع عضو از ب/ مشخص شده در جداول ۳-۲-۲-۱ و ۴-۲-۲-۰ بزرگتر باشد. تبصره: مطابق مقررات این مبحت. از به کار بردن مقاطع فولادی با اجزرای فشاری لاغر در اعضایی تیرورق‌ها که در این صورت الزامات بخش‌های ۵-۲-۱۰ و ۶-۲-۱۰ باید تأمین گردد. ۳-۲-۲-۰ پهنای آزاد اجزای تقویت نشده مطابق الزامات این بخش, اجزای تقویت نشده به اجزایی گفته می‌شوند که فقط در یک لبه در امتدادی به موازات نیروی فشاری نگهداری شده‌اند. پهنای آزاد چنین اجزایی باید به شرح زیر ی -------- صفحهٔ بعد -------- مبحث دهم الف) برای بال‌های نیمرخ‌های آ و نیمرخ‌های سپری (7) پهنای آزاد (۳) برابر نصف پهنای کل بال ) است. ب) برای ساق‌های نیمرخ‌های نبشی(]) و بال های نیمرخ‌های ناودانی (ل]) و نیمرخ‌های ام شکل پهنای آزاد (0) معادل کل بُعد اسمی بال است. پ) برای مقطع ساخته شده از ورق. پهنای آزاد (۳) برابر فاصله بین لبه آزاد تا اولین ردیف وسایل اتصال یا خط جوش است. ت) برای تیغهٌ (جان) نیمرخ‌های سپری (1) پهنای آزاد (1) برابر ارتفاع کلی مقطع سپری است. ۴-۲-۲-۰ پهنای آزاد اجزای تقوبت شده مطابق الزامات این بخش, اجزای تقویت شده به اجزایی گفته می‌شوند که در هر دو لبه در امتدادی موازی با نیروی فشاری نگهداری شده‌اند. پهنای آزاد چنین اجزایی باید به شرح زیر تعیین گردد. الف) برای جان مقاطع نوردشده یا شکل داده شده. 7[ عبارت است از فاصله بین نقاط شروع گردی ریشه اتصال جان به بال. ب) برای جان مقاطع ساخته شده از ورق, 17 عبارت است از فاصلهٌ بین نزدیکترین دو خط وسایل اتصال و چنانجه از جوش استفاده شده باشد. 17 برابر فاصلهٌ خالص بین دو بال است. برای مقاطع با بال‌های نامساوی, م11 عبارت است از دو برابر فاصلهٌ تار خننای الاستیک تا نزدیکترین ردیف وسایل اتصال در سمت بال فشاری و چنانچه از جوش استفاده شده باشد. عبارت است از دو برابر فاصلهٌ تار خنثای الاستیک تا رویه داخلی بال فشاری. همجنین برای مقاطعی با بال‌های نامساوی م| عبارت است از دو برابر فاصلهٌ تار خننای پلاستیک تا نزدیکترین ردیف وسایل اتصال درسمت بال فشاری و چنانچه از جوش استفاده شده باشد. عبارت است از دو برابر فاصله پ) برای مقاطع جعبه‌ای ساخته شده از ورق» پهنای 0 و | عبارت از فاصله بین دو خط وسایل ت) برای ورق‌های پوششی (تقویتی) در بال تیرها و ورق‌های دیافراگم در مقاطع ساخته شده از ورق» پهنای 0 عبارت است از فاصله بین دو خط وسایل اتصال یا دو خط جوش است. ۳۶ -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۰ الزامات طراحی ثُ) برای بال‌های مقاطع توخالی مستطیلی شکل (155])» پهنای ۳ عبارت است از فاصلهُ آزاد بین جان‌ها منهای شعاع گوشه داخلی در هر طرف. برای جان‌های مقاطع توخالی مستطیل شکل (155]. «ا عبارت است از فاصلهه آزاد بین بال‌ها منهای شعاع گوشه داخلی در هر طرف. چنانجچه ج) برای مقاطع توخالی دایره‌ای شکل, (1 عبارت است از قطر خارجی مقطع دایره‌ای ۳۷ -------- صفحهٔ بعد -------- ۱-۲-۲-۱ نسبت‌های پهنا با شرح اجزا شده. ورق‌های بیرون‌زده از مقاطع ۱ شکل نورد شده. ساق‌های برجستهٌ جفت نبشی با اتصال پیوسته. بال‌های مقاطع ناودانی و بال‌های مقاطع بال‌های مقاطع [ شکل ساخته شده از ورق و ورق‌ها یا ساق‌های نبشی بیرون زده از مقاطع ] شکل ساخته شده از ورق ساق‌های نبشی‌های دوبل دارای جداکننده (لقمه) و سایر اجزای تقویت نشده تیغه (جان) مقاطع سپری جان مقاطع |[ شکل با دو محور تقارن و جان مقاطع بال‌های ‏ مقاطع ‏ توخالی فشاری تقوبت نشده د به ضخامت.,۸ 2] ۳ ۳ ۳ ۳ 3 ۸ ۱/۳۹ ض ۳ مبحث دهم ال 2 ] رس ۱ 1 ۱ 1 8 1 ۰۰۰ [ 1 1 -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۰ الزامات طراحی حدول ۲۲-۲-۱۰ نسبت‌های پهنا به ضخامت احزای فشاری تقویت شده در اعضای تحت اثر فشار محوری حالت شرح اجزا ۱ ضخامت.,۸ مثال‌های نمونه (لاغر اغیرلاغر) ورق‌های پوششی و ورق‌های ۳ ۳ ۷ | دیافراگم در حد فاصل خطوط 0 ۱/۳ خی هس ی سایر اجزای فشاری تقویت 3 5 8 ۸ 0/1 کا ۱/۴۹ سبح شده رد ۹ 1 8 ۹ | مقاطع توخالی دایره‌ای شکل 27 ۰/۱ 0 را 1 ۳۹ -------- صفحهٔ بعد -------- 1 به ضخامت | ٍ جزاو فشر ده) 12 ۳۸/ 3 ۹ 13 ۹ ۵۴/ 3 ۹ 12 ۳۰ فشاری تقویت نشده (لاغر | غیرفشرده)ب7 ۵ سا ۱/۰ / [2] ,[0] بام )1 7 ۰/۵ ۳ | ۰/۹۱ لگ / ۳ سا ۱/۰ ۳ / ۳ | ۱/۰۳ در اعضای تحت اثر خمس ظ ر4) سم 1 ررررریست ادا و ال 1 ۱ را ۵ از | 1 اسات چم ا ]اس یه - ی -------- صفحهٔ بعد -------- لزامات طراحی ول ۴-۲-۲-۱ نس شرح اجزا جان مقاطع ] تقارن و جان مقاطع ناودانی جان مقاطع ] رن بل‌های مقاطع توخالی مستطیلی شکل (۲155]) ورق‌های پوششی و ورق‌های دیافراگم در حد فاصل خطوط جوش یا جان‌های مقاطع توخالی مستطیل شکل (۲155) و جعبه‌ای مقاطع توخالی نا به ضخامت احجزای فشاری (غیرفشرده | فشرده)م/ ۳/۷۶ 7 ]4[ ۰/۳۱ و ۳۱ ۳ 1 ٍ 1 2 زمر را تا ۳ 4ب بدا - امه 1 ۷ -با- - 00 دور اعتاز 1 1 ۵ راما رش 1 5 ۹ 77 :۳ 5 -------- صفحهٔ بعد -------- بادداشت‌ها. [2] < مدول الاستیسیته فولاد < تنش تسلیم فولاد ۶ > ح ما > ۰/۲۵ مقدار .از رابطه زیر تعیین می‌گردد. هد 5۲ 5 برای ۰/۷ < ؟ ,۰/۷۹ > را 2۳.6 5 5 5 برای ۰/۷ ؟ ,و رذا۰/۵ 2 رول چ > رل که در آن: رگ <اساس مقطع الاستیک نسبت به بال کششی [01] -لنگر تسلیم دورترین تار ۵-۲-۲-۰ تعیین سطح مقطع کل و سطح مقطع خالص در اعضای سازه الف) سطح مقطع کلی عضو (ی۸) برابر با مجموع سطح مقطع اجزای تشکیل‌دهنده آن و سطح مقطع هر جزء برابر با حاصل‌ضرب پهنای کلی در ضخامت آن می‌باشد. برای نیمرخ نبشی پهنای کلی عبارت است از مجموع پهناهای دو بال منهای ضخامت بال. ... ی -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۰ الزامات طراحی ب) سطح خالص عضو (,۸) برابر با مجموع حاصل‌ضرب‌های پهنای خالص اعضاء در ضخامت مربوطه می‌باشد. پهنای خالص عبارت است از پهنای کلی منهای قطر سوراخ‌های عضو که به شرح زیر در نظر گرفته می‌شود. ۱- عرض سوراخ پیچ باید به مقدار دو میلی‌متر بزرگتر از ابعاد اسمی سوراخ منظور شود. ابعاد اسمی سوراخ در بخش ۱۰-۲-۱۰ تعریف شده است. ۲- اگر سوراخ‌های متعدد به شکل زنجیره (بصورت قطری یا زیگزاگ) در مسیر مقطع بحرانی احتمالی قرار داشته باشند. برای محاسبه پهنای خالص باید از پهنای کلی مورد بررسی, مجموع قطر سوراخ‌های مسیر زنجیره را کم و به آن برای هر ردیف گام مورب در زنجیره, یک مرتبه جمله . ۴8/ 5۲ را اضافه کرد که در آن: 5 < فاصلهٌ مرکز تا مرکز هر دو سوراخ متوالی در امتداد طولی (راستای نیرو) زنجیره مورد نظر 8 - فاصله مرکز تا مرکز هر دو سوراخ متوالی در امتداد عرضی (راستای عمود بر امتداد نیرو) در زنجیره مورد نظر ۳- در مقطع نبشی گام عرضی برای سوراخ‌های واقع در روی دو بال متعامد. عبارت خواهد بود از تبصره ۱: مقطع خالص بحرانی. مقطعی است که سوراخ‌های مسیر زنجیره مربوط به آن. کمترین مقاومت کششی اسمی را به دست می‌دهد. تبصره ۲: در مواردی‌که در اتصال آنتهایی از نوع جوشی, سوراخ یا سوراخ‌هایی تعبیه شده باشد (نظیر تعبیه سوراخ جهت استفاده از جوش انگشتانه یا کام)». سطح مقطع خالص عضو باید از مقطعی که از محل سوراخ یا سوراخ‌ها می‌گذرد. مورد محاسبه قرار گیرد. به عبارت دیگر. در مقطعی که یک جوش انگشتانه یا کام قطع شود. فلز جوش نباید در محاسبه ۳۳ -------- صفحهٔ بعد -------- مبحث دهم ۳-۲-۰ الزامات طراحی اعضاء برای نیروی کششی این بخش به الزامات طراحی اعضاء تحت اثر نیروی محوری کششی که در امتداد محور مرکزی عضو بارگذاری شده‌اند. می‌پردازد. علاوه بر الزامات این بخش, در طراحی اعضای کششی که تحت اثر پدیده خستگی و یا تمرکز تنش به علت تغییر ناگهانی مقطع قرار می‌گیرند. باید اثرات این پدیده‌ها به نحو موثری لحاظ شده باشد. مقررات این بخش تحت عناوین زیر ارائه می‌گردد. ٩‏ ۱۳-۲-۱۰ الزامات عمومی 9 ۲-۳-۲-۱ محدودیت لاغری در اعضاء کششی ۹ ۳۳-۲-۱۰ تعیین سطح مقطع خالص و موثر اعضای کششی ۴-۳-۲-۱ مقاومت کششی ٩‏ ۵-۳-۲-۰ اعضای کششی مرکب از چند نیمرخ یا نیمرخ و ورق ۵ ۶-۳-۲-۱ اعضای کششی با تسمه لولاشده با خار مغزی ۵ ۷-۳-۲-۱ اعضای کششی با تسمه سرپهن ۱-۳-۲-۰ الزامات عمومی در این مبحث برای طراحی اعضای کششی تنها معیار مقاومت به عنوان ضابطهٌ اصلی طراحی در نظر گرفته شده است و کنترل معیار لاغری صرفاً بخاطر شرایط بهره‌برداری مناسب ارائه شده است. در طراحی اعضای کششی بایستی تلاش کرد تا شکل عضو و اتصالات آن به گونه‌ای تنظیم شود که عضو تنها به کشش کار کند و خمش در آنها ایجاد نشود. در غیر این صورت به برون‌محوری موجود در طرح و اثر آن در محاسبه باید توجه شود. ۲-۳-۲-۰ محدودیت لاغری در اعضای کششی ضریب لاغری حداکثر اعضای کششی, ..م(۲/آ) نباید از ۳۰۰ تجاوز نماید. برای قلاب‌ها و میله مهارهای کششی که دارای پیش‌تنیدگی اولیه به مقدار کافر باشند. به طوری که پس از ایجاد کشش اولیه عضو به حالت مستقیم درآید. رعایت محدودیت لاغری ضروری نیست. ات -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۰ الزامات طراحی سطح مقطع خالص موثر برای اعضای کششی به شرح زیر تعریف می‌شود: الف) برای اتصالات و وصله‌های از نوع پیجی 14 < م۸ تبصره: در ورق‌های وصله‌های پیجی در اعضای کششی: (۳-۳-۲-۱۰) و۰۵ > ب۸ < م۸ در روابط فوق: م- سطح مقطع خالص موثر عضو لا ضریب تأخیر برش مطابق جدول ۱-۳-۲-۱۰. در هر حال این ضریب در مقاطع باز (نظیر مقاطع |[ با لا. ] و ...) لازم نیست از نسبت سطح مقطع قسمت‌های اتصال‌یافته به سطح مقطع کل کمتر در نظر گرفته شود ۳۵ -------- صفحهٔ بعد -------- جدول ۱-۳-۲-۱ ضریب کلیه اعضای کششی که در آنها بار به وسیله پیچ. یا جوش مستقیماً به کلیه اجزای مقطع منتقل گردد (به غیر از و مقاطع قوطی و لوله‌ای) که در آنها بار و قسمت از اجزای مقطع 2 نه تمام آن) به وسیله جوش عرضی و توسط قسمتی از اجزای مقطع (و نه تمام آن) منتقل گردد. طولی در دو لبهُ موازی (در انتهای قطعه) متصل‌اند. در این حالت طول جوش‌ها نباید از فاصلهٌ عمودی بین آن! در مقاطع لوله‌ای با یک ورق اتصال هم‌محور. که در آن طول جوش‌ها نباید به کمک یک ورق در مقاطع قوطی ع‌ 5 1 5 طول جوش‌ها نباید آخیر برش ([1) برای اتصالات اعضا: 1 ۱ < [] ۵ > لا ۱/۵۷ ک) گ ۷۷ ۷ > لا ی ۲۷۷ > ]| گ ۱/۵۷۷ ۰ ل ۳۳۷ <] 2 ۱ لا ۱۱/۲۵ ظ ۰ 7 12۱/۳۸ 8 . < بر 7 -۱-را 7 < | ۲+۲7 شش << مر (۴)8+77 ۳۶ مبحث دهم 1 -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۱۰ در این طول په خر کا- بهن [ - رز الزامات طراحی در نیمرخ‌های | نورد شده و سپری ] بریده شده از آن‌ها ۴ نیمرخ‌های دیگری نظیر بال پهن. استفاده از مقادیر بزرگتر از حالت ۲ جدول مجاز می‌باشد. در نیمرخ‌های صورتی که توسط یک بال متصل شده باشند. استفاده از مقادیر بزرگتر از مجاز می‌باشد. جدول: اتصال مساوی فاصا ای ورق وج از م رکزیت اتصال کمک دو ورق اتصال به کمک دو ورق اتصال و در دو وجه صورت گیرد که در آن طول جوش‌ها نباید از در اتصالات جوشی و پیچی در صورتی که اتصال از طریق بال‌ها برقرارشده و حداقل سه وسیله اتصال در هر نیرو موجود باشد. در اتصالات جوشی و اتصال از طریق جان برقرار شده و حداقل هر ردیف در امتداد تأثیر نیرو موجود باشد. وسیله اتصال در هر نیرو موجود باشد. وسیله اتصال در هر نیرو موجود باشد. » اولین و آخرین پیچ در ی شکل (عمود بر صفحههٌ ی شکل (در صفحههٌ اتصا/ 3 -- ۱ لا با < | 23 ۴)8+/7( ۲ ۵ اج روط ۷ - (ا ۸ - (ا ۶ - (ا انصال پیچی و طول جوش در اتصال . انصال) تب ۳۷ 3 -------- صفحهٔ بعد -------- مبحث دهم ۴-۳-۲-۰ مقاومت کششی مقاومت کششٍ طراحی (0۳)) در اعضای تحت دُ کشت باید برابر کوچکترین مقدار محاسبه شده خالص عضو (,ر) و مقطع خالص موثر (م4) در نظر گرفته شود. الف) برای تسلیم کششی در مقطع کلی عضو: (۴-۳-۲-۱۰) ومروا > و ۹ << 0 (۵-۳-۲-۱۰) را ی 9 ۵ << 0 پ) برای گسیختگی کششی در مقطع خالص موثر عضو در محل اتصال: (۶-۳-۲-۱۰) ی و ۵ << 0 در روابط فوق: - سطح مقطع خالص موثر عضو رر- تنش تسلیم فولاد تنش کششی نهایی فولاد تبصره 9 مقاومت برشی قالبی در اتصال انتهای اعضای کششی باید مطابق الزامات بخش ۱۰-۲-۰۰ بررسی شود. تبصره۲: مقاومت کششی اعضای کششی با تسمه لولا شده با خارمغزی باید بر اساس الزامات بند ۶-۳-۲-۰ تعیین شود. ۳۸ -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۰ الزامات طراحی تبصره ۳: مقاومت کششی اعضای کششی با تسمه سرپهن باید بر اساس الزامات بند ۷-۳-۲-۱۰ ۵-۳-۲-۰ اعضای کششی مرکب از چند نیمرخ با نیمرخ و ورق در طراحی اعضای کششی مرکب از چند نیمرخ یا نیمرخ و ورق باید الزامات زیر تامین گردد: الف) چنانچه در یک مقطع مرکب تحت کشش, ورق‌های متصل به یک نیمرخ فولادی یا به یک ورق دیگر توسط وسایل اتصال یا نوارهای جوش منقطع به یکدیگر متصل شوند. فاصلهٌ مرکز تا مرکز وسایل اتصال یا فاصلهٌ آزاد بین نوارهای جوش منقطع در امتداد طولی عضو نباید از مقادیر 9 در قطعات رنگ شده و قطعاتی که رنگ نمی‌شوند ولی احتمال زنگ زدگی و خوردگی ندارند. ۲۴ برابر ضخامت نازکترین ورق یا ۳۰۰ میلی‌متر. ۱۴ ‏در قطعات رنگ نشده که تحت اثر زنگ زدگی و خوردگی (حاصل از عوامل جوی) قرار گیرند.‎ ٩ برابر ضخامت نازکترین ورق یا ۱۸۰ میلی‌متر ب) در اعضای کششی که از دو (یا تعداد بیشتری) نیمرخ یا ورق تشکیل می‌شوند و بین آنها به فواصلی قطعات لقمه قرارگرفته و در این نقاط به یکدیگر متصل می‌شوند. فاصلهٌ بین لقمه‌ها باید طوری اختیار شود که ضریب لاغری هریک از اجزای تشکیل دهنده عضو در فاصلههٌ آزاد از ۳۰۰ پ) در اعضای کششی که از دو ( یا تعداد بیشتری) نیمرخ در تماس با یکدیگر تشکیل می‌شوند. فاصله مرکز تا مرکز وسایل اتصال یا فاصله آزاد بین نوارهای جوش منقطع باید طوری اختیار شود که ضریب لاغری هریک از اجزای تشکیل دهندهٌ عضو در فاصلهٌ آزاد از ۳۰۰ تجاوز ننماید. بعلاوه» فاصلهٌ مرکز تا مرکز وسایل اتصال یا فاصلهٌ آزاد بین نوارهای جوش منقطع نباید از ۶۰۰ میلی‌متر ت) در اعضای کششی مرکب. به کاربردن ورق‌های پوششی مشبک در وجوه باز نیمرخ مرکب مجاز ۱ است. ضخامت ورق‌های پوششی مشبک نباید کمتر از - فاصل بین خطوط جوش یا قیدهایی باشد ۳۹ -------- صفحهٔ بعد -------- مبحث دهم نوارهای جوش منقطع در امتداد طولی ورق مشبک نباید از ۱۵۰ میلی‌متر تجاوز کند. ث) در اعضای کششی مرکب. به کاربردن بست‌های موازی در وجوه باز نیمرخ مرکب مجاز است. ۲ یا قیدهایی باشد که آنها را به اجزای عضو متصل می‌کند. ضخامت بست‌های موازی نباید کمتر از ۱ - فاصله مذکور باشد. فاصله مرکز تا مرکز بست‌های موازی باید طوری اختیار شود که ضریب لاغری هریک از اجزای تشکیل دهندهٌ عضو در این فاصله از ۳۰۰ تجاوز نکند. ۶-۳-۲-۰ اعضای کششی با تسمهٌ لولا شده با خار مغزی ۱-۶-۳-۰ مقاومت کششی مقاومت کششی طراحی در اعضای کششی با تسمهٌ لولا شده باید برابر کوچکترین مقدار محاسبه شده براساس حالت‌های حدی زیر درنظر گرفته شود. (۷-۳-۲-۱۰) ( مت ۲) با > با و ۰/۷۵ > 0 ب) گسیختگی برشی در سطح مقطع موثر: (۸-۳-۲-۱۰) وشا۰/۶ >ل( و ۵ << و0 پ) مقاومت اتکایی در سطح تصویرشده قلم لولا (پین): برای کنترل مقاومت اتکایی به بند ۶-۱۰-۲-۱۰ (۹-۳-۲-۱۰) ای > فرط عبط و ه/ م0 -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۰ الزامات طراحی در روابط فوق (با توجه به شکل ۱-۳-۲-۱۰): ۵[< تنش کششی نهایی فولاد «۳- مقاومت کششی اسمی )- قطر پین (قلم لولا) ضخامت تسمه در ناحیهٌ دور از سوراخ ۷ پهنای تسمه ما ضخامت تسمه در ناحیهٌ سوراخ امتداد عمود بر راستای نیرو باشد (۱۰-۳-۲-۱۰) 0 > ۱۶3۳۲ + م۲ > روط ,۸ سطح مقطع موثر در مسیر گسیختگی برشی طبق رابطه زیر: (۱۱-۳-۲-۱۰) (۳ + ۲,)0 < و۸ 0 فاصلهٌ بین لبهُ سوراخ تا لبهُ تسمه در امتداد عمود بر نیرو ۲-۶-۳-۰ محدودیت‌های ابعادی تسمه‌های لولا شده با خار مغزی * در اعضایی که دارای اتصال لولایی هستند. مرکز سوراخ باید در وسط پهنای عضو قرار داشته باشد. قطر سوراخ نباید بیش از یک میلی‌متر از قطر قلم بزرگتر باشد. پهنای تسمه در محدودهٌ سوراخ نباید از (ر/۲۳۰7۳) کمتر باشد. * کوتاهترین فاصله بین لب سوراخ تا لب عضو در امتداد تاثیر نیرو در محدوده لهیدگی انتهای پین. 2 نباید کوچکتر از روط" باشد. ۳۴۱ -------- صفحهٔ بعد -------- مبحث دهم * گوشه‌های بعد از محور سوراخ را می‌توان تحت زاویه ۴۵ درجه نسبت به محور طولی عضوء پخ زد. مشروط برآنکه مقطع باقیمانده بعد از سوراخ در امتداد عمود بر خط بریده شده. کمتر از سطح مقطع عمود بر امتداد نیروی وارده نباشد. کلیه محدودیت‌های ابعادی تسمه‌های لولاشده در شکل ۱-۳-۲-۱۰ به نمایش درآمده است. 1 [ ۱ ۱ مقطع ۹ ۱۳۵ ۱ ۱ 3 ۳ 1 ۱ ن مقطع 2 نما ۴ < (۱) + م۲۸ < ۷۷ (۲) (۳۲) > ۱۶1۲+ م۲ > رروط (ع۴) 1 + مه > 2۷ (ه) ,۷۷ > و۸ (ع( شکل ۱-۳-۲-۱۰ محدودبت‌های ابعادی تسمه لولا شده با خار مغزی ۷-۳-۲-۰ اعضای کششی با تسمهٌ سریهن ۱-۷-۳-۰ مقاومت کششرٍ مقاومت کششی طراحی در اعضای کششی با تسمه سرپهنباید برابر کوچکترین مقدار محاسبه شده براساس حالت‌های حدی زیر درنظر گرفته شود. ۳۲ -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۰ الزامات طراحی (۱۲-۳-۲-۱۰) (۶۶م۲۵) با کل و ۰/۷۵ > 0 ب) گسیختگی برشی در سطح مقطع موْئر: (۱۳-۳-۲-۱۰) ۰/۶ - ۲ و ۰/۷۵ و0 ب‌‌( مقاومت اتکایی در سطح تصویرشدهٌ لولا: برای کنترل مقاومت اتکایی به بند ۶-۱۰-۲۰ ت) تسلیم در سطح مقطع کلی: (۱۴-۳-۲-۱۰) (۷۶) روا > وشفروطا عبط و ۹ << 0 در روابط فوق (با توجه به شکل ۲-۳-۲-۱۰): 2 فاصله بین لبهٌ سوراخ تا لبهُ بیرونی تسمه در امتداد تأثیر نیرو قطر پین (قلم لولا) 7 پهنای تسمه سرپهن در ناحیه‌ای دور از سوراخ (۱۵-۲-۲-۱۰) 0 ک ۱۶۲۱۲۲ +۲۶ < ,روط ۳۳ -------- صفحهٔ بعد -------- مبحث دهم 4 (۱۶-۳-۲-۱۰) ( + )۲۶ > و۸ 0- فاصلهٌ بین لبهُ سوراخ تا لبهُ تسمه در امتداد عمود بر نیرو ۲۷-۳-۲۰ محدودیت‌های ابعادی تسمهٌ سرپهن * ضخامت تسمه‌های سرپهن باید ثابت باشد و در ناحیه سوراخ نباید افزایش یابد و کاملاً صفحه‌ای باشد. همچنین سر پهن این تسمه‌ها باید دایره‌ای و هم‌مرکز با سوراخ پین باشد. * شعاع قسمت ماهیچه‌ای شکل که در لبهٌ اتصال قسمت پهن به تسمه وجود دارد. نباید از قطر سر دایره‌ای شکل کمتر باشد. * قطر پین نباید از " پهنای تسمه کمتر باشد. * برای فولادهای پرمقاومت (با تنش تسلیم بیش از ۴۸۵ مگا پاسکال). قطر سوراخ نباید از ۵ برابر ضخامت تسمه تجاوز کند و پهنای تسمه باید متناسباً کاهش داده شود. ٩‏ در محاسبات. پهنای تسمه نباید بیشتر از ۸ برابر ضخامت آن در نظر گرفته شود. ضخامت تسمه را نباید کمتر از ۱۳۲ میلی‌متر در نظر گرفت. مگر حالتی‌که قلم اتصال دارای مهره باشد که با بر نیروی وارده نباید کمتر از و بیشتر از پهنای تسمه در نظر گرفته شود (حد بالای 0 فقط برای منظور طراحی می‌باشد). 9 کلیهٌ محدودیت‌های ابعادی تسمهٌ سرپهن در شکل ۲-۳-۲-۱۰ نمایش داده شده است. ۴۴ -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۰ الزامات طراحی 1 11۳ مقطع 2-0 ( ضخامت در طول تسمه یکنواخت باشد << (۲) ۶4 > با (۲) 6 1 << 71 + ره ک برق (۵) 0 <7 (ع۶) 0-5 (۷) راو ک 0 ک ۷۷ )۸٩( ۸ 4 > و شکل ۲-۳-۲-۱۰ محدودیت‌های ابعادی تسمه‌های سر پهن ۳۵ -------- صفحهٔ بعد -------- مبحث دهم ۴-۲-۰ الزامات طراحی اعضا برای نیروی فشاری این بخش به الزامات طراحی اعضای منشوری با مقطع بدون اجزای لاغر که تحت اثر نیروی محوری فشاری که در امتداد محور مرکزی عضو بارگذاری شده‌اند. می‌پردازد. مقررات این بخش تحت عناوین زیر آرائه می‌گردد. ٩‏ ۱۴-۲-۱۰ الزامات عمومی ٩‏ ۲-۳-۲-۱ طول موثر کمانش و ضریب لاغری 9 ۲-۴-۲-۰ محدودیت ضریب لاغری ۵ ۴-۴-۲-۱ مقاومت فشاری اسمی بر اساس کمانش خمشی * ۵-۴-۳-۰ مقاومت فشاری اسمی بر اساس کمانش پیچشی و کمانشی خمشی پیچشی ۵ ۶-۴-۲-۱ مقاومت فشاری اسمی اعضای با مقطع نبشی تک ۵ ۷-۴-۲-۱ اعضای فشاری ساخته‌شده (مرکب) ۱-۴-۲-۰ الزامات عمومی اعضای فشاری می‌توانند از نیمرخ تک. نیمرخ‌های مرکب و نیمرخ‌های ساخته‌شده از ورق یا ترکیبی از ورق و نیمرخ باشند. برای اعضایی که تحت اثر مشترک فشار محوری و لنگر خمشی قرار دارند. به الزامات بخش ۷-۲-۱۰ مراجعه شود. مقاومت فشاری طراحی اعضای فشاری مساوی ,م0 می‌باشد که در آن 0 ضریب کاهش مقاومت برابر ‎۰/٩‏ و ."| مقاومت فشاری اسمی می‌باشد که برای اعضای فشاری با مقطع بدون اجزای لاغرء باید برابر کوچکترین مقدار محاسبه شده بر اساس حالت‌های حدی کمانش خمشی, تبصره: حالت یا حالت‌های حدی حاکم بر طراحی اعضای فشاری برای مقاطع مختلف بدون اجزای لاغر می‌تواند مطابق جدول ۱-۴-۲-۱۰ اختیار شود. سس -------- صفحهٔ بعد -------- زامات طراحی ۱-۴-۲-۰ حالت با حالت‌های < ۰ مقطع ا شکل با دو محور تقارن تقارن ب مقاطع ناودانی * مقاطع صلیبی * مقاطع مرکب * مقاطع توخالی دایره‌ای * مقاطع مرکب از دو نیمرخ دم نیشو پشت به پشت * مقاطع بدون محور تقارن 15 ی مقاطع مختلف بدون اجزای لاغر حاکم بر طراحی -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۴-۲-۰ طول موثر کمانش و ضریب لاغری ضریب طول موثرء 1۳. برای محاسبه لاغری اعضا, سث. باید مطابق با ضوابط پیوست ۱ این مبحث که در آن: .]: طول فاقد مهار جانبی عضو ۳-۴-۳-۰ محدودیت ضریب لاغری اعضایی که تحت اثر نیروی محوری فشاری قرار دارند. ضریب لاغری حداکتر آنهاء ی نباید از ۰ تجاوز کند. ۴-۴-۲-۰ کمانش خمشر (۱-۴-۲-۱۰) وهی ۳ و۳ که در آن: * تنش فشاری ناشی از کمانش خمشی که از روابط زیر به دست می‌آید. 3 11 ۳9 ی) ات مس > لس راشد: الف) اگر 0۱ کپ با ۲/۲۵ > مج باشد: ر (۲-۴-۲-۱۰) [ ۰/۶۵۸۳۰] خی اک ۳ ۴۸۷۱ دلگ با ۲/۲۵ <ل باشد: ب) اگر ۳ ل باشد: (۳-۴-۲-۱۰) ۳۵ ۰/۸۷۷ کدی ۲ ۴۳۴۸ -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۰ الزامات طراحی در روابط فوق: ۳ < ضریب لاغری حداکثر عضو < مدول الاستیسیته فولاد کا < ضریب طول موثر < طول فاقد مهار جانبی عضو < تنش کمانش الاستیک که مقدار آن عبارت است از: قل ی م۳ ۳ ۵-۴-۲-۰ کمانش پیچشی و کمانشی خمشی- پیچشی همانطور که در جدول ۱-۴-۲-۱۰ نیز عنوان شده است. الزامات این بند برای تعیین مقاومت فشاری اسمی اعضای فشاری با مقاطع دارای یک محور تقارن و نامتقارن مورد استفاده قرار می‌گیرد. همچنین در اعضای فشاری با مقاطع دارای دو محور تقارن که در آنها طول آزاد مهار نشده در برابر پیچش از طول آزاد مهارنشده در برابر خمش تجاوز نماید. نیز باید الزامات این بند مورد کنترل قرار مقاومت فشاری اسمی اعضای فشاری با مقاطع بدون اجزای لاغر بر اساس کمانش پیچشی و (۴-۴-۲-۱۰) وم ۳/۳ که در آن تنش بحرانی, ی*]ء به شرح زیر تعیین می‌شود. الف) برای اعضای فشاری با مقطع سپری و نبشی جفت بر اساس حالت حدی کمانش خمشی- پیچشی یس + ۳ ۲11 در رابطه فوق, ,برع ۰ طبق الزامات بند ۴-۴-۲-۱۰ برای کمأنش خمشی حول محور تقارن از با با با استفاده از روابط ۲-۴-۲-۱ پا ۳-۴-۲-۱۰ با ضریب لاغری ب(< . برای مقاطع سپری با ای ۴۲ ۱ ۳+ ۴ا) این )۵-۴-۲-۱۰( ۴۹ -------- صفحهٔ بعد -------- مبحث دهم : با با 6 (۶-۴-۲-۱۰) مش سار 17 ۲ را (1) بر اساس حالت‌های حدی کمانش پیچشی یا کمانش خمشی- پیچشی به شرح زیر تعیین ب-۱) برای مقاطع دارای دو محور تقارن و بر اساس حالت حدی کمانش پیچشی. ۳ ۴ ۱ س 2 ۲ - (۷-۴-۲-۱۰) [ [6 + | ۳ ینار ۴۳ متا +۴ 0-۴-۲۱۰۱ باه | ,| (کککه) - م۲ ( بم۴+ب۳) ۲11 ب-۳) برای مقاطع نامتقارن, بر اساس حالت حدی کمانشی خمشی-پیچشی م/ عبارت است از ۲ ۲ )9-۴-۲۱۰(‏ - (48) روتاتل ژظ- (ع) تاسنل) تحدی تام تا) دی ناس تم قاس ) در روابط فوق: وا < ممان اینرسی حول محورهای اصلی یکلوبگا <- ضریب طول موثر برای کمانش خمشی حول محورهای اصلی و ۷« با < ضریب طول موثر برای کمانش پیچشی -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۰ الزامات طراحی لاو ۷۵ 7 مختصات مرکز برش نسبت به مرکز سطح, (3,7۰ برای نبشی جفت و نیمرخ سپری با محور تقارن۷«) با 1 < شعاع زیراسیون حول محورهای اصلی * و از شعاع ژیراسیون قطبی نسبت به مرکز برش مطابق رابطهٌ زیر: ]+ را را > را + دیر" ۳ )۰۱-۲-۴-۰۱( (۱۱-۴-۲-۱۰) لب -- [] ۲ 0 ی" تنش کمانشی خمشی الاستیک حول محور اصلی ۶ که از رابطهٌ زیر محاسبه می‌شود. 8 3 1 بن< تنش کمانشی خمشی الاستیک حول محور اصلی #۷ که از رابطه زیر تعیین می‌شود. 8 (۱۳-۴-۲-۱۰) 7 خی ۳۲ ۱ 197 ۱ : ۱ بت ۲73۲ (۱۴-۴-۲-۱۰) رد0 تا ۲ یادداشت: برای مقاطع آ شکل با تقارن دو محوره. 2۰ را می‌توان مساوی ۱,/۴,آ در نظر گرفت که در آن 0 فاصلهٌ مرکز به مرکز بال‌ها می‌باشد. برای مقاطع سپری و نبشی جفت در محاسبه ۳ می‌توان از جملات حاوی س‌ صرفنظر نموده و 250 را مساوی صفر در نظر ۵۱ -------- صفحهٔ بعد -------- ۶-۴-۲-۰ اعضای با مقطع نبشی تک مقاومت فشاری اسمی اعضای فشاری نبشی تک. ,۳ برای حالتی که ۲۰> َ باشد. باید بر اساس الزامات بند ۴-۴-۲-۱۰ و برای حالتی که ۲۰< ً باشد. باید بر اساس الزامات بند ۵-۴-۲-۱۰ و با اصلاحات لاغری ارائه شده در بندهای الف و ب تعیین شود. به علاوه» در صورتی که شرایط زیر برقرار باشد. می‌توان از برون محوری نیروی فشاری در طراحی صرفنظر نمود. (۱) نیروی اعمال شده به نبشی از طریق یک ساق و در انتهای همان ساق اعمال گردد. (۳) هیچ‌گونه بارگذاری عرضی میانی بر عضو اعمال نگردد. الف) برای نبشی‌ها با ساق‌های مساوی یا نامساوی که از طریق ساق بلندتر متصل شده‌اند و به صورت اعضای تک و یا اعضای جان خرپاهای صفحه‌ای که با اعضای مجاور خود به یک سمت ورق اتصال یا یال متصل شده‌اند. لاغری اصلاح شده با استفاده از روابط زیر به دست می‌آید: ۲ 7 (۱۵-۴-۲-۱۰) ح/ .۱/۲ اک ۳ ۳ ۲ برای ۸۰< : (۱۶-۴-۲-۱۰) کل ور ماگ و۳ ۳ تبصره: برای نبشی‌ها با ساق نامساوی با نسبت ساق کوچکتر از ۱/۷ که از طریق ساق کوچکتر متصل شده‌اند, مک به دست آمده از روابط ۱۵-۴-۲-۱۰ و ۱۶-۴-۲-۱۰ باید با جمله 71 [۱- (۴])0/۰ افزایش یابد. لیکن ۳ به دست آمده نباید کمتر از ,۰/۹۵/۲۳ در نظر گرفته ب‌(‌ برای نبشی‌های با ساق‌های مساوی یا نامساوی که از طریق ساق‌های بلندتر متصل شده‌اند و عضوی از جان خرپای جعبه‌ای یا فضایی می‌باشند که با اعضای«مجاورشان به یک طرف ورق اتصال یا بال‌ها متصل شده‌اند. لاغری اصلاح شده از روابط زیر به دست می‌آید. 5۲ -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۰ الزامات طراحی 8 > برای ۷۵گ پر" ]۲ 1 (۱۷-۴-۲-۱۰) م۸ / ۶ اس پا ۳ ]۲ برای ۷۵ 7 : یآ ]1 (۱۸-۴-۲-۱۰) ۰کک حون۵ ۳ اس ۳ ۳ تبصره: برای نبشی‌های با ساق‌های نامساوی با نسبت ساق کوچکتر از ۱/۷ که از طریق ساق کوچکتر متصل شده‌اند, ۴ به دست آمده از روابط ۱۷-۴-۲-۱۰ و ۱۸۲۴-۲-۱۰ باید با جملهٌ [۱- (و۶])0,/0 افزایش داد.ء لیکن : به دست آمده نباید کمتر از ر۰/۸۲]/۲ در در روابط فوق: - طول عضو بین محل تقاطع محور اعضا ۰ - پهنای ساق کوچکتر نبشی ۰ - شعاع ژیراسیون حول محور مرکزی موازی با ساق متصل شده ,1 < شعاع ژیراسیون حول محور اصلی ضعیف نبشی تبصره: نبشی‌های تک با شرایط انتهایی متفاوت با حالت‌های مشخص شده در بندهای الف و ب. با نسبت ساق‌های بزرگتر از ۱/۷ یا با بارگذاری عرضی, باید برای ترکیب نیروی محوری و لنگر خمشی مطابق بخش ۷-۲-۱۰ مورد محاسبه و طراحی قرار گیرند. ۷-۴-۲-۰ اعضای ساخته شده مقاطع ساخته شده به مقاطعی گفته می‌شوند که تماما از ورق ها از دو یا چند نیمرخ با قطعات لقمه بین آنها یا از دو یا چند نیمرخ به همراه ورق سراسری یا بست و یا از دو نیمرخ به هم متصل شده ۳ -------- صفحهٔ بعد -------- ساخته می‌شوند. مقاومت فشاری اسمی و محدودیت‌های ابعادی اینگونه مقاطع مطابق با الزامات بندهای ۱-۷-۳۴-۲-۱۰ و ۲-۷-۳-۲-۱۰ می‌باشد. ۱۷-۴-۲۰ مقاومت فشاری اسمی مقاومت فشاری اسمی مقاطع ساخته شده باید بر آساس الزامات بندهای ۴۳-۴-۲-۱۰ و ۵-۴-۲-۱۰ و با اصلاحات لاغری آرائه شده در حالت‌های الف و ب این بند تعیین شود. الف) در اعضای فشاری ساخته شده که در آنها اتصال قطعات متصل کنندهٌ میانی به اجزای مختلف َ ۳ با (۱۹-۴-۲-۱۰) )+ ط)) < ۳ ۲ ۲ ب) در اعضای فشاری ساخته‌شده که در آنها اتصال قطعات میانی متصل‌کننده به اجزای مختلف بدون مصالح مقطع ساخته شده (محور عمود بر صفحهٌ بست در اعضای فشاری ساخته شده با ۹0 ۹0 [ا ۴۳۰ اس پچ کت (۲۰-۴-۲-۱۰) 0) 0 یه نه هم نا 1 3 (۲۱-۳-۲-۱۰) ر) ۳ (ر) - 0 بو ۰< ۳ 1 زو ره 1 در روابط فوق: 0) - صریب لاغری اصلاح سشده عصو فشاری ساخته سشده سبت به محور بدون مصالح مقطع ساخته‌شده ۱۳ 5 ) <- ضریب لاغری مقطع ساخته شده نسبت به محور بدون مصالح مقطع ساخته‌شده با - ۰/۵ برای مقطع نبشی پشت به پشت - ۰/۷۵ برای مقطع ناودانی پشت به پشت ۵۴ -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۰ الزامات طراحی 2 - فاصلهٌ بین متصل کننده‌ها - شعاع زیراسیون حداقل هر یک از اجزا ۲-۷-۴-۰ محدودیت‌های ابعادی محدودیت‌های ابعادی اجزای اعضای فشاری ساخته‌شده به شرح زیر می‌باشند. الف) هر یک از اجزای اعضای فشاری ساخته‌شده باید در فاصلهٌ 2 به یکدیگر متصل باشند. به نحوی که ضریب لاغری موثر هر یک از اجزا در فاصلهً ۵ :۰۲۵/۲ از ضریب لاغری تعیین‌کننده کل عضو ساخته‌شده تجاوز نکند؛ که در آن :1 شعاع ژیراسیون حداقل هر جزء می‌باشد. ب) اتصالات متصل‌کننده‌های میانی می‌توانند از نوع جوشی و یا پیچی با عملکرد اتکائی یا اصطکاکی باشند. لیکن اتصالات متصل‌کننده‌های انتهایی باید از نوع جوشی یا پیجی با عملکرد اصطکاکی باشند. پ) در انتهای اعضای فشاری ساخته شده. در محل فشار مستقیم بر کف‌ستون‌ها و یا در محل سطوح صاف و تنظیم شده در درز وصله‌هاء تمامی اجزاء متصل به یکدیگر باید در فاصله ۱/۵ برابر بُعد حداکثر مقطع ساخته‌شده با پیچ‌هایی که فاصلهٌ محور به محور آنها از یکدیگر حداکثر ۴ برابر قطرشان باشد. به یکدیگر متصل شوند. اگر وسیلههٌ اتصال جوش باشد. تمامی اجزای متصل به یکدیگر باید در طولی بزرگتر یا مساوی بُعد حداکثر مقطع ساخته‌شده. با جوش پیوسته به یکدیگر متصل شوند ت) چنانچه عضو فشاری ساخته‌شده. از نیمرخ‌ها و ورق‌های سراسری تشکیل شده باشد در ناحیه میانی, فواصل طولی محور به محور بین پیچ‌ها یا فاصلهٌ آزاد بین نوارهای جوش منقطع باید به نحوی اختیار شود که مقاومت لازم تأمین گردد. حداکثر فاصله طولی بین پیچ‌ها در ناحیه میانی, برای حالتی که قطعات رنگ‌شده و در مقابل خوردگی حفاظت شده باشند نباید از ۲۴ دو ورق یا ورق و نیمرخ به وسیله جوش صورت گرفته باشد و اعضا در مقابل خوردگی حفاظت شده باشند., حداکثر فاصله خالص بین جوش‌های منقطع نباید از مقادیر زیر تجاوز کند. )۱( که برابر ضخامت ورق خارجی و حداکثر ۲۰۰ میلی‌متر برای حالتی‌ که اتصالات در خطوط اتصال مجاور در حالت پس و پیش نباشند (روبروی هم باشند). ۵. ۵ -------- صفحهٔ بعد -------- مبحث دهم )۳( ۳ برابر ضخامت ورق خارجی و حداکثر ۴۵۰ میلی‌متر برای حالتی که اتصالات در خطوط اتصال مجاور به حالت پس و پیش قرار گیرند. ث) چانچه عضو فشاری از نیمرخ‌ها و ورق‌های سوراخ‌دار تشکیل شده باشند.ء در صورتی که ضوابط سوراخ) به همراه سطح مقطع نیمرخ‌ها می‌تواند به عنوان سطح مقطع خالص جهت کمک به تأمین مقاومت موجود در نظر گرفته شود. (۱) نسبت پهنای کلی ورق سوراخ به ضخامت آن از ۳ کمتر باشد. (۲) نسبت طول سوراخ (در راستای تنش) به عرض سوراخ از ۲ تجاوز نکند. (۳) فاصله خالص بین سوراخ‌ها در راستای تنش از فاصله عرضی متصل‌کننده‌ها کمتر نباشد. (۴) شعاع پیرامون سوراخ‌ها در تمامی نقاط حداقل ۴۰ میلی‌متر باشد. ج) چنانچه عضو فشاری از نیمرخ‌ها و بست‌های مورب تشکیل شده باشند. ضوابط زیر باید رعایت (۱) بست‌های مورب در انتهای عضو فشاری, باید به ورق بست آنتهایی ختم شوند. در قسمت‌های میانی عضو در صورتی که نظم بست‌های مورب به هم خورده باشد. باید ورق‌های اتصال به تیر تعبیه گردد. طول ورق‌های بست انتهایی (در امتداد طولی عضو) باید حداقل برابر فاصله مراکز هندسی نیمرخ‌های تشکیل‌دهندهٌ عضو فشاری باشد و طول ورق‌های اتصال به تیر باید فضای کافی برای برقراری اتصال را داشته باشد. ضخامت ورق‌های انتهایی و ورق‌های اتصال به تیر باید طوری اختیار شوند که مقاومت کافی در برابر نیروهای منتقل شده از طرف عضو فشاری به کف‌ستون و از طرف تیر و مهاربندی به ستون را دارا باشند. در هر حال ضخامت ورق‌های انتهایی و ورق‌های اتصال به تیر نباید از ۰ کمتر باشد؛ که در آن 0 برابر پهنای ورق انتهایی و ورق اتصال در اتصالات جوشی و برابر فاصلهٌ عرضی وسایل اتصال در اتصالات پیجی می‌باشد. پهنای ورق‌های انتهایی و ورق‌های اتصال باید حداقل برابر فاصلهٌ بین مراکز هندسی نیمرخ‌های تشکیل‌دهندهٌ عضو فشاری باشد. چنانچه اتصالٌ این ورق‌ها به اجزای عضو فشاری از زا -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۰ الزامات طراحی نوع پیچی باشد. فاصلهٌ عرضی (عمود بر محور طولی عضو فشاری) وسایل اتصال باید حداقل برابر فاصلهٌ بین مراکز هندسی نیمرخ‌های تشکیل‌دهنده عضو فشاری باشد. اگر وسایل اتصال ورق‌های انتهایی و ورق‌های اتصال به تیر از نوع پیچی باشد. فاصلهٌ این وسایل از یکدیگر در امتداد طولی عضو فشاری (امتداد تنش) نباید از ۶ برابر قطر آنها تجاوز کند. در هر ورق انتهایی و ورق اتصال به تیرء باید حداقل ۳ عدد پیچ تعبیه شود. در هر حال, تعداد و قطر پیچ‌ها باید طوری اختیار شوند که مقاومت کافی در برابر نیروی منتقل‌شده از طرف عضو فشاری به کف ستون و از طرف تیر و مهاربندی به ستون را دار باشند. اگر وسیله اتصال ورق‌های انتهایی و ورق‌های اتصال به تیر از نوع جوشی باشد. دور تا دور این ورق‌ها باید به عضو فشاری جوش شود. ضخامت جوش به عضو فشاری باید طوری اختیار شود که مقاومت کافی در برابر نیروی منتقل شده به عضو فشاری را دارا باشد. (۲) بست‌های مورب را می‌توان از تسمه. نبشی, ناودانی یا مقطع مناسب دیگر انتخاب کرد. همانند اجزای کلیه اعضای فشاری ساخته‌شده. بست‌های مورب را باید طوری قرار داد که ضریب لاغری موثر هر یک از اجزا عضو فشاری در فاصلهٌ بین اتصال بست‌های مورب به عضو فشاری الزامات بند (الف) از محدودیت‌های ابعادی اعضای فشاری ساخته‌شده (مرکب) را تأمین نماید. (۳) مشخصات هندسی بست‌های مورب شامل طول, مقطع و وسایل اتصال دو انتهای آنها به عضو فشاری, باید به گونه‌ای انتخاب شوند که منجر به تأمین مقاومت برشی عمود بر محور طولی عضو فشاری معادل ۲ درصد مقاومت فشاری موجود عضو فشاری و نیروی برشی ستون به موأزات صفحه بست‌ها به علت نیروهای خارجی شوند. (۴) طول کمانش برای محاسبه ضریب لاغری بست‌های مورب. در بست‌های تکی برابر فاصله بین مرکز هندسی اتصالات (پیچ یا جوش) دو انتهای آنها به عضو فشاری و در بست‌های مورب ضربدری ۷۰ درصد این فاصله به حساب می‌آید. (۵) ضریب لاغری بست‌های مورب تک نباید از ۱۴۰ و ضریب لاغری بست‌های مورب ضربدری نباید از ۲۰۰ تجاوز نماید. (۶) زاویه محور طولی بست‌ها نسبت به محور طولی عضو فشاری 0)» نباید کمتر از ۴۵ درجه برای بست‌های مورب ضربدری و ۶۰ درجه برای بست‌های مورب تکی باشد. ۵۷ -------- صفحهٔ بعد -------- (۷) اگر فاصله بین مرکز هندسی اتصالات دو انتهای بست بیش از ۴۰۰ میلی‌متر باشد. ارجح است که بست‌ها به صورت ضربدری در نظر گرفته شوند و یا از نیمرخ مناسب (مانند نبشی) طراحی فاصله بین مرکز نیمرخ ها <۳) ۰ ی‌افاصله بین مرکز سطح نیمرخ ۰ ۳ص 1 1 ۳ ۱ | ست ی است ۸ ۷ "طول کافی برای اتصال ۱ 288 یلا1 نبشی‌هاولچکی های ۳ محور عمود بر صفحه بست ۳ اتصال می باشد 6 (محور بدون مصالح) رس ۹ شکل ۲-۴-۲-۱۰ عضو فشاری ساخته شده با بست‌های مورب چ) چنانچه عضو فشاری ساخته شده از نیمرخ‌ها و بست‌های موازی تشکیل شده باشند. ضوابط زیر (۱) همانند اجزای کلیه اعضای فشاری, فاصلهٌ بست‌ها از یکدیگر باید به اندازه‌ای باشند که ضریب لاغری موثر هر یک از اجزای عضو فشاری ساخته‌شده در فاصله بین مرکز به مرکز دو بست متوالی الزامات بند (الف) از محدودیت‌های ابعادی اعضای فشاری ساخته‌شده را تأمین نماید. (۲) استفاده از تسمه. نبشی یا هر مقطع مناسب دیگر به عنوان بست مجاز است. مشروط بر آنکه کلیه محدودیت‌های عنوان شده در موردهای (۱ تا ۵) از بند (ج) همین قسمت در آنها رعایت شده باشد. ۵۸ -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۰ الزامات طراحی (۳) مشخصات هندسی بست‌های موازی شامل طول, مقطع و وسایل اتصال دو انتهای آنها به عضو فشاری» باید به گونه‌ای اختیار شود که منجر به تأمین مقاومت برشی عمود بر محور طولی نیروی برشی ستون به موازات صفحهٌ بست‌ها به علت نیروهای خارجی شوند. (۴) بست‌های موازی در انتهای عضو فشاری مورب و نیز در محل اتصال تیر به ستون باید محدودیت‌های عنوان‌شده در مورد (۱) از بند (ج) در خصوص ورق‌های آنتهایی و ورق‌های اتصال را تأمین نماید. 0 (۵) طول بست‌های میانی نباید از - کمتر باشد. 0 ۵ : , ورق اتصال ارتفاع تیر 5 چ 1 1 ۲ «[ ]| ,م-فضای کافی برای ‏ ج » »> |[ ]| اتصال‌نبشی‌هاو ۰ ۱ 0 > ] اه مب : ی ل 0 ال شکل ۴-۴-۲-۱۰ عضو فشاری ساخته شده با بست‌های موازی ۵۹ -------- صفحهٔ بعد -------- ۵-۲-۰ الزامات طراحی اعضا برای خمش این بخش به الزامات طراحی اعضایی که تحت اثر خمش ساده حول یکی از محورهای اصلی قرار دارند. می‌پردازد. منظور از خمش ساده این است که عضو باید در صفحه‌ای به موازات محورهای اصلی و مار بر مرکز برش مقطع بارگذاری شود یا در محل نقطه اثر بار و در تکیه‌گاه‌ها در مقابل 9 ۲-۵-۲-۱ مقاومت خمشی اسمی اعضای با مقطع ۱ شکل فشرده با دو محور تقارن و اعضای با مقطع ناودانی فشرده حول محور قوی ۹ ۳-۵-۲-۰ مقاومت خمشی اسمی اعضای با مقطع ] شکل با دو محور تقارن با بال‌های غیرفشرده و جان فشرده حول محور قوی ٩‏ ۴-۵-۲-۱۰ مقاومت خمشی اسمی اعضای با مقطع |[ شکل با یک یا دو محور تقارن با بال‌های فشرده یا غیرفشرده و جان فشرده یا غیرفشرده حول محور قوی ٩‏ ۵-۵-۲-۱۰ مقاومت خمشی اسمی اعضای با مقطع |[ شکل با یک یا دو محور تقارن با بال‌های فشرده یا غیرفشرده و جان لاغر حول محور قوی ٩‏ ۷-۵-۲-۰ مقاومت خمشی اسمی اعضای با مقطع قوطی شکل حول محورهای قوی و ضعیف ٩‏ ۸-۵-۲-۰ مقاومت خمشی اسمی اعضای با مقطع لوله‌ای شکل 9 ۹-۵-۲-۱۰ مقاومت خمشی اسمی اعضای با مقطع سپری و نبشی جفت با بارگذاری در صفحهٌ تقارن 9 ۱۰-۵-۲-۱۰ مقاومت خمشی اسمی اعضای با مقطع نبشی تک ۹ ۱۳-۵-۲-۱۰ مقاومت خمشی اسمی اعضای با مقطع نامتقارن 9 ۱۳-۵-۲-۱۰تناسبات ابعادی مقطع اعضای خمشی ۶. -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۰ الزامات ط 3 نا - کمانثر ]۳ - کمانش ]۷۹۷ - کمانن ۷ - تسلیم انا - کمانشر قاس <- کمانش ۰ 8 - فشرده ۳ < غیرفشرد 5 -لاغر احی حدول ۱۵-۲-۱۰ انتخاب بن سس ست 1 1 1 لالم سس ۱ 1 را 0 مقاطع نامتقارن به غیر از نیش تک موضعی بال ن موضعی جان موضعی ساق وضعی دارد. اسمی حالت حدی زه 0 ]۳ ,انا ۷ ,]|۳۲ ,انا ,۷ ۱۷ ,]|۳۲ ,انا ,۷ ]۷,۳ ۷,۳], ۷/۷] ۷,1 ۲8 ,۷,11 ظلا ,۷,1 ,۷ -------- صفحهٔ بعد -------- مبحث دهم ۱-۱-۵-۲-۰ مقاومت خمشی طراحی مساوی ,/:0 می‌باشد که در آن. ‎٩‏ ضریب کاهش مقاومت برابر ۹ و ,]3 مقاومت خمشی اسمی می‌باشد که باید طبق الزامات بندهای ۲-۵-۲-۱۰ و ۱۲-۵-۲-۱۰ می‌تواند مطابق جدول ۱۵-۲-۱۰ اختیار شود. ۲-۱-۵-۳ تمامی الزامات این بخش بر این فرض استوار هستند که از پیچش مقطع حول محور طولی عضو در نقاط تکیه‌گاهی اعضای خمشی جلوگیری شده است. ۳-۱-۵-۰ برای اعضا با مقطع دارای یک محور تقارن و با انحنای ساده و خمش حول محور قوی و برای کلیه اعضا با مقطع دارای دو محور تقارن» ضریب اصلاح کمانش پیچشی- جانبی ) برج 11 ۱۲/۵ ۱-۵-۳-۰ -شلققسشششتشسش (۱-۵-۲-۱۰) ۴۹+ ۳۹۱۸+ ۲/۵۹ طا) که در آن: 1. ۰ - قدر مطلق لنگر خمشی حداکثر در حد فاصل دو مقطع مهارشده ۵۸ < قدر مطلق لنگر خمشی در نقطه چ طول مهارنشده ۵ - قدر مطلق لنگر خمشی در نقطه ‏ طول مهارنشده - قدر مطلق لنگر خمشی در نقطه - طول مهارنشده تبصره۲: برای اعضا با مقطع دارای یک محور تقارن و با انحنای مضاعف ضریب اصلاح کمانش ۲ 0 آ (۲-۵-۲-۱۰) 9 شلد ۲ + و/. سا > ۲ -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۰ الزامات طراحی که در آن: و ممان اینرسی حول محور اصلی ا( ۵ را < ممان اینرسی بال فوقانی مقطع حول محور اصلی لا تبصره ۳: برای اعضای خمشی با مقطع نامتقارن. «) را می‌توان به طور محافظه‌کارانه مساوی واحد ۳-۱-۵-۳-۰ برای اعضای با مقطع دارای یک محور تقارن و با انحنای مضاعف. حالت حدی کمانش پیچشی - جانبی باید برای هر دو بال کنترل شود. مقاومت خمشی موجود باید بزرگتر یا ۴-۱-۵-۲-۰ مطابق مقررات این مبحث. از به کار بردن مقاطع فولادی با اجزای لاغر در اعضایی اعضای خمشی که در این صورت الزامات این بخش تعیین‌کننده خواهد بود. ۵-۱-۵-۳۲-۰ برای طراحی اعضای تحت اثر مشترک لنگر خمشی و نیروی محوری به بخش ۲-۵-۲-۰ مقاومت خمشی اسمی اعضای با مقطع ۱ شکل فشرده با دو محور تقارن 9 اعضای با مقطع ناودانی فشرده تحت خمش حول محور قوی الزامات این بند مربوط است به تعیین مقاومت خمشی اسمی اعضای با مقطع |[ شکل فشرده با دو محور تقارن و اعضای با مقطع ناودانی فشرده که تحت اثر خمش حول محور قوی قرار دارند. 5 : 18 18 ۱ ۱ ۱ ۸ ۸ (بال‌ها و جان فشرده) .. (بال‌ها و جان فشرده) . (بال‌ها و جان فشرده) ۳ -------- صفحهٔ بعد -------- مبحث دهم مقاومت خمشی اسمی, ,۸/4 این نوع اعضا باید برابر کوچکترین مقدار محاسبه شده بر اساس حالت‌های حدی تسلیم و کمانش پیچشی- جانبی در نظر گرفته شود. الف) حالت حدی تسلیم (۳-۵-۲-۱۰) زد اس اس در رابطه فوق: ب-۱) اگر ماک ما باشد لزومی به در نظر گرفتن کمانش پیچشی - جانبی نمی‌باشد. ب-۲) برای باأک سا > ما (۴-۵-۲-۱۰) >[ ی ,۰/۷۴5 )۲۱/۰۲ م0 ۱/۳ ب-۳) برای با < ما: (۵-۵-۲-۱۰) الا ک بکی۳ ۱۷۰7 در رابطه فوق: سا - فاصلهٌ بین دو مقطع از طول عضو که در آن مقاطع از تغییرمکان جانبی بال فشاری یا از پیچش کل مقطع جلوگیری شده است که در این بخش برای اختصار و سادگی به عنوان فاصله تکیه‌گاه‌های جانبی نامگذاری می‌شود. مأ - طول مهارنشدهٌ عضو مطابق رابطهٌ زیرء که مرز بین حالت حدی تسلیم و حالت حدی کمانش (۶-۵-۲-۱۰) ۹ ۶ حخماأا مشش -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۰ الزامات طراحی با - طول مهارنشده عضو مطابق رابطه زیرء که مرز بین حالت حدی کمانش پیچشی- جانبی : (هه 1 ۱ 1 ِ 3 د (۷-۵-۲-۱۰) ۳ )۶ + (جج) + را 9 ۵۵ - را (۸-۵-۲-۱۰) سار ۱۳۰/۰۷۸ 5 سس 75 تبصره: در رابطه ۸-۵-۲-۱۰ عبارت زیر رادیکال را می‌توان به طور محافظه‌کارانه مساوی واحد در نظر گرفت. ۳ - مدول الاستیسیته فولاد ۱ 7 - ثابت پیچشی (مساوی (*۷۲) 2 -اساس مقطع الاستیک نسبت به محور 7 ۵ - فاصلهٌ مرکز تا مرکز بال‌ها ۵ < شعاع ژیراسیون موثر طبق رابطه زیر: / (۹-۵-۲-۱۰) و1 رک <- ضریبی است طبق روابط زیر: ۱ 2 برای مقاطع [] شکل با دو محور تقارن وا ما . . ی ۵ -------- صفحهٔ بعد -------- 5 یادداشت: برای مقاطع آ شکل با دو محور تقارن, ,)0 بوده و لذا رابطه ۹-۵-۲-۱۰ برای مقاطع |[ شکل به صورت زیر ساده می‌شود. : : ۲-60 (۱۰-۵-۲-۱۰) ۳5 1 همچنین 1۸ را می‌توان به طور محافظه‌کارانه شعاع زیراسیون مقطعی شامل بال فشاری و یک ششم جان نسبت به محور مار بر جان در نظر گرفت. 0 (۱۱-۵-۲-۱۰) پا < ی ( ۳ ۳-۵-۲-۰ مقاومت خمشی اسمی اعضای با مقطع ] شکل با دو محور تقارن با بال‌های غیرفشرده و جان فشرده حول محور قوی تقارن با بال‌های غیرفشرده و جان فشرده که تحت اثر خمش حول محور قوی قرار دارند. 1 1 15 15 ۱ ۱ د د (بال‌ها غیرفشرده. جان فشرده) (بال‌ها غیرفشرده. جان فشرده) حالت‌های حدی کمانش پیچشی- جانبی و کمانش موضعی بال فشاری در نظر گرفته شود. الزامات این حالت حدی عیناً مشابه الزامات بند ۲-۵-۲-۱۰-ب می‌باشد. ۶۶ -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۰ الزامات طراحی ب) حالت حدی کمانش موضعی بال فشاری غیرفشرده ی (۱۳-۵-۳۲-۱۰) شش | ررکم ۰/۷۳ - م۱) -م]/۸ ۱.۶ زر ار و : که در آن: 0 ۳1۲ ۶ - 6- حد لاغری برای بال فشرده مطابق جداول ۲-۲-۲-۰ و ۴-۲-۲-۰ - - حد لاغری برای بال غیرفشرده مطابق جداول ۲-۲-۲-۰ و ۴-۲-۲-۰ ۴-۵-۲-۰ مقاومت خمشی اسمی سایر اعضای با مقطع آ شکل با یک یا دو محور تقارن با بال‌های فشرده یا غیر فشرده و جان فشرده با غیرفشرده حول محور قوی دو محور تقارن با بال‌های فشرده یا غیرفشرده و جان فشرده یا غیرفشرده که تحت اثر خمش حول محور قوی قرار دارند. 3 (بال‌ها فشرده یا غیرفشرده» جان فشرده یا غیرفشرده) مقاومت حمشی اسمی. ۳ این نوع اعضا باید برابر کوچکترین مقدار محاسبه شده بر اساس بال کششی در نظر گرفته شود. ۶۷ -------- صفحهٔ بعد -------- ۵-۵-۲-۰ تعیین نمود. الف) تسلیم بال فشاری (۱۳-۵-۳۲-۱۰) ۳۹ ۳ حم ما سای که در آن: 5 -اساس مقطع الاستیک نسبت به بال فشاری مقطع ۰ - لنگر تسلیم نسبت به بال فشاری و برابر ,۳,5 (۱۴-۵-۲-۱۰) ۳۹ ۱/۶ ک ۳ ۱۴ مه - ضریب پلاستیک (خمیری) جان مقطع مطابق روابط زیر: آ ۲ اگر ۰/۲۳ 77 و م2 > باشد: ای ۱۵-۵-۲-۰ م13 ) 4 ی اگر ۰/۳۳ <گلا ور < عل باشد: 1 9 ( ره را : ان سر ۸ ان ۱۶-۵-۲۰ جک از وا رانا تاد ۸ دای ۱ ری 1 را ا س و اگر پوزی و باشد: (۱۷-۵-۲-۱۰) (حممها در رابطهٌ (۱۶-۵-۲-۱۰) با م۰۸ م۸ عبارتند از: بیس ۶۸ -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۰ الزامات طراحی ۸ خم۸ < حد لاغری برای جان فشرده مطابق جداول ۳-۲-۲-۱۰ و ۴-۲-۲-۱۰ 1 خ7 <حد لاغری برای جان غیرفشرده مطابق جداول ۳-۲-۲-۱۰ و ۴-۲-۲-۱۰ < برای مقاطع نوردشده عبارت است از دو برابر فاصلهٌ تار خنثای الاستیک تا آغاز گردی ریشه اتصال جان به بال برای مقاطع ساخته‌شده از ورق عبارت است از دو برابر فاصله تار خنثای الاستیک تا نزدیکترین خط وسایل اتصال در ناحیهٌ فشاری و چنانچه از جوش استفاده شده باشد. م1 عبارت است از دو برابر فاصلهٌ تار خنثای الاستیک تا رویه داخلی بال فشاری. > ضخامت جان. ب-۱) اگر مأکم] باشد لزومی به در نظر گرفتن کمانش پیچشی-جانبی نمی‌باشد. ب-۲) اگر کم > ما باشد: (۱۸-۵-۲-۱۰) ام ک شک کح واام) ولا ]0 ۱۸۳ ب-۳) برای با <ضا : (۱۹-۵-۲-۱۰) ۰ مرگ کمرکی ۱۴۳ در روابط فوق: ۵ - ضریب اصلاح کمانش پیچشی-جانبی مطابق رابطه ۱-۵-۲-۱۰ م۸ - عیناً همانند پارامترهایی هستند که در قسمت الف بند ۴-۵-۲-۱۰ تعریف شده‌اند. ما - فاصلهٌ تکیه‌گاه‌های جانبی ما - طول مهارنشده عضو مطابق رابطهٌ زیرء که مرز بین حالت حدی تسلیم و حالت حدی کمانش (۲۰-۵-۲-۱۰) ۳۱/۱ بآ - طول مهارنشده عضو مطابق رابطهٌ زیرء که مرز بین خالت حدی کمانش پیچشی- جانبی ات -------- صفحهٔ بعد -------- ۲۱-۵-۲۱ (ط) ۷۶ ۶+ (-ل) دلا| ۱/۹۵ با ) مقس هد 3 / ریت ملع ا, رز نها / ۳ که در آن: ۳ - مدول الاستیسیته فولاد ۵ - فاصلهٌ مر کز تا مرکز بال‌ها ۸ - تنشی است که از طریق روابط زیر تعیین می‌شود: رگ .. 9 اگر ۱۷| ی باشد: (۲۲-۵-۲-۱۰) ۳۵ ۰/۷ ۳ 9 اگر ۱۷| 5 باشد: 5 (۲۳-۵-۲-۱۰) ۳ ۰/۵ < غکد مات ۳ ر۵ مبر5 ر۵ -اساس مقطع الاستیک نسبت به بال کششی (۲۴-۵-۲-۱۰) 1 ۱۳۸ 5 پم 1 ۱ تبصره: چنانچه ۰۱۲۳ کر باشد. مقدار [ در رابطهٌ ۲۴-۵-۲-۱۰ باید برابر صفر در نظر گرفته شود. که در آن. را ممان اینرسی مقطع نسبت به محور از و ,را ممان اینرسی بال فشاری < شعاع ژیراسیون موثر برای کمانش پیچشی- جانبی مطابق روابط زیر: * برای مقاطع | شکل با بال فشاری مستطیلی ۲۵-۵-۲-۱ ات سر ۱۵-0-۲۳۱۰ 3 ۳ (پکسه )۱ ۷۰ -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۰ الزامات طراحی * برای مقاطع آ شکل با بال فشاری غیرمستطیلی نظیر بال‌های تقویت‌شده با ورق یا ناودانی: - شعاع ژیراسیون مقطعی شامل مجموع بال فشاری و یک سوم ناحیهٌ فشاری جان نسبت به محور مار بر جان تیر (محور از) تبصره: برای مقاطع ] شکل با بال فشاری مستطیلی, ۳ را می‌توان به طور محافظه‌کارانه مساوی (محور لا) در نظر گرفت. به عبارت دیگر: (۲۶-۵-۲-۱۰) تال << م7 در روابط فوق: ۵ - مرکز تا مرکز بال‌ها - فاصلهٌ بین شروع گردی ریشهٌ جان به بال برای نیمرخ‌های نوردشده و فاصلهٌ آزاد بین دو بال برای مقاطع ساخته‌شده از ورق - ارتفاع کلی مقطع - پهنای بال فشاری - ضخامت جان - نسبت دو برابر مساحت جان تحت فشار به مساحت کلیه اجزای بال فشاری به عبارت دیگر: ع1 ۳ )۲۷-۵-۲-۱۰( پ-۱) برای مقاطع با بال فشاری فشرده لزومی به در نظرگرفتن کمانش موضعی بال فشاری پ-۲) برای مقاطع با بال فشاری غیرفشرده: (۲۸-۵-۲-۱۰) ات سس 2۲-۲ ۷۱ -------- صفحهٔ بعد -------- مبحث دهم که در آن: ۰ - ضریب پلاستیک (خمیری) جان مقطع مطابق روابط ۱۶.۱۵-۵-۲-۱۰ و ۱۷ (ه] ت _ 2 ۸۲ -م. ۸ - حد لاغری برای بال فشرده . مطابق جداول ۳-۲-۲-۱۰ و ۴-۲-۲-۱۰ - 7 - حد لاغری برای بال غیرفشرده . مطابق جداول ۳-۲-۲-۱۰و ۴-۲-۲-۱ - پهنای بال فشاری - ضخامت بال فشاری ت-۱) چنانچه ,5 <,5 باشد لزومی به در نظر گرفتن تسلیم بال کششی نمی‌باشد. که در آن: ۰ - لنگر تسلیم نسبت به بال کششی (,۳,5 ۶ ]/۸) 5 -اساس مقطع الاستیک نسبت به بال کششی -اساس مقطع الاستیک نسبت به بال فشاری با - ضریب پلاستیک (خمیری) جان مقطع مربوط به حالت حدی تسلیم بال کششی می‌باشد و از روابط زیر به دست می‌آید: ۸ ۷ 1 (۳۰-۵-۲-۱۰) کم بو ۷۲ -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۰ الزامات طراحی 3 ۷ ۸ ۸1 ۸1 ۳۱-۵-۲۰ ۳ > [ر ا لش ] عم ۱ ( رک و لت( را 0 - مطابق تعریف به کار رفته در بند ۴-۵-۲-۱۰الف - ضخامت جان ۸ م۸ و ما۸ عبارتند از: ۸ و2۸ - حد لاغری برای جان فشرده مطابق جداول ۳-۲-۲-۰ 9 ۴-۲-۲-۰ ۸ ۸۳ - حد لاغری برای جان غیرفشرده مطابق جداول ۳-۲-۲-۰ و ۴-۲-۲-۰ ۵-۵-۲-۰ مقاومت خمشی اسمی اعضای با مقطع آ] شکل با یک یا دو محور تقارن با بالهای فشرده و غیرفشرده و جان لاغر حول محور قوی الزامات این بند مربوط است به تعیین مقاومت خمشی اسمی اعضای با مقطع آ شکل با یک یا دو محور (بال‌ها فشرده یا غیرفشرده,. جان لاغ) مقاومت حمشی اسمی. ۳ این نوع اعضا باید برابر کوچکترین مقدار محاسبه شده بر اساس حالت‌های حدی تسلیم بال فشاری, کمانش پیچشی-جانبی. کمانش موضعی بال فشاری و تسلیم بال کششی در نظر گرفته شود ۷۳ -------- صفحهٔ بعد -------- مبحث دهم (۳۲-۵-۲-۱۰) ۱/1 که در آن: م5 - اساس مقطع الاستیک نسبت به بال فشاری (۳۳-۵-۲-۱۰) 7 6۷پ - ۱ ور تا- مدول الاستیسیته فولاد م- مطابق تعریف به کار رفته در بند ۴-۵-۲-۱۰-الف - ضخامت جان 4 نسبت دو برابر مساحت جان تحت فشار به مساحت بال فشاری طبق رابطهٌ ۲۷-۵-۲-۱۰ که ب-۱) اگر ما کما. باشد لزومی به در نظر گرفتن کمانش پیچشی - جانبی نمی‌باشد. ب-۲) برای ما<سا (۳۴-۵-۲-۱۰) سا که در آن: ومهاً- ضریب تقلیل مقاومت خمشی مطابق رابطهٌ ۳۲-۵-۲-۱۰ م5- اساس مقطع الاستیک نسبت به بال فشاری - تنش کمانشی مطابق روابط زیر: با گ وتا > وا > (ت) (,ظ۰/۳) - 1 ۵ <رطظ ۳۵-۵-۳۱۰۱ با <وا > 0 - ۲ 7 مس ی -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۰ الزامات طراحی 5 نس فاصله‌ی بین تکیه‌گاه‌های جانبی 3 (۳۶-۵-۲-۱۰) ما ۳۷-۵-۲۱ مت خآ (۳۷-۵-۲-۱۰) اس شعاع ریراسیون موثر مربوط به کمانش جانبی مطابق روابط به کار رفته در بند ۳-۵-۲-۱۰-ب پ-۱) برای مقاطع با بال فشاری فشرده لزومی به در نظر گرفتن کمانش موضعی بال فشاری نمی‌باشد. پ-۲) برای مقاطع با بال فشاری غیرفشرده (۳۸-۵-۲-۱۰) مکی اما ما۱ که در آن: م۹ < ضریب تقلیل مقاومت خمشی مطابق رابطهٌ ۳۲-۵-۲-۱۰ «5- اساس مقطع الاستیک نسبت به بال فشاری تا ۲۳ر ح یا 1 )۰۱-۲-۵-۹۳( ۸ 0۲ م۸- مار- حد لاغری برای بال فشرده مطابق جداول ۳۲-۲-۲-۱۰و ۳-۲-۲-۱۰ را< به ترتیب پهنا و ضخامت بال فشاری ۷۵ -------- صفحهٔ بعد -------- مبحث دهم ت-۱)چنانچه »,5 </,5 باشد» لزومی به در نظر گرفتن تسلیم بال کششی نمی‌باشد. ت-۲)جنانجه ,5 > بر5 .باشد: ۱07 ۳۹ )۴۰-۵-۲-۱۰( که در آن: ۶-۵-۲-۰ مقاومت خمشی اسمی اعضای با مقطع آ] شکل و ناودانی حول محور ضعیف (بال‌ها فشرده یا غیرفشرده, جان فشرده یا غیرفشرده و با لاغر) مقاومت خمشی اسمی. ,/۸ این نوع اعضا باید برابر کوچکترین مقدار محاسبه شده بر اساس حالت حدی تسلیم و کمانش موضعی بال در نظر گرفته شود. الف) تسلیم (۴۱-۵-۲-۱۰) 7 ۱/۶ ک ۳7 < 2 ۶ که در آن: ,5 اساس مقطع الاستیک نسبت به محور ضعیف (محورا) 4 اساس مقطع پلاستیک نسبت به محور ضعیف (محورا ۷۶ -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۰ الزامات طراحی ب) کمانش موضعی بال ب-۱) برای مفاطع با بال‌های فشرده لزومی به در نظر گرفتن کمانش موضعی بال نمی‌باشد. ب-۲) برای مقاطع با بال‌های غیرفشرده: (۴۲-۵-۲-۱۰) [) بت (,۱/۱-۰/۷۳,5) -۱۷۰] ۷۶ ]۲۳۴ که در آن: 0 ۸ ۳۳ - پهنای کلی بال برای مقاطع ناودانی و نصف پهنای کلی بال برای مقاطع [ شکل الزامات این بند مربوط است به تعیین مقاومت خمشی اسمی اعضای با مقطع قوطی شکل با بال‌ها و جان‌های فشرده یا غیرفشرده که تحت اثر خمش حول محورهای قوی با ضعیف قرار دارند. لب ۷ ی رس ۳ 1 سس ۳ 1 اس ال !1 : ۲ ۷ / لس سا / ار و رواد ۷ جرج اد د (بال‌ها فشرده یا غیرفشرده. جان‌ها فشرده یا غیرفشرده) ۷۷ -------- صفحهٔ بعد -------- مقاومت حمشی اسمی. 1 این نوع اعضا باید برابر کوچکترین مقدار محاسبه شده بر اساس حالت‌های حدی تسلیم, کمانش موضعی بال و کمانش موضعی جان در نظر گرفته شود. الف) تسلیم (۴۳-۵-۲-۱۰) حما ۱۳ که در آن: 7 -اساس مقطع پلاستیک نسبت به محور خمش ب) کمانش موضعی بال ب-۱) برای مقاطع با بال‌های فشرده لزومی به در نظر گرفتن کمانش موضعی بال نمی‌باشد. ب-۲) برای مقاطع با بال‌های غیرفشرده: ۳ (۴۴-۵-۲-۱۰) > [۴ ۳ ۳/۵۷] (۳,8-/۱) ۱/۰۰ ۱۳ 7 که در آن: 5 - اساس مقطع الاستیک نسبت به محور خمش ۳ - مدول الاستیسیته فولاد - پهنای بال طبق تعریف به کار رفته در بخش ۲-۲-۱۰ پ) کمانش موضعی جان پ-۱) برای مقاطع با جان‌های فشرده لزومی به در نظرگرفتن کمانش موضعی جان نمی‌باشد. پ-۲) برای مقاطع با جان‌های غیرفشرده ۳ (۴۵-۵-۲-۱۰) ۰ > [ ۰/۷۳۸- 2 ش۰/۳.۵] (۳,5-م/۱) - م۱ ۱.۳ ۷۸ -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۰ الزامات طراحی که در آن: - فاصله بین شروع گردی ریشهٌ جان به بال برای نیمرخ‌های نوردشده و فاصلهٌ آزاد بین دو بال برای مقاطع ساخته شده از ورق - ضخامت جان 5 - اساس مقطع الاستیک نسبت به محور خمش ۸-۵-۲-۰ مقاومت خمشی اسمی اعضای با مقطع لوله‌ای شکل الزامات این بند مربوط است به تعیین مقاومت خمشی اسمی اعضای لوله‌ای شکل که در آنها الزامات ۲-۲-۱۰ استفاده از این نوع مقاطع برای اعضای خمشی مجاز نمی‌باشد. ۱ ۱ 0 حالت‌های حدی تسلیم و کمانش موضعی در نظر گرفته شود. الف) تسلیم (۴۶-۵-۲-۱۰) < ما۵ ۱.7 که در آن: ۷۹ -------- صفحهٔ بعد -------- مبحث دهم ب) کمانش موضعی ب-۱) در صورتی‌که مقطع فشرده باشد لزومی به در نظر گرفتن حالت حدی کمانش موضعی ب-۲) در صورتی که مقطع غیرفشرده باشد: (۴۷-۵-۲-۱۰) 5 ,5 + ۳ م1 (0 که در آن: 1 - قطر خارجی مقطع لوله‌ای شکل 1 - ضخامت جدار 5 - اساس مقطع الاستیک ۳ - مدول الاستیسییته فولاد که در صفحههٌ تقارن بارگذاری شده‌اند (خمش حول محور ). استفاده از این نوع مقاطع با اجزای (بال 59 بال‌ها فشرده یا غیرفشرده» جان 59 جان‌ها فشرده 59 غیرفشرده) -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۰ الزامات طراحی مقاومت حمشی اسمی. ۳ این نوع اعضا باید برابر کوچکترین مقدار محاسبه شده بر اساس حالت‌های حدی تسلیم. کمانش پیچشی- جانبی» کمانش موضعی بال و کمانش موضعی جان در نظر گرفته شود. الف) تسلیم الف-۱) در صورتی‌ که جان مقطع تحت کشش باشد. (بال تحت فشار باشد): (۴۸-۵-۲-۱۰) ک ۳ 7 ما۵ ۱.۴ الف-۲) در صورتی که جان تحت فشار باشد. (بال تحت کشش باشد): (۴۹-۵-۲-۱۰) ک ۳ 7 ما۱ ۱.7 در روابط فوق: 7 (۵۰-۵-۲-۱۰) (87 ۳+ + ج) لکلا - ی( - ولا ۳ که در آن: : بط 2۱ (۵۱-۵-۲-۱۰) ک) ۳ << با در رابطهٌ فوق علامت مثبت برای حالتی است که بال یا بال‌ها تحت فشار و علامت منفی برای حالتی است که بال یا بال‌ها تحت کشش هستند. «أ- ممان اینرسی حول محور تقارن لا ۸ -------- صفحهٔ بعد -------- مبحث دهم ارتفاع کلی مقطع سآ- فاصلهٌ مهارهای جانبی پ) کمانش موضعی بال سپری‌ها پ-۱) برای مقاطع با بال کششی و برای مقاطع با بال فشاری فشرده لزومی به در نظر گرفتن حالت حدی کمانش موضعی بال نمی‌باشد. پ-۲) برای مقاطع با بال فشاری غیر فشرده: (۵۲-۵-۲-۱۰) > کت 0/۸۳ ,خر ۱ که در آن: «5- اساس مقطع الاستیک نسبت به بال فشاری ۸ و ۸ عبارتند از: ۸. ۶ - م. ۸- حد لاغری برای بال فشرده مطابق جداول ۳-۲-۲-۱۰و ۴-۲-۲-۱۰ - م. ۸- حد لاغری برای بال غیرفشرده - مطابق جداول ۳-۲-۲-۱۰و ۴-۲-۲-۱۰ ت) کمانش موضعی جان سپری‌ها حالت حدی کمانش موضعی جان سپری‌ها برای سپری‌هایی که بال آنها تحت کشش است. مورد استفاده قرار می‌گیرد و از رابطهٌ زیر تعیین می‌شود: (۵۳-۵-۲-۱۰) +۳ ۱۶ که در آن: اساس مقطع الاستیک نسبت به انتهای آزاد جان سپری یآ- تنش کمانشی جان مطابق روابط زیر: ۸۲ -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۰ الزامات طراحی ۵ کاس (۵۴-۵-۲-۱۰) رد ی 3 ۵ را ۶ * برای ۱/۳ < ۰/۳ دا (۵۵-۵-۲-۱۰) 1۳ ۲/۵۵۱/۸۳۶ خی ۳ ۵ ۰ برای رم تم 5 (۵۶-۵-۲-۱۰) روت ی ی الزامات این بند مربوط است به تعیین مقاومت خمشی اسمی اعضای با مقطع نبشی تک که تحت 0 ۷ 5 ۱ ۷ سل 2 7 ِ/ ۷ در نبشی‌های تک که در تمام طول خود به طور پیوسته در مقابل کمانش پیچشی - جانبی مهار شده باشند. طراحی بر اساس مشخصات هندسی محورهای (۷«ا,5) مجاز می‌باشد اما در نبشی‌هایی که در تمام طول خود فاقد مهار کافی در مقابل کمانش پیچشی- جانبی هستند باید بر اساس مشخصات هندسی محورهای اصلی نبشی (۷۷/,7) محاسبه و طراحی شوند. ۸۳ -------- صفحهٔ بعد -------- مبحث دهم مقاومت خمشی اسمی. ,۸/1 این نوع اعضا باید برابر کوچکترین مقدار محاسبه شده بر اساس حالت‌های حدی تسلیم. کمانش پیچشی- جانبی و کمانش موضعی ساق نبشی در نظر گرفته شود. الف) تسلیم (۵۷-۵-۲-۱۰) 0 م۱ که در آن: - لنگر تسلیم مقطع نسبت به محور خمش مساوی ,5۳ 5- اساس مقطع الاستیک نسبت به محور خمش برای نبشی‌هایی که دارای مهار جانبی کافی در مقابل کمانش پیچشی-جانبی در تمام طول خود هستند. لزومی به در نظر گرفتن حالت حدی کمانش پیچشی - جانبی نمی‌باشد. مقاومت خمشی اسمی نبشی‌های فاقد مهار جانبی کافی باید به شرح زیر تعیین شود. ب-۱) برای حالتی که ,]۸ ,]۱ باشد: ۰/۱۷ (۵۸-۵-۲-۱۰) (ح - ‎)۰/٩۹۲‏ <م۱ راهن (۵۹-۵-۲-۱۰) ک ۱ 5 ۷ -۱/۹۲) <./۱ در روابط فوق, م/۸. لنگر خمشی کمانش الاستیک پیچشی-جانبی بوده و از روابط زیر تعیین می‌شود: (۱) هرگاه خمش حول یکی از محورهای ۴ و لا بوده و نبشی با دو ساق مساوی و فاقد مهار جانبی کافی در مقابل کمانش پیچشی-جانبی در تمام طول خود باشد: ۸۴ -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۰ الزامات طراحی ۲ ۴ ۰ (۶۰-۵-۲-۱۰) (۱- ۱+۰۸ ) هو - ور ار 9 ۲ ۲ (۶۱-۵-۲-۱۰) ۱+ (4) ۰۸۸+ ۱ ) هچ - مر ی ًً در این حالت ,۸ باید به شرح زیر با ضریب ث] کاهش داده شود. ۰ و دا (۶۲-۵-۲-۱۰) 0۸ج ۱/۴ )۱ ر 07 " ۱ 8 سم دا ۰ -۵-۲- رس هی ۱۲- ل لش (۶۳-۵-۲-۱۰) را مس ۲۱/۴( رو (۲) هرگاه خمش حول یکی از محورهای # و از بوده و نبشی با دو ساق مساوی باشد و در محل لنگر حداکثر مقطع نبشی دارای مهار جانبی در مقابل کمانش پیچشی- جانبی باشد. ,۲۸ باید (۳) هرگاه خمش حول محور اصلی قوی بوده و نبشی با دو ساق مساوی باشد: ۴ ۰/۴۶ (۶۴-۵-۲-۱۰) تس( طاً (۳) هرگاه خمش حول محور اصلی قوی بوده و نبشی با دو ساق نامساوی باشد: : آد انا ۲ طکباق۲/۵ - (۶۵-۵-۲-۱۰) [پر۵] + ۳ از ۳ ۱ 7 سای در روابط فوق: ۸۵ -------- صفحهٔ بعد -------- مبحث دهم مآ- فاصله مهارهای جانبی رآ ممان اینرسی حول محور اصلی ضعیف ,- شعاع زیراسیون حول محور اصلی ضعیف 1- ضخامت ساق نبشی «]- مشخصه هندسی مقطع نبشی برای در نظر گرفتن اثرات ساق‌های نامساوی. برای حالتی که ساق کوتاه در فشار است «7] مثبت و برای حالتی که ساق بلند در فشار است .] منفی می‌باشد. (۶-۵-۲-۱۰ع) ۵ - ۸ل (2۲ + 20۲ [ ۳ ۳0۰ + ممان اینرسی حول محور اصلی قوی پ) کمانش موضعی ساق نبشی حالت حدی کمانش موضعی ساق نبشی در حالتی کاربرد دارد که لبهُ آزاد ساق نبشی (پنجهٌ نبشی) پ-۱) برای مقاطع فشرده لزومی به در نظر گرفتن حالت حدی کمانش موضعی ساق نمی‌باشد. پ-۲) برای نبش‌هایی که ساق آنها غیرفشرده است ,]۸ از رابطهٌ زیر تعیین می‌شود ۱], ۳8.۷۳۵ /2۶۷-۵-۲-۱۰( که در آن: 0- پهنای کلی ساق فشاری نبشی ضخامت ساق فشاری نبشی تا مدول الاستیسیته فولاد 5- اساس مقطع الاستیک حول محور خمش نسبت به پنجهٌ تحت فشار نبشی می‌باشد و برای نبشی‌های دو ساق مساوی که تحت اثر خمش حول یکی از محورهای * و ال قرار دارند و در تمام ۸۶ -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۰ الزامات طراحی طول خود فاقد مهار جانبی می‌باشند. »5 برابر ۰/۸ اساس مقطع الاستیک نسبت به محور های * ۱-۵-۲-۰ مقاومت خمشی اسمی اعضای با مقطع تویر دایره‌ای و چهارگوش الزامات این بند مربوط به تعیین مقاومت خمشی اسمی اعضای با مقطع توپر چهارگوش که تحت خمش حول یکی از محورهای اصلی قرار دارند و نیز اعضای با مقطع توپر دایره‌ای می‌باشد. مقاومت خمشی اسمی,,/۸ این نوع اعضا باید برابر کوچکترین مقدار محاسبه شده بر اساس 1 لا الف) تسلیم ۸ ی ۵ نا خمش حول محور ضعیف و نیز مقاطع توپر دایره‌ای» مقاومت خمشی اسمی. ,۸1 از رابطه زیر (۶۸-۵-۲-۱۰) + که در آن. 7 - اساس مقطع پلاستیک ۸۷ -------- صفحهٔ بعد -------- 1 - بُعد موازی با محور خمش در مقاطع چهارگوش ب-۱) برای مقاطع توپر چهارگوش و خمش حول محور ضعیف. مقاطع توپر چهارگوش و خمش : : 8 لوا ۰ ی حول محور قوی و دارای شرایط رگ و مقاطع توپر دایره‌ای لزومی به درنظر گرفتن حالت . . را ۹ 1 3 را ۰/۰۸ ب-۲) برای مقاطع چهارگوش و خمش حول محور قوی و دارای شرایط یم ۱/۹ ک اک کر ۳ (۹-۵-۲-۱۰ع) ,۸4 [2 (ب)۰/۲۷۴ ۸1۱/۵۲ ۷۳ ۰ . ی : , 3 ۵ طاً ب-۳) برای مقاطع چهارگوش و خمش حول محور قوی و دارای شرایط ری ۱/۹ 7 ۲ : که در آن: ۳ (۷۱-۵-۲-۱۰) بل - ۲ چ) - اساس مقطع الاستیک حول محور خمشی ۳ - ضریب اصلاح کمانش پیجچشی- جانبی مطابق رابطهٌ ۱-۵-۲-۱۰ که نباید از ۱/۵ بزرگتر درنظر ۸۸ -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۰ الزامات طراحی ۱۳-۵-۲۰ مقاومت خمشی اسمی اعضای با مقطع نامتقارن الزامات این بند مربوط است به تعیین مقاومت خمشی اسمی اعضای با مقطع نامتقارن که تحت اثر براساس حالت‌های حدی تسلیم., کمانش پیچشی- جانبی و کمانش موضعی درنظر گرفته شود. (۷۲-۵-۲-۱۰) 5 ۳ ,۱ که در آن. -< کوچکترین اساس مقطع الاستیک نسبت به محور خمش الف) تسلیم (۷۳-۵-۲-۱۰) ۳ (۷۴-۵-۲-۱۰) عب ۳ و۳ که در ان: - تنش نظیر کمانش پیچشی - جانبی مقطع که از طریق تحلیل به دست می‌آید. تبصره: برای اعضای با مقطع 7 شکل, ۳ نظیر کمانش پیچشی - جانبی را می‌توان معادل نصف ۳ مقاطع ناودانی با مشخصات بال و جان مشابه در نظر گرفت پ) کمانش موضعی (۷۵-۵-۲-۱۰) وا کب ۳ چآ - تنش نظیر کمانش موضعی مقطع که از طریق تحلیل به دست می‌آید. ۸۹ -------- صفحهٔ بعد -------- مبحث دهم ۱۳-۵-۲۰ تناسبات ابعادی مقطع اعضای خمشی الف) اعضای با مقاطع دارای بال کششی سوراخدار این بند مربوط است به اعضای با مقاطع نوردشده و ساخته‌شده از ورق که مقطع آنها دارای سوراخ بوده و مقاومت خمشی اسمی آنها بر مبنای سطح مقطع کلی محاسبه شده است. در این‌گونه اعضا در صورت وجود سوراخ در بال یا بال‌هاء در محاسبه مقاومت خمشی اسمی (,۱4) در محدوده سوراخ باید محدودیت‌های گسیختگی بال کششی در نظر گرفته شود. در صورت برقراری رابطهٌ زیرء هیچ گونه محدودیتی در محاسبه مقاومت خمشی اسمی به‌خاطر (۷۶-۵-۲-۱۰) ر۸ ۷۳۶ < ۲۳۸ که در آن: - سطح مقطع خالص بال کششی که بر اساس الزامات بخش (۳-۲-۱۰) محاسبه می‌شود. ۲ تنش تسلیم فولاد ۳ -ضریب تاثیر سوراخ که برای شرایط ۸ برابر یک و برای شرایط ۸/ :۳ برابر ۱/۱ است. درصورت عدم برقراری رابطه ۷۶-۵-۲-۱۰ در محاسبه مقاومت خمشی اس در محدوده سوراخ باید محدودیت زیر به‌خاطر گسیختگی بال کششی در نظر گرفته شود. ۳۸ (۷۷-۵-۲-۱۰) شلک ,۱ [1] و۸7 که در آن: ۹5 - اساس مقطع الاستیک ب) اعضای با مقطع آ شکل مقطع اعضای با مقطع آ] شکل که دارای یک محور تقارن هستند. باید محدودیت زیر را ارضاء -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۰ الزامات طراحی ۱ ۹ )۷۸-۵-۲-۱۰( که در آن: < ممان اینرسی مقطع کل حول محور لا +« < ممان اینرسی بال فشاری حول محور از در حالت انحنای ساده و ممان اینرسی بال کوچکتر حول محور ال درحالت انحنای مضاعف در اعضای با مقطع [ شکل با جان لاغر باید محدودیت‌های زیر نیز رعایت شوند. 4 3 ۱و (9 ۷۹-۵-۲-۱) ۳9 ۲- ) ۷۷ ای ۱/۵ <" ۳ ۶۱ (9 ۸۰-۵-۲-۱) 9 ۴ - ی که در آن: 2 - فاصلهٌ آزاد بین سخت‌کننده‌های عرضی - فاصلهٌ بین شروع گردی ریشهُ جان به بال برای نیمرخ‌های نوردشده و فاصلهٌ آزاد بین دو بال برای مقاطع ساخته‌شده از ورق - ضخامت جان ۳ - مدول الاستیسیته فولاد 1 مقطع جان به سطح مقطع بال فشاری نباید از ۱۰ تجاوز نماید. ۹۱ -------- صفحهٔ بعد -------- مبحث دهم پ-۱) تقویت بال‌ها بال مقاطع تیرهای نوردشده و تیرهای ساخته‌شده از ورق را می‌توان به کمک ورق‌های تقویتی بال, تقویت نمود. در مواردی‌که اتصال ورق تقویتی بال به بال مقاطع تیرها از نوع پیچشی باشد. در هر بال مجموع سطح مقطع‌های ورق‌های تقویتی نباید از ۷۰ درصد سطح مقطع کل بال (شامل ورق‌های تقویتی) تجاوز نماید. پ-۲) اتصال بال به جان پیچ‌های پر مقاومت و جوش‌های اتصال‌دهنده بال به جان و ورق‌های تقویتی به بال باید برمبنای برش افقی ناشی از تغییرات لنگر خمشی تیر طراحی شوند. توزیع طولی پیچ‌ها و جوش‌های منقطع باید متناسب با شدت برش باشد. لیکن فاصله آنها نباید از حداقل مقادیر ۲۴1. ۳۰۰۲۲ یا این پیچ‌ها و جوش‌ها باید برای انتقال هر نیرویی که مستقیماً از طریق بال به جان منتقل می‌شود. طراحی گردند. مگر اینکه این نیرو به طریقی دیگر به جان انتقال یاید. پ-۳) قطع ورق‌های تقویتی بال‌ها ورق‌های تقویتی که در تمام طول دهانه ادامه ندارند. باید بعد از نقطههٌ قطع محاسباتی به طول مشخصی ادامه یافته و در این طول پیچ‌های پرمقاومت اصطکاکی یا جوش گوشه به بال متصل شوند. این طول, طول گیرایی نامیده می‌شود. اتصال ورق در طول گیرایی باید برای انتقال برش افقی ناشی از مقاومت خمشی سهم ورق فولاد) کافی باشد. حداقل طول گیرایی (2) که از انتهای ورق اندازه‌ گیری می‌شود. باید به شرح زیر در نظر گرفته شود. ان -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۰ الزامات طراحی (۱) برابر پهنای ورق تقویتی. درحالتی که جوش اتصال ورق تقویتی به تیر در طول ۵ پیوسته و بعد ساق آن حداقل سه چهارم ضخامت ورق تقویتی باشد و در دو لبهُ کناری ورق تقویتی و در لبهُ انتهای ورق اجرا شود. (۲) یک و نیم برابر پهنای ورق تقویتی, در حالتی‌که بُعد جوش پیوسته به طول 2 در دو لبه کناری (۳) دو برابر پهنای ورق تقویتی» در حالتی‌که جوش پیوسته به طول ۵ فقط در دو لبهُ کناری ورق وجود دارد و در لبهُ انتهایی جوش اجرا نمی‌شود. ۳ -------- صفحهٔ بعد -------- مبحث دهم ۶-۲-۰ الزامات طراحی اعضا برای برش این بخش به الزامات طراحی اعضای با مقطع دارای تقارن یک محوره یا دو محوره تحت اثر برش در صفحهٌ جان. اعضای با مقطع نبشی تک. اعضای با مقطع توخالی نظیر مقاطع لوله‌ای و قوطی شکل و اعضای با مقطع دارای تقارن یک محوره یا دو محوره تحت اثر برش در امتداد عمود بر محور مقررات این بخش تحت عناوین زیر ارائه می‌گردد. ۱-۶-۲-۱ الزامات عمومی ۹ ۲-۶-۲-۱۰ مقاومت برشی اعضا بدون توجه به عمل میدان کششی ۹ ۳-۶-۲-۱۰ مقاومت برشی اعضا با توجه به عمل میدان کششی ۴-۶-۲-۱ مقاومت برشی اعضای با مقطع نبشی تک ۰ ۵-۶-۲-۱ مقاومت برشی اعضای با مقطع قوطی شکل ۶-۶-۲-۱ مقاومت برشی اعضای با مقطع لوله‌ای ۷-۶-۲-۱ مقاومت برشی اعضایی که تحت اثر برش در امتداد عمود بر محور ضعیف مقطع قرار دارند. ۹ ۸-۶-۲-۱۰ تیرها و شاه‌تیرهای دارای بازشو در جان مقطع ۱-۶-۲-۰ الزامات عمومی مقاومت برشی طراحی مساوی ,0۷۷ می‌باشد که در آن: ۰ - ضریب کاهش مقاومت برشی می‌باشد و برای کلیه الزامات این بخش برابر ‎۰/٩‏ بوده به جز در مورد بند ۱-۲-۶-۲-۱۰الف که مقدار آن باید برابر یک در نظر گرفته شود. مقاومت برشی اسمی اعضا می‌باشد که باید برابر کوچکترین مقدار محاسبه شده بر اساس حالت‌های تسلیم برشی و کمانش برشی مطابق الزامات بندهای ۲-۶-۲-۱۰ تا ۷-۶-۲-۱۰ در نظر در این بخش برای طراحی اعضا برای نیروی برشی دو روش ارائه گردیده است. در روش اول مطابق الزامات بند ۲-۶-۲-۱۰ برای محاسبه مقاومت برشی احضا از عمل میدان کششی استفاده با ها -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۰ الزامات طراحی نمی‌شود. اما در روش دوم مطابق الزامات بند ۳-۶-۲-۱۰ برای تعیین مقاومت برشی اعضا از عمل ۲-۶-۲-۰ مقاومت برشی اعضا بدون توجه به عمل میدان کششی الزامات این بند مربوط است به تعیین مقاومت برشی اسمی اعضای با مقطع نوردشده یا ساخته شده از ورق دارای تقارن یک محوره یا دو محوره که تحت آثر برش در صفحه جان قرار دارند. مقاومت برشی اسمی اعضای با مقطع ناودانی که تحت اثر برش در صفحهٌ جان قرار دارند نیز باید بر اساس الزامات این بند محاسبه شوند. ۱-۲-۶-۰ مقاومت برشی اسمی مقاومت برشی اسمی(,۷) اعضای با مقطع دارای جان سخت‌نشده (بدون سخت‌کننده) و سخت‌شده (با سخت‌کننده) بر اساس حالت‌های حدی تسلیم برشی و کمانش برشی از رابطهٌ زیر تعیین می‌شود. (۱-۶-۲-۱۰) کی ۳۸ ۰/۶ ۷۴ که در آن: -مساحت جان مقطع که برابر است با حاصل‌ضرب عمق کلی مقطع ([) در ضخامت جان (»)) - ضریب برشی جان به شرح زیر: الف) برای جان مقاطع [ شکل نورد شده با 5 ۴ > 9 (۲-۶-۲-۱۰) (اح0 و اح) ب) برای جان سایر مقاطع به استثنای مقاطع لوله‌ای. ضریب برشی جان به شرح زیر است: 8 | ۳ سس ب-۱) برای ۳ ۱/۱ کی (۳-۶-۲-۱۰) (اح) 8 با ار 5 با ب-۲) برای شش| ۱/۳۷ > سم شا ۱/۱ : ب-۲) برای ۳9 !۷ بر وطظ !۷ ۳ ۴۶-۷۱۰۱ رخا ۹/۳ ۹۵ -------- صفحهٔ بعد -------- مبحث دهم 8 1 1 -۳) برا ی ۷ دش (۵-۶-۲-۱۰) ی( در روابط فوق 16 ضریب کمانش برشی ورق جان بوده و به شرح زیر تعیین می‌شود. ۶ ۱ برای جان‌های سخت‌نشده (بدون سخت کننده عرضی) با ۰ >> 0 ۰ ۵اح.ا می‌باشد. به ۲ برای جان‌های سخت‌شده (دارای سخت کنندهه عرضی): اد ۲۶۰ 3 ۵ ها سس سر ۱ راد 1 ۳ ری ۵ ۳ ۲رد ۲۶۰ 2 9 [ سا با۳ لح ۵ با در روابط فوق: - ضخامت جان مقطع 2 - فاصلهٌ آزاد بین سخت‌کننده‌های عرضی جان برای تیرهای نوردشده مساوی فاصلهٌ آزاد بین دو بال منهای شعاع‌های گردی محل اتصال جان به بال - برای مقاطع ساخته‌شده از ورق چنانچه اتصال جان به بال‌ها جوشی باشد مساوی فاصله آزاد بین دو بال - برای مقاطع ساخته شده از ورق چنانچه اتصال جان به بال‌های پیچی باشد مساوی فاصله بین خطوط پیچ - برای مقاطع سپری مساوی عمق کلی مقطع ۲۲-۶-۲۰ سخت‌کننده‌های عرضی در مواردی که ,۲/۱۴۶,/۳/]۴گ./ بوده و نیز در مواردی‌که مقاومت برشی مورد نیاز کوچکتر یا مساوی مقاومت برشی موجود (,) طبق بند ۱-۲-۶-۲-۱۰ب به ازای ۳,۵ باشد. نیازی به باید از سخت‌کننده‌های عرضی با رعایت محدودیت‌های زیر استفاده شود. ۹۶ -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۰ الزامات طراحی الف) ممان اینرسی (.]) در قطعات سخت‌کننده جفت نسبت به محور مرکزی جان و ممان اینرسی (.]) در قطعات سخت‌کننده تک نسبت به محل تمامی سخت‌کننده با ورق جان باید محدودیت زیر (۷-۶-۲-۱۰) زاساطا ها که در آن: ۳/۵ 9 1 - ۲۷ ۵ )۸-۶-۲-۱۰( ۵ ماو در بند ۱-۲-۶-۲-۱۰ تعریف شده‌اند. 0 - کوچکترین مقدار 2 و 7 5 5 جان تیر شکل ۱۶-۲-۱۰ مقطع سخت‌کننده‌های عرضی ب) در صورتی‌که به عمل تماسی مستقیم بین قطعههٌ سخت‌کننده و بال تیرء برای انتقال بارهای متمرکز یا عکس‌العمل تکیه‌گاهی. نیاز نباشد. می‌توان سخت‌کننده عرضی را به بال کششی جوش نداده و یا حتی می‌توان قطعهٌ سخت‌کننده را نرسیده به بال کششی قطع کرد. در صورت عدم جوشکاری سخت‌کننده به بال کششی, جوش‌هایی که قطعه سخت‌کننده را به جان تیر متصل می‌کنند باید در فاصله‌ای نه کمتر از ۴ برابر و نه بیشتر از ۶ برابر ضخامت جان از بر جوش اتصال پ) سخت‌کننده‌های عرضی باید به بال فشاری متصل گردند تا از بلندشدن بال در اثر پیچش جلوگیری به عمل آید. ت) فاصلهٌ مرکز به مرکز پیچ‌هایی که سخت‌کننده‌ها را به جان تیر متصل می‌کنند. نباید از ۳۰۰ میلی‌متر تجاوز نماید. چنانچه برای اتصال سخت‌کننده‌ها به جان تیر از جوش‌های گوشه منقطع ۹۷ -------- صفحهٔ بعد -------- مبحث دهم ۳-۶-۳-۰ مقاومت برشی اعضا با توجه به عمل میدان کششی در مواردی که قطعات سخت‌کننده عرضی مطابق الزامات بند ۲-۲-۶-۲-۱۰ در جان تیر تعبیه شود. می‌توان برای تعیین مقاومت برشی اسمی اعضا از عمل میدان کششی استفاده نمود. ۱-۳-۶-۰ محدودیت‌های استفاده از عمل میدان کششی به طور کلی استفاده از عمل میدان کششی برای حالت‌های زیر مجاز نمی‌باشد. الف) در چشمه‌های دو انتهای تمامی اعضای دارای سخت‌کننده‌های عرضی ب) در اعضایی که در آن ۳< یا ۲۶۰/)۳/۸([۲] < می‌باشد پ) در اعضایی که ۲/۵< [ (,۲۸۰/)۸//۸] می‌باشد ت) در اعضایی که ۶< (1/0۸) یا ۶< (1/0) می‌باشد که در آن: ۵ او .ا در بند ۱-۲-۶-۲-۱۰ تعریف شده‌اند. و ۸۸ - به ترتیب سطح مقطع بال فشاری و کششی و 0 - به ترتیب پهنای بال فشاری و کششی ۲-۳-۶-۰ مقاومت برشی اسمی با توجه به عمل میدان کشت در صورت مجاز بودن استفاده از عمل میدان کششی, مقاومت برشی اسمی (,/۲) باید به شرح زیر الف) برای ۴ / ۱/۱۰/۳6 > 1/0۰ ۷/۸ )۹-۶-۲-۱۰( ب) برای را /6 ی /,۱/۱ < /]: (۱۰-۶-۲-۱۰) سلطا ۱/۱۵ ۱۱+)۵/0( ۷۳۰/۶۳۸] + ۹۸ -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۰ الزامات طراحی که در آن کب وی ها در بندهای قبلی تعریف شده‌اند. ۲-۳-۶-۰ سخت‌کننده‌های عرضی در صورت استفاده از عمل میدان کششی. سخت کننده‌های عرضی علاوه بر تأمین الزامات بند ۲-۲-۶-۲-۰ باید محدودیت زیر را نیز تأمین نمایند. الف) ۳ (۱۱-۶-۲-۱۰) ۶ م (0/1) ها ب‌( ۷ ۷ ۱۲-۶-۲۰ ] (ماا) ما جع که در آن: - نسبت پهنا به ضخامت سخت‌کننده < تنش تسلیم فولاد سخت‌کننده - ممان اینرسی در قطعات سخت‌کننده جفت نسبت به محور مرکزی جان و ممان اینرسی در قطعات سخت‌کننده تک نسبت به محل تماس سخت‌کننده با ورق جان 0 - حداقل ممان اینرسی مورد نیاز بدون توجه به عمل میدان کششی مطابق رابطهٌ زیر: (۱۳-۶-۲-۱۰) ۳ که در آن. 1.0 ول[ در بند ۲-۲-۶-۲-۱۰ تعریف شده‌اند. < حداقل ممان اینرسی مورد نیاز با توجه به عمل میدان کششی مطابق رابطهٌ زیر: ۱ ۳ م۸ (۱۴-۶-۲-۱۰) (] دیآ 0 - مطابق تعاریف ارائه شده در بند ۲-۶-۲-۱۰-ب ۵ - بزرگترین مقاومت برشی مورد نیاز در چشمه‌های مجاور - کوچکترین مقاومت برشی موجود در چشمه‌های مجاور بدون توجه به عمل میدان کششی - کوچکترین مقاومت برشی موجود در چشمه‌های مجاور با توجه به عمل میدان کششی ۹۹ -------- صفحهٔ بعد -------- مبحث دهم - بزرگترین مقدار ۳۰/۳ و ۱ - تنش تسلیم فولاد جان ۴-۶-۲-۰ مقاومت برشی اعضای با مقطع نبشی تک مقاومت برشی اسمی (۷۰) اعضای با مقطع نبشی تک باید از طریق رابطه ۱-۶-۲-۱۰ و بر اساس الزامات بند ۱-۲-۶-۲-۱۰-ب با ۸,01 تعیین شود که در آن: 0 - پهنای ساق مقاوم در مقابل نیروی برشی 1 - ضخامت ساق مقاوم در مقابل نیروی برشی برابر 0/1 و نیز .۳ برابر ۱/۲ می‌باشد. ۵-۶-۲-۰ مقاومت برشی اعضای با مقطع قوطی شکل مقاومت برشی اسمی (,17) اعضای با مقطع قوطی شکل باید بر اساس الزامات بند ۱-۲-۶-۲-۱۰ با 1 تعیین شود. که در آن: 1 - ضخامت طراحی جان‌های مقطع قوطی‌شکل مساوی ۰/۹۳ برابر ضخامت اسمی جان‌ها برای مقاطع قوطی شکل با جوش قوس الکتریکی و مساوی ضخامت اسمی جان‌ها برای مقاطع قوطی شکل با جوش زیرپودری 0 - مطابق تعریف ارائه شده در بند ۲-۶-۲-۱۰-ب. در صورت مشخص نبودن شعاع گردی در محل اتصال جان‌ها به بال‌ها برای محاسبه ۱] می‌توان بعد بیرونی (کلی) منهای سه برابر ضخامت بال را در محاسبات منظور نمود. ۶-۶-۲۰ مقاومت برشی اعضای با مقطع لوله‌ای مقاومت برشی اسمی (: ۱) اعضای با مقطع لوله‌ای بر اساس حالت‌های حدی تسلیم برشی و (۱۵-۶-۲-۱۰) پشی۳۲ ,۷ -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۰ الزامات طراحی که در آن یآ بزرگترین مقدار به دست آمده از روابط زیر در نظر گرفته می‌شود؛ ولی در هر حال ۳ نباید از ,۳ ۰/۶ بزرگتر در نظر گرفته شود. ۱/۹ (0۶-۶-۲-۱۰) چ سس حی ۳ 03 (707/ ز ۰/۷۸ (۱۷-۶-۲-۱۰) یسح ] 5 ] در روابط فوق: (] - قطر خارجی مقطع 1 - ضخامت طراحی مقطع لوله‌ای معادل ۰/۹۳ برابر ضخامت اسمی مقطع برای مقاطع ساخته شده با جوش قوس الکتریکی و معادل ضخامت اسمی مقطع برای مقاطع ساخته شده با جوش زیرپودری ,ب - فاصله بین محل نیروی برشی حداکثر تا محل نیروی برشی صفر در طول عضو ء 0 تبصره: روابط کمانشی ۱۶-۶-۲-۱۰ و ۱۷-۶-۲-۱۰ عموماً برای مقاطع با ۱۰۰< - ۰ مقاطع ساخته شده از فولاد پرمقاومت و برای اعضای با دهانه‌های بزرگ کنترل‌کننده هستند. مقاومت برشی اعضای با مقطع لوله‌ای استاندارد معمولاً بر اساس حالت حدی تسلیم برشی ۷-۶-۲-۰ مقاومت برشی اعضایی که تحت اثر برش در امتداد عمود بر محور ضعیف مقطع فرار دارند. از اجزای مقاومت‌کننده در برابر برش باید از طریق رابطه ۱-۶-۲-۱۰ و بر اساس الزامات بند ۱۰۱ -------- صفحهٔ بعد -------- ۸ مسحثت د هم ۶ - پهنای جزء مقاوم در مقابل برش 0 - نصف پهنای کلی بال برای مقاطع آ شکل و پهنای کلی بال برای مقاطع ناودانی شکل ۸-۶-۲-۰ تیرها و شاه‌تیرهای دارای بازشو در جان مقطع اعضای با مقطع مختلط باید در نظر گرفته شود. در مواردی‌که مقاومت برشی مورد نیاز در محل بازشو از مقاومت برشی موجود بیشتر باشد. تأمین مقاومت برشی مورد نیاز از طریق تقویت کافی پیرامون بازشو مجاز است. ۱۰۲ -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۰ الزامات طراحی ۷-۲-۰ الزامات طراحی اعضا برای ترکیب نیروی محوری و لنگر خمشی و ترکیب لنگر پیچشی با سایر نیروها این بخش به الزامات طراحی اعضا تحت اثر همزمان نیروی محوری و لنگر خمشی حول یکی از محورها یا هر دو محور با یا بدون لنگر پیچشی و نیز اعضای تحت اثر پیچش خالص می‌پردازد. مقررات این بخش تحت عناوین زیر ارائه می‌گردد. ٩‏ ۱۷-۲-۱۰ الزامات عمومی * ۲-۷-۳-۱۰ اعضای با مقطع دارای یک یا دو محور تقارن تحت اثر همزمان نیروی محوری و لنگر خمشی ۳-۷-۲-۰ اعضای با مقطع نامتقارن و سایر اعضا تحت اثر همزمان نیروی محوری و لنگر خمشی ۵-۷-۲-۰ گسیختگی بال‌های دارای سوراخ تحت اثر همزمان نیروی محوری و لنگر خمشی ۱-۷-۲-۰ الزامات عمومی طراحی این گونه اعضا بر اصولی استوار است که در بخش‌های قبلی این فصل ارائه شد. به عبارت دیگر. مباحث مطروحه در بخش‌های قبلی برای طراحی اعضا در برابر نیروی کششی, نیروی فشاری, لنگر خمشی و نیروی برشی و نیز الزامات تحلیل و طراحی برای تأمین پایداری و الزامات کمانش موضعی در طراحی این‌گونه اعضا مورد استفاده قرار خواهد گرفت. ۲-۷-۳-۰ اعضای با مقطع دارای یک با دو محور تقارن تحت اثر همزمان نیروی محوری ۱-۲-۷-۳-۰ اعضای با مقطع دارای یک با دو محور تقارن تحت اثر همزمان لنگر خمشی و نیروی محوری فشاری اثر توأم لنگر خمشی و نیروی محوری فشاری حول یک یا هر دو محور * و لا در اعضای با مقطع دارای یک یا دو محور تقارن با محدودیت ۰/۹ > (,1,» 1) > ۰/۱ که در آن ,[ ممان اینرسی مقطع کل و هرا ممان اینرسی بال فشاری حول محور ضعیف از می‌باشد. به شرح زیر تعیین می‌گردد: را اد -------- صفحهٔ بعد -------- مبحث دهم الف) برای ۰/۲< (0-۷-۲-۱۰) ۰ ی + عچ 4 ب) برای ۰۱۲ > 1 (۲-۷-۲-۱۰) رل و عظ رگ و با ۲۲:۰ که در آن: ۵[ - مقاومت فشاری مورد نیاز ۰[ - ]0 - مقاومت فشاری طراحی 0 - ضریب کاهش مقاومت در فشار مساوی ‎۰/٩ ۰ -مقاومت خمشی مورد نیاز نسبت به محور قوی ۲ ]۸ - مقاومت خمشی مورد نیاز نسبت به محور ضعیف الا ]۸ «0 - مقاومت خمشی طراحی نسبت به محور قوی ۷ ۵ - رما 0۵ - مقاومت خمشی طراحی نسبت به محور ضعیف لا 0 - ضریب کاهش مقاومت برای خمش مساوی ‎۰/٩ ۲-۲-۷-۰ اعضای با مقطع دارای یک یا دو محور تقارن تحت اثر همزمان لنگر خمشی و نیروی محوری کششی اثر توأم لنگر خمشی و نیروی محوری کششی حول یک یا هر دو محور * و لا در اعضای با مقطع دارای یک یا دو محور تقارن با محدودیت ‎۰/۹٩‏ > (,أل‌را) > ۱/+که در آن با ممان اینرسی مقطع کل و را ممان اینرسی بال فشاری حول محور ضعیف از می باشد. به شرح زیر تعیین می‌گردد. الف) ۰/۲ < 1 (۳-۷-۲-۱۰) ولگ بر سل ۸ رم را اب۹۱ اط مشش -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۰ الزامات طراحی ن ب) ۰/۲ هی ً 7۳ ۸ ۸1 ۳ (۴-۷-۲-۱۰) رکش رکش رش را پا ۲۳ که در آن: - ضریب کاهش مقاومت در کشش (مطابق الزامات بخش ۳-۲-۱۰) تبصر ه: برای اعضای دارای دو محور تقارن تحت اثر همزمان لنگر خمشی و نیروی محوری کششی. ضریب اصلاح کمانش پیچشی - جانبی (م)) در بخش ۵-۲-۱۰ می‌تواند با ضریب دج ۱ افزایش یابد که در آن بی۳ از رابطه زیر تعیین می‌گردد. نز روا 7 (۵-۷-۲-۱۰) ی 2 را که در آن: ۳ - مدول الاستیسییته فولاد - ممان اینرسی حول محور ضعیف لا - فاصله مهارهای جانبی در طول عضو ۱۳۵ -------- صفحهٔ بعد -------- ۸ مسحتث د هم ۳-۲-۷-۰ اعضای با مقطع نوردشدهٌ فشرده دارای دو محور تقارن تحت اثر همزمان نیروی محوری فشاری و لنگر خمشی حول یک محور برای اعضای با مقطع نورد شده فشرده دارای دو محور تقارن با ,(11) > ,(۲۱ا) -که در | ,«(1کا) مساوی طول موثر برای کمانش حول محور ضعیف ال و ,(.1ا) مساوی طول موثر برای کمانش پیچشی است- تحت اثر همزمان نیروی محوری فشاری و لنگر خمشی حول یک محور.ء به جای الزامات ارائه شده در بند ۱-۲-۷-۲-۱۰ می‌توان حالت‌های حدی کمانش در صفحهٌ خمش و کمانش خارج از صفحه (یا کمانش پیچشی- جانبی) را به شرح زیر به طور جداگانه مورد توجه قرار داد. الف) برای حالات حدی کمانش در صفحهٌ خمش. از روابط ۱-۷-۲-۱۰ و ۲-۷-۲-۱ با فرض محاسبه ,۳ .۸/1 و ]۸ در صفحه خمش, تعیین می‌گردد. ب) برای حالات حدی کمانش خارج از صفحه: ۲ (۶-۷-۲-۱۰) ۰ دا( +( 1 0 که در آن - ضریب اصلاح کمانش پیچشی - جانبی مطابق الزامات بخش ۵-۲-۱۰ - مقاومت خمشی طراحی نظیر کمانش پیچشی- جانبی برای خمش حول محور قوی ۷ مطابق الزامات بخش ۵-۲-۱۰ با فرض ۱- و ل) تبصره ۱: برای اعضای دارای لنگرهای دو محوره قابل توجه (۰/۰۵ < ۰/۱ /۵) باید الزامات بند ۰- ۱-۲-۷-۲ مورد استفاده قرار گیرد. تبصره۲: چنانچه نیروی محوری از نوع فشاری باشد. باید اثرات مرتبه دوم بر اساس الزامات بخش ۱-۲-۰ لحاظ گردد. ۱۶ -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۰ الزامات طراحی ۳-۷-۲-۰ اعضای با مقطع نامتقارن و سایر اعضا تحت اثر همزمان نیروی محوری و لنگر خمشی الزامات این بند مربوط است به اثر توأم نیروی محوری و لنگر خمشی اعضایی که مشمول الزامات بند ۲-۷-۲-۱۰ نمی‌شوند. استفاده از الزامات این بند به جای الزامات بند ۲-۷-۲-۱۰ برای هر نوع (۷-۷-۲-۱۰) ۰ اعظط ج عطط ب هط رطع ۳ برع ۴ و۴ که در آن: ور < تنش محوری مورد نیاز - تنش محوری طراحی طبق الزامات بخش ۳-۲-۱۰ برای اعضای کششی و بخش ۴-۲-۱۰ برای اعضای فشاری با < تنش‌های خمشی مورد نیاز + ریا - تنش‌های خمشی طراحی ۷ - زیرنویس مربوط به خمش حول محور اصلی قوی 2 < زیرنویس مربوط به خمش حول محور اصلی ضعیف مخوری مقاومت پیچشی طراحی اعضای با مقطع لوله‌ای و قوطی شکل مساوی 017۰ می‌باشد که در آن 07۳ حالت‌های حدی تسلیم پیچشی و کمانش پیچشی با استفاده از رابطهٌ زیر تعیین می‌شود. (۸-۷-۲-۱۰) جی۳ ما می‌شوند. ۱۷ -------- صفحهٔ بعد -------- مبحث دهم الف) مقاطع لوله‌ای برای مقاطع لوله‌ای, ج"] باید برابر بزرگترین مقدار محاسبه شده از روابط زیر تعیین شود. ولی در هر (۸-۷-۲-۱۰) بل سی ۳ )5 ز (۹-۷-۲-۱۰) لش ی )- ثابت پیچشی مقطع که برای مقاطع لوله‌ای به طور محافظه کارانه از رابطهٌ زیر محاسبه می‌شود. (۱۰-۷-۲-۱۰) مش در روابط فوق: - طول عضو (] - قطر خارجی مقطع 1 - ضخامت جدار لوله ب) مقاطع قوطی شکل برای مقاطع قوطی شکل. .] بر حسب مورد از روابط زیر به دست می‌آید. 3 1 برای ۵ (۱۱-۷-۲-۱۰) ۰/۶ خی ۳ * برای ۳/۰ > ۳/۲ > ۲/۳ را و ۵/۴ 2 0۱ (/5/ه/اعل سیم روص 2 ۰ برای ۰ > سس ۳-۷ ا ۹ (۱۱-۷-۲-۱۰) ند کی ۳ لا ۱۸ -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۰ الزامات طراحی )- ثابت پیچشی مقطع که برای مقاطع قوطی شکل به طور محافظه‌کارانه از رابطه زیر محاسبه (۱۲-۷-۲-۱۰) ۴۵ -۲)3-111-1(1-) پارامترهای به کار رفته در روابط فوق مطابق شکل ب شکل ۱-۷-۲-۱۰ مقطع قوطی شکل ۲۴-۷-۲۰ مقاومت پیچشی سابر مقاطع مقاومت پیچشی طراحی اعضا مساوی ,071 می‌باشد که در آن 07 ضریب کاهش مقاومت برای پیچش برابر ‎۰/٩‏ و ,] مقاومت پیچشی اسمی می‌باشد که باید برایر کوچکترین مقدار محاسبه شده بر اساس حالت‌های حدی تسلیم تحت اثر تنش فائم تسلیم برشی تحت اثر تنش برشی و الف) تسلیم تحت اثر تنش قائم: 1] )۱۳-۷-۲-۱۰( 1۰/۶ )۱۴-۷-۲-۱۰( ۱۹ -------- صفحهٔ بعد -------- مبحث دهم (۱۵-۷-۲-۱۰) با | ۳-۴-۷-۰ اعضای تحت اثر ترکیب پیچش., خمش. برش و نیروی محوری با مقطع مستطیلی توخالی هرگاه مقاومت پیچشی مورد نیاز (م[) کمتر یا مساوی ۲۰ درصد مقاومت پیچشی طراحی ( ,]۳0 1) باشد. در این صورت پیچش در ترکیب با خمش. برش و نیروی محوری قابل صرفنظر بوده و اثر توأم خمش و نیروی محوری بر اساس الزامات بند ۲-۷-۲-۱ تعیین می‌گردد. اما ۱, 1۳ +] + [۰ )۱۶-۷-۲-۱۰( که در آن: ۵ - مقاومت محوری مورد نیاز - مقاومت محوری طراحی مساوی ,0۳ ۵ - مقاومت خمشی مورد نیاز - مقاومت خمشی طراحی مساوی ,۹8 ۵ - مقاومت برشی مورد نیاز - مقاومت برشی طراحی مساوی 0.۷/۰ - مقاومت پیچشی مورد نیاز ] - مقاومت پیچشی طراحی مساوی ,]0:1 ۵-۷-۳-۰ گسیختگی بال‌های دارای سوراخ تحت اثر همزمان نیروی محوری و لنگر خمشی در محل سوراخ پیچ‌ها در بال‌های تحت اثر تنش کششی ناشی از اثر توأم نیروی محوری و لنگرخمشی حول محور قوی مقاومت گسیختگی کششی بال باید از طریق رابطه زیر کنترل گردد. ۱۱۰ -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۰ الزامات طراحی ۳ برن ۱ (۱۷-۷-۲-۱۰) لب 9 پن ۷ که در آن: - مقاومت محوری مورد نیاز - م0 * مقاومت خمشی طراحی با رعایت الزامات بند ۱۳-۵-۲-۱۰الف ۱۱۱ -------- صفحهٔ بعد -------- مبحث دهم ۸-۲-۰ الزامات طراحی اعضای با مقطع مختلط این بخش به الزامات طراحی اعضای با مقطع مختلط متشکل از نیمرخ فولادی نوردشده یا ساخته شده از ورق» محیط یا محاط در بتن که به واسطهٌ چسبندگی کافی با یکدیگر به طور توأم عمل می‌کنند و نیز به الزامات طراحی تیرهای با دهانه‌های ساده و پیوسته با دال بتنی متکی بر آن به همراه برشگیر که با یا بدون استفاده از پایه‌های موقت اجرا می‌شوند. می‌پردازد. مقررات این بخش تحت عناوین زیر ارائه می‌گردد. 9 ۱-۸-۲-۱۰ الزامات عمومی ۲-۸-۲-۱ اعضای محوری با مقطع مختلط ۹ ۳-۸-۲-۰ اعضای خمشی با مقطع مختلط 9 ۴-۸-۲-۱۰ برش در مقاطع مختلط ۵-۸-۲-۰ ترکیب نیروی محوری و لنگر خمشی در اعضای با مقطع مختلط ۵ ۶-۸-۲-۱ انتقال بار در اعضای با مقطع مختلط محاط در بتن و پرشده با بتن ۵ ۷-۸-۲-۱ برشگیرها ۹ ۸-۸-۲-۰ حالت‌های خاص ۱-۸-۲-۰ الزامات عمومی در تعیین آثار بار در اعضا و اتصالات سازه‌هایی که دارای اعضای با مقطع مختلط هستند. لازم است توجه کافی به مقطع موثر اعضاء در هر مرحله از افزایش بارگذاری مبذول گردد. الزامات مربوط به پوشش بتن روی آرماتورء وصلهٌ آرماتورء فواصل آرماتورهاء خم آرماتورها و مقاومت برشی اجزای بتنی باید با توجه به الزامات مبحث نهم مقررات ملی ساختمان (طرح و اجرای ساختمان‌های بتن‌آرمه) تعیین گردد. مگر اینکه در این بخش الزامات خاصی برای آنها وضع شده باشد. ۱۱-۸-۲۰ مقاومت اسمی اعضای با مقطع مختلط در این بخش مقاومت اسمی اعضای با مقطع مختلط بر اساس یکی از روش‌های زیر تعیین می‌گردد. 9 روش سازگاری کرنش ۱۱۲ -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۰ الزامات طراحی تبصره: در تعیین مقاومت اسمی اعضای با مقطع مختلط باید از مقاومت کششی بتن صرفنظر شود. الف) روش توزیع پلاستیک تنش در این روش مقاومت اسمی اعضای با مقطع مختلط بر اساس مفروضات زیر محاسبه می‌شود. ۱ تنش در اجزای فولادی (هم در ناحیه فشاری و هم در ناحیه کششی) به تنش یکنواخت ,۳ می‌رسد. ۲ تنش در ناحیه فشاری اجزای بتنی به تنش یکنواخت ع] ۰/۸۵ می‌رسند. که در آن: - مقاومت فشاری مشخصه نمونهٌ استوانه‌ای بتن ۶ - تنش تسلیم اجزای فولادی مقطع مختلط تبصره: در تعیین مقاومت اسمی اعضای با مقطع مختلط پرشده با بتن, به خاطر محصور بودن بتن در داخل مقطع فولادی, به جای تنش یکنواخت .]۰/۸۵ در ناحیهٌ فشاری اجزای بتنی قطع مختلط. می‌توان از تنش یکنواخت ۳ ۵ استفاده نمود. ب) روش سازگاری کرنش کرنش در مقطع مختلط به صورت خطی بوده به طوری که مقدار حداکثر کرنش در ناحیه فشاری اجزای بتنی برابر ۰/۰۰۳ باشد. روابط تنش-کرنش مصالح فولاد و بتن باید بر اساس نتایج آزمایش استفاده شود. روش سازگاری کرنش در تعیین مقاومت اسمی اعضای با مقطع نامنظم و نیز در حالت‌هایی که اجزای فولادی مقطع مختلط دارای رفتار الاستوپلاستیک نیستند. مورد استفاده قرار می‌گیرد. ۲-۱-۸-۰ محدودیت‌های مصالح در اعضای با مقطع مختلط بتن» میلگرد و مقاطع فولادی اعضای با مقطع مختلط باید دارای شرایط زیر باشند. مگر آنکه استفاده از مصالح با شرایط مغایر با شرایط زیر توسط آزمایش یا تحلیل توجیه شده باشد. ۱۱۳ -------- صفحهٔ بعد -------- مبحث دهم ۱. مقاومت فشاری مشخصه نمونه استوانه‌ای بتن (ع1) برای بتن‌های با وزن مخصوص معمولی نباید از ۲۰۵/1]۲۵ کمتر و از ۷۰۸/1۲۵ بیشتر و برای بتن‌های سبک نباید از ۲۰۸/1۲۵ کمتر و از 4 بیشتر باشد. مصالح بتن پرمقاومت را می‌توان برای محاسبات مربوط به سختی اعضا مورد استفاده قرار داد. لیکن برای محاسبات مقاومت اسمی اعضای با مقطع مختلط نمی‌توان به آن تکیه کرد. مگر این که نتایج آزمایش یا تحلیل استفاده از آن را توجیه نماید. ۲ تنش تسلیم میلگردها و مقاطع فولادی اعضای با مقطع مختلط نباید از ۵۰۰۸/]۵ تجاوز نماید. ۳-۱-۸-۰ طبقه‌بندی مقاطع مختلط پرشده با بتن از منظر کمانش موضعی برای فشار محوری و خمش مقاطع مختلط پرشده با بتن به سه گروه زیر طبقه‌بندی می‌شوند. * مقاطع غیرفشرده * مقاطع با اجزای لاغر برای فشار محوری, مقاطع فشرده به مقاطعی گفته می‌شوند که در آنها نسبت پهنا به ضخامت اجزای به مقاطعی گفته می‌شوند که در آنها نسبت پهنا به ضخامت یک یا چند جز از مقطع فولادی از م۸ مشخص شده در جدول ۱-۸-۲-۱۰ تجاوز نموده ولی از ,۸ مشخص شده در جدول ۱-۸-۲-۱۰ کوچکتر باشد و مقاطع با اجزای لاغر به مقاطعی گفته می‌شوند که در آنها نسبت پهنا به ضخامت یکی از اجزای تشکیل‌دهنده مقاطع فولادی از ,۸ مشخص شده در جدول ۱۸-۲-۱۰ بزرگتر باشد. مقدار حداکثر نسبت پهنا به ضخامت برای فشار محوری در جدول ۱-۸۲-۱۰ ارائه شده است. برای خمش, مقاطع فشرده به مقاطعی گفته می‌شوند که در آنها نسبت پهنا به ضخامت اجزای تشکیل‌دهنده مقطع فولادی از ۸ مشخص شده در جدول ۲-۸۲-۱۰ تجاوز ننماید. مقاطع غیرفشرده به مقاطعی گفته می‌شوند که در آنها نسبت پهنا به ضخامت یک یا چند جز از مقطع فولادی از م۸ مشخص شده در جدول ۲-۸-۲-۱۰ تجاوز نموده و لی از .۸ مشخص شده در جدول ۲-۸-۲-۰ کوچکتر باشد. مقاطع با اجزای لاغر به مقاطعی گفته می‌شوند که در آنها نسبت پهنا به ضخامت یکی از اجزای تشکیل‌دهنده مقطع فولادی از ,۸ مشخص شده در جدول ۲-۸-۲-۱۰ بزرگتر باشد. مقدار حداکثر نسبت پهنا به ضخامت برای خمش در جدول ۲-۸-۲-۱۰ ارائه شده ۱۱۴ -------- صفحهٔ بعد -------- الزامات طراحی دول ۱-۸-۲-۱ نسب شرح اجزا بال‌ها و جان‌های مقاط شده و جعبه‌ای با ضخاه یکنواخت مقاطع تو خالی دایره ای عدول ۲-۸-۲-۱۰ نس شرح اجزا بال‌های مقاطع نورد شده و مقاطع جان‌های مقاطع تو خالی مقاطع جعبه‌ای با مقاطع توخالی خامت اجزای مقطع مختلط پر شده با د ت حداکثر نسبت بهنا به ضخام به ۱ 8 (غیرفشرده /فشرده) | (لاغر اغیرفشر ۱ ۳ ۳ هن ۳ ۱ ۳ ۳ ٍ 9 ۳ ۳ حداکثر نسبت پهنا به ضخامت را 2 (غیرفشرده افشرده) (لاغر اغیرفشرده) ۳ ا ۳ ۱ ۳ وه ۳۷ ۳ ۳ ۳ ۳ هد وه ۱۱۵ ت اثر فشار محوری مقاطع فولادی نمونه ۱ 1 ای تحت اثر خمش مقاطع فولادی نمونه ۱ 1 -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۸-۲-۰ اعضای محوری با مقطع مختلط اعضای محخوری با مقطع مختلط به دو گروه ربر طبقه‌بندی می‌شوند. مقاطع فولادی نورد شده یا ساخته شده از ورق که در بتن سازه‌ای محاط بوده. تشکیل شوند (شکل ۱-۸-۲-۱۰الف). ب) اعضای محوری با مقطع مختلط پرشده با بتن: اعضای محوری با مقطع مختلط می‌توانند از مقاطع توخالی مستطیلی شکل نوردشده با ساخته‌شده از ورق با جوش پیوسته و مقاطع توخالی دایره‌ای شکل که با بشن سازه‌ای پرشده» تشکیل شوند (شکل ۱-۸-۲-۰- ب و پ). 6 3 0 ود کم 9 بت 7 ۰ 0 ۹ ۳ ال یت م َ" بر 6 1 اد ری او . وان محاط در بتن شکل پرشده با بتن پرشده با بتن شکل ۱۸-۲-۱۰ اعضای محوری با مقطع مختلط ۱۲-۸-۲۰ اعضای محوری با مقطع مختلط محاط در بتن اعضای محوری با مقطع مختلط محاط در بتن. باید محدودیت‌های زیر را برآورده نمایند. شده باشند. حداقل قطر تنگ‌های عرضی ۱۰ میلی‌متر می‌باشد. در هر حال, فاصلهٌ تنگ‌های ۱۱۶ -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۰ الزامات طراحی ۸ (۱-۸-۲-۱۰) ۴ << وم که در آن: -مجموع سطح مقطع آرماتورهای طولی ب) مقاومت فشاری مقاومت فشاری طراحی اعضای محوری با مقطع مختلط محاط در بتن مساوی م0 می‌باشد که در آن م٩‏ ضریب کاهش مقاومت برابر ۰/۷۵ و ,۳ مقاومت فشاری اسمی می‌باشد که باید بر اساس حالت حدی کمانش خمشی با توجه به لاغری ستون به شرح زیر تعیین شود. و۳ ۳ > لش . ۳۰ (۲-۸-۲-۱۰) [ ۴۰ ۰/۶۵۸ ]م۳ ۳۶۶ ۳0 ۲ برای ۲/۲۵ 7 (۳-۸-۲-۱۰) ۰/۸۷۷ 2 (] در روابط فوق: ۳ َ ۳۸ ۳ ۲۳۵ ۳7/۸۵ ۳۵۸ )۴-۸-۲-۱۰( : ۲ بر 1 ۳ 1 )۵-۸-۲-۱۰( - مدول الاستیسیته بتن. دراین مبحث ,۳ را می‌توان از رابطه [ ۷۸/۹/۲۲ ۰۱۰۴۳- 0 ] محاسبه نمود که در آن ۷۷/0 جرم مخصوص بتن بر حسب کیلوگرم بر مترمکعب. .| مقاومت فشاری مشخصههٌ نمونه استوانه‌ای بتن بر حسب مگاپاسکال و ع7/ برحسب مگاپاسکال می‌باشد. ۱۱۷ -------- صفحهٔ بعد -------- مبحث دهم (۶-۸-۲-۱۰) م۳ + با ما ۵/ خآ - (۳1) که در آن ضربی است که برای تعیین صلبیت موثر عضو فشاری با مقطع مختلط محاط در بتن از رابطه زیر تعیین می‌گردد. ۸ (۷-۸-۲-۱۰) ۳ > ام ۲ب تا - مدول الاستیسیته فولاد ۳ - تنش تسلیم آرماتورهای طولی - ممان اینرسی مقطع بتن نسبت به تار خننای الاستیک مقطع مختلط - ممان اینرسی مقطع فولادی نسبت به تار خننای الاستیک مقطع مختلط - ممان اینرسی میلگردهای طولی نسبت به تار خنثای الاستیک مقطع مختلط چا < ضریب طول موثر عضو محوری - طول فاقد مهارجانبی عضو محوری 1 - مقاومت فشاری مشخصه نمونه استوانه‌ای بتن بر حسب مگاپاسکال ۷ < جرم مخصوص بتن برحسب کیلوگرم بر متر مکعب با محدودیت: 4 ۳۵۰۰ ۷/05 > 4 .۱۵ مقاومت کششی طراحی اعضای محوری با مقطع مختلط محاط در بتن مساوی ,0,7 می‌باشد که در آن ,0 ضریب کاهش مقاومت برابر ‎۰/٩‏ و ,۳ مقاومت کششی اسمی می‌باشد که باید بر اساس حالت (۸-۸-۲-۱۰) ۸ میا + ب۵ ۳ ۳ که در آن ,۳۵,۰۳,۸,۸ مطابق تعاریف بند (ب) می‌باشند. ۱۱۸ -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۰ الزامات طراحی ت) انتقال بار الزامات انتقال بار برای اعضای محوری با مقطع مختلط محاط در بتن باید با توجه به الزامات بند ۶-۸-۲-۰ تعیین گردد. ۱ الزامات مربوط به پوشش بتن روی آرماتورهاء وصلهٌ آرماتورهاء فواصل آرماتورها و خم آرماتورها باید با توجه به الزامات مبحث نهم مقررات ملّی ساختمان تعیین گردد. ۲ فاصله آزاد بین مقطع فولادی و آرماتورهای طولی باید از ۱/۵ برابر قطر آرماتور طولی و ۴۰ ۲ به طور کلی در اینگونه اعضا نیازی به درنظرگرفتن کمانش موضعی نمی‌باشد. لیکن در صورتی که طریق بست. که می‌تواند از تسمه. نبشی. ناودانی با مقاطع مناسب دیگر انتخاب شود. به یکدیگر متصل شوند تا از کمانش هر یک از مقاطع به تنهایی در اثر بارهای وارد بر آنها قبل از سفت‌شدن بتن جلوگیری به عمل آید. ۲-۳-۸-۰ اعضای محوری با مقطع مختلط پرشده با بتن الف) محدودیت‌ها اعضای محوری با مقطع مختلط پرشده با بتن باید محدودیت‌های زیر را برآورده نمایند. ۲ نسبت پهنا به ضخامت در اجزای مقطع فولادی باید مطابق با الزامات بند ۳-۱-۸-۲-۱۰ تعیین شود. ب) مقاومت فشاری مقاومت فشاری طراحی اعضای محوری با مقطع مختلط پرشده با بتن باید بر اساس الزامات بند ۱-۳-۸-۰ ب و با اصلاحات زیر تعیین شود. ۱ برای مقاطع فشرده: (۹-۸-۲-۱۰) وا < مرت ۱۱۹ -------- صفحهٔ بعد -------- که در آن: (0۱۰-۸-۲-۱۰ ۸ ۸) ۶ خم۴۸ خرط +) - ۰/۸۵ برای مقاطع فولادی توخالی مستطیلی شکل - ۰/۹۵ برای مقاطع فولادی توخالی دایره‌ای شکل ۳-۳ (۱۱-۸-۲-۱۰) رز رو مین و1 ( م72 که در آن: - مطابق رابطه ۱۰-۸-۲-۱۰ (۱۲-۸-۲-۱۰) اه ری ۹ م7 - حد لاغری برای بال و جان فشرده مطابق جدول ۱-۸-۲-۱۰ (۱۳-۸-۲-۱۰) (شی۸ ۳ ۸] ۰/۷ +هی۳ حرط که در آن: ۰ , 1 برای مقاطع توپر مستطیلی شکل ا 6 (۱۴-۸-۲-۱۰) ۰/۷۲ که رما برای مقاطع توپر دایره ای شکل وسو و را ار ۳ ۸۰ 1 (۱۶-۸-۲-۱۰) ۹ > | ۶+۲/. <ج) ۱۳۰ -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۰ الزامات طراحی تبصر ه: مقاومت فشاری تعیین‌شده از طریق این بند لزومی ندارد از مقاومت فشاری مقطع فولادی مقاومت کششی طراحی اعضای محوری با مقطع مختلط پرشده با بتن مساوی ,0:۳ می‌باشد که در آن ,0 ضریب کاهش مقاومت برابر ۰/۹ و ,۳ مقاومت کششی اسمی می‌باشد که باید بر اساس حالت حدی تسلیم از رابطه زیر تعیین شود. (۱۷-۸-۲-۱۰) ری ها ۳ ۸ و۳ که در آن: ,۸ بش بل م۳ مطابق تعاریف بند ۱-۲-۸-۲-۱۰-ب می‌باشند. ت) انتقال بار الزامات انتقال بار برای اعضای محوری با مقطع مختلط پرشده با بتن باید با توجه به الزامات بند ۶-۸-۲-۰ تعیین گردد. ۲-۸-۲-۰ اعضای خمشی با مقطع مختلط اعضای خمشی با مقطع مختلط به سه گروه زیر طبقه‌بندی می‌شوند. ب) اعضای خمشی با مقطع مختلط محاط در بتن ۱-۳-۸-۰ عرض موثر و حداقل ضخامت دال بتنی عرض موثر دال بتنی که در هر طرف تیر با آن به صورت مختلط عمل می‌نماید. نباید از کوچکترین ۲ نصف فاصلهٌ محور تیر تا محور تیر مجاور ۱۳۱ -------- صفحهٔ بعد -------- ۵ مبحث دهم ۳ فاصله محور تیر تا لبهُ دال تبصره: حداقل ضخامت دال بتنی. ۸۰ میلی‌متر مقرر می‌گردد. ۲-۳-۸-۰ مقاومت در حین اجرا در صورتی‌که در اعضای خمشی با مقطع مختلط. در هنگام بتن‌ریزی دال بتنی از پایهٌ موقت در زیر تیر فولادی استفاده نشود. عضو فولادی تا قبل از رسیدن بتن به ۷۵ درصد مقاومت مشخصههٌ نا باید به تنهایی دارای مقاومت کافی برای تحمل وزن خود.ء وزن بتن تر و بارهای حین اجرا (نظیر بار ناشی از قالب‌بندی) باشد. مقاومت خمشی عضو فولادی تنهاء باید طبق الزامات بخش ۵-۲-۱۰ ۳-۳-۸-۰ مقاومت خمشی مقاطع مختلط دارای برشگیر مقاومت خمشی مثبت طراحی مساوی ,]م0 می‌باشد که در آن ‎٩0‏ ضریب کاهش مقاومت برابر ‎۰/٩‏ و ۰ مقاومت خمشی مثبت اسمی می‌باشد که باید بر اساس حالت حدی تسلیم به شرح زیر تعیین شود. ۰۰ ۰ سس ۰ ۰.۰ ۷9۷ ۳ ۲ در صورتی که را / /, ۲/۷۶ < باشد ۰ باید بر اساس روی هم گذاری تنش‌های الاستیک با فرض مقطع تبدیل‌یافته و با در نظر گرفتن اثر پایه‌های موقت برای حالت حدی تسلیم در (۱۸-۸-۲-۱۰) (۱,۰ و ۱]0۰) ۳۱۵ 7 ۱۸ ۱۳۲ -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۰ الزامات طراحی در روابط فوق: -لنگر خمشی نظیر تنش »۰/۷6 در دورترین تار دال بتنی در مقطع تبدیل یافته - مقاومت فشاری مشخصهٌ نمونهُ استوانه‌ای بتن ضخامت جان تیر فولادی «- فاصله بین شروع گردی ریشهٌ جان به بال برای نیمرخ‌های نوردشده و فاصلهٌ آزاد بین دو بال برای مقاطع فولادی ساخته شده از ورق [ را وس ار ۱ ( نار خنثای الاستیک) :]۹.۸ سس سم مقاومت خمشی منفی طراحی مساوی ,0۸1 می‌باشد که در آن ‎٩0‏ ضریب کاهش مقاومت برابر به عنوان روش جایگزین. مقاومت خمشی منفی اسمی را می‌توان بر اساس توزیع پلاستیک تنش بر روی مقطع مختلط با منظورکردن اثر آرماتورهای طولی تعیین نمود. مشروط بر اینکه: ۱. مقطع فولادی فشرده و دارای اتکای جانبی کافی مطابق الزامات بخش ۵-۲-۱۰ باشد. ۱۳۳ -------- صفحهٔ بعد -------- مبحث دهم ۳ در محدودهٌ عرض موثر دال بتنی. آرماتورهای موازی با محور تیر به طور کامل الزامات مربوط به چسبندگی و طول مهاری را مطابق مبحث نهم مقررات ملّی ساختمان برآورده نمایند. پ) مقاومت خمشی مقاطع مختلط به همراه ورق‌های فولادی شکل داده شده مقاومت خمشی طراحی مقاطع مختلط متشکل از دال بتنی بر روی ورق‌های فولادی شکل داده شده و متصل به مقطع فولادی مساوی ,0۸8/1 می‌باشد که در آن «0 ضریب کاهش مقاومت برایر ۹ و ,]1 مقاومت خمشی اسمی می‌باشد که باید بر اساس الزامات بند ۳-۳-۸-۲-۱۰ و با رعایت پ-۱) ملاحظات و محدودیت‌ها ۱ ارتفاع اسمی ورق‌های فولادی شکل داده شده (]) نباید از ۷۵ میلی‌متر بیشتر باشد. پهنای متوسط کنگره‌های پرشده با بتن نباید کمتر از ۵۰ میلی‌متر باشد. لیکن در محاسبات نباید بزرگتر از حداقل پهنای آزاد (خالص) در نزدیکی سطح فوقانی ورق فولادی شکل داده شده در نظر گرفته شود ۲ دال بتنی باید به وسیله گل‌میخ‌های برشگیر با قطر حداکثر ۲۰ میلی‌متر به مقطع فولادی متصل شوند. گل‌میخ‌ها باید از طریق ورق فولادی شکل داده شده یا به طور مستقیم به مقطع فولادی جوش شوند. در هر حال گل‌میخ‌ها باید روی بال مقطع فولادی ذوب شوند. پس از نصب. ارتفاع گل‌میخ‌ها که از بالای ورق فولادی شکل داده شده اندازه‌گیری می‌شود. نباید از ۰ میلی‌متر کمتر باشد. پوشش بتن روی گل‌میخ‌ها نباید کمتر از ۱۵ میلی‌متر باشد. ۳ ضخامت دال بتنی در قسمت فوقانی ورق فولادی شکل داده شده نباید کمتر از ۵۰ میلی‌متر ۴ ورق‌های فولادی شکل داده شده باید در فواصلی حداکثر ۴۵۰ میلی‌متر به مقطع فولادی و سایر اعضای تکیه‌گاهی مهار شوند. این مهارها می‌توانند گل‌میخ‌های برشگیر. ترکیبی از گل‌میخ‌ها و جوش‌های نقطه‌ای یا هر راهکار ارائه شده توسط مهندس طراح باشد. ۱۳۴ -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۰ الزامات طراحی حداقل ۵۰ میلی‌متر حداکثر ۷۵ میلی‌متر شکل ۴-۸-۲-۱۰ ملاحظات و محدودیت‌های ورق‌های فولادی شکل داده شده پ-۳) ورق‌های فولادی شکل داده شده که کنگره‌های آنها عمود بر محور تیر می‌باشد. فوقانی ورق فولادی شکل داده شده صرف نظر شود (شکل ۵-۸-۲-۰). ۱ م۸ ک ۱ : شکل ۵-۸-۲-۱ ورق‌های فولادی شکل داده شده که کنگره‌های آن‌ها عمود بر محور تیر می‌باشد پ-۳) ورق‌های فولادی شکل داده شده که کنگره‌های آزها موازی با محور تیر می‌باشد سطح فوقانی ورق فولادی شکل‌داده شده استفاده نمود. همچنین. ورق‌های فولادی شکل داده شده را می‌توان در روی تیر فولادی تکیه‌گاهی از هم جدا کرد تا در روی بال مقطع فولادی یک ماهیچه چنانچه ارتفاع اسمی ورق‌های فولادی شکل داده شده (:11) ۴۰ میلی‌متر یا بزرگتر باشد. پهنای متوسط کنگره‌های پر شده با بشن در روی تیر تکیه گاهی نباید کمتر از ۵۰ میلی‌متر برای حالت یک ۱۳۵ -------- صفحهٔ بعد -------- مبحث دهم گل‌میخ در پهنا باشد. این پهنای حداقل برای هر گل‌میخ اضافی, به اندازه ۳ برابر قطر گل‌میخ باید «0 0 ی 06 0‏ و فن 08 اه مهن 08 ی ۰ ۰ ۹ ۰ ۰ ‌ ۰ ۰ ن .۵5 ۰ ۹ 14 ۹ ۹ هش پا ۹ ۰ ۵ ن ۷۷, شکل ۶-۸-۲-۱ ورق‌های فولادی شکل داده شده که کنگره‌های آنها موازی با محور تیر می‌باشد ت) انتقال بار بین تیر فولادی و دال بتنی ت-۱) نواحی لنگر خمشی مثبت ۱. مقاومت برش افقی مورد نیاز برای عملکرد مختلط کامل. برش افقی مورد نیاز باید به شرح زیر برابر کوچکترین مقدار محاسبه شده بر اساس حالت‌های حدی خردشدگی بتن و تسلیم کششی مقطع فولادی در نظر گرفته شود. * خردشدگی بتن ۲۷ ۰/۸۵ ۵۸ )۱۹-۸-۲-۱۰( ۷ 9 ۳۵۸ )۲۰-۸-۲-۱۰( در روابط فوق: - مقاومت فشاری مشخصهٌ نمونهٌ استوانه‌ای بتن ۰ سطح مقطع دال بتنی در محدوده عرض موثر مساحت مقطع فولادی ۱۲۳۶ -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۰ الزامات طراحی رابطهٌ زیر بر اساس مقاومت برشی برشگیرها تعیین گردد. ۷۷۶ 2 )۲۱-۸-۲-۱۰( که در آن: و لنگر صفر مطابق مقررات بند ۷-۸-۲-۱۰. ۷۵۵ 7 ۵ )۲۲-۸-۲-۱۰( ت-۲) نواحی لنگر خمشی منفی ۱. مقاومت برش افقی مورد نیاز در تیرهای پیوسته که در آن میلگردهای طولی در نواحی لنگر خمشی منفی به صورت مختلط با مقطع فولادی عمل می‌نمایند. برای عملکرد مختلط کامل, مقاومت برش افقی مورد نیاز باید بر اساس حالت حدی تسلیم آرماتورهای طولی از رابطهٌ زیر تعیین گردد. (۲۳-۸-۲-۱۰) کش ۷۷ که در آن: ۵ سطح مقطع کل میلگردهای طولی واقع در عرض موثر در روی تکیه‌گاه داخلی 7- تنش تسلیم آرماتورهای طولی ۲ مقاومت برش افقی اسمی مقاومت برش افقی اسمی اعضای با مقطع مختلط متکی بر دال بتنی و دارای برشگیر در نواحی ۱۳۷ -------- صفحهٔ بعد -------- مبحث دهم ۷۷۵ 200 )۲۴-۸-۲-۱۰( که در آن: 7 مجموع مقاومت‌های برشی اسمی برشگیر در حد فاصل نقاط لنگر خمشی منفی حداکثر و لنگر صفر مطابق مقررات بند ۷-۸-۲-۱۰ ۳ تعداد. فاصله و مشخصات برشگیرها بایستی از طریق برقراری رابطهٌ زیر و بدون احتساب ضریب (۲۵-۸-۲-۱۰) ۳۳ 7 ۷۵۵ ۴-۳-۸-۰ مقاومت خمشی مقاطع مختلط محاط در بتن مقاومت خمشی مقاطع مختلط محاط در بتن مساوی ,0.۱/1 می‌باشد که در آن 0 ضریب کاهش مقاومت برابر ‎۰/٩‏ و ,۸ مقاومت خمشی اسمی می‌باشد که باید بر اساس یکی از روش‌های زیر ۱. براساس رویهم گذاری تنش‌های الاستیک با فرض مقطع تبدیل یافته و با در نظر گرفتن اثر پایه‌های موقت برای حالت حدی تسلیم (اولین نقطهٌ تسلیم) در مقطع مختلط (,/) ۲ بر اساس توزیع پلاستیک تنش بر روی مقطع فولادی تنها (م/۱) ۳ در صورت تعبیه برشگیرهای کافی در اینگونه اعضاء مقاومت خمشی اسمی آنها می‌تواند بر اساس یکی از روش‌های توزیع پلاستیک تنش یا سازگاری کرنش‌ها بر روی مقطع مختلط تعیین گردد. ۵-۳-۸-۰ مقاومت خمشی مقاطع مختلط پر شده با بتن مقاومت حمشی طراحی مقاطع مختلط پرشده با بتن مساوی 0 می‌باشد که در آن 0 ضریب فولادی به شرح زیر تعیین گردد. ۱ مقاطع فشرده (۲۵-۸-۲-۱۰) ۱1,۰ ۱۳۸ -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۰ الزامات طراحی که در آن: نامیده می‌شود. ۲ مقاطع غیرفشرده [ ۵۲۵ - م/۱) - ]۱ ۸ 2 (۲۶-۸-۲-۱۰) اس که در آن: < حد لاغری برای بال و جان فشرده مطابق جدول ۲-۸-۲-۱۰ ب1< حد لاغری برای بال و جان غیر فشرده مطابق جدول ۲-۸-۲-۱۰ ,۸ لنگر تسلیم مقطع مختلط که باید بر اساس توزیع الاستیک تنش بر روی مقطع مختلط و بر اساس حداکثر تنش فشاری در بتن برابر ۰/۷16 و حداکثر تنش در فولاد برابر بر محاسبه شود (هر کدام که زودتر اتفاق بیافتد. معیار محاسبه ,1/1 قرار می‌گیرد). ۳ مقاطع با اجزای لاغر در اینگونه مقاطع ,۸1 باید بر اساس توزیع الاستیک تنش بر روی مقطع مختلط و بر اساس تنش فشاری در بتن برابر 1 ۷ حداکثر تنش در فولاد برابر ی" مطابق رابطهٌ ۱۴-۸-۲-۱۰ تعیین گردد. ۴-۸-۲-۰ برش در مقاطع مختلط مقاومت برشی طراحی مقاطع مختلط محاط در بتن و پرشده با بتن مساوی 0۷۷۸ می‌باشد که باید بر اساس یکی از روش‌های زیر تعیین شود. ۱. بر اساس مقاومت برشی طراحی مقطع فولادی تنها مطابق الزامات بخش ۶-۲-۱۰ خاموت‌های اصلی) مطابق الزامات مبحث نهم مقررات ملّی ساختمان ۱۳۹ -------- صفحهٔ بعد -------- مبحث دهم ۳ بر اساس مقاومت برشی اسمی مقطع فولادی مطابق الزامات بخش ۶-۲-۱۰ بعلاوه مقاومت برشی اسمی خاموت‌های عرضی مطابق الزامات مبحث نهم مقررات ملی ساختمان با ضریب کاهش مقاومت برابر ۰/۷۵ 07 برای ترکیب مقاومت برشی اسمی مقطع فولادی و خاموت‌های عرضی. ب) مقاطع مختلط متکی بر دال بتنی و دارای برشگیر مقاومت برشی طراحی مقاطع مختلط متکی بر دال بتنی و دارای برشگیر باید بر اساس مقاومت ۵-۸-۳-۰ ترکیب نیروی محوری و لنگر خمشی در اعضای با مقطع مختلط اثر همزمان نیروهای محوری و لنگرهای خمشی در اعضای با مقطع مختلط باید با رعایت الزامات (۱) اثر همزمان نیروهای محوری و لنگرهای خمشی در اعضای با مقطع مختلط باید با در نظر گرفتن الزامات تحلیل و طراحی برای تأمین پایداری مطابق الزامات بخش ۱-۲-۱۰ صورت گیرد. (۲) مقاومت محوری طراحی و مقاومت خمشی طراحی اعضای با مقطع مختلط باید بر اساس الزامات بندهای ۲-۸-۲-۱۰ و ۳-۸-۲-۱۰ تعیین گردد. (۳) اثر همزمان نیروی محوری و لنگرهای خمشی در اعضای با مقطع مختلط محاط در بتن و نیز اعضای با مقطع مختلط پرشده با بتن و دارای مقطع فولادی فشرده باید بر اساس الزامات بند ۲-۷-۳-۰ یا بر اساس یکی از روش‌های قید شده در بند ۱-۱-۸-۲-۱۰ در نظر گرفته شود. (۴) اثر همزمان نیروی محوری و لنگرهای خمشی در اعضای با مقطع مختلط پر شده با بتن و دارای مقطع فولادی غیرفشرده یا لاغر باید بر اساس الزامات بند ۲-۷-۲-۱۰ در نظر گرفته ۶-۸-۲-۰ انتقال بار در اعضای با مقطع مختلط محاط در بتن و پر شده با بتن ۱-۶-۸-۰ مقررات عمومی هنگامی که مقاطع مختلط محاط در بتن و پرشده با بتن تحت اثر نیروی محوری قرار می‌گیرند. برش طولی ایجاد شده در مقطع مختلط و نیز مقاومت طراحی اعضا باید بر اساس الزامات بندهای ۲-۶-۸-۲-۰و ۶-۸-۲-۱ تعیین گردند. را اد -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۰ الزامات طراحی ۲-۶-۸-۰ برش طولی مورد نیاز در مقاطع مختلط محاط در بتن و پر شده با بتن برش طولی مورد نیاز (ی*۷) در مقاطع مختلط محاط در بتن و پر شده با بتن به شرح زیر تعیین می‌گردد. الف) هنگامی‌که نیروی خارجی مستقیماً به مقطع فولادی اعمال می‌شود. برش طولی مورد نیاز (ر*۷) باید از رابطهٌ زیر تعیین گردد. ) ۱۰ -۲۷-۸-۲) (م,۳]/ی ۳,۸- ۱ ۳ 9 ۷ که در آن: ۰ مساحت مقطع فولادی > نیروی خارجی وارد بر مقطع مختلط مر مقاومت محوری فشاری اسمی بدون در نظر گرفتن اثرات طول موثر. ۰."] برای اعضای با مقطع مختلط محاط در بتن از رابطه ۴-۸۲-۱۰ و برای اعضای با مقطع مختلط پر شده با بتن از رابطهٌ ۹-۸-۲-۱۰ تعیین می‌گردد. ب) هنگامی که نیروی خارجی مستقیماً به بتن اعمال می‌شود برش طولی مورد نیاز (ی*) باید از (۲۸-۸-۲-۱۰) (مر۳/ی ۸ ۳)ن۳ - ۷ که در آن ,۳ ,۳ م۸ و م۳ مطابق تعاریف بند الف می‌باشد. پ) هنگامی که نیروی خارجی همزمان به مقطع فولادی و بتن اعمال می‌شود. برش طولی مورد نیاز (*۷) باید از طریق برقراری تعادل نیروها در مقطع مختلط تعیین شود. ۲-۶-۸-۰ مقاومت طراحی در مقاطع مختلط محاط در بتن و پرشده با بتن الف) هنگامی‌که نیروی خارجی از طریق اتکای مستقیم به بتن مقطع مختلط محاط در بتن و پرشده با بتن اعمال می‌شود. مقاومت اتکایی طراحی مساوی ‎01٩.‏ می‌باشد که در آن ‎٩«‏ ضریب کاهش مقاومت اتکایی برابر ۰/۶۵ و ,1 مقاومت اتکایی اسمی می‌باشد که باید بر اساس حالت ۱۳۱ -------- صفحهٔ بعد -------- (۲۹-۸-۲-۱۰) عم که در آن: - مقاومت فشاری مشخصهٌ نمونهُ استوانه‌ای بتن تعبیه برشگیر تأمین می‌شود. مقاومت برش طولی طراحی (ء)ا) باید مطابق رابطهٌ زیر بر اساس (۲۳۲۰-۸-۲-۱۰) 200 9 0 ۱ حما که در آن: پ‌‌( هنگامی که انتقال برش در اعضای با مقطع پرشده با بتن از طریق اندر کنش پیوستگی مستقیم به فولاد و بتن صورت می‌گیرد. مقاومت طراحی پیوستگی بین فولاد و بتن مساوی ,6 می‌باشد (۳۱-۸-۲-۱۰) 0 2 * برای مقاطع فولادی لوله‌ای و پر شده با بتن: (۳۲-۸-۲-۱۰) ۲۵ :۰/۲۵ > در روابط فوق: «ز)- ۲ اگر عضو با مقطع مختلط فقط از یک طرف به محل اثر بار منتهی شود (شرط انتهایی) - ۴ اگر عضو با مقطع مختلط از دو طرف به محل اثر بار منتهی شود. (شرط میانی) ۱۳۳۲ -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۰ الزامات طراحی 0- تنش اسمی پیوستگی و مساوی ۸/1۵ ۰/۴ تا- پهنای کلی وجهی از مقطع فولادی مستطیلی که انتقال برش از طریق آن صورت می‌گیرد. (1- قطر خارجی مقطع فولادی لوله‌ای شکل ۴-۶-۸-۰ جزئیات‌بندی الف) اعضای با مقطع مختلط محاط در بتن فاصلهٌ برشگیرهای تعبیه شده در بالا و پایین ناحیه انتقال برش طولی نباید از دو برابر کوچکترین بعد مقطع مختلط بیشتر باشد. همچنین فاصلهٌ برشگیرها در داخل و بیرون ناحیه انتقال برش باید حداقل در دو وجه مقطع فولادی و بصورت قرینه مورد استفاده قرار گیرد. ب) اعضای با مقطع مختلط پر شده با بتن فاصلهٌ برشگیرها در محدوده طول انتقال برش طولی, برای مقاطع مستطیلی توخالی نباید از دو برابر کوچکترین بعد مقطع مستطیلی و برای مقاطع لوله‌ای شکل نباید از دو برابر قطر بیرونی لوله بیشتر اختیار شود. همچنین, فاصلهٌ برشگیرها در محدودهٌ طول انتقال برش طولی و نیز در خارج از محدوده طول انتقال برش طولی باید با رعایت الزامات بخش ۸-۲-۱۰ صورت گیرد. ۷-۸-۲-۰ برشگیرها ۱-۷-۸-۰ الزامات عمومی برشگیرهای مورد نیاز در هریک از طرفین نقطهٌ لنگر حداکثر مثبت یا منفی را می‌توان بین آن نقطه و نقاط مجاوری که دارای لنگر صفر هستند. به‌طور یکنواخت توزیع کرد. لیکن مقدار برشگیر قطر گل‌میخ نباید از ۲/۵ برابر ضخامت فلز پایه که به آن جوش می‌شود. تجاوز نماید. مگر ی -------- صفحهٔ بعد -------- مبحث دهم بند ۲-۷-۸-۲-۱۰ به الزامات برشگیرهای اعضای خمشی با مقطع مختلط و بند ۳-۷-۸-۲-۱۰ به الزامات برشگیرهای سایر اعضای با مقطع مختلط می‌پردازد. ۲-۷-۸-۰ برشگیرهای تیرهای با مقطع مختلط است یا از نوع ناودانی‌های گرم نوردشده باشند. برشگیرها باید در دال‌هایی مدفون شوند که سنگدانه‌های آنها برای بتن معمولی منطبق بر الزامات مبحث نهم مقررات ملّی ساختمان باشند. استفاده از سایر اجزای فولادی به عنوان برشگیر تنها در صورتی مجاز است که مقاومت برشی اسمی آزها از طریق آزمایشگاه ذیصلاح تائید شده باشد. الف) مقاومت برشی اسمی برشگیرهای از نوع گل‌میخ مقاومت برشی اسمی برشگیرهای از نوع گل‌میخ که بر بال فوقانی تیر فولادی متصل شده و در داخل دال بتنی قرار می‌گیرند. باید از رابطه زیر تعیین شود. (۳۳-۸-۲-۱۰) اش مایا ک تالیش ۰/۵ک0 که در آن: - مدول الاستیسیته بتن آ- مقاومت فشاری مشخصهٌ نمونههُ استوانه‌ای بتن تنش کششی نهایی حداقل مصالح گل‌میخ وهآ - ضرایب اصلاحی طبق جدول ۱-۸-۲-۱۰ ۱۳۴ -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۰ الزامات طراحی جدول ۱-۸-۲-۱۰ مقادیر ۹ و مها ۱. مقاطع مختلط بدون استفاده از ورق‌های فولادی شکل‌داده‌شده ۲ مقاطع ختلط با تعداد گل‌میخ در یک کنگره در محا تقاطع با تیر مساوی ۱ تعداد گل‌میخ در یک کنگره در محا تقاطع با تیر مساوی ۲ تعداد گل‌میخ در یک کنگره در محا تقاطع با تیر مساوی یا بزرگر از ۳ فولادی شکل‌داده‌شده ب) مقاومت برشی اسمی برشگیرهای از نوع ناودانی مقاومت برشی اسمی برشگیرهای از نوع ناودانی که بر بال فوقانی تیر فولادی متصل شده و در داخل دال بتنی قرار می‌گیرند. باید از رابطهٌ زیر تعیین شود. (۳۴-۸-۲-۱۰) سا (۰/۵۵+)۰/۳ 0 که در آن: 17 ضخامت متوسط بال ناودانی + ضخامت جان ناودانی ما طول ناودانی ا- مقاومت فشاری مشخصهٌ نمونهُ استوانه‌ای بتن < مدول الاستیسیته بتن ۱۳۵ -------- صفحهٔ بعد -------- مبحث دهم شکل ۷-۸-۲-۱۰ برشگیرهای از نوع ناودانی به استثنای برشگیرهای نصب شده در داخل کنگرهٌ ورق‌های فولادی شکل داده شده, برشگیرها باید حداقل ۲۵ میلی‌متر پوشش جانبی از بتن داشته باشند. حداقل فاصله گل‌میخ تا لبه بتن در امتداد برش افقی برای بتن‌های با وزن مخصوص معمولی باید ۲۰ میلی‌متر و برای بتن‌های سبک ۲۵ حداقل فاصلهٌ مرکز تا مرکز بین برشگیرهای از نوع گل‌میخ مساوی ۶ برابر قطر آنها در امتداد محور طولی تیر و ۴ برابر قطر آن‌ها در امتداد عمود بر محور طولی تیر با مقطع مختلط می‌باشد. مگر در داخل کنگره‌های ورق‌های فولادی شکل داده شده که حداقل فاصلههٌ مرکز تا مرکز در هر امتداد را می‌توان ۴ برابر قطر گل‌میخ انتخاب کرد. حداکثر فاصلهٌ مرکز تا مرکز بین برشگیرها نباید از ۸ برابر ضخامت کل دال بتنی یا ۸۰۰ میلی‌متر تجاوز نماید. ۳-۷-۸-۰ برشگیرها در ستون‌ها و تیرستون‌های با مقطع مختلط ۲-۸-۳-۰ در نظر گرفته شود. ۴-۷-۸-۰ مقاومت برشی طراحی گل‌میخ‌ها در مواردی‌که گسیختگی قالبی بتن در برش به عنوان یک حالت حدی محسوب نشود. مقاومت برشی طراحی گل‌میخ‌ها مساوی :0:0۸ می‌باشد که در آن 4 ضریب کاهش مقاومت برشی گل‌میخ برابر ۰/۶۵ و :. 0) مقاومت برشی اسمی گل‌میخ می‌باشد که بای« از رابطهٌ زیر تعیین گردد. (۳۴-۸-۲-۱۰) که ۹ ۱۳۶ -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۰ الزامات طراحی که در آن: ,۸ <- سطح مقطع گل‌میخ جدول ۲-۸-۲-۰ حداقل نسبت ارتفاع گل‌میخ به قطر آن در ستون‌ها و تیرستون‌ها کح سک 0 ۵-۷-۸-۰ مقاومت کششی طراحی گل‌میخ‌ها در مواردی که فاصله مرکز گل‌میخ تا لبهُ آزاد بتن در امتداد عمود بر ارتفاع گل‌میخ بزرگتر از ۱/۵ برابر ارتفاع گل‌میخ و فاصلهٌ مرکز تا مرکز گل‌میخ‌ها بزرگتر یا مساوی ۲ برابر ارتفاع گل‌میخ باشد. مقاومت کششی طراحی گل‌میخ‌ها مساوی ,0:0 می‌باشد که در آن :0 ضریب کاهش مقاومت کششی گل‌میخ برابر ۰/۷۵ و ,0 مقاومت کششی اسمی گل‌میخ می‌باشد. که باید از رابطه زیر (۳۵-۸-۲-۱۰) بش0 که در آن. ,۳ و .۸ همان تعاریف بکار رفته در بند ۴-۷-۸-۲-۱۰ می‌باشند. تبصره: در مواردی که فاصلهٌ مر کز گل‌میخ تا لبهُ آزاد بتن در امتداد عمود بر ارتفاع گل‌میخ کوچکتر از ۱/۵ برابر ارتفاع گل‌میخ یا فاصله مرکز تا مرکز گل‌میخ‌ها کوچکتر از ۳ برابر ارتفاع ۱۳۷ -------- صفحهٔ بعد -------- مبحث دهم ۶-۷-۸-۰ اثر همزمان برش و کشش در گل‌میخ‌ها در مواردی‌که گسیختگی قالبی بتن در برش به عنوان یک حالت حدی محسوب نشود و نیز فاصله مرکز گل‌میخ تا لبهُ آزاد بتن در امتداد عمود بر ارتفاع گل‌میخ بزرگتر از ۱/۵ برابر ارتفاع گل‌میخ فاصلهٌ مرکز تا مرکز گل‌میخ‌ها بزرگتر یا مساوی ۲ برابر ارتفاع گل‌میخ باشد. اثر توأّم برش و کشش در گل‌میخ باید به شرح زیر در نظر گرفته شود: (۳۵-۸-۲-۱۰) 120 نید ما 1 ۹ را اب0٩‏ 0 0 که در آن: - مقاومت کششی مورد نیاز گل‌میخ - ضریب کاهش مقاومت کششی گل‌میخ مساوی ۰/۷۵ ) - مقاومت کششی اسمی گل‌میخ ۰ - مقاومت برشی مورد نیاز گل‌میخ ۷-۷-۸-۰ مقاومت برشی طراحی برشگیرهای از نوع ناودانی مقاومت برشی طراحی برشگیرهای از نوع ناودانی مساوی ,0.00 می‌باشد که در آن ‎٩.‏ ضریب کاهش مقاومت برشی ناودانی برابر ۰/۷۵ و «) مقاومت برشی اسمی برشگیرهای از نوع ناودانی می‌باشد که باید براساس رابطه ۳۴-۸۲-۱۰ تعیین گردد. ۸-۷-۸-۰ جزئیات‌بندی برشگیرها در اعضای با مقطع مختلط ۲ حداقل فاصلههٌ مرکز تا مرکز گل‌میخ در هر امتداد ۴ برابر قطر گل‌میخ می‌باشد. ۳ حداکثر فاصلهٌ مرکز تا مرکز گل‌میخ‌ها ۳۰ برابر قطر گل‌میخ می‌باشد. ۱۳۸ -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۰ الزامات طراحی ۸-۸-۲-۰ حالت‌های خاص ۱۳۹ -------- صفحهٔ بعد -------- مبحث دهم ۹-۲-۰ الزامات طراحی اتصالات این بخش به الزامات طراحی اتصالات. شامل اجزای اتصال دهنده (ورق‌هاء قطعات تقویتی, ورق‌های سخت‌کننده در محل اتصالات اعضا به یکدیگر. نبشی‌ها و لجکی‌های اتصال) و وسایل اتصال (جوش, پیچ و قطعات دندانه‌شده) می‌پردازد. مقررات این بخش تحت عناوین زیر ارائه می‌گردد. ۱۹-۲-۱۰ الزامات عمومی ۲-۹-۲-۱ جوش‌ها 9 ۳-۹-۲-۱۰ پیچ‌ها و قطعات دندانه‌شده ٩‏ ۴-۹-۲-۱۰ نواحی تأثیرپذیر اجزای اتصال‌دهنده و وسایل اتصال 9 ۵-۹-۲-۱۰ ورق‌های پر کننده (لقمه‌ها) ۵ ۶-۹-۲-۱ وصله‌ها ۷-۹-۲-۱ مقاومت اتکایی سطوح متکی به هم ۸-۹-۲-۰ کف ستون‌ها و فشار مستقیم بر بتن و مصالح بنایی ۹-۹-۲-۱ میل مهارها و اقلام مدفون ۱۰-۹-۲-۱۰ الزامات ویژه بال‌ها و جان مقاطع اعضای تحت اثر بارهای متمرکز ۱-۹-۲-۰ الزامات عمومی ۱-۱-۹-۰ مبانی طراحی مقاومت طراحی اتصالات. ,1۹( باید بر اساس الزامات این بخش تعیین شود. مقاومت مورد نیاز اتصالات. ,6 باید بر مبنای تحلیل سازه برای ترکیبات بارگذاری طراحی یا بر مبنای مقاومت مورد نیاز اجزای متصل شده در محل اتصال اعضا به یکدیگر. تعیین گردد. تبصره: در اتصال اعضای با نیروی محوری باید سعی شود که محورهای مار بر مرکز ثقل اعضا در یک نقطه با همدیگر تلاقی کنند. در غیر اینصورت باید اثرات ناشی از برون‌محوری در تحلیل و طراحی لحاظ گردد. تس -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۰ الزامات طراحی ۲-۱-۹-۰ اتصال ساده اتصال ساده تیرهاء شاه‌تیرها و خرپاها به اتصالی گفته می‌شود که انعطاف‌پذیر (بدون قید دورانی) بوده و می‌توان آنها را فقط در برابر برش (عکس‌العمل تکیه‌گاه) و اثرات ناشی از آن طراحی نمود. اتصال‌های ساده باید شرایط آزادی دوران در انتهای اعضا را تأمین نمایند. برای تأمین این شرایط. برخی تغییر شکل‌های غیرالاستیک با رعایت محدودیت‌های مربوطه در اتصال مجاز می‌باشد. ۳-۱-۹-۰ اتصال خمشی(گیردار) انواع اتصالات خمشی (گیردار) عبارتند از: الف) اتصال خمشی کاملاً گیردار. اتصال خمشی کاملاً گیردار به اتصالی گفته می‌شود که در آن چرخش نسبی بین اعضای متصل شده به یکدیگر ناچیز است. این نوع اتصالات به منظور حفظ زاویهُ بین اعضای متصل شده به یکدیگر باید در حالت‌های حدی از مقاومت و سختی کافی برخوردار باشند. ب) اتصال خمشی نیمه‌گیردار. اتصال خمشی نیمه‌گیردار به اتصالی گفته می‌شود که از طریق آن اگرچه لنگرها منتقل می‌شوند. لیکن چرخش نسبی بین اعضای متصل شده به یکدیگر ناچیز نبوده و غیر قابل صرفنظر می‌باشد. در هنگام استفاده از این نوع اتصال ویژگی‌های پاسخ نیرو- اتصال نیمه‌گیردار باید به شیوه تحلیلی یا بر اساس نتایج آزمایشگاهی معتبر تعیین گردد. اتصالات نیمه‌گیردار باید در حالت‌های حدی از مقاومت. سختی و ظرفیت تغییرشکل کافی برخوردار باشند. ۴-۱-۹-۰ اتصال ستون به کف‌ستون اتصال ستون به کف‌ستون متناسب با نوع اتصال (ساده یا خمشی) باید برای انتقال نیروهای موجود در پای ستون طراحی گردد. برای نیروی محوری فشاری, هنگامی که انقال نیروی فشار کف‌ستون‌ها از طریق فشار مستقیم تماسی انجام می‌شود. باید انتهای ستون گونیا شده و سطح تماس آنها برای انتقال نیروی فشاری صاف و آماده شده باشد. به علاوه باید اتصال کافی بین ستون و کف‌ستون موجود باشد تا قادر به انتقال نیروهای حین ساخت و یا هر نیروی احتمالی دیگر باشد. ۱۴۱ -------- صفحهٔ بعد -------- مبحث دهم ۵-۱-۹-۲-۰ وصله‌ها در مقاطع سنگین الزامات این بند به نیمرخ‌های حجیم و سنگین و نیمرخ‌های مرکبی که از ورق‌های ضخیم‌تر از ۰میلی‌متر ساخته می‌شوند. مربوط می‌شود. در وصلهٌ این گونه اعضا چنانچه از جوش نفوذی لب به لب استفاده شود. باید برای جلوگیری از اثر انقباض ناشی از سردشدن و شکست ناشی از تردی در جوش و مصالح مجاور آن. احتیاط‌های لازم به عمل آید. استفاده از پیش گرمایش و پس‌گرمایش و یا استفاده از الکترودهای کم هیدروژن دراین خصوص الزامی است. اگر جوش وصلهٌ این‌گونه اعضا نقش انتقال تنش‌های کششی ناشی از نیروی کششی یا لنگر خمشی را داشته باشد. لازم است محدودیت‌های مربوط به طاقت مصالح روی نمونه زخم‌دار با انجام آزمایش شارپی بررسی گردد. در اینگونه مقاطع باید جزئیات سوراخ‌های دسترسی جوشکاری در محل اتصال طبق بند ۰- ۶-۱-۹-۲ جوش مناسب طبق بند ۲-۹-۲-۱۰- گرم‌کردن قبل از جوشکاری طبق بند ۸۲-۹-۲۰ و محدودیت‌های مربوط به برش با شعله و آماده کردن سطوح و نکات مربوط به از جوشکاری, تسمهٌ پشت بند جوش را (در صورت موجود بودن) از جای خود برداشت و جوش‌ها را با سنگ‌زدن صاف و یکنواخت کرد و در صورت لزوم از جوش پشت استفاده نمود. برای وصله مقاطع سنگین ارجح است از جزئیاتی استفاده شود که انقباض جوش در آن بزرگ نباشد. ۶-۱-۹-۰ سوراخ‌های دسترسی برای جوشکاری و برش بال‌های تیر در محل اتصال کلیه سوراخ‌هایی که به منظور دسترسی و تسهیل جوشکاری تعبیه می‌شود (مثل سوراخ دسترسی در جان به منظور جوش لب به لب بال)» برای قرار دادن مصالح جوش در موضع مورد نظرء باید دید کامل و فراخی کافی را داشته باشد. این سوراخ‌ها و نیز قسمت‌های برش داده بال در انتهای تیرها باید به صورتی کاملاً یکنواخت. با انحنای ملایم و بدون گوشه‌های تیزء تعبیه شود. طول سوراخ‌های دسترسی (1۱) برای جوشکاری که از محل ریشهٌ جوش مربوطه اندازه گیری می‌شود. نباید کمتر از ۴۰ میلی‌متر و از ۱/۵ برابر ضخامت ورقی گردد که سوراخ دسترسی در آن ایجاد می‌شود. ارتفاع سوراخ دسترسی (11۱) نباید از ۲۰ میلی‌متر و از ضخامت ورقی که سوراخ ۱۳۲ -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۰ الزامات طراحی در مقاطع نوردشده و ساخته‌شده از ورق که در آنها ایجاد سوراخ دسترسی پس از اتمام جوشکاری بال‌ها به جان صورت می‌گیرد. لبهُ جان باید از سطح بال تا سطح تو رفتگی سوراخ دسترسی به صورت شیب‌دارء کاملاً یکنواخت و بدون گوشه‌های تیز باشد. در مقاطع ساخته‌شده از ورق که در آنها ایجاد سوراخ دسترسی قبل از تکمیل جوشکاری بال‌ها به جان صورت می‌گیرد. انتهای سوراخ دسترسی می‌تواند عمود بر بال باشد مشروط بر آنکه انتهای جوش به اندازه بعد جوش از سوراخ دسترسی فاصله داشته باشد. باشند را باید با سنگ زدن به صورت فلز صاف و براق درآورد. اگر قسمت‌های منحنی بریده شده در محل سوراخ دسترسی توسط عمل مته‌کردن یا برقوزدن صورت گرفته باشد. به سنگ‌زدن و صاف کردن احتیاجی ندارد. 1 ۸ ۰ 8 ۳ 7 پسجوشی < 1 1 (الف) (ب) شکل ۱-۹-۲-۱۰ الف) مقاطع نوردشده و ساخته‌شده از ورق که در آنها ایجاد سوراخ دسترسی پس از اتمام جوشکاری بال‌ها به جان صورت می‌گیرد. ب) مقاطع ساخته‌شده از ورق که در آنها ایجاد سوراخ دسترسی قبل از تکمیل جوشکاری بال‌ها به جان صورت می‌گیرد. ۱۳۳ -------- صفحهٔ بعد -------- مبحث دهم ۱-۹-۲-۰- ۷ آرایش جوش‌ها و پیچ‌ها در محل اتصال ترتیب قرارگیری جوش‌ها و پیچ‌ها در انتهای هر عضوی که نیروی محوری را انتقال می‌دهند باید طوری باشد که مرکز هندسی گروه وسایل اتصال و مرکز نقل عضو در یک راستا قرار گیرد مگر حالتی که به برون‌محوری موجود در طرح و اثر آن در محاسبه توجه شده باشد. انطباق مذبور در اتصال‌های انتهایی نبشی‌های تک. نبشی‌های زوج و اجزای مشابه تحت بار استاتیکی ضرورتی ندارد. ۸-۱-۹-۰ ترکیب پیچ و جوش وقتی‌ که پیچ‌های معمولی یا پیچ‌های پر مقاومت در حالت اتصال اتکایی (غیر اصطکاکی) بصورت مشترک با جوش استفاده شود. نباید فرض کرد که آنها در تحمل بار با جوش سهیم هستند. دراین صورت کل تنش در اتصال را باید جوش به تنهایی تحمل کند. در صورت استفاده از ترکیب جوش و پیچ‌های پر مقاومت در اتصال اصطکاکی. می‌توان جوش و پیچ را در تحمل تنش‌ها سهیم فرض کرد مشروط بر اینکه در اتصال‌های برشی سوراخ پیچ‌ها از نوع استاندارد یا دارای شکاف‌های عمود بر جهت بار و جوش‌های گوشه تحت اثر بار طولی در نظر گرفته می‌باشد به شرطی مجاز است که پیچ‌های موجود از نوع اصطکاکی طراحی و اجرا شده باشند. در اینگونه موارد پیچ‌های موجود را می‌توان برای انتقال بارهای موجود فرض نموده و جوش باید تنش‌های اضافی را انتقال دهند. ۹-۱-۹-۰ ترکیب پیچ و پرچ ترکیب پیچ و پرچ در کارهای جدید و تعمیر ساختمان‌های موجود تنها به شرطی مجاز است که ۱۰-۱-۹-۲-۰ محدودیت‌ها در اتصالات جوشی و پیچی برای اتصالات زیر باید از اتصال اصطکاکی با پیچ‌های پرمقاومت یا جوش استفاده شود. نش -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۰ الزامات طراحی (۲) اتصال کلیهٌ تیرها و شاه‌تیرها به ستون‌هایی که مهار آنها به ساختمانهای چند طبقه با ارتفاع (۳) کلیه سازه‌هایی که جراثقال‌هایی با ظرفیت بیش از ۵۰ کیلونیوتن را تحمل می‌کنند. وصلهٌ خرپاها یا تیرهای شیب‌دار سقف. اتصال خرپاها به ستون‌هاء وصلههٌ ستون‌هاء مهار ستون‌هاء مهارهای زانویی بین خرپا یا تیر سقف و ستون وتکیه‌گاه‌های جرانقال مشمول این امر (۴) در اتصالات اعضایی که تکیه‌گاه ماشین‌های متحرک یا سایر بارهای زنده‌ای هستند که باعث ایجاد ضربه یا بارهای رفت و برگشتی می‌شوند. در کلیه حالت‌های دیگر می‌توان از اتصال اتکایی با پیچ‌های پر مقاومت یا با پیچ‌های معمولی, اتصال اصطکاکی با پیچ پرمقاومت و یا اتصال جوشی استفاده کرد. تبصره: برای ارتفاع ساختمان, می‌توان فاصله بین رقوم متوسط زمین مجاور ساختمان و روی بال بالاترین تیر در ساختمان را به حساب آورد. ۲-۹-۲-۰ جوش‌ها ۱-۳-۹-۰ جوش‌های شیاری الف) سطح مقطع موثر: سطح مقطع موثر در جوش‌های شیاری عبارت است از: حاصل‌ضرب طول موثر در ضخامت موثر جوش. طول موثر جوش برابر با طول جوش‌شده و ضخامت موثر جوش شیاری با نفوذ کامل برابر با ضخامت قطعهٌ نازکتر در اتصال لب به لب و ضخامت قطعههٌ جوش شده عمق شیار جوش منهای ۲ میلی‌متر در نظر گرفته می‌شود. استفاده از جوش شیاری با نفوذ نسبی در وضعیتی که بارگذاری متناوب (اثر خستگی) وجود داشته باشد مجاز نیست. ضخامت موثر جوش شیاری که بین دو لبه گرد (مثل شیار بین دو میلگرد) و یا بین یک لبه گرد و لبهُ تخت (مثل میلگرد در مجاورت ورق) داده می‌شود. مطابق شکل ۲-۹-۲-۱۰ می‌باشد. ۱۳۵ -------- صفحهٔ بعد -------- مبحث دهم ۳/حم] ۵14 حم] شکل ۲-۹-۲-۱ ضخامت موثر جوش‌های شیاری لب گرد ۱-۹-۲-۰ کمتر شود. حداقل ضخامت موثر با توجه به ضخامت قطعه نازکتر تعیین می‌شود. ضخامت جوش نباید از ضخامت نازکترین قطعه متصل شونده تجاوز کند. جدول ۱-۹-۲-۱۰ حداقل ضخامت موثر جوش شیاری با نفوذ نسبی ۹ در صورتی‌که نتوان ضخامت‌های حداقل فوق را با یک عبور تعیین نمود باید از پیش گرمایش و با برای قطعات با ضخامت بزرگتر از ۴۰ میلی‌مترء پی شگرمایش و دستورالعمل جوشکاری باید با مطالعهه خاص مورد بررسی قرار گیرد. ۱۳۶ -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۰ الزامات طراحی ۲-۲-۹-۰ جوش‌های گوشه الف) سطح مقطع موثر: سطح مقطع موثر در جوش‌های گوشه برابر با حاصل‌ضرب طول موثر در ضخامت گلوگاه موثر در نظر گرفته می‌شود. طول موثر جوش گوشه (به جز جوش‌هایی که در سوراخ و شکاف قرار می‌گیرد) برابر با طول کلی نوار جوش شامل قسمت‌های برگشت خورده می‌باشد. بعد جوش گوشه (8) اندازه ساق مقطع جوش می‌باشد. طبق شکل ۳-۹-۲-۱۰ ضخامت گلوگاه موثر (10) در جوش گوشه برابر کوتاهترین فاصله بین ریش مقطع جوش تا سطح خارجی آن و به عبارت دیگر برابر ارتفاع وارد بر وتر مثلث مقطع جوش به حساب می‌آید. امد سا 1 همم 4 (بعد جوش) شکل ۳-۹-۲-۱۰ ضخامت گلوگاه موثر جوش‌های گوشه برای جوش‌های گوشه در سوراخ و شکاف. طول موثر برابر با طول محوری (میانتاری) که از مقطع ب) محدودیت‌ها: ۱- حداقل بُعد جوش‌های گوشه نباید از بُعد مورد نیاز برای انتقال بارهای محاسبه شده و اندازه‌های نا زکتر می‌باشد و از طرفی نباید بُعد جوش از ضخامت نازکترین قطعهٌ متصل شونده تجاوز نماید. ۲- حداکثر بُعد جوش‌های گوشه در لب قطعات متصل شونده برای قطعات با ضخامت مساوی با کمتر از ۶ میلی‌متر برابر ضخامت قطعه منهای ۲ میلی‌متر و برای قطعات با ضخامت بیش از ۶ ۱۳۷ -------- صفحهٔ بعد -------- مبحث دهم جدول ۲-۹-۲-۱۰ حداقل بُعد جوش گوشه حداقل بُعد جوش گوشه (با یک بار عبور) بیش از ۱۳۲ تا ۲۰میلی‌متر در صورتی‌که نتوان ضخامت‌های حداقل فوق را با یکبار عبور تأمین نمود. باید از پیش گرمایش و ا فرآیندهای کم هیدروزن استفاده کرد. در سازهٌ تحت بار دینامیکی حداقل اندازه جوش ۵ میلی‌متر می‌باشد ۳- طول موثر جوش‌های گوشه‌ای که برای تحمل تنش‌ها محاسبه شده‌اند نباید از ۴ برابر بُعد جوش کمتر باشد. به عبارت دیگرء بُعد جوش نباید از < طول آن تجاوز نماید. ۴- در اتصال‌های انتهای تسمه‌های کششی اگر از جوش گوشه فقط در لبه‌های طولی و موازی امتداد نیرو استفاده شود. طول جوش هر طرف نباید از فاصلهٌ عمودی بین آنها (تقریباً پهنای تسمه) کمتر باشد و این فاصله نباید از ۲۰۰ میلی‌متر تجاوز کند (شکل ۴-۹-۲-۱۰). برای تأثیر طول جوش در سطح مقطع موثر اعضای کششی به جدول ۱-۳-۲-۱۰ مراجعه شود. ] <<, ۵ ۲۶1 شکل ۴-۹-۲-۱۰ جوش گوشه در انتهای تسمه‌های کششر ۱۳۸ -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۰ الزامات طراحی 0۵- در اتصال انتهایی اعضای محوری. طول موثر جوشی که به صورت طولی بارگذاری شده است نباید از ۱۰۰ برابر بعد جوش (2) تجاوز نماید. در صورت نیاز به طول جوش بیش از ۱۰۰ برابر بعد ساق جوش, طول موثر جوش باید با ضریب (0) کاهش داده شود. آاحما (۱-۹-۲-۱۰) ۰ (2/]) ۰۱۰۰۲ - 0-۱۱۲ که در آن: مما- طول موثر جوش ا- طول واقعی جوشی که از قسمت انتهایی جوش به صورت طولی بارگذاری شده است. 2 بُعد ساق جوش ث]- ضریب کاهش طول واقعی (اسمی) جوش برای2/] بزرگتر از ۳۰۰ طول موثر جوش باید برابر ۱۸۰۵ در نظر گرفته شود. ۶ جوش‌های گوشه منقطع برای انتقال تنش‌های محاسبه شده هنگامی مجاز است که نیروی منتقله از مقاومتی که با جوش پیوسته (سرتاسری) و با حداقل بعد جوش تأمین می‌شود. کمتر باشد. استفاده از این نوع جوش در اتصال جان و بال تیر ورق‌هاء اتصال ورق‌های تقویتی بال, اتصال قطعات سخت‌کننده به جان تیر ورق و برای اتصال اجزای اعضای ساخته‌شده از ورق مجاز می‌باشد. طول موثر قطعات جوش منقطع نباید از ۴ برابر بُعد جوش و از ۴۰ میلی‌متر کمتر باشد. فاصله آزاد از ۲۴ برابر این ضخامت وقتی که در کشش است. بیشتر شود. دراین خصوص به الزامات بندهای ۵-۳-۲-۰ و ۲-۷-۴-۲-۱۰ نیز مراجعه شود. ۷- در اتصالات پوششی (رویهم) دو قطعه. طول همپوشانی نباید از ۵ برابر ضخامت قطعهه نازکتر تحت اثر تنش‌های محوری را به یکدیگر متصل می‌کند. باید ضلع انتهایی هریک از قسمت‌های متصل شونده, توسط جوش گوشه اتصال یابند (جوش دو طرفه). در وضعیتی که اتصال به اندازه کافی مقید شده باشد یا تغییرشکل خمشی آنقدر محدود باشپٍ که از باز شدن اتصال تحت اثر بار حداکثر جلوگیری شود. می‌توان از جوش یکطرفه استفاده کرد (شکل ۵-۹-۲-۱۰). ۱۳۹ -------- صفحهٔ بعد -------- مبحث دهم ۸- استفاده از جوش گوشه در لبه سوراخ و شکاف در اتصالات رویهم. به منظور انتقال برش یا جلوگیری از کمانش و یا جدایی قسمت‌های متصل شونده مجاز می‌باشد. جوش‌های گوشه در سوراخ‌ها و شکاف‌ها را نباید به عنوان جوش کام یا انگشتانه در نظر گرفت. طول همپوشانی پلجم / (الف) طول همپوشانی در اتصالات پوششی (جوش دو طرفه) جک سک سل ۳ (ب) جوش یکطرفه غیر مقید و غیر مجاز (پ) جوش یکطرفه مقید و مجاز شکل ۵-۹-۲-۱۰ اتصال پوششی (رویهم) دو قطعه -٩‏ جوش‌های گوشه می‌توانند به انتهای ناحیه اتصال منتهی شده یا قبل از رسیدن به انتهای ناحیه اتصال قطع شوند و یا حتی می‌توان آنها را طوری جوش داد تا به شکل قوطی یا ناودانی در بیاید. مگر در مواردی به شرح زیر که محدودیتی برای آنها وضع شده است. * در اتصالات پوششی (رویهم) که یکی از قطعه‌های اتصالی تا پشت لبهُ قطعه اتصالی دیگر که با بُعد جوش تمام شود (شکل ۶-۹-۲-۱۰). * کلیه جوش‌های گوشه که در لبه کناری یا ضلع انتهایی عضو انجام می‌شود. باید در انتهای ضلع و بر روی ضلع دیگر برگشت داده شود که به آن قلاب می‌گویند. حداقل طول قلاب ۲ برابر بُعد جوش می‌باشد. این شرط شامل جوش‌های گوشه قائم و جوش‌های گوشه سر بالا در تکیه‌گاه‌های لچکی (براکت) و برای نبشی‌های نشیمن تیر و اتصالات نظیر می‌باشد (شکل ۶-۹-۲-۱۰). ی -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۰ الزامات طراحی * در اتصالات مفصلی با نبشی‌های جان. که انعطاف‌پذیری اتصال به مقدار زیادی تابع انعطاف‌پذیری بال برجسته نبشی‌ها می‌باشد. برگشت در انتهای جوش گوشه نباید از ۴ برابر بُعد جوش و نیز اجرایی قید شود (شکل ۷-۹-۲-۱۰). * جوش‌های گوشه‌ای که ورق‌های سخت‌کننده عرضی را به جان تیر ورق‌های با ضخامت جان کمتر از۲۰ میلی‌متر متصل می‌کنند. نباید کمتر از ۴ برابر و بیشتر از ۶ برابر ضخامت جان. از پنجهٌ جان تا جوش جان به بال منتهی شود. مگر در حالتی‌که انتهای ورق سخت کننده عرضی به بال جوش شده باشد. جوش‌های گوشه‌ای که در دو وجه مخالف یک صفحهٌ مشترک ایجاد می‌شود. باید در گوشه مشترک بین دو نوار جوش قطع شوند (شکل ۸-۹-۲-۱۰). * در اتصالات پوششی (رویهم) برای جلوگیری از زخم در لبه. انتخاب محل شروع و پایان مسیر جوشکاری باید مورد توجه قرار گیرد (شکل ۹-۹-۲-۱۰). به اندازه بُعد جوش یا بزرگتر به آنداز و بُعد جوش با بزرگت 4 .۰ + ی «زرا(ر / طول قلاب حداقل مساوی دو برابر بُعد جوش شکل ۶-۹-۲-۱۰ جوش گوشه در انتهای اعضای محوری ۱۵۹۱ -------- صفحهٔ بعد -------- ادج و اهره۴ > علول بر کشت > ۲۵ می‌تواند جوش شود ۱ : ی بت 1 ۳ سریک ۳ ۳ ی ی شکل ۷-۹-۲-۱۰ جوش گوشه در اتصالات مفصلی با نبشی‌های جان جوش‌های دو وجه مخالف ی نباید به هم برسند بعد جوش ک 9 9 شکل ۸-۹-۲-۱۰ جوش‌های گوشه در دو طرف مخالف یک صفحهٌ مشترک ۸ شروع شروع ۷۲ شکل ۹-۹-۲-۱۰ مسیر مناسب برای جلوگیری از زخم در لبه ۱۹۳۲۳ -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۰ الزامات طراحی ۳-۲-۹-۲-۰ جوش‌های انگشتانه و کام الف) سطح مقطع موْثر: سطح مقطع موْثر در برش برای جوش انگشتانه و کام مساوی سطح مقطع ب) محدودیت‌ها ۱ استفاده از جوش انگشتانه 9 کام برای انتقال برش در اتصال‌های پوششی 9 5 جلوگیری از کمانش در عناصر رویهم آمده در اعضای ساخته‌شده. مجاز می‌باشد. ۲ قطر سوراخ در جوش انگشتانه نباید از ضخامت قطعهٌ سوراخ‌شده به اضافهٌ ۸ میلی‌متر کمتر ات ۰ پس 3 ۰ و ۰ ۱ . ۱ ۰ ۵ پهنای شکاف در جوش کام نباید از ضخامت قطعههٌ بریده شده به اضافه ۸ میلی‌متر کمتر و ۰ ۰ ۰ 1 ۰ ۰ و همچنین از ۲2 برابر ضخامت جوش بیشتر باشد. ۶ انتهای شکاف یا باید نیم‌دایره‌ای باشد 9 5 خطی 9 مستقیم که گوشه‌های آن تبدیل به ربعی از دایره (با شعاعی بزرگتر از ضخامت قطعه حاوی شکاف) می‌شود. باشد. مگر اینکه انتهای شکاف ۷ حداقل فاصلهً مرکز به مرکز شکاف‌ها در امتداد عمود بر طول, ۴ برابر پهنای شکاف و حداقل فاصلهٌ مرکز به مرکز شکاف‌ها در امتداد طول, ۲ برابر طول شکاف می‌باشد. ۸ ضخامت جوش انگشتانه و کام در قطعاتی که ضخامت آنها ۱۶ میلی‌متر و یا کمتر است. باید جوش باید حداقل - ضخامت قطعه باشد و از ۱۶ میلی‌متر نیز کمتر نشود. ۴-۲-۹-۰ مقاومت جوش مقاومت طراحی جوش‌ها مساوی ,016 می‌باشد که در آن. 0 ضریب کاهش مقاومت طبق جدول ۳-۹-۳-۰ و ,8 مقاومت اسمی جوش می‌باشد که باید به شرح زیر برابر کوچکترین مقدار محاسبه ۱۹۳ -------- صفحهٔ بعد -------- مبحث دهم شده بر اساس حالت‌های حدی گسبختگی کششی و گسبختگی برشی برای مصالح فلز پایه و حالت حدی گسیختگی برای فلز جوش در نظر گرفته شود. (۲-۹-۲-۱۰) رد۳ کم ب) بر اساس مصالح فلز جوش (۳-۹-۲-۱۰) م0۳۵۵ حمگا که در آن: ۳۸۳ < تنش اسمی فلز پایه ۵ - تنش اسمی فلز جوش ۸ <- سطح مقطع فلز پایه 3] - ضریب بازرسی جوش به شرح زیر: ۱. در صورت انجام آزمایش‌های غیرمخرب نظیر رادیوگرافی و التراسونیک (فراصوتی): ۳7۱] ۲ در صورت انجام جوش در کارخانه (یا شرایط مشابه) و بازرسی چشمی جوش توسط بازرس ذیصلاح جوش: 7۰/۸۵ ۳ در صورت انجام جوش در محل و بازرسی چشمی جوش توسط بازرس ذیصلاح جوش: 7۰/۷۵ ؟] ۱۵۹۴ -------- صفحهٔ بعد -------- ۹۰ الزامات طر با نفوذ کامل و لبه آماده شده با نفوذ نسبی و کام ۵-۲-۹-۰ اگر از دو یا چ جوش کام) در جدول ۰۱۰ نوع بار و جهت آن فشاری عمود بر مقطع موازی با محور جوش فشاری. در امتداد عمود بر فشاری. موازی با محور جوش کششی, موازی با محور جوش کششی در امتداد عمود بر کششی یا فشاری, موازی با محور جوس 7 برشی, موازی سطح برش شونده (روی مقطع موْثر) ترکیب جوش‌ها ند نوع جوش به صورت ۳-۹-۰ مقاومت < نوع فلز حاکم بر (الکترود مصرفی) (الکترود مصرفی) (الکترود مصرفی) (الکترود مصرفی) ۳ 5 . مجموعه (جوش ۱۵۹۵ وش‌ها مطابق فصل ۳-۲-۱۰ یا ۴-۲-۱۰ مطابق فصل ۳-۲-۱۰ یا ۴-۲-۱۰ مطابق فصل (۶-۳۲-۱۰) مطابق فصل ۳-۲-۱۰ یا ۴-۲-۱۰ تنش نهایی فلز جوش شیاری. جوش گوذ 1۳۸ یا ۸ ۳) مطابق فصل ۳-۳۲-۱۰ با ۴-۲-۱۰ مطابق فصل ۳-۳۲-۱۰ با ۴-۲-۱۰ مطابق فصل ۳-۳۲-۱۰ با ۴-۲-۱۰ مه جوش انگشتانه و باید مقاومت طراحی -------- صفحهٔ بعد -------- مبحث دهم ۶-۲-۹-۰ الکترودهای سازگار با مصالح فلز پایه فلز جوش (الکترود مصرفی) باید سازگار با مصالح فلز پایه و مطابق با مقادیر جدول ۴-۹-۲-۱۰ باشد. جدول ۴-۹-۲-۰ الکترودهای سازگار با فلز پایه تا ۲/۳۵ ۰,۳۰۰ ۱۵۲۳۱۲۱ ] 4۹ ۴۳۰ ۰ با معادل آن 4 ۴۹۰ ۰ با معادل آن تا ۸/1۳۵ ۰۳۰۰ ۱۵1۱1۱ <] ۹ ۴۹۰ ۰ با معادل آن از ۵/1۳۵ ۳۰۰ ۵/۳۵۱ ۳۸۰ ۹ ۴۹۰ ۰ با معادل آن از ۸/۲۳۵ ۳۸۰ تا ۱/۲۳۵ ۴۶۰ 4۵ ۵۶۰ ۰ یا معادل آن < ضخامت فلز پایه ۷-۲-۹-۰ فلز جوش مختلط هرگاه طاقت نمونه زخم‌دار به عنوان شرطی برای مصالح جوش تعیین شده باشد. مصالح و روش جوشکاری برای فلز تمام جوش‌ها اعم از خال جوش, عبور جوش در عمق و ریشه اتصال یا عبورهای بعدی که جوش تکمیلی را در اتصال ایجاد می‌کند. باید سازگاری لازم را داشته باشد تا طاقت نمونه زخم‌دار برای فلز جوش مختلط محرز شود. ۸-۲-۹-۰ پیش گرمایش فولادهای ساختمانی برای نیمرخ‌های نورد شدهٌ سنگین و قطعات ساخته‌شده با جوش, باید قبل از انجام جوش, پیش گرمایش تا دمای لازم صورت گیرد. حداقل دمای پیش گرمایش مطابق جدول ۵-۹-۲-۱۰ می‌باشد. ۱۵۶ -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۰ الزامات طراحی جدول ۵-۹-۲-۱ حداقل دمای پیش گرمایش دمای پیش گرمایش در فرآیند غیر کم دمای پیش گرمایش در فرآیند هیدروژن (درجه وی کم هیدروژن (درحجه سلسیوس) # این دما در حد لمسکردن ورق قال حس است و در سایر موارد باید از روش‌های دماسنجی سطحی (مثلاً گچ‌های حساس به دما) استفاده شود. ۲-۹-۲-۰ پیچ‌ها و قطعات دندانه‌شده ۱-۳-۹-۲-۰ انواع پیچ‌ها انواع متداول پیچ‌های مورد استفاده در اسکلت‌های فولادی عبارتند از پیچ‌های معمولی و پیچ‌های پرمقاومت. در جدول ۶-۹-۲-۱۰ مشخصات پیچ‌های موجود یا تولید در ایران طبق استانداردهای 1 و 50] ارائه شده است. برای هر پیچ باید واشر و مهرهٌ سازگار مورد استفاده قرار گیرد. پیچ‌ها با دو نوع عملکرد "اتکایی" و "اصطکاکی" مورد استفاده قرار می‌گیرند. استفاده از پیچ‌های پرمقاومت منطبق با استانداردهای ملّی یا بین‌المللی برای هر دو نوع اتصال و استفاده از پیچ‌های معمولی فقط در اتصالات اتکایی مجاز است. در اتصالات اتکایی ایجاد نیروی پیش‌تنیدگی لازم نیست ولی در اتصالات اصطکاکی پیچ‌ها باید پیش‌تنیده گردند. حداقل نیروی پیش‌تنیدگی در اتصالات اصطکاکی مطابق مقادیر جدول ۷-۹-۲-۱۰ می‌باشد. برای حصول پیش‌تنیدگی استفاده از یکی از سه روش « سفت کردن مجدد مهره »» « واشرهای کشش سنج » یا « آچار مدرج » امکان‌پذیر ۱۹۷ -------- صفحهٔ بعد -------- ج جدول ۰ 1۱۶ 1۲۰ «1۲۲ «1۲۴ «1۲۷ 1۳۰ 1۳۶ تبصره: در مواردی‌ که دول ۶-۹-۲-۰ مشخصات ۹ نام استاندارد ی با ۴۶ تا م۳۸ و سا تا م۶۸ ۸۵ کل( ۸۵ 1 ی سا 1 ]۳۹ ۷-۹-۳-۱ حداقل نیروی پیش ۷ ۵۷ ۵۷ ۵۷ ۵۷ ۵۷ ۷ یدگی را می‌توان برابر نا ۸ چ‌های تولید با موجود در | تنیدگی در اتصالات اصطک ٩۹۱ ۱۴۲ ۱۷۶ ۲۰۵ ۲۶۷ ۳۲۶ | ۴۷۵ اد ذکرشده در جدول * ۰/۵۵۸ (که معادل 1 ۱ مبحث دهم ران تنش کید ۰ نهایی 4۵ ۴۰۰ 4۵ ۴۰۰ 4۵ ۴۲۰ 4۵ ۵۰۰ 4۵ ۵۲۰ 4۹۵ ۶۰۰ 4۵ ۸۰ 4۵ ۷۲۵ 48 ۱۰۰۰ 4۵ ۸۰۰ 4 ۱۰۰۰ 4۵ ۱۲۰۰ اکی (7۸) چ‌های نوع ۴۹۰ ۱۱۴ ۱۷۹ ۲۲۱ ۲۵۷ ۳۳۴ ۴۰۸ ۷ ۵۹۵ ۷-۹-۲-۱ باشد. حداقل -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۰ الزامات طراحی گرفت, که در آن ,۸ سطح مقطع اسمی پیچ. ,۸ سطح مقطع خالص با سطح مقطع زیر دندانه‌ها و رآ تنش کششی نهایی مصالح پیچ است. ۲-۳-۹-۰ مشخصات و فواصل سوراخ‌ها در اتصالات پیچی در اتصالات پیچی لازم است قطعات فولادی به نحو صحیح و متناسب با قطر پیچ سوراخ شوند. دقت در سوراخ‌کاری و سالم بودن بدنه سوراخ و نیز رعایت فواصل سوراخ‌ها از لبهُ قطعه و نیز از یکدیگر نقش مهمی در میزان مقاومت و باربری اتصالات پیچی ایفا می‌کند از این روی, لازم است به شرح زیر الزامات بندهای (الف) تا (ج) در طراحی و محاسبه مورد رعایت قرار گیرند. الف) انواع سوراخ‌ها در اتصالات پیچی انواع سوراخ‌ها در اتصالات پیچی به شرح زیر می‌باشد. ۱ سوراخ استاندارد ۲ سوراخ بزرگ‌شده ۴ سوراخ لوبیایی کوتاه ب) محدودیت ابعاد اسمی سوراخ‌ها و دامنهٌ کاربرد آنها ۱. ابعاد حداکثر سوراخ پیچ‌ها باید مطابق جدول ۸۹-۲-۱۰ باشند. ۲ سوراخ‌های بزرگ شده فقط در اتصالات اصطکاکی مجاز است. ۳ سوراخ لوبیایی کوتاه در تمام امتدادها در اتصالات اصطکاکی مجاز هستند ولی در اتصالات اتکایی, امتداد طولی سوراخ باید عمود بر امتداد نیرو باشد. ۴ سوراخ لوبیایی بلند فقط در امتداد عمود بر مسیر نیرو در اتصالات اتکایی مجاز هستند. در اتصالات اصطکاکی در تمام امتدادها مجاز بوده لیکن باید فقط در یکی از ورق‌های اتصال وجود ۵. در ورق کف‌ستون‌هاء. ضمن رعایت رواداری‌های مبحث یازدهم مقررات ملّی ساختمان. حداکثر ۱۵۹ -------- صفحهٔ بعد -------- جدول ۸-۹-۲-۰ ابعاد اسمی سوراخ پیچ بر حسب میلی‌متر قطر یج ۰ ۰ ۰ ۰ سوراخ سوراخ سوراخ لوبیایی کوتاه | سوراخ لوبیایی بلند 11 استاندارد بزرگ‌شده (طول«عرض) (طول«عرض) پ) حداقل فواصل سوراخ پیچ‌ها در اتصالات پیچی فاصله مرکز تا مرکز سوراخ‌های استاندارد. سوراخ‌های بزرگ‌شده و سوراخ‌های لوبیایی نباید از ۲ برابر قطر وسیله اتصال کمتر باشد. طول سوراخ طول سوراخ قطر سوراخ قطر سوراخ 1 1 ایا را 1 1 ل 1 سوراخ لوبیایی بلند سوراخ لوبیایی کوتاه سوراخ بزرگ شده سوراخ استاندارد شکل ۱۰-۹-۲-۱۰ انواع سوراخ پیچ‌ها در اتصالات پیجی ت) حداقل فاصله سوراخ‌ها تا لبه در اتصالات پیچی فاصلهٌ مرکز سوراخ‌های استاندارد تا لب قطعهٌ متصل شونده نباید از مقادیر داده شده در جدول ۸-۹-۲-۰ کمتر باشد. برای سوراخ‌های بزرگ‌شده 9 سوراخ‌های لوبیایی فاصله مر کز سوراخ تا لبه ۱۳۰ -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۰ الزامات طراحی نباید از آنچه که برای سوراخ استاندارد تعیین شده به اضافه مقدار ن) مربوطه از جدول ۹-۹-۲-۱۰ جدول ۸-۹-۲-۰ حداقل فاصلهٌ مر کز سوراخ استاندارد تا لبه در هر راستا ۱ ۱ 1 ِ لبِهُ نورد شدهٌ ورق نیمرخ, تسمه و نیز لبه بریده‌شده ۴ شعله اتوماتیک یا اره حدول ۹-۹-۲-۱۰ مقادبر افزایش حداقل فاصلهٌ سوراخ تا لبه (-)) سوراخ لوبیایی ((11111) سوراخ بزرگ‌شده (133) موازی با لبه سک هر پیچ تا نزدیکترین لبه قطعهٌ در هر راستا نباید از ۸ برابر ضخامت نازکترین قطعه و همچنین حداکثر فاصلهٌ مرکز تا مرکر سوراخ‌ها در اتصالات پیچی در هر راستا به شرح زیر است. ۱۳۱ -------- صفحهٔ بعد -------- مبحث دهم ۱ برای قطعاتی که تحت اثر خوردگی کم و متوسط ناشی از عوامل جوی قرار داشته باشند. فاصلهٌ بین مرکز سوراخ‌ها نباید از ۲۴ برابر ضخامت نازکترین قطعهٌ متصل شونده و همچنین از ۳۰۰ ۲ برای قطعاتی که تحت اثر خوردگی شدید ناشی از عوامل جوی قرار داشته باشند. فاصلهٌ بین مرکز سوراخ‌ها نباید از ۱۴ برابر ضخامت نازکترین قطعهٌ متصل شونده و همچنین از ۲۰۰ ۳-۳-۹-۰ مقاومت کششی طراحی و مقاومت برشی طراحی در اتصالات اتکایی در اتصالات اتکایی که در آنها لقی و خستگی در اثر ارتعاشات یا نوسانات بارگذاری مسئله‌ساز نمود. سفت‌شدن اولیه هنگامی است که یک کارگر معمولی با یک آچار معمولی تلاش کامل خود را برای محکم کردن پیچ به کار برد. در روش‌های ماشینی. سفت شدن اولیه پس از اعمال چند ضربه (غیر از میله‌های با دندانه‌های برجسته) ملاک می‌باشند. در میله‌های با دندانه‌های برجسته. سطح مقطع میلهُ بدون دندانه ملاک محاسبه می‌باشد. همچنینء در مواردی که میل‌مهارهای کف‌ستون‌ها از میلگرد ساخته می‌شوند. در تعیین مقاومت‌ها سطح مقطع اسمی ناحیهٌ رزوه شده (که عموماً کوچکتر از قطر اسمی میلگرد می‌باشد)» ملاک محاسبه خواهد بود. در اتصالات آتکایی. مقاومت کششی طراحی (:,01) و مقاومت برشی طراحی (:,01۹) پیچ‌ها و قطعات دندانه‌شده از روابط زیر تعیین می‌گردند. (۴-۹-۲-۱۰) ۵۳ 0۳۵ 0۴ - مقاومت کششی طراحی (۵-۹-۲-۱۰) ۳ 0۳۵ 06۴ - مقاومت برشی طراحی در روابط فوق: - ضریب کاهشی مقاومت و مساوی ۰/۷۵ می‌باشد. - مقاومت کشت | ۱۳۲ -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۰ الزامات طراحی ۸ - سطح مقطع اسمی وسیله اتصال (پیچ یا قطعه دندانه‌شده) < تنش کششی اسمی مطابق مقادیر جدول ۱۰-۹-۲-۱۰ جدول ۱۰-۹-۲-۱۰ تنش اسمی (پیچ و قطعات دندانه شده) تنش کششی آسمی تنش برشی اسمی (۳۵۰) در نوع وسیله اتصال ۳۰( اتصالات اتکایی ات های بر مقاومت در حالت که برش از قسمت ۰ رحالتی که سطح پرش از ۰/۷۵۲ دا ۰/۴۵ دندانه‌شده می‌گذرد است های مقاومت در حالت که در س‌ از قسمت ۴ ۰ نت بر ر حالتی که سطح برش از اقا ۵۴ [د] ۵۵ دندانه‌شده نمی گذرد قطعهٌ دندانه‌شده طبق مشخصات تعیین‌شده. د 1 ۶۱ ۰/۷۵۳ ۴۵ حالتی که سطح برش از قسمت دندانه‌شده می‌گذرد قطعهٌ دندانه شده طبق مشخصات تعیین‌شده. د / ۷۶۱ ۰/۷۵۳ ۰/۵۵۵ حالتی که سطح برش از قسمت دندانه شده نمی‌گذرد [۱] فقط بارگذاری استاتیکی [۲] در پیچ‌های معمولی که طول گیره آنها از ۵ برابر قطرشان بیشتر است. مقادیر فوق باید به ازای هر ۲ [۴] برای تنش کششی اسمی پیچ‌های پرمقاومت تحت اثر تنش کششی ناشی از خستگی به آئین‌نامه‌های [۵] وقنی که فاصلهٌ اولین و آخرین پیچ در امتداد نیرو از ۱۳۵۰ میلی‌متر تجاوز کند این مقادیر را باید ۳۲۰ کاهش داد. [۶] مقاومت کششی اسمی ناحیهٌ دندانه‌شده یک قطعه دندانه‌شده با حدیده توپی بر اساس سطح مقطع آن در ۱۶۳ -------- صفحهٔ بعد -------- مبحث دهم ۴-۳-۹-۰ اثر مشترک کشش و برش در اتصالات اتکایی مقاومت کششی طراحی و برشی طراحی پیچ‌های تحت اثر توأم کشش و برش باید بر اساس حالت‌های حدی گسیختگی کششی و برشی مطابق روابط زیر تعیین شود. (۶-۹-۲-۱۰) ۸۵ 01۳۸ خ6ا - مقاومت کششی طراحی (۷-۹-۲-۱۰) ۵ 0۳۵ 06۳ - مقاومت برشی طراحی که در آن: (۸-۹-۲-۱۰) > (ل - ۳۳ ۳ ‏ک هل ۳]یا‎ ۳ )۹٩-۹-۲-۱۰( 0 0 - ضریب کاهشی مقاومت و مساوی ۰/۷۵ می‌باشد. <- مقاومت کششی اسمی مطابق جدول ۱۰-۹-۲-۱۰ وقتی‌که نیروی کششی به تنهایی عمل نماید. - مقاومت برشی اسمی مطابق جدول ۱۰-۹-۲-۱۰ وقتی‌که نیروی برشی به تنهایی عمل نماید. با < تنش برشی مورد نیاز - تنش کششی مورد نیاز - سطح مقطع اسمی پیچ تبصره: در مواردی‌که تنش کششی یا برشی مورد نیاز کمتر از ۳۰ درصد تنش طراحی متناظر باشد (,]۰/۳ > ,ا)» منظور کردن رابطهٌ اندرکنش لازم نیست. ۵-۳-۹-۰ مقاومت کششی طراحی و برشی طراحی در اتصالات اصطکاکی مقاومت کششی طراحی پیچ‌های پرمقاومت در اتصالات اصطکاکی عیناً مشابه مقاومت کششی طراحی پیچ‌های پر مقاومت در اتصالات اتکایی بوده و از ضوابط بند ۳-۳-۹-۲-۱۰ تعیین می‌گردد. مقاومت برشی طراحی پیچ‌های پرمقاومت در اتصالات اصطکاکی بر اساس کنترل لغزش بحرانی تعیین می‌گردد. مقاومت برشی طراحی پیچ‌های پر مقاومت در اتصالات اصطکاکی بر اساس کنترل لغزش بحرانی مساوی ,016 می‌باشد که در آن. ‎٩‏ ضریب کاهش مقاومت و ,16 مقاومت برشی اسمی به شرح زیر می‌باشد. ۱۳۴ -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۰ الزامات طراحی (۱۰-۹-۲-۱۰) ۲ 7 ۴ که در آن: < ضریب کاهش مقاومت به شرح زیر: ب برای سوراخ‌های استاندارد و سوراخ لوبیایی کوتاه در امتداد عمود بر راستای نیرو 0-۱ * برای سوراخ‌های بزرگ‌شده و سوراخ لوبیایی کوتاه در امتداد موازی با راستای نیرو 0-۰/۸۵) برای سوراخ‌های لوبیایی بلند 0-۰/۷ ۰ برای وصعیت سطحی کلاس 3 (سطح تمیر شده با ماسه پاشی و رنگ‌نشده) : ۰/۵ ۵ - نسبت پیش تنیدگی متوسط پیچ‌ها به پیش تنیدگی حداقل پیچ‌ها و مساوی ۱/۱۳ ۶ - ضریب کاهش بخاطر وجود ورق‌های پرکننده در بین قطعات متصل به یکدیگر به شرح زیر: 9 در صورت عدم نیاز به ورق‌های پرکننده در بین قطعات متصل به یکدیگر مساوی ۱ * در صورت استفاده فقط از یک ورق پرکننده در بین قطعات متصل به یکدیگر مساوی ۱ 9 در صورت استفاده از دو یا تعداد بیشتری از ورق‌های پرکننده در بین قطعات متصل به یکدیگر مساوی ۰/۸۵ 0[ - حداقل نیروی پیش تنیدگی پیچ طبق مقادیر جدول ۷-۹-۲-۱۰ ۶-۳-۹-۰ اثر مشترک کشش و برش در اتصالات اصطکاکی کنترل لغزش طبق رابطهٌ ۱۰-۹-۲-۱۰ باید به شرح زیر در ضریب کاهش . ه)! ضرب گردد. 71 (۱۱-۹-۲-۱۰) 0 ایا که در آن: ۱۶۳۵ -------- صفحهٔ بعد -------- مبحث دهم ۵[ < نیروی کششی مورد نیاز ۸ - نسبت پیش‌تنیدگی متوسط پیچ‌ها به پیش‌تنیدگی حداقل پیچ‌ها و مساوی ۱/۱۳ + - حداقل نیروی پیش‌تنیدگی پیچ طبق جدول ۷-۹-۲-۱۰ ۳ - تعداد پیچ‌هایی که نیروی کششی را تحمل می‌کنند. ۷-۳-۹-۲-۰ مقاومت اتکایی در جدار سوراخ پیچ مقاومت اتکایی طراحی در جدار سوراخ پیچ در اتصالات اتکایی و اصطکاکی مساوی 0 می‌باشد که در آن 0 ضریب کاهش مقاومت برابر ۰/۷۵ و ,ا مقاومت اتکایی اسمی می‌باشد که بر اساس حالت حدی اتکایی برای حالت‌های مختلف به شرح زیر تعیین می‌گردد. ۱ برای سوراخ استاندارد» سوراخ بزرگ‌شده. سوراخ لوبیایی کوتاه و سوراخ لوبیایی بلند در حالتی که نیرو در امتداد طولی باشد: (۱۳۲-۹-۲-۱۰) ۲/۴۵۵ ک ۳ /۱/۲ ک ۴ ۲ برای سوراخ لوبیایی بلند در حالتی که نیرو در امتداد عرضی باشد (محور شکاف عمود بر امتداد نیرو باشد) (۱۳-۹-۲-۱۰) ال ۲/۰ ک ۱۱/۰/۳ کم در روابط فوق: ۵ < تنش کششی نهایی مصالح ورق اتصال < فاصلهٌ خالص در راستای نیروء بین لبه سوراخ‌ها برای سورا های میانی - فاصلهٌ خالص در راستای نیروء بین لبهُ سوراخ تا لبه آزاد ورق اتصال برای سوراخ‌های انتهایی تبصره: استفاده از سوراخ‌های بزرگ‌شده. لوبیایی کوتاه و بلند«موازی امتداد نیرو فقط به اتصالات اصطکاکی محدود می‌گردد. را اد -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۰ الزامات طراحی ۴-۹-۲-۰ نواحی تأثیرپذیر اجزای اتصال‌دهنده و وسایل اتصال الزامات این بند مربوط می‌شود به کنترل نواحی تأثیرپذیر اجزای اتصال‌دهنده و وسایل اتصال نظیر انتهای تیرهایی که قسمتی از بال فوقانی آن برداشته شده (زبانه شده) است یا در حالت‌های نظیر در سطح مار بر وسیلهٌ اتصال و کشش در سطح عمود بر آن خرابی اتفاق افتد. ۱۴-۹-۲۰ مقاومت کششی اعضا در مجاورت ناحیه اتصال مقاومت کششی این اعضا باید مطابق الزامات بخش ۲-۲-۰ با در نظر گرفتن اثرات اتصال تعیین ۲-۴-۹-۰ مقاومت برشی اعضا در مجاورت ناحیه اتصال مقاومت برشی طراحی اعضا در مجاورت ناحیهٌ اتصال, ,0۹ ۰ باید به شرح زیر برابر کوچکترین مقدار محاسبه شده بر اساس حالت‌های حدی تسلیم برشی روی مقطع کلی و گسیختگی برشی الف) بر اساس تسلیم برشی روی مقطع کلی: (۱۴-۹-۲-۱۰) 0-۱ ۰/۶۳۸ 8 ب) بر اساس گسیختگی برشی روی مقطع خالص: (۱۵-۹-۲-۱۰) ۵ 0 ره لام در روابط فوق: ۰ - سطح مقطع خالص تحت برش (مطابق ضوابط بخش ۳-۲-۱۰) ۱۳۷ -------- صفحهٔ بعد -------- ۳-۴۳-۹۲۱۰ مقاومت برش قالبی در اتصال انتهای تیرهایی که قسمتی از بال فوقانی تیر زبانه شده است. یا در اتصال اعضای کشش یا در ورق‌های اتصال انتهای خرپاها و مهاربندهای یا در حالت‌های نظیر که ممکن است به علت برش در سطحی که از وسیله اتصال می‌گذرد و یا به علت اثر ترکیبی برش در مقطع مار بر وسیله اتصال و کشش در مقطع عمود بر آن خرابی اتفاق افتد. (شکل‌های ۱۰-۹-۲-۱۰ و ۱۱-۹-۲-۱۰) مقاومت طراحی برش قالبی. ,01۹ از مجموع مقاومت برشی در روی سطح مار بر وسیله اتصال و مقاومت کششی در سطح عمود بر آن به شرح زیر تعیین می‌گردد. 0 - ۵ )۱۶-۹-۲-۱۰( ,بلح ] +۸ ۰/۶۳ شآ + مش ۰/۶۳ ۴5 که در آن: ۰ -<-سطح مقطع خالص تحت برش ۶ < تنش تسلیم فولاد ۵ < تنش کششی نهایی فولاد «ال] - ضریب توزیع تنش که برای توزیع یکنواخت تنش کششی در انتهای عضو مقدار آن مساوی یک و برای توزیع غیریکنواخت تنش کششی در انتهای عضو مقدار آن مساوی ۰/۵ در نظر گرفته ۱۸ -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۰ الزامات طراحی را بال بریده شده تیر 7 شکل ۱۰-۹-۲-۱۰- الف سطوح گسیختگی در برش قالبی نبشی جوش شده ورق‌اتصال انتهای نبشی بال بریده شده تیر با (3) حالت‌هایی که در آنها ۱/۰-ییلا در نظر گرفته می‌شود بال بریده شده تیر با دو ردیف پیج (0) حالت‌هایی که در آنها ۵/*عیولا در نظر گرفته می‌شود شکل ۱۰-۹-۲-۱۰-ب توزیع تنش کششی در برش قالبی ۴-۴-۹-۰ مقاومت فشاری اعضا در مجاورت ناحیهٌ اتصال مقاومت فشاری اعضا در مجاورت ناحیهٌ اتصال, ,]۰ باید به شرح زیر بر اساس حالت‌های حدی الف) در صورتی که ۲۵ ۲1/۲ باشد: (۱۷-۹-۲-۱۰) هار۳ و 0-۰1۹ که در آن: ۸ - سطح مقطع کلی عضو ۱۳۹ -------- صفحهٔ بعد -------- مبحث دهم ب) برای حالتی که ۲۵ < ۲1/۲ می‌باشد. مقاومت فشاری اعضا باید بر اساس الزامات بخش ۲-۱۰- ۵-۴-۹-۰ مقاومت خمشی اعضا در مجاورت ناحیه اتصال مقاومت خمشی طراحی اعضا در مجاورت ناحیهٌ اتصال باید بر اساس حالت‌های حدی تسلیم خمشی, کمانش موضعی, کمانش پیچشی-جانبی و گسیختگی خمشی مطابق الزامات بخش ۵-۲-۱۰ تعیین ۵-۹-۳-۰ ورق‌های پر کننده (لقمه‌ها) الزامات عمومی ورق‌های پرکننده در محل وصلهٌ اعضا به شرح زیر می‌باشد. الف) در اتصالات جوشی. در صورتی‌که فاصلهٌ بین وجه داخلی ورق وصله و وجه خارجی قطعه با ابعاد کوچکتر. مساوی یا کمتر از ۲ میلی‌متر باشد. نیازی به تعبیه ورق‌های پرکننده نمی‌باشد. ب) در اتصالات جوشی. ورق‌های پرکننده‌ای که ضخامت آن‌ها کمتر از ۶ میلی‌متر می‌باشد با ورق‌های پرکننده‌ای با ضخامت مساوی یا بزرگتر از ۶ میلی‌متر که توانایی انتقال نیروی ورق وصله را به ستون فوقانی ندارند. لبه‌هایشان باید همباد لبه‌های ورق وصله تمام شود و اندازه جوش باید مساوی مجموع اندازه جوش لازم جهت انتقال نیروی وصله به اضافه ضخامت ورق پرکننده در نظر پ) در اتصالات جوشی, ورق‌های پرکننده‌ای که ضخامت آن بیش از ۶ میلی‌متر بوده و توانایی لازم جهت انتقال نیروی وصله را دارند. باید از لبه‌های ورق وصله به اندازه کافی ادامه یابند و به قطعه‌ای که روی آن قرار می‌گیرند. جوش شوند. جوش ورق‌های پرکننده به قطعه‌ای که روی آن قرار می‌گیرند. باید برای انتقال نیروهای ورق وصله کافی باشد. همچنین. ضخامت جوش‌هایی که ورق وصله را به ورق پرکننده متصل می‌کنند. باید متناسب با ضخامت ورق پرکننده بوده و برای انتقال نیروهای ورق وصله کافی باشد. ۱۷۰ -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۰ الزامات طراحی <<, ورق وصله شکل۱۲-۹-۲-۱۰ نیاز به ورق پرکننده در اتصالات جوشی ت) در اتصالات پیجی. ورق‌های پر کننده‌ای که ضخامت آزها مساوی یا کمتر از ۶ میلی‌متر می‌باشد. لبه‌هایشان باید همباد لبه‌های ورق وصله تمام شود. در اینگونه موارد هیچ‌گونه کاهشی بر روی مقاومت برشی طراحی پیچ‌ها اعمال نمی‌شود. ورق‌های پرکننده‌ای که ضخامت آنها بیشتر از ۶ میلی‌متر می‌باشد. باید یکی از الزامات زیر در مورد آنها به کار گرفته شود. ۱- لبه‌های ورق‌های پرکننده همباد با لبه‌های ورق وصله تمام شود و مقاومت برشی طراحی پیچ‌ها در ضریب کاهش ۰/۸۵ < [ (۱-۰/۰۱۵۴)۱-۶ ] ضرب شود. که در آن 1 ضخامت کل ورق‌های پر کننده به میلی‌متر است. ۲- لبه‌های ورق‌های پرکننده از لبه‌های ورق وصله به اندازه کافی ادامه یافته و به منظور توزیع یکنواخت نیروی کلی در محل وصله. با پیچ‌های کافی به قطعه‌ای که روی آن قرار می‌گیرند. ۳- لبه‌های ورق‌های پرکننده همباد با لبه‌های ورق وصله تمام شود و طراحی وصله به صورت تبصره: توصیه می‌شود همانند شکل ۱۳-۹-۲-۱۰ ستون‌ها قبل از محل درزء هم اندازه شوند. به طوری که در هنگام نصب نیازی به تعبیه ورق‌های پرکننده نباشد. ۱۷۱ -------- صفحهٔ بعد -------- مبحث دهم شکل ۱۳-۹-۲-۱۰ جزئیات وصله در محل تغییر قابل ملاحظهٌ ابعاد ستون ۶-۹-۲-۰ وصله‌ها وصلهٌ اعضا باید الزامات زیر را تأمین کنند. ۱- درصورت استفاده از وصلهٌ مستقیم. وصله باید با جوش نفودذی کامل صورت گیرد. ۲- برای انواع دیگر وصله‌هاء مقاومت مورد نیاز وصله باید حداقل برابر نیروهای داخلی حاصل از ترکیبات مختلف بارگذاری در محل وصله در نظر گرفته شود. ۷-۹-۲-۰ مقاومت اتکایی سطوح متکی به هم مقاومت اتکایی طراحی سطوح متکی به هم مساوی ,]0 می‌باشد. که در آن ‎٩‏ ضریب کاهش مقاومت برابر ۰/۷۵ و ,۹ مقاومت اتکایی اسمی سطوح متکی به هم می‌باشد که براساس حالت حدی اتکایی (تسلیم فشاری موضعی) به شرح زیر تعیین می‌گردد. الف) برای سطوح صاف و آماده شده. جدار سوراخ‌های تنظیم شده برای پین و انتهای سخت کننده‌های کاملاً جفت شده: (۱۸-۹-۲-۱۰) ۱/۸۳۵۵ < ما ۱۷۲ -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۰ الزامات طراحی که در آن: م۸ َ سطح تصویر اتکا ۱- برای 1۲۲۱ ۶۳۵ > 0 (۱۹-۹-۲-۱۰) ۰ (۱/۲)۳۳۹۰ > ۲- برای 11 ۶۳۵ < 0 (۲۰-۹-۲-۱۰) ۰ (۳۰/۲)۳,۹۰ 8 در روابط فوق: ۸ <- طول اتکا بر حسب میلی‌متر ۹ ز شکل ۱۴-۹-۲-۱۰ کفشک‌های تکیه‌گاهی ۱۷۳ -------- صفحهٔ بعد -------- مبحث دهم ۸-۹-۲-۰ کف‌ستون‌ها و فشار مستقیم بر بتن و مصالح بنایی مقاومت اتکایی طراحی برای مصالح مختلف تکیه‌گاهی مساوی ,0.۳ می‌باشد که در آن .0 ضریب کاهش مقاومت برایر ۰/۶۵ و م۳ مقاومت اتکایی است که براساس حالت حدی خردشدگی مصالح تکیه‌گاهی به شرح زیر تعیین می‌گردد. الف) فشار مستقیم بر روی تکیه‌گاه مصالح بنایی یا سنگ‌آهکی یا ماسه‌سنگ متراکم و ماسه‌سیمان: (۲۰-۹-۲-۱۰) م۳۵ م۳ که در آن: ب) فشار مستقیم بر روی تکیه‌گاه مصالح بنایی با آجر فشاری و ملات ماسه‌سیمان: (۲۱-۹-۲-۱۰) مشم۳ *م۳ا که در ان: م۸ < سطح اتکا در تماس با تکیه گاه بر حسب میلی‌متر مربع پ) فشار مستقیم بر روی تکیه گاه بتنی: ۸۲ (۲۲-۹-۲-۱۰) ۸ ۱/۷ > 4 ههد > را که در آن: مقاومت مشخصهٌ فشاری بتن بر روی نمونه استوانه‌ای استاندارد. 0 سطح ورق کف‌ستون در تماس با شالوده ۲ حداکثر سطحی از شالوده هم‌مرکز و متشابه با ورق کف‌ستون که در پلان و عمق شالوده مطابق شکل ۱۵-۹-۲-۱۰ محدود می‌شود. ۱۷۴ -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۰ الزامات طراحی نظر گرفته می شود. ۳ بر روی صفحه خط چین اندازه گیری میشود یکی از لبه های آن با لبه از لبه شالوده فاصله دارد. شالوده همباد است. شکل ۱۵-۹-۲-۱۰ سطح اتکا در تماس با شالوده بتنی ۹-۹-۳-۰ میل مهارها و اقلام مدفون الف) میل‌مهارها میل‌مهارها باید طوری طراحی و محاسبه شوند که در تمام ترکیبات بارگذاری وارد بر سازه» از نظر کشش, برش و اثرات توأم آنهاء جوابگو باشند. الزامات میل‌مهارها باید بر طبق ضوابط قطعه‌های دندانه‌شده تعیین شود. در مواردی‌که میل‌مهارهای کف‌ستون‌ها از آرماتورهای آجدار ساخته می‌شوند. در تعیین مقاومت‌هاء. سطح مقطع اسمی ناحیهٌ رزوه شده (که پس از برداشتن دندانه‌های برجسته اندازه‌گیری شده و کوچکتر از قطر اسمی آرماتور می‌باشد) ملاک محاسبه خواهد بود. درصورتی که از واشرهای مناسب در محل سوراخ, جهت ایجاد تکیه‌گاه کافی برای مهره استفاده ام ۱۷۵ -------- صفحهٔ بعد -------- مبحث دهم ب) اقلام مدفون سازهٌ بتنی باید طوری طراحی شود که به طور ایمن نیروهای حاصل از اقلام مدفون را با ضریب اطمینان کافی تحمل نماید؛ به نحوی که اطمینان حاصل گردد که مقاومت اقلام مدفون در اثر گسیختگی موضعی یا عمومی سازهٌ بتنی کاهش پیدا نکند. مقاومت طراحی عناصر فولادی اقلام مدفون باید مطابق ضوابط این مبحث تعیین شود. ارجح است انتقال نیروهای برشی توسط اقلام مدفون به بتن از طریق مفهوم برش- اصطکاک صورت پذیرد. که در این خصوص الزامات مبحث نهم مقررات ملّی ساختمان تعیین کننده خواهد بود. ۱-۹-۲-۰ الزامات ویزهٌ بال‌ها و جان مقاطع اعضای تحت اثر بارهای متمرکز الزامات این بند مربوط است به بررسی جان و بال (یا بال‌های) مقاطع اعضایی که به یک یا هر دو بال آنها نیروهای متمرکز در امتداد عمود بر صفحهٌ بال و به طور متقارن نسبت به جان اثر می‌کند. نیروهای متمرکز می‌توانند به صورت تک یا زوج نیرو باشند. نیروی متمرکز تکی به صورت فشاری یا کششی, و زوج نیرو یکی کششی و دیگری فشاری بوده و ایجاد لنگر در عضو می‌نماید. طراحی کافی جهت اقناع معیارهای زیر باشند. ۱- خمش موضعی بال در مقابل نیروی متمرکز کششی (مطابق بند ۱-۱۰-۹-۲-۱۰) ۲- تسلیم موضعی جان در مقابل نیروی متمرکز کششی و فشاری (مطابق بند ۲-۱۰-۹-۲-۱۰) ۳- لهیدگی جان در مقابل نیروی متمرکز فشاری (مطابق بند ۳-۱۰-۹-۲-۱۰) ۴- کمانش جانبی جان در مقابل نیروی متمرکز فشاری (مطابق بند ۴-۱۰-۹-۲-۱۰) ۵- کمانش فشاری جان در مقابل یک جفت نیروی متمرکز متقابل فشاری, که به هر دو بال عضو اثر می‌کند (مطابق بند ۵-۱۰-۹-۲-۱۰) ۶ برش در چشمهٌ اتصال (مطابق بند ۶-۱۰-۹-۲-۱۰) علاوه بر معیارهای فوق, رعایت مقررات تکمیلی برای سخت‌کننده‌ها در مقابل نیروهای متمرکز (مطابق بند ۷-۱۰-۹-۲-۱۰)» مقررات تکمیلی برای ورق‌های تقویتی جان (ورق مضاعف) در مقابل نیروهای متمرکز (مطابق بند ۸-۱۰-۹-۲-۱۰) و الزامات پایذاری ورق‌های چشمه اتصال (مطابق بند 4-۱۰-۹-۲-۱۰) الزامی است. ۱۷۶ -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۰ الزامات طراحی ۱-۱-۹-۰ خمش موضعی بال در مقابل نیروی متمرکز کشسنس. الزامات این بند برای هر دو حالت نیروی کششی متمرکز تکی و مولفه کششی زوج نیروی متمرکز کاربرد دارد (شکل ۱۶-۹-۲-۱۰). 17 ۹8 امر ۸ 1۸۵ ۸۲ 7 ماک 1 7 1 1 مقطع ۸-۸ شکل ۱۶-۹-۲-۱۰ خمش موضعی بال در مقابل نیروی متمرکز کششی مقاومت طراحی خمش موضعی بال در مقابل نیروی متمرکز کششی مساوی ,06 می‌باشد که در (۲۳-۹-۲-۱۰) ۳۲ ۶/۲۵ ۴95 که در آن: ۱- در صورتی که طول بارگذاری شده در امتداد پهنای بال(: 0)» کوچکتر از ۰/۱۵۶ باشد. بررسی رابطه ۲۳-۹-۲-۱۰ الزامی نیست. ۲- در صور تی که نیروی کششی در فاصله‌ای کمتر از ۱۰1۲ از انتهای عضو اثر نماید (۱۰1۶ > 6)» مقدار م٩‏ حاصل از رابطهٌ ۲۳-۹-۲-۱۰ باید ۵۰ درصد کاهش یاید. ۱۱۷۷ -------- صفحهٔ بعد -------- مبحث دهم تبصره: در صورتی‌که مقاومت مورد نیاز (,]) از مقاومت طراحی (0160) بیشتر باشد. تعبیه یک جفت سخت‌کننده دارای مقاومتی حداقل برابر با اختلاف مقاومت موردنیاز و مقاومت طراحی در محل بارهای متمرکز ضروری می‌باشد. سخت‌کننده‌های موردنیاز باید الزامات بند ۷-۱۰-۹-۲-۱۰ را تأمین نمایند. ۲-۱-۹-۰ تسلیم موضعی جان در مقابل نیروی متمرکز کششی و فشاری الزامات این بند برای نیروی کششی متمرکز تکی, نیروی فشاری متمرکز تکی و هر دو مولفه فشاری و کششی زوج نیروی متمرکز کاربرد دارد (شکل ۱۷-۹-۲-۱۰). می‌باشد که در آن 0 ضریب کاهش مقاومت مساوی ۱ و ,آ مقاومت اسمی می‌باشد که براساس حالت حدی تسلیم موضعی جان به شرح زیر تعیین می‌شود. ۱- در حالتی که بار متمرکزء در فاصله‌ای بزرگتر از [ از انتهای عضو وارد می‌شود: (۲۴-۹-۲-۱۰) ( م/+۵6)مای ۳۴۲ ۲- در حالتی که بار متمرکز. در فاصله‌ای مساوی یا کوچکتر از ل از انتهای عضو وارد می‌شود: (۲۵-۹-۲-۱۰) (م/ ۲/۵۳)مای ۹۴۲۳ در روابط فوق: +- ضخامت جان فاصله از وجه بیرونی بال تا انتهای دو ماهیچه جان و بال در مقاطع نوردشده و فاصله از وجه بیرونی بال تا آنتهای جوش گوشه اتصال بال و جان در مقاطع ساخته‌شده از ورق. ۸ - طول اتکای بار متمرکز (برای عکس‌العمل‌های تکیه‌گاهی مقدار م| نباید کمتر از ۴ در نظرگرفته شود) ۱۷۸ -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۰ الزامات طراحی تبصره: درصورتی‌که مقاومت مورد نیاز از مقاومت طراحی بیشتر باشد. تعبیهه یک جفت سخت‌کننده دارای مقاومتی حداقل برابر با اختلاف مقاومت موردنیاز و مقاومت موجود در محل بارهای متمرکز ضروری است. سخت‌کننده‌های تعبیه شده باید الزامات بند ۷-۱۰-۹-۲-۱۰ را تأمین تسلیم موضعی جان مقطع ۸-۸ ۹ اجم (الف) (ب) شکل ۱۷-۹-۲-۱۰ تسلیم موضعی جان در مقابل نیروی متمرکز کششی و فشاری ۱۷۹ -------- صفحهٔ بعد -------- ۳-۱-۹-۰ لهیدگی جان در مقابل نیروی متمرکز فشاری الزامات این بند برای نیروی فشاری متمرکز تکی و مولفه فشاری زوج نیروی متمرکز کاربرد دارد (شکل ۱۸-۹-۲-۱۰). مقاومت طراحی لهیدگی جان در مقابل نیروی متمرکز فشاری مساوی 0160 می‌باشد که در آن 0 لهیدگی موضعی جان به شرح زیر تعیین می‌شود. ۱- در حالتی که بار متمرکز. در فاصله‌ای مساوی یا بزرگتر از 1/۲ از انتهای عضو وارد می‌شود: ۰ تشد ماه ط ۸۲ - (۲۶-۹-۲-۱۰) و 1 7 ۳ ۳ ۱] ۰/۸ ما ۲- در حالتی که بار متمرکز. در فاصله‌ای کوچکتر از 4/۲ از انتهای عضو وارد می‌شود: 5 ۱/۵ ۹۰ 7 (۳ ۲ (۲۷-۹-۲-۱۰) ا (ع) ۳۵ ۰/۳۵۱- 8 - در صورتی که ۰/۲ < ۸/4/ باشد: ی ۲ یر یا ام ور را اب )۰۱-۲-۹-۸۲( 5۳ 7 ی در روابط فوق: 4- ارتفاع کلی مقطع - ضخامت جان ۸ - طول اتکایی بار متمرکز (برای عکس‌العمل‌های تکیه‌گاهی مقدار (/ نباید کمتر از ۲ در نظر - مدول الاستیسیته فولاد ۱/۸۰ -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۰ الزامات طراحی تبصره: در صورتی که مقاومت مورد نیاز از مقاومت طراحی بیشتر باشد. تعبیههٌ یک جفت سخت‌کننده دارای مقاومتی برابر با اختلاف مقاومت موردنیاز و مقاومت طراحی در محل بارهای متمرکز ضروری است. سخت‌کننده‌های تعبیه شده باید الزامات بند ۷-۱۰-۹-۲-۱۰ را تأمین نمایند. 8 1 مقطع ۸-۸ ٍ یشم ۸ 6 1 1۳ آ بر ۱ بر رصع 7 ما سه‌لسمما من 0 ۳ ا را را رام مقطع 3-13 6 شکل ۱۸-۹-۲-۱۰ لهیدگی جان در مقابل نیروی متمرکز فشاری ۴-۱-۹-۰ کمانش جانبی جان در مقابل نیروی متمرکز فشاری الزامات این بند مربوط است به حالتی که یک نیروی فشاری متمرکز تکی. به عضوی اعمال می‌شود مهار جانبی جلوگیری نشده است (شکل ۱۹-۹-۲-۱۰). ۱۸۱ -------- صفحهٔ بعد -------- ۲۳ ۸ ِ | 6 ۹ اک ۸ (انتقال بدون دوران) / ّ (انتقال با دوران) (الف) حالتی که بال فشاری در مقابل دوران (ب) حالتی که بال فشاری در مقابل دوران زاو به‌ای نگهداری شده است («مقطع ۸-۸). زاوبه‌ای نگهداری نشده است (مقطع ۸-۸). شکل ۱۹-۹-۲-۱۰ کمانش جانبی جان در مقابل نیروی متمرکز فشاری مقاومت طراحی کمانش جانبی جان در مقابل نیروی متمرکز فشاری مساوی 0160 می‌باشد که در کمانش جانبی جان به شرح زیر تعیین می‌گردد. ۱-اگر بال فشاری (بال بارگذاری‌شده) در مقابل دوران زاویه‌ای نگهداری شده باشد (شکل ۱۹-۹-۲-۰الف): ۸/۳۳ زک (۲۷-۹-۲-۱۰) 1 ار ۱:۴ و 1۳ ۱۸۲ -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۰ الزامات طراحی - در صورتی که ۲/۳ < ۵0/ما) ۱ (,/) باشد. لزومی به کنترل کمانش جانبی جان نیست. تبصره: در صورتی‌که مقاومت موردنیاز از مقاومت طراحی بیشتر باشد. باید بال کششی را مهار نمود و یا از یک جفت سخت‌کننده در زیر بار متمرکزء یا از ورق تقویتی جان (ورق مضاعف) استفاده نمود. درصورت استفاده از ورق تقویتی جان رعایت الزامات بند ۸-۱۰-۹-۲-۱۰ و درصورت استفاده از سخت‌کننده در زیر بار متمرکز رعایت الزامات بند ۷-۱۰-۹-۲-۱۰ ضروری ۲- اگر بال فشاری (بال بارگذاری شده) در مقابل دوران زاویه‌ای نگهداری نشده باشد (شکل ۲-۱۰- ۱۹- ۹- ب): - درصور تی که ۱/۷ گ 00/ما) /(1۸/]) باشد: برغ/ ۲ 0 ۱ ! 1 ار - در صورتی که ۱/۷ < 0/ا) / (.]/) باشد. لزومی به کنترل کمانش جانبی جان نیست. تبصره: در صورتی که مقاومت مورد نیاز از مقاومت طراحی بیشتر باشد. تعبیه مهار جانبی برای هر در روابط فوق: ۶ پهنای بال 1 ضخامت بال +- ضخامت جان ما بزرگترین طول بدون مهار جانبی هر دو بال در محدوده اعمال بار متمرکز 3 ارتفاع آزاد جان (فاصله بین انتهای دو ماهیچهٌ جان و بال در روی جان در مقاطع نوردشده و فاصلهٌ بین دو بال در مقاطع ساخته‌شده از ورق) ,۳ ضریبی است که به شرح زیر در نظر گرفته می‌شود: - اگر در محل اعمال بار متمرکز ,3 > ,۹/1 باشد: (۲۹-۹-۲-۱۰) 4 ۷۱۰ ۶/۶۲ح<ب0 - اگر در محل اعمال بار متمرکز ,3 <,/۸ . باشد: ۱/۸۳ -------- صفحهٔ بعد -------- ۸ مسحت دهم (۳۰-۹-۲-۱۰) 4 *۳۱۰ ۳/۳۱ح) که در آن: الزامات این بند مربوط است به حالتی‌که یک جفت نیروی فشاری تنها یا یک جفت مولفه فشاری زوج نیرو در یک مقطع در جهت مخالف به بال‌های مقابل عضو اعمال می‌شوند (شکل ۲۰-۹-۲- ۱۰). شکل ۲۰-۹-۲-۱۰ کمانش فشاری جان در مقابل یک جفت نیروی متمرکز فشاری مقاومت طراحی کمانش فشاری جان در مقابل یک جفت نیروی متمرکز فشاری مساوی ,۹ می‌باشد که در آن ۵ ضریب کاهش مقاومت برابر ۰/۹ و ,8 مقاومت اسمی است که بر اساس حالت حدی کمانش موضعی جان از رابطهٌ زیر تعیین می‌گردد. پهارد ۳ /. ۲ ۲۴ (۳۱-۹-۲-۱۰) لسع که در آن: ارتفاع آزاد جان (فاصله بین انتهای دو ماهیچههٌ جان و بال در روی جان در مقاطع نوردشده و فاصلهٌ بین دو بال در مقاطع ساخته‌شده از ورق) ۱۸۴ -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۰ الزامات طراحی ۳ - مدول الاستیسیته فولاد تبصره‌۱: در صورتی‌که جفت نیروی فشاری در فاصله‌ای کمتر از ۲ از انتهای عضو اثر نماید. مقدار ما حاصل از رابطههٌ ۳۱-۹-۲-۱۰ باید ۵۰ درصد کاهش یاید. تبصره ۲: در صورتی که مقاومت مورد نیاز از مقاومت طراحی بیشتر باشد. تعبیهٌ یک جفت سخت کننده متمرکز ضروری است. سخت‌کننده‌های مورد نیاز باید الزامات بند ۷-۱۰-۹-۲-۱۰ را تأمین ۶-۱۰-۹-۲-۰ برش در چشمه اتصال الزامات این بند مربوط است به حالتی‌که یک زوج نیروی متمرکز در یک یا هر دو بال عضو اثر می‌کند (شکل ۲۱-۹-۲-۱۰). شکل ۲۱-۹-۲-۱۰ برش در چشمه اتصال ۱۸۵ -------- صفحهٔ بعد -------- مبحث دهم مقاومت برشی طراحی در چشمهٌ اتصال مساوی ,014 می‌باشد که در آن 0 ضریب کاهش مقاومت برابر ۰/۹ و مها مقاومت اسمی است که بر اساس حالت حدی تسلیم برشی به شرح زیر تعیین می گردد. ۱ در حالتی که تأثیر تغییرشکل چشمهٌ اتصال در تحلیل سازه منظور نشود: - برای حالتی که ,۰/۴۳ > ,۳ باشد: (۳۲-۹-۲-۱۰) ۰/۶۳ ۴8۶ - برای حالتی که ,۰/۴ < ,۳ باشد: (۳۳-۹-۲-۱۰) او - )۰/۶۳ م8 ۲ در حالتی که تأثیر تغییرشکل چشمه اتصال در تحلیل سازه منظور شود: - برای حالتی که ,]۰/۷۵ > .۳] باشد: (۲۴-۹-۲-۱۰) مس +۱ ۰۱۶۴ 8۶ - برای حالتی که ,]۰/۷۵ < ,۳] باشد: (۳۵-۹-۲-۱۰) رس 0/۹ مس + ۱) ما۳ ۰۱۶ ۲ در روابط فوق: ۶ - پهنای بال ستون با - ضخامت بال ستون - ارتفاع کلی مقطع ستون ۵[ < مقاومت محوری مورد نیاز ستون ( و۸ راخ ])- مقاومت محوری تسلیم - سطح مقطع کلی مقطع ستون ۱۸۶