مشخصات فنی عمومی و اجرابی

⚠ این متن با نرم‌افزار از روی تصویر خوانده شده و ممکن است خطا داشته باشد؛ برای استناد، اصلِ سند را ببینید. جمپوری اسلامی ایران مشخصات فنی عمومی و اجرابی ترانسغور ماتورهای زمین- کمکی در پست های فشار قوی نشریه شماره ۶۷۹-۲ معاونت برنامه‌ریزی و نظارت راهبردی رییس جمپور وزارت نیرو - شرکت توانیر معاونت نظارت راهبردی طرح تهیه ضوابط و معیارهای فنی صنعت برق دفتر نظام فنی اجرایی وا هه ههار مهار ترس تاد با -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- جمهوری اسلامی ایران + ما ۸ه مشخصات فنی عمومی و اجرابی بست هاء» خطوط فوق توزیع و انتقال فر افسغو ر ماقورهای زمین- کمگی در معاونت برنامه ریزی و نظارت راهبردی رییس جمهور وزارت نیرو - سرکت توانیر معاونت نظارت راهبردی طرح تهیه ضوابط و معیارهای فنی صنعت برق دفتر نظام فنی اجرایی و تمه نک رها مورا( تاد بدا -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- رباست جمهوری معاون برنامه‌ریزی و نظارت راهبردی رییس جمهور بخشنامه به دستگاه‌های اجرایی, مهندسان مشاور و پیمانکاران ۱۳۷ ۱ تاریخ : ۱۳/۵ موضوع : مشخصات فنی عمومی و اجرایی پست‌هاء خطوط فوق توزیع و انتقال - ترانسفورماتورهای زمین - کمکی در پست‌های فشار قوی به استناد آیین‌نامه استانداردهای اجرایی طرح‌های عمرانی, موضوع ماده (۲۳) قانون برنامه و بودجه و در چارچوب نظام فنی و اجرایی کشور (مصوبه شماره 2۲۳۳۹/ت ۳۳۶۹۷ه. مورخ ۱۳۸۵/2/۲۰ هیآات محترم وزیران)» به پیوست نشریه شماره ۴۷۹ دفتر نظام فنی اجرایی» در دو جلد با عنوان «مشخصات فنی عمومی و اجرایی پست‌ها» خطوط فوق توزیع و انتقال - ترانسفورماتورهای زمین- کمگی در پست‌هالی فشار قوی (جلد اول) و (جلد دوم)» از نوع گروه سوم ابلاغ می‌شود. دستگاه‌های اجرایی» مهندسان مشاورء پیمانکاران و عوامل دیگر می‌توانند از این نشریه به عنوان راهنما استفاده کنند و در صورتی که روش‌هاء دستورالعمل‌ها و راهنمای بهتری در اختیار داشته باشند» رعایت مفاد عوامل یاد شده باید نسخه‌ای از دستورالعمل‌هاء روش‌ها یا راهنماهای جایگزین را به دفتر نظام فنی اجرایی ارسال کنند. 060/044 -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- اصلاح مدارک فنی خواننده گرامی: دفتر نظام فنی اجرایی معاونت برنامه ریزی و نظارت راهبردی رییس جمهور با استفاده از نظر کارشناسان برجسته. مبادرت به تهیه این دستورالعمل نموده و آن را برای استفاده به جامعه مهندسی کشور عرضه نموده است. با وجود تلاش فراوان» این اثر مصون از ایرادهایی نظیر غلطهای مفهومیء فنی» ابهام» ایهام و اشکالات موضوعی نیست. از این رو از نسما خواننده کرامی صمیمانه نقاضا دارد در صورت مشاهده هرکونه ایراد و اسکال فنی, مراتب را به صورت زی رگزارس فرمایید: ۱( شماره بند و صفحه موضوع مورد نظر را مشخص کنید. ۲- ایراد مورد نظر را به صورت خلاصه بیان دارید. ۳ در صورت امکان» متن اصلاح شده را برای جایگزینی ارسال نمایید. ۴- نشانی خود را برای تماس احتمالی ذکر فرمایید. کارشناسان این دفتر نظرهای دریافتی را به دقت مطالعه نموده و اقدام مقتضی را معمول خواهند داشت. پیشاپیش از همکاری و دقت نظر جنابعالی قدردانی می‌شود. نشانی برای مکاتیه: تهران, میدان بهارستان» خیابان صفی علی شاه معاونت برنامه‌ریزی و نظارت راهبردی رییس جمهورء دفتر نظام فنی اجرایی سازمان مرکزی- تهران ۱۱۴۹۹۴۳۱۴۱- خیابان صفی علی شاه اور رشن ۸ ۱۱ -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- بسمه تعالی در اجرای ماده ۲۳ قانون برنامه و بودجه و در چارچوب نظام فنی و اجرایی کشور و به منظور تعمیم استانداردهای صنعت برق و ایجاد هماهنگی و یکنواختی در طراحی و اجرای پروژه‌های مربوط به تولید. انتقال و توزیع نیروی برق, معاونت برنامه‌ریزی و نظارت راهبردی رئیس جمهور (معاونت نظارت راهبردی < دفتر نظام فنی اجرائی) با همکاری وزارت نیرو - شرکت توانیر در قالب طرح «ضوابط و معیارهای فنی صنعت برق» اقدام به تهیه مجموعه کاملی از استانداردهای مورد لزوم نموده است. نشریه حاضر با عنوان «مشخصات فنی عمومی و اجرایی پست هاء خطوط فوق توزیع و انتقال << ترانسفورماتورهای زمین - کمکی در پست های فشار قوی- جلد دوم » در بر گیرنده مباحث مربوط به ترانسفورماتورهای زمین < کمکی شامل کلیات و تعاریف, معیارهای طراحی و مهندسی, آزمونهای نوعی( که به منظور بررسی و تائید مشخصات فنی ترانسفورماتورهای زمین -- کمکی» وسایل جنبی و تجهیزات کمکی انجام می گردد)» آزمونهای جاری( که برای تشخیص نقائص و خطاهای موجود در ساختار ترانسفورماتورهای مزبور صورت می گیرد) و دستورالعمل های بهره برداری می باشد. معاونت نظارت راهبردی به این وسیله از کوشش‌های دست‌اندرکاران به ثمر رسیدن این نشریه و همچنین سازمان‌ها و شرکت‌های مهندسی مشاور که با اظهارنظرهای سازنده خود این معاونت را در جهت غنا بخشیدن به آن یاری نموده‌اند سپاسگزاری و قدردانی نموده و توفیق روزافزون آنان را از درگاه ایزد یکتا آرزومند است. معاون نظارت راهبردی ۱۳۸۸ -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- مشخصات فنی عمومی و اجرایی پست هاء خطوط فوق توزیع و انتشال - ترانسفورماتورهای زمین- کمکی در پست های فشار قوی - نشریه شماره ۲- 2۷۹ تهیه کننده این مجموعه به وسیله شرکت مهندسین مشاور نیرو با همکاری آقای مهندس پوریا معقولی» خانم مهندس طاهره نوری» آقای دکتر فرامرز رهبر و آقای عارف درودی تهیه و تدوین شده است و توسط آقای اسماعیل زارعی مورد کمیته فنی این نشریه همچنین در کمیته فنی طرح با مشارکت مجری و مشاور طرح و نمایندگان شرکت‌های مهندسی مشاور تحت پوشش وزارت نیرو به شرح زیر بررسی» اصلاح و تصویب شده است. آقای مهندس جمال بیاتی وزارت نیرو < سازمان توانیر < مجری طرح آقای مهندس بهمن اه مرادی سازمان توسعه برق ایران آقای مهندس محمود احمدی پور شرکت مشانیر آقای دکتر عارف درودی مهندسین مشاور نیرو آقای مهندس پژمان خزائی پژوهشگاه نیرو آقای مهندس سید حسن عرب اف مهندسین مشاور قدس نیرو آقای مهندس بهروز قهرمانی سازمان توسعه برق ایران آقای مهندس امیر رضا یزداندوست مهندسین مشاور قدس نیرو آقای مهندس احسان اه زمانی وزارت نیرو - سازمان توانیر < دبیر کمیته فنی طرح مسوولیت کنترل و بررسی نشریه در راستای اهداف دفترنظام فنی اجرائی به عهده آقایان مهندسین پرویز سیداحمدی و محمدرضا طلا کوب بوده است. -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- فهرست مطالب فصل اول - اهداف, کلیات و تعاریف ۳-۱- مشخصه‌های ترانسفورماتور زمین< کمک ی ی ۳۴ ۳-۴-۱- جریان نوترال تامی مس ۳۴ ۷-۴-۱- ظرفیت دائم سس مه وه ۱۱-۴-۱- زمان تامی سس همم وه ۱۱-۴-۱- حداکثر ولتاژ سیستم سم وه فصل دوم - معیارهای طراحی و مهندسی انتخاب ترانسفورماتور زمین- کمکی ۲-۲-۲- ظرفیت پیوسته سس وه ۱ ۷۲ تپ چنج رس ۱۵ ۸-۲- امیدانس ولاز سس ۱۵ -------- صفحهٔ بعد -------- ۹-۲- قابلیت تحمل جریان پیک اتصالی به زمین سس سس سس ۱۰-۲- ترمینال‌بندی طرف اولیه و تانویه ی ۱۳-۲- نمونه‌ای از طراحی و انتخاب مشخصه‌های ترانسفورماتور زمین- کمکی مشش فصل سوم - دستورالعملهای بهره‌برداری و نگهداری ترانسفورماتور زمین- کمکی ۱-۲-۳ سرویسهای دوره‌اغی ترانسفورماتور زمین < کمکی مس ۲-۲-۳ تعمیرات اساسی ترانسفورماتور زمین - کمکی مس منایع و مراجع و -------- صفحهٔ بعد -------- ۹ -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- فصل اول- اهداف, کلیات و تعاریف ۳ مقدمه هدف از این فصل معرفی ۳ شناخت ترانسفورماتورهای رمین - کمکی می‌باشد. ترانسهای زمین - کم5 جمت ابحاد نقصله صفر مصنوعی و تأمین مصارف داخلی پستهای فشارقوی بکار می‌روند. شایان ذکر است که در مورد ترانسفورماتورهای تغذیه داخلی پستهای نیروگاهی می‌توان به استانداردهای توانیر رجوع نمود. ۱-۱- کلیات درحال حاضرء نقطه صفر (نوترال) اغلب شبکه‌های فوق توزیع و انتقال به طور مستقیم و یا ازطریق یک وسیله محدودکننده جریان زمین می‌شوند. در سیستمهایی که نقطه صفر آنها زمین نشده باشدء درشرایط بروز اتصال کوتاه نامتعادل» مانند اتصالی فاز به زمین» ولتاژ فازهای سالم می‌تواند تا حدی افزایش یابد که سبب ایجاد قوس الکتریکی بین قسمتهای برقدار تأسیسات و زمین و در به طورکلی سه هدف عمده در استفاده از ترانسفورماتور زمین مدنظر است: - محدودنمودن جریان اتصال کوتاه تک‌فاز - ایجاد نقطه صفر مصنوعی برای اتصال مثلث طرف ثانویه یا ثالثیه ترانسفورماتورهای قدرت درکنار ملزومات مربوط به زمین کردن سیستم قدرت. در پستهای فشارقوی همواره مجموعه‌ای از بارهای 1۷۸ وجود دارند که بایستی با ولتاز ۴۰۰ ولت سه‌فاز و یا ۲۳۰ ولت تکفاز تغذیه شوند. این بارها شامل موتورهای الکتریکی, پمیها و فنهاء سیستم روشنایی» سرویس ساختمانهای اداری و ... می‌باشند. جهت تأمین مصارف فوق لازم است که ترانسفورماتوری (ترانسفورماتور کمکی) در داخل پست نصب گردد تا پایین‌ترین سطح ولتاز ترانسفورماتور قدرت را به ولتاز قابل مصرف تبدیل نماید. درحال حاضر ترانسفورماتورهای زمین وکمکی هم به صورت مجزا و هم بصورت کمپکت و به عنوان یک واحد با نام ترانسفورماتور زمین- کمکی ساخته می‌شوند. ترانسفورماتور زمین- کمکی علاوه برایجاد نقطه نوترال مصنوعی» سیم‌پیچی نیز برای تغدیه بارهای 1۷۸۲ دارد و به عنوان ترانسفورماتور کمکی نیز بکار می‌رود. تست ۰ ۰ . ی ۱ ۰ ۰ 1 1 جراخ ۰ 9 ترانسفورماتور زمین- کمکی از نوع ستونی و روغنی بوده که اتصال اولیه ان اکثرا بصورت زیگزاگ و اتصال ثانویه ستاره است. هر چند که نوع خشک این ترانسفورماتورها نیز وجود دارد اما استفاده از نوع روغنی ارجحیت دارد. جهت کاهش اثرات فرورزونانس» سیم‌پیچ اولیه را می‌توان بصورت ستاره زمین شده نیز نصب کرد. دراین حالت درصورت عدم تقارن بار ثانویه» جریان توالی صفر عبور کرده که باید روشی جهت رفع این مشکل اتخاذ گردد که معمولاً توسط یک سیم‌پیچ مثلث اضافه قابل حل است. ۱.۵۳۵ 0 -------- صفحهٔ بعد -------- 3 مشسخصات فلی عمومی و اجرایی ترانسفورما‌تورهای زمین- کمکی در پسنهای فشارقوی نقطه نوترال اتصال زیگزاگ بصورت مستقیم و یا ازطریق یک امپدانس به زمین متصل می‌شود و سیم‌پیچ ستاره تأمین کننده درصورتی که ترانسفورماتور صرفاً به عنوان ترانس زمین استفاده شودء اتصال آن می‌تواند زیگزاگ یا از نوع دو سیم پیچ بصورت ۳-۱- مشخصه‌های ترانسفورماتور زمین- کمکی مهمترین مشخصه ترانسفورماتور زمین- کمکی راکتانس موْلفه صفر آن است. قسمت عمده راکتانس موّلفه صفر در یک سیستم با ترانسفورماتور زمین- کمکی, مربوط به راکتانس این ترانسفورماتور است. انتخاب مقدار راکتانس صفر ترانسفورماتور زمین- کمکی بستگی به راکتانس توالی مثبت سیستم و ترانسفورماتور اصلی و میزان قابل تحمل جریان اتصال کوتاه دارد. اگر ترانسفورماتور زمین- کمکی بطور مستقیم به زمین وصل شود.ء تشکیل یک سیستم زمین راکتانسی را می‌دهد. بدیهی است در صورتی که ترانسفورماتور اصلی بصورت ستاره مستقیماً زمین شده باشد دیگر نیازی به استفاده از ترانسفورماتور 2-۱- تعاریف ۱-2-۱- سیم‌پیج اصلی ! سیم‌پیچی که ترمینالهای آن به فازهای سیستم اصلی که قرار است زمین شود.ء متصل می‌شود. ۳-2-۱ ولتاژ نامی ولتاز کار عادی ترانسفورماتور در فرکانس نامی. ۳-۶-۱- جریان نوترال نامی جریانی که از نوترال سیم‌پیچ اصلی برای یک مدت زمان مشخص عبور می‌کند. 2-2-۱- جریان دائمی نامی ۲ جریان پیوسته در فرکانس نامی» متناظر با توان نامی سیم‌پیچ ثانویه. سه برابر امپدانسی که بین ترمینال نوترال و ترمینالهای خط درحالتی که به هم متصل شده‌اندء اندازه‌گیری می‌شود. 1.۱1۵1 8 2.11160 0۵0۲11۵۶ 1 -------- صفحهٔ بعد -------- 1-2-۱ ظرفیت کوتاه مدت! حاصلضرب ولتاژ فاز به زمین برحسب کیلوولت در حداکثر جریان اتصال زمین ترانسفورماتور. ۷-2-۱ ظرفیت دانم منظور از ظرفیت دائم (پیوسته) ترانسفورماتور زمین- کمکی, حداکثر ظرفیت آن به طور دائم است بدون‌آنکه افزایش دمای ترانس از حد مجاز خود تجاوز نماید. ۸-2-۱- سیستم زمین ایزوله سیستمی که نقطه نوترال آن بجز برای اتصال‌های امیدانس بالا به جهت مقاصد حفاظتی یا اندازه‌گیری به زمین متصل نیست. ۹-2-۱ سیستم مستقیماً زمین‌شده" سیستمی که نقطه نوترال آن مستقیماً به زمین متصل شده است. ۱۰-2-۱- سیستم زمین‌شده با امیدانس * سیستمی که نقطه نوترال آن به جهت محدودکردن جریان خطا با یک امپدانس به زمین وصل شده باشد. ۱-2-۱ ۱- زمان نامی " مدت زمانی که نوترال ترانسفورماتور می‌تواند جریان نامی را تحمل کند. ۱۱-2-۱- حداکثر ولتاز سیستم (م‌نا) حداکثر ولتاز موْثر فاز- فاز است که تحت شرایط عادی کار سیستم» در هر نقطه از شبکه و در هر لحظه ممکن است بوجود آید. مقدار حداکثر ولتاز سیستم براساس ولتاز نامی برای ۲۰ کیلوولت برابر ۲۴ کیلوولت» برای ۲۳کیلوولت برابر ۳۶ کیلوولت و برای (۶۳)۶۶ کیلوولت برابر ۷۲/۵ کیلوولت می‌باشد. ۱۰5۳۵۳۲ 1۳۱10۷ 2. 13012160 6۳۵] 3. 5011۵1۷ 0271360 6۲۳۵] 0 4۰ 1۳2۵۵ 62۳1360 6۷1۳۵] 0 5. 1۵160 6 -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- فصل دوم- معیارهای طراحی و مهندسی انتخاب ترانسفورماتور زمین- کمکی ۹ مقدمه دراین فصل نحوه طراحی و انتخاب ترانسفورماتور زمین- کمکی در پستهای فشارقوی مورد بررسی قرار می‌گیرد. درآنتهای فصل یک نمونه طراحی نیز ارائه خواهد شد. ۱- ۳- کلیات در پستهای فشارقوی عموماً از دو ترانسفورماتور قدرت و به تبع آن از دو ترانسفورماتور زمین- کمکی استفاده می‌شود. یکی از این ترانسفورماتورها همواره در مدار بوده و وظیفه برقرسانی را به عهده دارد و دیگری به عنوان پشتیبان آماده به کار می‌باشد. هریک از ترانسفورماتورهای زمین- کمکی باید قادر به تأمین کل بارهای موردنیاز سیستم 1.۷۸۳ پست باشد. ترانسفورماتورهای زمین- کمکی اساسا مشابه ترانسفورماتورهای معمولی نوع هسته‌ای هستند که به دو صورت روغنی و خشک ساخته می‌شوند. چون ترانسفورماتورهای خشک جهت مصارف فضای باز دارای طول عمر کمتری در مقایسه با ترانسفورماتورهای نوع روغنی می‌باشند. عمدتاً از نوع روغنی استفاده می‌شود. به دلیل ظرفیت پایین این ترانسفورماتورهاء سیستم خنک‌کنندگی همواره از نوع گردش طبیصی هوا و روغن (071۸4) است. ولتاژ نامی سیم‌پیچ اولیه معمولاً ۳۳(۲۰) کیلوولت و در پاره‌ای موارد ۶۳ کیلوولت است. در پستهای ۲۳۰ و ۴۰۰ کیلوولت. ترانسفورماتورهای قدرت را با سه سیم‌پیچ نصب می‌کنند که از سیم‌پیچ سوم جهت تغذیه اولیه ترانسفورماتور زمین_کمکی در ولتاز ۰ کیلوولت استفاده می‌شود. در سایر پستهاء اولیه ترانسفورماتور زمین کمکی, مستقیماً به ثانویه ترانسفورماتور قدرت متصل می‌شود. ولتاژ نامی ثانویه ترانسفورماتور زمین- کمکی همواره ۴۰۰ ولت خواهد بود. اتصال اولیه ترانسفورماتورهای زمین- کمکی معمولاً زیگزاگ بوده و ازآنجا که وجود نقطه نول در ثانویه از جهت تغذیه بارهای تکفاز اهمیت داردء اتصال ثانویه ستاره می‌باشد. گروه‌برداری ترانسفورماتورهای زمین- کمکی عمدتاً بصورت 709۳11 و یا 777۳5 می‌باشد. گرچه اتصالات 709۳1 و 7 نیز می‌تواند مقدور باشد. ۳-۲- ظرفیت نامی ظرفیت ترانسفورماتور زمین- کمکی در شرایط عادی وابسته به مقدار مصارف داخلی پست می‌باشد. برای هر ترانسفورماتور زمین- کمکی دو نوع ظرفیت به شرح زیر تعریف می‌شود: - ظرفیت پیوسته ظرفیت ترانسفورماتور باید به گونه‌ای انتخاب شود که در شرایط عادی مانند یک ترانسفورماتور توزیع عمل کند و در شرایط اتصالی نیز استحکام کافی ازنظر مقاومت حرارتی و مکانیکی داشته باشد. ضمناً این ظرفیت بایستی با توجه به بارهای پست و به -------- صفحهٔ بعد -------- ۰ مسخصات قمی عمومی و اجرایی ترانسفورماتورهای زمین- کمکی در پستهای فشارفوی ۱-۲-۲ ظرفیت کوتاه مدت این ظرفیت, برحسب کیلوولت آمپر (1۳۷۸) بیان می‌شود و برابر است با حاصلضرب ولتاژ فاز به زمین برحسب کیلوولت در بیشترین جریان اتصال زمین ترانسفورماتور. به عنوان مثال, اگر یک ترانسفورماتور زمین- کمکی در شبکه ۲۰ کیلوولتی (ولتاژ اولیه ترانس زمین- کمکی) مورد استفاده قرار , . / : ۱ 1 : 20100 را کیرد که بیسترین جریان اتصالی رمین دران ۱۰۰ امیر است. ظرفیت کوتاه مدت ان 6 - 3 کیلوولت امیر خواهد بود. مدت زمان عبور جریان اتصالیء بستگی به نحوه طراحی رله‌های حفاظتی و میزان تنظیم آنها درسیستم مورد نظر دارد. هرقدر این مدت زمان بزرگتر باشد, طبعاً ابعاد و قیمت ترانسفورماتور افزایش می‌یابد و درنتیجه ظرفیت پیوسته آن نیز زیادتر می‌شود. یادآور می‌گردد که قیمت یک ترانسفورماتور زمین به طور تقریبی با ریشه دوم زمان نامی (بند ۱۱-۴-۱) آن رابطه مستقیم دارد. اگر ترانسفورماتور زمین- کمکی, به طور مستقیم به زمین وصل شود.ء همانطور که قبلا اشاره شد» تشکیل یک سیستم زمین راکتانسی را می‌دهد که می‌توان با تعیین امپدانس صفر آن میزان جریان اتصال زمین سیستم را به نحوی معین نمود که میزان اضافه ولتاژ گذرای سیستم» از حد مجاز تجاوز ننماید و از آنجا ظرفیت کوتاه‌مدت ترانسفورماتور را محاسبه کرد. برای تعیین ظرفیت کوتاه‌مدت. می‌توان ابتدا حدی برای جریان خطای زمین انتخاب کرده و از روی آن ظرفیت کوتاه مدت ر محاسبه کرد. برای تعیین این جریان بایستی نیازمندیهای مربوط به نحوه زمین شدن سیستم مشخص گردد. مطابق توصیه استاندارد ۸ 5 شماره 62.92 برای تضمین 10 بایستی جریان خطای تکفاز به زمین را به ۲۵ درصد جریان خطای سه فاز محدود 1 کرد. در این صورت اضافه‌ولتاژهای ناشی از بروز خطا به مقادیر قابل تحمل تحهیزات محدود می‌گردد. برقگیر در سمت فشار متوسط کلیه پستهای فشارقوی» می‌توان مقادیر بزرگتری برای 5 نیز در نظر گرفت. به طور معمول در 1 پستهای فشارقوی جریان خطای تکفاز به زمین (جریان نامی ترانسفورماتور زمین) به جریان نامی ترانسفورماتور قدرت محدود می‌گردد (۸۸۰/ تا ۸۱۲۰). با استفاده از این معیار می‌توان به ظرفیت مناسبی برای ترانسفورماتور زمین دست یافت اما بایستی توجه ۹ 1 ۲-۲-۳۲- ظرفیت ببوسته منظور از ظرفیت پیوسته ترانسفورماتور زمین- کمکی, بیشترین جریان عبوری از آن به طور دائم می‌باشد. بدون‌آنکه افزایش دمای آن از حد مجاز خود تجاوز نماید. در کنار تغذیه داخلی پست عوامل زیر نیز در عبور پیوسته جریان از ترانسفورماتور دخیل -------- صفحهٔ بعد -------- فصل دوم- معیارهای طراحی و مهندسی انتخاب تراتسفورماتور زمین- کمکی رم - نامتعادلی بارهای خازنی - جریان هارمونیک سوم - وجود یک اتصال زمین با مقاومت بالا که توسط رله‌های حفاظتی آشکار نشده باشد. درحقیقت ظرفیت پیوسته ترانسفورماتور زمین» وابسته به ظرفیت کوتاه مدت و زمان نامی آن است. ظرفیت پیوسته و کوتاه مدت ترانسفورماتورهای زمین- کمکی» مطابق جدول زیر به هم وابسته‌اند (استاندارد ]1[ شماره ۳۲). جدول ۱-۲: رابطه ظرفیت پیوسته و کوتاه مدت ترانسفورماتور زمین- کمکی ظرفیت با جریان پیوسته ترانس بر حسب درصد ظرفیت یا ۰ ثانیه ۳ ۰ ثانیه ۵ زمان مداوم ۳۰ ۳-۲ راکتانس مقدار راکتانس ترانسفورماتور تابعی از راکتانس توالی مثبت سیستم (۸)۱) می‌باشد. اگر بخواهیم ترانسفورماتور زمین- کمکی. سیستم مورد نظر را به صورت راکتانسی زمین نمایده میزان راکتانس آن باید به گونه‌ای باشد که نسبت ,)20/2( سیستم بیش از ۱۰ و یا ترجیحاً بیش از ۳ نباشد تا از هرگونه افزایش ولتاژ ناشی از قطع جریان خطا جلوگیری به عمل آید. محدوده ۳ برای نسبت ,)7۳0/3 همراه با حداکثر مقدار ۱ برای ,)10/7 درمجموع معیار مربوط به یک سیستم کاملاً زمین‌شده را تأمین می‌نماید. قسمت عمده 0 درنسبت یادشده در یک سیستم با ترانسفورماتور زمین- کمکی,» مربوط به راکتانس این ترانسفورماتور است. در سیستمی که ترانسفورماتور زمین- کمکی در آن تنها منبع زمین‌کننده محسوب می‌شود (امپدانس موّلفه صفر سیستم تنها شامل امپدانس موْلفه صفر ترانس زمین است)» میزان راکتانس ترانسفورماتور (م درهرفازء برحسب اهم, برای تأمین هر نسبتی از سیستم از رابطه زیر تعیین می‌شود: 1۱000 ( که درآن: ]: ولتاژز فازبه فاز سیستم برحسب ولت سطح اتصال کوتاه سه فاز متقارن سیستم برحسب کیلوولت آمپر است. -------- صفحهٔ بعد -------- در مواردی که ترانسفورماتور زمین به طور مستقیم زمین می‌شود. باید درانتخاب راکتانس آن دقت به عمل آید که مقدار آن به اندازه کافی کوچک باشد تا جریان اتصالی کافی جهت به کارانداختن رله‌های حفاظتی از آن عبور نماید. سطح استقامت عایقی ترمینالهای فاز سیم‌پیچ اولیه باید براساس استاندارد 11:2 شماره ۶۰۰۷۶-۳ و جدول (۲-۲) انتخاب شود. نحوه انتخاب سطوح عایقی برای ولتازهای ۲۳۳۴ ۲۳۶ کیلوولت بستگی بهک میزان حادبودن شرایط اضافه ولتاز در سیستم و اهمیت تأسیسات مورد نظر دارد که دراین رابطه استاندارد 117۳ شماره ۶۰۰۷۱-۱ دررابطه با هماهنگی عایقی راهنما خواهد بود. جدول ۲-۲: استقامت عایقی ترمینالهای فاز سیم‌پیج اولیه ترانسفورماتور زمین- کمکی ولتاز تحمل فرکانس قدرت ولتاز تحمل در برابرموج ضربه صاعقه (کیلوولت) (کیلوولت پیک) سطح عایقی استقامت ترمینال ولتاژ پایین در برابر ولتاز فرکانس قدرت همواره ۳ کیلوولت خواهد بود. به طور معمول سطح عایقی بوشینگ را یک مرتبه بالاتر از سطح عایقی سیم‌پیچ در نظر می‌گیرند. درکنار این مسأله بایستی دقت شود که استقامت عایقی فاصله هوایی ‏ بوشینگ وابسته به ارتفاع بوده و به ازای هر ۱۰۰ متر افزایش ارتفاع نسبت به سطح ۱۰۰۰ متر» فاصله هوایی بایستی یک درصد افزایش یابد. جدول (۳-۲) سطوح عایقی بوشینگها را مطابق استاندارد نج11] شماره ۶۰۱۲۳۷ نشان می‌دهد. جدول ۳-۲: سطوح عایقی بوشینگها ولتاز تحمل فرکانس قدرت ولاز تحمل در برابر موج ضربه صاعقه (کیلوولت) (کیلوولت پیک) صفر ترانسفورماتور قابل بازشدن از زمین باشد سطح عایقی آن مشابه سطح عایقی فازها و مطابق جدول (۲-۲) انتخاب می‌شود. جدول (۴-۲) انتخاب سطح عایقی نقطه صفر ترانسفورماتور زمین- کمکی را درحالتی که نقطه صفر ترانسفورماتور به طور مستقیم و دائم به زمین وصل شد مشخص می‌نماید. ۱۰۸۳۵۱۲۵۶ 06 -------- صفحهٔ بعد -------- فصل دوم- معیارهای طراحی و مهندسی انتخاب ترانسفورماتور زمین- کمکی ۳ جدول ۶-۲: انتخاب سطح عایقی نقطه صفر ترانسفورماتور زمین- کمکی افزایش ولتاز فازهای سالم در هنگام خطای تکفاز به زمین در جدول (۴-۲) برای انتخاب سطح عایقی نقطه صفر مطابق با معیار ولتاز اتصالی, حداکثر ولتاز موّثری که ممکن است بین ستونهای ۲و۳ متناظر با بالاترین ولتاز سیستم قرارگیرد. سطح استقامت عایقی نقطه صفر برابر با مقدار ستون ۲ انتخاب می‌شود. اگر این ولتاز کمتراز مقدار ستون ۳ باشد.ء سطح استقامت عایقی نقطه صفر برابر با مقدار مندرج در ستون ۳ انتخاب می‌شود و اگر ولتاز فازهای سالم از مقدار ستون ۲ تجاوز کندء سطح استقامت عایقی نقطه صفر برابر با بالاترین ولتاز سیستم در ستون ۱ خواهد بود. این جدول از استاندارد ۳[ شماره ۳۲ برداشت شده است. ۵-۲۳- حدود مجاز افزایش دما حدود مجاز افزایش درجه حرارت کاملاً وابسته به شرایط محیطی است. شرایط محیطی استاندارد به شرح زیر می‌باشد: - حداکثر درجه حرارت مطلق: ۴۰ درجه سانتی‌گراد - حداکثر درجه حرارت متوسط ماهانه:۳۰ درجه سانتی گراد - حداکثر درجه حرارت متوسط سالیانه: ۲۰ درجه سانتی گراد - ارتفاع کمتراز ۱۰۰۰ متر از سطح دریا سیستم خنک‌کننده ترانسفورماتورهای زمین- کمکی همواره ازنوع 0[۷۸۷) می‌باشد و اگر در محیطهایی با درجه حرارتهای بیشتر از مقادیر استاندارد نصب شوندء میزان مجاز افزایش درجه حرارت روغن و سیم‌پیچ بایستی دقیقاً به مقدار میزان درجه چنانچه ترانسفورماتور برای پستی طراحی گردد که ارتفاع آن از ۱۰۰۰ متر بیشتر باشدء مقدار افزایش درجه حرارت سیم‌پیچ و روغن بایستی به میزان یک درجه سانتی گراد به ازاء هر ۴۰۰ متر افزایش ارتفاع کاهش داده شود. حدود مجاز افزایش دمای اجزاء مختلف ترانسفورماتور زمین برطبق شرایط ]| شماره ۶۰۰۷۶-۲ مطابق جدول (۵-۲) می‌باشد. -------- صفحهٔ بعد -------- جدول ۵-۲: افزایش دمای مجاز اجزای ترانسفورماتور زمین_کمکی روغنی اجزاء ترانسفورماتور حداکثر افزایش دما (درجه سانتی گراد) ۰ وقتی ترانسفورماتور مجهز به منبع انبساط روغن است. روغن سطح بالای مخزن (اندازه‌گیری با روش ترمومتر) ۵ وقتی که ترانسفورماتور مجهز به منبع انبساط روغن نیست یا هسته, قسمتهای فلزی و سایر قسمتها تاحدی که به هسته. اجزاء فلزی و تجهیزات جانبی آسیبی نرسد. دمای سیم‌پیچ ترانسفورماتور زمین- کمکی روغنی پس از بارگذاری کوتاه مدت تا ۱۰ ثانیه نباید از مقادیر جدول (۶-۲) (استاندارد ۳۴| شماره ۶۰۰۷۶-۵) تجاوز نماید (کلاس حرارتی روغن: ۸). در مورد نحوه محاسبه این دما می‌توان به استانداردهای ترانسفورماتور قدرت رجوع نمود. جدول 1-۲: دمای مجاز سیم‌پیج نوع هادی سیم‌پیج مس آلومینیم .۵ ۱ 1-۲ فاصله خزشی بوشینگها ارائه داده که بایستی در مرحله انتخابء این مقادیر مطابق با آن انتخاب شوند. طول فاصله خزشی" مطابق بارابطه (۲-۲) تعیین می‌شود: (۲-۲) (/۴۷), دراین رابطه ول حداقل فاصلهٌ خزشی است که باتوجه به سطح آلودگی منطقه و به کمک جدول (۷-۲) تعیین می‌گردد. «ل] نیز [1 * (1۱۱۱/۷۷) ی 4 < طول فاصلهٌ خزشی 0 م0ع8 ۱.۳۳۵02 -------- صفحهٔ بعد -------- فصل دوم- معیارهای طراحی و مهندسی انتخاب تراتسفورماتور زمین- کمکی ی جدول ۷-۲: تعیین حداقل فاصلههٌ خزشی (ی04) سطح کت حداقل فاصلهٌ خزشی 13۱/۸۷ جهت مشخص‌نمودن سطح آلودگی مناطق مختلف ایران می‌توان به گزارش "طبقه‌بندی شرایط اقلیمی و محیطی" از سری همین گزارش‌ها رجوع نمود. ۷-۲ تپ چنجر .۱ تپ چنجر درطرف اولیه ترانسفورماتور زمین- کمکی نصب می‌گردد. معمولاً تپ چنجر بصورت غیر قابل عمل در زیر ولتاژ و با امپدانس ولتاژ ترانسفورماتورهای زمین- کمکی که ولتاژ اولیه آنها ۲۰ (۲۳)کیلوولت می‌باشد از ۴ تا ۶ درصد متغیر است و حسب ظرفیت مطابق جدول زیر می‌باشد. جدول ۸-۲: امیدانس ولتاز ترانسفورماتورهای زمین - کمکی (حداقل مقدار) ظرفیت نامی (کیلوولت آمپر) امپدانس سس 0 | امپدانس ولتاز ۱ 7( تا ۶۳۰ از ۶۲۱ تا ۱۳۵۰ ۰ تا ۳۱۵۰ ۶,۵ ۹-۳۲- قابلیت تحمل جریان پیک اتصالی به زمین ترانسفورماتور زمین» باید بدون هیچ‌گونه اسیب مکانیکی قادر به تحمل حداکثر جریان گذرای اتصالی زمین که در شرایط اتصالی با راکتانسهای فوق گذرا در سیستم ایجاد می‌شودء باشد. مقدار این جریان را که باتوجه به نسبت .. سیستم میرا می‌شود می‌توان با استفاده از رابطه زیر محاسبه نمود: (۳-۲) ,1 2/اعح | 01۳0۶11 011.|[ 0۳۳۲۵ ۹۵۲ ا01 ۳۵ ا0 اخع. 2 -------- صفحهٔ بعد -------- | : حداکثر جریان گذرای اتصالی زمین (جریان دینامیکی) ,| : جریان کوتاه مدت ترانسفورماتور می‌باشد. ۷ : ضریبی که از جدول زیر بدست می‌اید. ۸ ۳ فوق از استاندارد 1۳ شماره ۵ ۶۰۰۷/۶ استخراج شده است. ۱۰-۲- ترمینال‌بندی طرف اولیه و ثانویه در ترانسفورماتورهای زمین- کمکی که ولتاژز سیم‌پیچ اولیه آنها تا ۳۳ کیلوولت می‌باشد. فاصله کم شینه و بوشینگهای اولیه مشکلاتی را از نظر اتصال کوتاه اولیه فراهم نموده است. جهت حل این مشکلات. تبدیل شینه‌ها به کابل و بکاربردن جعبه کابل جهت پوشش ترمینال‌بندی اولیه و ثانویه ترانسفورماتور زمین- کمکی ضروری می‌باشد. در ترانسفورماتورهای قدرت دو سیم‌پیچه ۷ با ولتاز ثانویه ۶۳ کیلوولت که ترانسفورماتور زمین- کمکی به سیم پیچ مثلث آنها متصل می‌شود. معمولاً فاصله فازهای سیم‌پیچ مثلث به اندازه کافی می‌باشد. لذا در ترمینال‌بندی طرف اولیه ترانسفورماتور زمین- کمکی متصل به اینگونه ترانسفورماتور قدرت» جعبه کابل لازم نمی‌باشد ولی استفاده از جعبه کابل برای ترمینال ثانویه با امکان ۱۱-۳ استقامت سیم‌پیج‌ها در برابر اتصال کوتاه سیم‌پیچهای اولیه و ثانویه ترانسفورماتور زمین- کمکی بایستی در برابر جریان اتصال کوتاه شبکه مربوطه مقاوم باشد. سطح اتصال کوتاه شبکه بستگی ید محل پست داشته 9 مقدار آن می‌تواند ۶ ۲۰ ۲۵ ۱۵و ۳۴۰ کیلو آمیر و بد مدت ۲ ثانیه باشد ۳۴| ۱۳۲-۲- سطح صدا! سطح قابل قبول صدا در ترانسفورماتورهای زمین- کمکی وابسته به ظرفیت آنها بوده و این سطوح مجاز با توجه به استاندارد ۸ شماره 1141 مطابق جدول (۱۰-۲) می‌باشد. اندازه‌گیری سطح صدا بایستی مطابق با استاندارد 1136 شمارهٌ ۶۰۰۷۶-۱۱۰ ۱۰ 5۵۳۵ 0۳6۹۹۳۵ |۵1 -------- صفحهٔ بعد -------- فصل دوم- معیارهای طراحی و مهندسی انتخاب تراتسفورماتور زمین- کمکی ۷ انجام شود. لازم به ذکر است که سطوح مجاز ذکرشده مربوط به عملکرد عادی (تغذیه مصارف داخلی) ترانسفورماتور زمین- کمکی می‌باشد. جدول ۱۰-۲: سطوح مجاز صدای ترانسفورماتورهای زمین_کمکی برحسب ظرفیت پیوسته ۱۹۳۲ نمونه‌ای از طراحی و انتخاب مسشخصه‌های ترانسفورماتور زمین - کمکی هدف طراحی ترانسفورماتور زمین- کمکی برای یک پست ۴۰۰/۲۳۰ کیلوولت است که سیم‌پیچ سوم ترانسفورماتور قدرت آن ۰ کیلوولت است. مصرف داخلی پست 1۷۸ ۳۰۰ و زمان تحمل جریان اتصالی توسط ترانسفورماتور زمین- کمکی یک دقیقه می‌باشد. راکتانسهای توالی مثبت. منفی و صفر شبکه در سمت ۲۰ کیلوولت به ترتیب ۳۰و ۳۰ و ۲۰ اهم می‌باشند. - حداکثر درجه حرارت محیط :۵۰۲ - حداکثر متوسط روزانه درجه حرارت محیط: ۲ ۴۰ - حداکثر متوسط سالانه درجه حرارت محیط: ۲ ۳۰ - ارتفاع از سطح دریا: ۱۵۰۰ متر ۱-۱۳-۲۳ مشخصات عمومی ترانسفورماتور زمین- کمکی انتخابی ازنوع روغنی» با منبع انبساطء سه فازء ۵۰ هرتزء [001۸ و قابل نصب در فضای آزاد خواهد بود. گروه‌برداری این ترانسفورماتور ۷21011« و دارای تپ چنجر غیرقابل عمل در زیر بار در ۵ مرحله و با پله‌های است. مقدار امپدانس ولتاژ ,۶ انتخاب می‌شود و سطح اتصال کوتاه قابل تحمل برابر ۲۵ کیلوآمپر. جچهت جلوگیری از اتصال کوتاه درطرف ۲۰ کیلوولت لازمست که ترمینال‌بندی طرف اولیه بصورت جعبه کابل باشد. جهت آسان‌نمودن ارتباط معمولاً ترمینال طرف ثانویه بصورت جعبه کابل با امکان نصب فیوز یا ۱۷12۳13 ثانویه درنظرگرفته می‌شود. -------- صفحهٔ بعد -------- ۸ مسخصات قمی عمومی و اجرایی ترانسفورماتورهای زمین- کمکی در پستهای فشارفوی ۲-۱۳-۲- تعیین ظرفیت فرض کنیم که مطلوبء زمین کردن سیستم بطور موّئْر باشد. دراینصورت بایستی شرط 3 > ۳ برقرار باشد. بنابراین: اهم ‏ 70- رکه متس جریان عبوری از نوترال ترانس برابر خواهد بود با: ۸ ود نک خ ی 2 2 ۹ 8 به این ترتیب ظرفیت کوتاه مدت این ترانس بصورت زیر محاسبه می‌شود: ۸ زر ظرفیت کوتاه مدت باتوجه به جدول (۱-۲) ظرفیت پیوسته این ترانس برابر خواهد بود با: ۸ ۵۷۱۴۷/۴۰۰ - ظرفیت پیوسته باتوجه به اینکه تغذیه داخلی پست شامل عدم تعادل بارها نیز می‌باشد این ظرفیت جهت تغذیه مصارف داخلی پست مناسب خواهد اگر ظرفیت پیوسته مرتبط با ظرفیت کوتاه مدت از میزان بار دائم کمتر باشد. باید درابتدا ظرفیت پیوسته را بر مبنای بار دائم طراحی نمود. دراین حالت حتماً شرط 3 > 4 برقرار خواهد بود. ۱ ۳-۱۳-۲- استقامت عایقی باتوجه به جدول (۲-۲) استقامت عایقی ترمینالهای فاز سیم‌پیچ اولیه را می‌توان برابر ۱۳۵ کیلوولت پیک درمقابل صاعقه و ۵۰ ولتاز تحمل فرکانس قدرت ترمینال فشار ضعیف به طور ثابت ۳ کیلوولت خواهد بود. باتوجه به جدول (۳-۲) استقامت عایقی بوشینگها برابر ۷۰ کیلوولت درمقابل موج فرکانس قدرت و ۱۳۵ کیلوولت پیک درمقابل صاعقه انتخاب می‌گردد. از آنجائیکه نقطه صفر مستقیماً زمین می‌شود جهت اطمینان کافی می‌توان از ستون دوم جدول (۴-۲) استفاده نمود. بنابراین سطح عایقی نقطه نوترال را برابر ۱۳16۷۷ درنظر می‌گیریم. فاصله خزشی بوشینگها با فرض آلودگی سنگین در محل پروژه نیز بصورت زیر حساب می‌شود: ۲۴۲۵ )/۴۷/( ۶۰ 0 2-۱۳-۲- حدود مجاز افزایش درجه حرارت باتوجه به شرایط محیطی محل نصب» چون حداکثر درجه حرارت ۵۰ درجه سانتی‌گراد انتخاب‌شده بنابراین افزایش دمای سیم‌پیچ و روغن باید ۱۰ درجه کاهش داده شود. بنابراین باتوجه به جدول (۵-۲) خواهیم داشت: حداکثر افزایش دمای سیم‌پیچ: ۲ ۶۵-۱۰-۵۵ -------- صفحهٔ بعد -------- فصل دوم- معیارهای طراحی و مهندسی انتخاب ترانسفورماتور زمین- کمکی ۹ حداکثر افزایش دمای روغن: ۶۵ ازأنجا که ارتفاع محل نصب بیش از ۱۰۰۰ متر می‌باشد لذا دماهای مجاز بایستی نسبت به این ارتفاع اصلاح شوند: حداکثر افزایش دمای مجاز سیم‌پیج: ۲ ۵۵-۱۱۲۵۵۳۸۵ حداکثر افزایش دمای مجاز روغن: ۲ ۴۸/۷۵ ۵۰۱/۲۵۲ -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- فصل سوم- دستورالعملهای بهره‌برداری و نگهداری ترانسفورماتور زمین- کمکی ۳۳ مقدمه در این فصل دستورالعمل‌های بهره‌برداری و نگهداری ترانسفورماتور زمین- کمکی ارائه می‌شود. همچنین نحوه بازدیدهای دوره‌ای و انجام سرویس روی ترانسفورماتورهای زمین- کمکی نیز از دیگر مباحث مطرح شده در این فصل خواهد بود. ۱-۳- کلیات از آنجایی که برای تاسیس پستهای انتقال نیرو بودجه عظیمی صرف می‌شود و ماهها وقت لازم است تا تجهیزات و وسایل آن خریداری» تهیه» نصب و راه‌اندازی گردد و از طرفی با توجه به اهمیت این پستها در شبکه و نقش آنها در تداوم سرویس‌دهی به مشترکین لازم است در نگهداری آنها نهایت دقت و تلاش لازم بعمل آید. به طور کلی صدماتی که بر تجهیزات و دستگاههای موجود در پستهای فشارقوی وارد می‌گردد ناشی از عوامل زیر می‌باشد: - عوامل جوی مانند باران» باد»ء درجه حرارت و ... - عوامل داخلی شبکه مانند اضافه ولتاژهای ناشی از قطع و وصل کلیدهاء تغییرات ناگهانی در پارامترهای سیستم و یا اختلال در سیستم (مانند اتصال کوتاه) - عوامل ناشی از بهره‌برداری غیراصولی مانند عدم بازدید به موقع و صحیح از تجهیزات در حال کار» عدم توجه به عیوب و اشکالات پیش آمده» عدم بکارگیری مقررات و دستورالعملهای تدوین شده و انجام مانورهای غلط - عوامل مربوط به سرویس و نگهداری صحیح تجهیزات مانند تأخیر در سرویس دستگاههاء عدم استفاده از دستورالعملهای سازنده سرویس و تعمیرات به موقع و همچنین آزمونهای دوره‌ای و پیشگیرانه تجهیزات پستهای فشارقوی علاوه بر اینکه در سلامتی و طولانی‌شدن عمر آنها موّثر است. از آسیب دیدن و یا تعمیرات اصلاحی مکرر و گسترش احتمالی عیب در سایر تجهیزات پست که می‌تواند سبب خروج طولانی مدت و یا غیرقابل بهره‌برداری شدن تجهیزات و یا قطع پستهای مهم شود نیز جلوگیری بعمل می‌آورد. لذا باید واحدهای تعمیراتی سرویس دوره‌ای» تعمیرات اساسی و آزمونها را با توجه به دو نوع دستگاه» عملکرد. شرایط محیطی و همچنین دستورالعملهای صادره از سوی سازندگان تجهیزات به اجرا گذارند. ۳۲-۳- نگمهداری نگهداری از ترانسفورماتور زمین- کمکی و رفع عیبهای احتمالی نیازمند انجام یکسری بازدیدهای دوره‌ای بوده که در زیر به طول دوره و مواردی که در هر بازدید بایستی مورد توجه قرار گیرد اشاره شده است. ۱-۲-۳- سرویسهای دوره‌ای ترانسفورماتور زمین- کمکی - مراحل انجام کار - بررسی وضع ظاهری ترانسفورماتور و أچار کشی کلیه تجهیزات جانبی -------- صفحهٔ بعد -------- ۳ مشخصات قنی عمومی و اجرایی ترانسفورماتورهای زمین- کمکی در بستهای فشارگوی - کنترل نشتی روغن در قسمتهای فلنج» رادیاتورهاء بدنه» بوشینگ‌هاء شیرها و واشرها. - کنترل بدنه ترانسفورماتور و رادیاتورها از نظر خوردگی یا پریدگی یا پوسته‌شدن رنگ. - کنترل وضعیت صحیح شیرهای پروانه‌ای و معمولاً باز پا بسته - تمیزکردن گردوخاک و هواگیری رادیاتورها - کنترل سطح روغن در کنسرواتور و تمیزنمودن نشان‌دهنده مربوطه - کنترل نشان‌دهنده‌های درجه حرارت و عملکرد صحیح کنتاکتهای آلارم‌ها و تریپ - کنترل سیم اتصال زمین از لحاظ شل‌شدگی و فرسودگی اتصالات و پارگی - کنترل چرخ‌های ترانس و گریس‌کاری درصورت لزوم و عامل نگهدارنده چرخ‌ها (درصورت وجود) - کنترل وضعیت ریل و فونداسیون ازنظر ترک و شکستگی یا نشست - کنترل سطح روغن بوشینگ‌ها و هواگیری درصورت لزوم - کنترل وضعیت حرارت در سطح بدنه و اتصالات بوسیله دستگاه ترموویژن - تمیزنمودن مقره و شیشه نشان‌دهنده سطح روغن بوشینگها - کنترل ترمینالهای بوشینگ‌ها و آچارکشی درصورت لزوم - کنترل تابلو ازنظر رنگ» قفل و آب‌بندی - کنترل مدارات روشنایی» هیتر» ترموستات و آچار کشی ترمینالها - تمیزنمودن داخل تابلو و ترمینال‌ها و اتصالات - کنترل مکانیزم و عملکرد رله بوخهلتز شامل مدار حفاظتی و کابل‌های اتصال و کنتاکتها و شناورهای آلارم و تریپ - کنترل و آزمون وجود گاز درون رله بوخهلتس و تمیزنمودن شیشه نشان‌دهنده سطح روغن - نمونه‌گیری روغن جهت آنالیز گازهای محلول در روغن و آزمایش عایقی - اندازه‌گیری مقاومت عایقی - کالیبره‌نمودن ترمومتر روغن - مهارتهای لازم - تکنسین برق: یک نفر - کارگر ماهر: یک نفر - ابزار و لوازم موردنیاز گرفتن نمونه روغن» وسیله گرمکن روغن جهت تست نشان‌دهنده درجه حرارت» سیلیکاژزل, دستگاه شستشوی تانک و دستگاه نسبت تبدیل, دستگاه اندازه‌گیری ضریب تلفات عایقی (186) -------- صفحهٔ بعد -------- ۳-۲-۳ تعمیرات اساسی ترانسفورماتور زمین- کمکی - مراحل اجرای کار - حمل ترانس به کارگاه تعمیرات - تخلیه روغن ترانس داخل تانک - دمونتاز ترانس - شستشوی هسته و داخل تانک ترانس با روغن (لجن‌زدایی) - بازدید و بررسی عایقهای سیم‌پیچ‌ها و ترمیم آنها درصورت نیاز - تعویض قطعات و واشرهای مورد نیاز - جازدن هسته درموقعیت خود (مونتاز) - وکیوم نمودن به مدت مورد نیاز طبق کاتالوگ مربوطه - تزریق روغن به ترانس و هواگیری - تصفیه روغن ترانس جهت رطوبت زدایی - آزمون الکتریکی ترانس - رنگ‌آمیزی درصورت نیاز - آماده نمودن جهت بهره‌برداری - تکمیل و تنظیم فرمهای آزمون مربوطه - آزمونها - آزمون مقاومت عایقی سیم‌پیچ‌ها - آزمون نسبت تبدیل و گروه برداری - آزمون رله‌های حفاظتی و کنترلی - آزمون کامل روغن (الکتریکی» شیمیایی و فیزیکی) - آزمون مقاومت اهمی سیم‌پیچها در تپهای مختلف (۲۴) - مهار تهای لازم - کارشناس : یک نفر - کارگر ماهر: یک نفر - ابزار و لوازم موردنیاز دستگاه تست دی‌الکتریک. اهم‌مترء ولت‌مترء آمپرمتر» مگرء دستگاه تست نسبت تبدیل» جعبهٌ ابزار کامل روغن ترانس,» خودرو جرافقال. -------- صفحهٔ بعد -------- ۳۹ مسخصات ی عمومی و اجرایی ترادسفورماتورهای زمین- کمکی در پسنهای فشارفوی ۳-۲-۳ دستورالعمل بازدیدهای دوره‌ای ترانسفورماتور زمین- کمکی فرمهای بازدیدهای روزانه» هفتگی و ماهیانه از ترانسفورماتور زمین_کمکی در پیوست این فصل آمده است. - بازدید روزانه از ترانس - وضعیت ظاهری ازنظر نظافت. صدا و لرزش غیرعادی - عدم وجود نشتی روغن درتانک. کنسرواتورء رادیاتورهاء شیرها و رله بوخهلتز - مطلوب بودن وضعیت ظاهری محفظه سیلیکاژل, رنگ سیلیکاژل و روغن زیر آن - ترمینالهای اصلی و بوشینگ‌ها ازنظر آلودگی و ترک - بسته بودن درب فنس و سالم بودن فنس - بازدید هفتگی از ترانسفورماتور زمین- کمکی - سالم یا معیوب‌بودن بوشینگها و طبیعی یا غیرطبیعی بودن سطح روغن آن -‏ طبیعی یا غیرطبیعی بودن سطح روغن کنسرواتور - سالم یا معیوب بودن ترمومتر روغن - وجود یا عدم وجود نشتی روغن از قسمتهای مختلف ترانسفورماتور و تعیین محل نشتی - وجود یا عدم وجود لرزش و صدای غیرعادی در ترانسفورماتور - سالم یا معیوب بودن سیستم روشنایی» ترموستات و گرمکن تابلوهای ترانسفورماتور - برقراربودن یا نبودن برق )۸ و ح(] مربوط به مدارات کنترل - تغییر رنگ سیلیکاژل و نیاز یا عدم نیاز به تعویض آن - تمیز یا کثیف بودن روغن محفظه سیلیکاژل و پر یا خالی بودن روغن محفظه تا خط نشانه - کامل یا ناقص بودن اتصال سیم زمین به بدنه ترانسفورماتور در نقاط مختلف سایر اشکالات مشاهده شده - بازدید ماهیانه از ترانسفورماتور زمین- کمکی الف - بوشسینگ‌ها - کامل یا ناقص‌بودن اتصال هادی متصل به سوزنی فازها -‏ طبیعی یا غیرطبیعی بودن سطح روغن - وجود یا عدم وجود نشتی روغن - تمیز یا کتیف‌بودن بوشینگها و نیاز به شستشوی مقره‌ها - سالم یا معیوب‌بودن مقره‌ها - طبیعی و غیرطبیعی بودن وضعیت و فاصله شاخکهای قوسی فازها -------- صفحهٔ بعد -------- فصل سوم- دستورالعملهای بهره‌برداری و نگهداری ترانسفورماتور زمین- کمکی ب- کنسرواتور - طبیعی یا غیرطبیعی بودن سطح روغن بر روی نشان‌دهنده - تمیز یا کثیف‌بودن نشان‌دهنده سطح روغن و قابل رویت بودن یا نبودن سطح روغن داخل آن - وجود یا عدم وجود نشتی روغن در کنسرواتور ج- محفظه سیلیکازل 1 سر 2 8 ابی بودن یا نبودن رنگ بیشتر یا کمتر از او سیلیکاژل - تمیز یا کتیف بودن روغن محفظههٌ سیلیکاژزل و خالی یا پربودن روغن محفظه تا خط نشانه - محکم بودن یا نبودن پیچهای محفظهه سیلیکاژل -‏ مشخص کردن اینکه رنگ سیلیکاژل از بالاا به پایین تغییر می‌کند یا برعکس د- رله بوخهلتس - وجود یا عدم وجود نشتی روغن در رله بوخ‌هلنس - تمیز یا کتیف بودن شیشه نشان‌دهنده روغن رله بوخهلتس و قابل رویت بودن یا نبودن سطح روغن در آن - وجود با عدم وجود هوا یا گاز در رله بوخهلنس ه - تانک اصلی ترانسفورماتور زمین - وجود یا عدم وجود نشتی روغن در تانک اصلی - تمیز یا کثیف بودن تانک اصلی و نیاز یا عدم نیاز به تمیزکردن یا شستشو - زنگ‌زدگی یا سالم بودن بدنه تانک اصلی و محفظه‌ای زیر بوشینگ و- ترمومتر روغن - سالم یا معیوب بودن شیشه و ترمومتر روغن - سالم یا معیوب بودن بدنه ترمومتر روغن کارکردن یا نکردن ترمومتر روغن ۳۷ -------- صفحهٔ بعد -------- ۳۸ 2 نام تجهیز با نام و نام خانوادگی | انام و نام خانوادگی ه ی فشارفوی ی 0 ی ی ۱ ی ی ۳ ی سا ۱ ی ی ۱ ی ۱ ی ی ی ۱ ی ی ۱ -------- صفحهٔ بعد -------- فقصل سوم موضوع بازدید و ماره ردیف ۳۹ ۸ -------- صفحهٔ بعد -------- ۳۰ وضعیت روغن م 3 ید اره یم < میز: ظرفی ت: ۱۳-۳ ی فشسارقوی -------- صفحهٔ بعد -------- قصل سوم- پبوست (۳-۳) : فره موضوع بازدید و اتص ماه ردیف 8 5 هو رمانور زمین- کمکی کمکی سطح روغن بوشینگها ّ ۳۳ ۷۱] ۳۱1۹ ۳) سالم بودن بوشینگها -------- صفحهٔ بعد -------- ۳۳ ره تجمهیز: وضعیت روغن ی کمکی در پسنهای فشارقوی وجود گاز یا هوا در -------- صفحهٔ بعد -------- فقصل سوم- در تانک اصلی ۱۷-۳4 بهره‌برداری و نگهداری ترانسفورمانو ازدید ماهانه ترانسفورماتور زه ۱۹-۳ ندارد تانک ۱ زیر بوشینگ اصلی ۳۳ -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- منابع و مراجع ۳ منابع و مراجع [۱] استاندارد طراحی بهینه پستهای ۲۳۰ و ۴۰۰ کیلوولت. جلد ۲۰۳: معیارهای طراحی و مهندسی انتخاب ترانسفورماتور زمین- نیرو ۱۳۷۷ [ ۵] استاندارد ترانسفورماتورهای مصرف داخلی پستهای فشارقوی و نیروگاههاء نوع روغنی» وزارت نیروء ۱۳۷۴ ۰ ,۰۹۵00۵ , 60289 1۳۲ [6] 1 600۵۱۵۵ |۳۵ 1۵۲ ۳۳۵۵۲۵ اک 1 300 ب |1010 ب فامع ۵و ۹ب 32 ‎٩۱۵‏ ۱۳۳۲۳۲ [7] ۱9072 ۰ لها 1000۵1۵ : 1۳۵۹10۹5 ۵۷۷۵۲ 60076-2۰۳ 1۲۲ ‎]٩[ ۰ , فا 0101006 200 داعبجما| جمناهاقط| تک و1۹10 ۵۳۷۵۲ 60076-3۹۲ 1۳۵ [9] 5۰ ,۱000۷ 200۷6 ۷۵۱۵۵6 ۸110۳۵11۵ 1۵۳ عمطاعجا* .۵0137 ۳۲| [10] ۰ ,12010۳۵ 200 هام۲ ۲۵۵۵۱0۵۲۵ 1۵۱۰ ۷۳۹۸ [11] [۱۳] استاندارد پستهای (۳۲) ۱۳۲/۲۰ کیلوولت معمولی, جلد ۳۲۱: مشخصات و جداول فنی ترانسفورماتور» مهندسین مشاور قدس نیروه ۰۱۳۷۵ -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- دفتر نظام فنی اجرایی معاونت برنامه‌ریزی و نظارت راهبردی رییس جمهور با گذشت بیش از سی سال فعالیت تحقیقاتی و مطالعاتی خود» افزون بر چهارصد عنوان نشریه تخصصی- فنی» در قالب آیین‌نامه» ضابطه معیارء دستورالعمل» مشخصات فنی عمومی و مقاله به صورت تالیف و ترجمه» تهیه و ابلاغ کرده است. نشریه حاضر در راستای موارد یاد شده تهیه شده» تا در راه نیل به توسعه و گسترش علوم در کشور و بهبود فعالیت‌های ۲ ققابل دستیابی می‌باشد. دفتر نظام فنی اجرایی -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- این نشریه با عنوان «مشفغصات فنی عمومی و اجرایی پست هاء فطوط فوق توزیع و انتقال - ترانسفورماتورهای زمین - کمکی در پست های فشار قوی». جلد دوم از مجموعه دو جلدی است. در این مجح مباهمست مربوط به ترانسفورماتورهای زمین - کمکی شامل کلیات ٩‏ تعاریف. معیارهای طراهصی و مهندسی. آزمونفای نوعی.» آزمونهای جاری ‎٩ دستورانعمل های بهره برداری ارائه شده است. -------- صفحهٔ بعد --------